แนวคิดในการเปลี่ยนโฉม ชุมชนคลองเตย ให้เป็น ‘คลองเตย Smart Community’ เริ่มเห็นเป็นรูปธรรมตั้งแต่เดือนกันยายน ปี 2561 ที่ผ่านมา เมื่อมีรายงานข่าวว่า ผังเมืองรวม กทม.ฉบับที่กำลังปรับปรุงใหม่ จะปรับสีการใช้ประโยชน์ที่ดินของการท่าเรือแห่งประเทศไทย (กทท.) บริเวณย่านคลองเตย จากสีน้ำเงินกำหนดเป็นที่ดินประเภทราชการ สาธารณูปโภค และสาธารณูปการ เป็นพื้นที่สีแดงพาณิชยกรรมตามที่การท่าเรือฯขอให้ปรับปรุง เพื่อจะนำที่ดินบริเวณดังกล่าวจำนวนกว่า 2,353 ไร่ ไปพัฒนาให้ย่านคลองเตยเป็นย่านพาณิชยกรรมขนาดใหญ่ของ กทม. ที่รองรับการขยายตัวมาจากใจกลางเมืองในอนาคตอันใกล้นี้
จากวันนั้น ถึงวันนี้ กทท. ได้เผยเมกะโปรเจกต์และความคืบหน้าล่าสุดกับแนวคิดการสร้าง ‘คลองเตย Smart Community’ ว่า ได้ถือฤกษ์ปีใหม่ 2562 ในการเผยแผนแม่บทการพัฒนาพื้นที่ท่าเรือกรุงเทพฯ หรือท่าเรือคลองเตย โดยจะสร้างให้เป็น “พอร์ตซิตี้” บิ๊กโปรเจ็กต์มิกซ์ยูสที่ใช้เม็ดเงินลงทุนแสนล้าน โดยสร้างให้ชุมชนคลองเตย ที่อยู่อาศัย สำนักงาน ศูนย์การค้า ดิวตี้ฟรี ท่าเรือครุยส์ โมโนเรลเชื่อมรถไฟฟ้าใต้ดิน เพื่อให้เกิดการใช้ประโยชน์สูงสุด เหมาะสม ที่จะเป็นศูนย์กลางเมืองใหม่ใจกลางเมืองหลวง (New Urban Core Development)
ฤๅบิ๊กโปรเจกต์นี้ จะเป็นความหวังที่จะมาเปลี่ยนโฉม ชุมชนคลองเตย ชุมชนใหญ่ใจกลางกรุงที่มีภาพจำของการเป็นชุมชนแออัดขนาดใหญ่ที่สุดในประเทศ เต็มไปด้วยปัญหาทั้งยาเสพติดและอาชญากรรม ให้เป็นแหล่งรวมของความสมาร์ท ทั้ง สมาร์ทซิตี้ สมาร์ทคอมมูนิตี้ สมาร์ทพอร์ต ถึงตอนนี้ ถ้าอยากรู้ ขอให้ท่านผู้อ่านเปิดใจให้กว้าง แล้วมาฟังแผนยุทธศาสตร์จากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับโครงการนี้กันก่อน
เจาะแผนแม่บทเนรมิต ‘คลองเตย Smart Community’ แลนด์มาร์กเมืองใหม่ใจกลางเมืองกรุง
จากรายงานข่าวเรื่อง “ปั้นพอร์ตซิตี้ 2 พันไร่ พลิกโฉม ”คลองเตย” แลนด์มาร์กใหม่” (เว็บไซต์ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 12 มกราคม 2019) นายกมลศักดิ์ พรหมประยูร รองผู้อำนวยการสายบริหารสินทรัพย์และพัฒนาธุรกิจ การท่าเรือแห่งประเทศไทย (กทท.) ได้ให้สัมภาษณ์ไว้ว่า
“รัฐบาลมีนโยบายให้การท่าเรือฯ นำที่ดินท่าเรือกรุงเทพหรือท่าเรือคลองเตย ซึ่งมีเนื้อที่ 2,353 ไร่ ไปดำเนินการและเปิดให้เอกชนร่วมลงทุนพัฒนาเชิงพาณิชย์เพิ่มรายได้ให้กับองค์กรในระยะยาว โดยขณะนี้อยู่ระหว่างจัดจ้างที่ปรึกษารีวิวแผนพัฒนาในภาพรวม (master plan) และกำหนดแผนพัฒนาการใช้ประโยชน์ที่ดิน (land use) กรอบเวลาพัฒนาให้เหมาะสมกับศักยภาพ สอดคล้องกับความต้องการของตลาดปัจจุบัน จะแล้วเสร็จใน 6 เดือนนี้”
จากนั้นจะนำเสนอให้คณะกรรมการ (บอร์ด) การท่าเรือฯและคณะกรรมการ PPP อนุมัติ ก่อนเปิดประมูลให้เอกชนร่วมลงทุน PPP เป็นรายโซน ระยะเวลา 30 ปี ตั้งเป้าจะเริ่มประมูลภายในปีนี้ เริ่มจากที่ดิน 17 ไร่ อยู่ติดอาคารสำนักงานของการท่าเรือฯ มูลค่าโครงการ 5,400 ล้านบาท เนื่องจากเสนอโครงการให้คณะกรรมการ PPP พิจารณาไปแล้ว อยู่ระหว่างปรับปรุงข้อมูลเพิ่มเติม เพื่อนำกลับไปให้พิจารณาอีกครั้ง พร้อมกับแผนพัฒนาที่ดินในภาพรวมทั้งหมด

“ในโอกาสนี้ ที่ปรึกษาจะนำผลศึกษาเดิมที่จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยกำหนดกรอบการพัฒนาไว้เมื่อ 10 ปีที่แล้ว ดูว่ายังเหมาะสมหรือไม่ และปรับปรุงใหม่ให้รับกับศักยภาพของที่ดิน ซึ่งในผังเมืองรวมกรุงเทพฯฉบับใหม่จะประกาศใช้กลางปี 2563 ได้ปรับการใช้ประโยชน์ที่ดินย่านคลองเตย จากสีน้ำเงินเป็นพื้นที่สีแดงพาณิชยกรรม จะทำให้สามารถพัฒนาได้เต็มที่ มากขึ้น”
นายกมลศักดิ์ให้ข้อมูลเพิ่มเติมอีกว่า ทั้งนี้ กรอบการพัฒนาฉบับเดิม แบ่งการพัฒนาที่ดินเป็น 3 โซน
• Commercial Zone พัฒนาพื้นที่ด้านการค้า จะมีอาคารศูนย์ธุรกิจพาณิชยนาวี