วันที่ 1 มิถุนายน นายกรัฐมนตรี ประยุทธ์ จันทร์โอชา ได้ให้สัมภาษณ์พิเศษกับ Time ที่ทำเนียบรัฐบาล นับเป็นเวลาสี่ปี หลังประยุทธ์วัย 64 ก่อรัฐประหารหลังการประท้วงบนถนนนาน 6 เดือนขับไล่รัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้งของอดีตนายกฯยิ่งลักษณ์ ชินวัตร การประท้วงที่มีผู้เสียชีวิต 28 คน บาดเจ็บ 700 คนเมื่อประยุทธ์ยึดอำนาจในวันที่ 22 พฤษภาคม 2014 เป็นการยึดอำนาจครั้งที่ 12 ในประเทศไทยหลังเปลี่ยนแปลงการปกครองในปี 1932
กว่าสิบปีที่ประเทศไทยเกิดความย่อยยับจากการประท้วงสีเสื้อ โดยมุ่งหวังให้กลไกรัฐที่เป็นฝ่ายตรงข้ามง่อยเปลี้ย เมื่อมาอยู่ในอำนาจประยุทธ์ได้ทำให้เกิดรัฐธรรมนูญฉบับทหารร่าง มุ่งหวังจะสลายความขัดแย้งโดยให้กองทัพเข้ามากุมอำนาจได้อย่างถาวร โดยยอมให้นายกฯไม่จำเป็นต้องมาจากการเลือกตั้ง วุฒิสภา 250 คนที่แต่งตั้งโดยกองทัพ สส. 500 คนที่ผ่านกระบวนการเลือกตั้งแบบใหม่ในการตั้งรัฐบาลที่อ่อนปวกเปียกที่เหล่านายกฯจะตอบตกลงในเรื่องนโยบายที่สำคัญๆ
ประยุทธ์พูดกับนักข่าว TIME’s Charlie Campbell and Feliz Solomon ผ่านล่าม บทสัมภาษณ์ต่อไปนี้ถูกเรียบเรียงให้กระชับและมีความชัดเจน

T. (You had a long career in the military and now you’re in politics. How have you handled the transition?) : ท่านมีอาชีพทหารยาวนาน ตอนนี้ท่านมาเป็นนักการเมือง ท่านรับมือกับความเปลี่ยนผ่านนี้อย่างไร?
น. ก่อนเป็นหัวหน้ารบ. ตอนผมเป็นผบ.ทบ. ผมพยายามเรียนรู้เรื่องอื่นนอกจากเรื่องการทหาร กองกำลังทหารมีความจำเป็นต่อการพัฒนาประเทศไม่เฉพาะเรื่องป้องกันประเทศ อย่างที่ระบุไว้ใน รธน. บทบาทหลักของกองทัพคือป้องกันประเทศ รักษาความมั่นคงภายใน และพัฒนาประเทศเช่นการให้ความช่วยเหลือต่อภาครัฐและหน่วยงานในการแก้ปัญหา เช่น ภัยธรรมชาติ
T. (Under your leadership, Thailand has passed a new constitution. Why do you believe this document will return the nation to stable, representative democracy?) : ภายใต้การนำของท่าน ประเทศไทยได้ผ่านรัฐธรรมนูญใหม่ ทำไมท่านเชื่อว่ารธน.ใหม่จะนำประเทศไปสู่ระบบประชาธิปไตยจากการเลือกตั้งที่มีเสถียรภาพ?
น. รธน.จะช่วยเพิ่มความมั่นใจในระดับสากล ยิ่งกว่านั้นรธน.นี้ผ่านประชามติมีคนเห็นชอบ 60 เปอร์เซ็นต์ที่มีคนออกมาลงคะแนน 16 ล้านคน ผมคิดว่ารธน.นี้มีความชอบธรรมเพราะผ่านการเห็นชอบโดยสาธารณะ รธน.นี้จะเสนอทางแก้ปัญหาหลายประการเช่น สนันสนุนการร่วมมือโดยสาธารณะ ต่อต้านคอร์รัปชั่น ป้องกันผลประโยชน์ทับซ้อน มันมีทุกกลไกที่จำเป็น ผมไม่ต้องการให้ความขัดแย้งเกิดขึ้นอีก
T. (Supporters of the Shinawatra family say that the constitution is designed to silence their voice. Do you not worry that troubles will return after elections?) : ผู้สนับสนุนตระกูลชินวัตรเห็นว่ารธน.ฉบับนี้ปิดกั้นเสียงของพวกตน ท่านไม่กังวลว่าปัญหาต่างๆจะกลับมาหลังเลือกตั้งหรือ?
น. ผมคิดว่าเป็นเรื่องธรรมดาที่จะกังวลเรื่องนี้ขณะที่เรากำลังอยู่ในช่วงเปลี่ยนผ่านสู่ยุคใหม่ของประเทศและระบบประชาธิปไตยของไทยเราเป็นแบบนี้มา 80 ปี และไม่มีอะไรเปลี่ยนแปลง เกี่ยวกับความขัดแย้งเรื่องรธน.ไม่มีใครที่ให้ความสำคัญกับกฎหมายประกอบรธน.อย่างจริงจัง ผมเชื่อว่าคุณจะไม่พบปัญหานี้ในประเทศพัฒนาแล้ว แต่ในกรณีนี้ประเทศของเราอยู่ในช่วงเปลี่ยนผ่านเราจำเป็นต้องอดทน และยกระดับจิตสำนึก ความเข้าใจและการร่วมมือกัน คุณก็รู้ว่าจะมีอุปสรรคเสมอในช่วงเปลี่ยนผ่าน และเกี่ยวกับการละเมิดกฎหมาย ยังคงมีคนกลุ่มหนึ่งหรือจำนวนหนึ่งที่ยังทำเช่นนั้น พวกเขาพยายามแทรกแซงข้อกฎหมายเพื่อสร้างความขัดแย้งหรือสร้างความวุ่นวายในประเทศ
T. (Do you regret your decision to seize power?) : ท่านเสียใจหรือไม่ที่ตัดสินใจยึดอำนาจ?
น. มันเป็นการตัดสินใจที่ยากลำบากที่สุดในชีวิตของผม ผมใช้เวลาหกเดือนที่จะตัดสินใจ มันไม่ใช่เพราะผมคิดแบบนั้นไว้ก่อนล่วงหน้าแต่ผมไม่อาจยอมให้เกิดความเสียหายมากไปกว่านี้ในประเทศ มันมีความสูญเสียมากพอแล้วตอนที่ผมตัดสินใจ ผมพยายามทำให้ดีที่สุดเพื่อแก้ปัญหา ผมได้ฟังความเห็นของทุกพรรค ฟังความเห็นสาธารณะในสื่อโซเซียล และยังฟังความเห็นของจนท.รัฐเพื่อที่จะรวบรวมข้อมูลจากทุกมุมมองและนำมาใช้เพื่อจัดการกับงานของผมด้วยความรอบคอบ
นี่คือสิ่งที่ผมอยากให้คุณเข้าใจว่าผมมายืนอยู่ตรงนี้ได้อย่างไร โดยส่วนตัวผมไม่เคยต้องการมีอำนาจในลักษณะนี้และไม่เคยคิดว่าจะต้องมาเป็นนายกฯในแบบนี้ ประเทศกำลังจะก้าวไปสู่หายนะและผมยอมให้มันเกิดขึ้นไม่ได้
T. (Are you not tempted to maintain the current system of government. Or are you committed to democracy?) : ท่านไม่ได้พยายามวางแผนเพื่อสืบอำนาจใช่หรือไม่ หรือท่านรับรองว่าจะมีประชาธิปไตยใช่หรือไม่?
น. ทุกสิ่งสามารถดีขึ้นได้กว่าเมื่อก่อนโดยเฉพาะเมื่อเราเป็นประชาธิปไตยตามแบบสากลและมีรัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้งที่มีธรรมาภิบาล รัฐบาลที่ซื่อสัตย์ โปร่งใสและทุ่มเททำงานเพื่อประเทศจริงๆ ทั้งหมดนี้จะถูกพัฒนายิ่งขึ้นโดยรัฐบาลหน้าและรัฐบาลต่อๆ ไปบนรากฐานที่ผมได้วางเอาไว้ แต่ถ้าทุกคนจะกลับไปทำเหมือนเดิมเหมือนสิ่งที่เกิดขึ้นก่อนที่ผมจะเข้ามารับผิดชอบรัฐบาลทุกอย่างก็จะกลับไปสู่ปัญหาเดิม นี่คือสิ่งที่ผมห่วง ดังนั้นในสี่ปีนี้ผมอาจต้องใช้อำนาจพิเศษเช่นการบังคับใช้กฎหมายพิเศษบางฉบับเพื่อรักษาความมั่นคงและความปลอดภัยเอาไว้ ไม่เช่นนั้นทุกอย่างจะกลับไปสู่ความวุ่นวาย
ประเทศไทยติดกับดักรายได้ปานกลางมาตั้งแต่การปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่สาม เราใช้เครื่องจักรเบาเครื่องจักรหนักมากว่าสี่สิบปีแต่ก็ยังไม่มีความก้าวหน้ามากนัก ตอนนี้โลกกำลังก้าวเข้าสู่การปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่สี่ ดังนั้นเราจึงใช้นโยบายประเทศไทย 4.0 เพื่อขับเคลื่อนประเทศไปสู่ประเทศมีรายได้สูง โครงการที่ได้เริ่มทำตามนโยบายนี้เช่น แนวระเบียงเศรษฐกิจตะวันออก ซึ่งส่งเสริมการลงทุนในสามจังหวัดชายทะเลตะวันออก การมุ่งการทำวิจัยและพัฒนา เมืองฉลาดและการปฏิบัติการดิจิตอลเพื่อให้เติบโตสอดคล้องกับการพัฒนาและเทคโนโลยีระดับโลก
T. (How important is Chinese investment and good relations with Beijing for Thailand’s prosperity going forward?) : การลงทุนของจีนกับสัมพันธ์ที่ดีกับปักกิ่งจะมีความสำคัญต่อการเติบโตของไทยอย่างไร?
น. ไทยมีมิตรภาพกับจีนมากว่าพันปี และกับอเมริกากว่า 200 ปี และยังคงความสัมพันธ์อย่างแนบแน่นกับประเทศต่างๆ จนถึงทุกวันนี้ จีนคือผู้ร่วมงานอับดับหนึ่งของไทย เช่นเดียวกับอันดับสองอย่างอเมริกาและอันดับต่อๆ มาอย่างประเทศอื่นๆ ทุกประเทศเป็นมิตรที่ดีกับประเทศไทย ไทยเป็นประเทศเล็กๆ ดังนั้นเราต้องมีสมดุลการเมืองและการต่างประเทศกับทุกๆ ประเทศ
T. (Do you believe the Thai-U.S. alliance has weakened in recent years?) : ท่านเชื่อว่าความสัมพันธ์ระหว่างไทยกับสหรัฐแย่ลงหรือไม่ในช่วงที่ผ่านมา?
น. ผมคิดว่าอเมริกามีเรื่องของตนเองที่ต้องจัดการ ดังนั้นจึงเหมือนมีระยะห่างระหว่างอเมริกากับอาเซียน เท่าที่ผมได้คุยกับปธน.ทรัมป์ เป็นไปได้ที่อเมริกาจะหันมาสนใจอาเซียนมากขึ้น เท่าที่ผมทราบ แม้ปธน.จะไม่เคยมาเมืองไทยแต่ก็ได้อ่านและรู้เรื่องเมืองไทย รู้ว่าประเทศไทยมีทิวทัศน์งดงาม อาหารอร่อย ผู้คนนิสัยดีดังที่เรียกกันว่า สยามเมืองยิ้ม และท่านปธน.อาจมาเยือนในวันหนึ่ง รัฐบาลเองได้สนับสนุนการลงทุนของคนไทยในอเมริกา เช่น ภาคส่วนพลังงานในรัฐโอไอโอที่มีเงินจำนวนมากคือประมาณร้อยกว่าล้านดอลล่าร์ในโครงการนั้นและจะเพิ่มขึ้นอีก ในอนาคตเรามีแผนพัฒนาการค้า โดยจะซื้อหรือแลกเปลี่ยนสินค้าเช่นเครื่องบินหรืออะไรแบบนี้
T. (What will democracy in Thailand look like?) : ประชาธิปไตยในไทยจะมีหน้าตาอย่างไร?
น. เริ่มจากรัฐธรรมนูญ สิ่งที่เหมาะสมกับประเทศไทยตอนนี้คือการสร้างการมีส่วนร่วมสาธารณะที่ได้ผลและร่วมมือกับประชาชนด้วยกระบวนการที่เหมาะสม เสรีภาพและสิทธิมนุษยชนต้องอยู่ภายใต้กฎหมาย ไม่ละเมิดกฎหมายและสิทธิของผู้อื่น แม้จะคิดได้ว่าสิทธิในระบบประชาธิปไตยจะต้องมีเสรีภาพ แต่เสรีภาพต้องไม่ถูกบิดเบือนโดยละเมิดสิทธิของผู้อื่น มีเส้นแบ่งระหว่างสิทธิมนุษยชนและการละเมิดกฎหมายซึ่งเรื่องนี้สำคัญ เราจะไม่สนใจแค่เสียงส่วนใหญ่โดยละเลยเสียงส่วนน้อยเหมือนที่เป็นมาในระบบประชาธิปไตยของไทย
T. (You mentioned human-rights. We recently spoke with peaceful democracy protesters who had been arrested*. Should Thai people be allowed to attend peaceful demonstrations?) : ท่านพูดถึงสิทธิมนุษยชน เราเพิ่งคุยกับผู้ประท้วงเพื่อประชาธิปไตยอย่างสันติที่ถูกจับ ควรหรือไม่ที่คนไทยจะออกมาประท้วงได้อย่างสันติ? (*ในบทวิเคราะห์อ้างถึง โบว์ ณัฐฐา แกนนำกลุ่มคนอยากเลือกตั้งที่ถูกจับ)
น. เราได้ให้ช่องทางกับพวกเขาในการเสนอข้อเรียกร้อง (และการแสดงออก) เรายังรับฟังพวกเขาและรับข้อเสนอ (แต่) ถ้าเราปล่อยให้พวกเขาเคลื่อนไหวได้อย่างเสรีมันจะกลายเป็นเรื่องยากที่จะเคลื่อนไปสู่ประชาธิปไตย ผมต้องการนำพวกเราไปสู่ประชาธิปไตย ผมต้องการไปให้ถึงจุดนั้นและมีการจัดการเลือกตั้งขึ้น คุณก็รู้ดีว่าเราได้ตรวจสอบการเคลื่อนไหวของเด็กกลุ่มนี้อย่างรอบคอบ และพยายามจะเข้าใจพวกเขาจริงๆ เราไม่เคยต้องการบังคับใช้กฎหมายกับพวกเขา ออกจะผ่อนผันด้วยซ้ำ ที่ผ่านมาหลายครั้งที่เราไม่ได้จับพวกเขาหรือได้ปล่อยตัว ยอมให้อิสระ และผมคิดว่าพวกเขาก็รู้ว่าเราไม่ได้เข้มงวดกับพวกเขาอย่างที่เราควรจะทำ ที่เป็นเช่นนี้เพราะเรามองว่าพวกเขายังเป็นเด็กเป็นเยาวชนอยู่
T. (So are you a believer in human-rights?) : ดังนั้น ท่านเชื่อในเรื่องสิทธิมนุษยชน?
น. เกี่ยวกับสิทธิมนุษยชน เราต้องเข้าใจว่ามีกลุ่มคนที่พยายามจะยกเรื่องนี้ขึ้นเพื่อจะทำลายภาพลักษณ์ที่ดีของประเทศในสายตาชาวโลก เราก็รู้ว่ามีกลุ่มไหนบ้างแต่จะขอไม่เจาะจงลงไป เราควรมุ่งความสนใจไปที่นิยามของ “การละเมิดสิทธิ-มนุษย์” ว่าหมายถึงอะไร คือ การใช้อำนาจโดยมิชอบของเจ้าหน้าที่ ใช้ความรุนแรงโดยไม่จำเป็น และทำร้ายร่างกายโดยตรง รัฐบาลของผมไม่รับรองการกระทำที่มิชอบเช่นนี้และได้ลงโทษเจ้าหน้าที่ที่ทำเพื่อป้องกันสิ่งเหล่านี้ไม่ให้เกิดขึ้น ในทางตรงข้าม ใช่หรือไม่ที่นักกิจกรรมเหล่านี้ก็ได้ละเมิดสิทธิของคนอื่น สร้างความวุ่นวายต่อสาธารณะ ขัดขวางการจราจรและทำให้คนอื่นดำเนินชีวิตประจำวันและทำงานได้ยากลำบาก?
T. (You grew up in Korat. Why did you first decide to join the military?) : ท่านโตขึ้นในโคราช ทำไมท่านถึงตัดสินใจเป็นทหาร?
น. แรกสุด ผมเติบโตในครอบครัวทหาร อยู่ในฐานทัพ ผมได้เห็นชีวิตที่มีวินัย เข้มแข็ง ทรหด อดทน ตั้งแต่เล็กๆ การเป็นทหารเพราะความรักชาติ ได้ออกรบในแนวหน้าเพื่อประเทศ ผมประทับใจกับสิ่งเหล่านี้ จากนั้นจึงได้ตัดสินใจที่จะอุทิศชีวิตตัวเองเพื่อบ้านเกิดเมืองนอนและสถาบันพระมหากษัตริย์ ผมมีความคิดนี้ตั้งแต่ยังหนุ่มและไม่เคยคิดเป็นอย่างอื่นนอกจากทหาร ผมไม่เคยคิดว่าจะได้มาเป็นผบ.ทบ.ไม่ต้องพูดถึงมาเป็นนายกฯ
T. (But you enjoy writing songs. Did you ever consider becoming a professional singer?) : แต่ท่านชอบแต่งเพลง ไม่คิดจะเป็นนักร้องอาชีพบ้างหรือ?
น. ผมชอบฟังเพลงและรู้จักเพลงไทยเพลงสากลหลายเพลงแต่ไม่คิดว่าจะร้องเพลงได้ดี สิ่งหนึ่งที่ผมฝึกมาตั้งแต่สมัยหนุ่มๆ คืออ่านและเขียนกลอน สิ่งนี้อยู่ในสายเลือดไทยของผม คุณก็รู้ว่าคนไทยเจ้าบทเจ้ากลอน
เรื่อง : Suvinai Pornavalai










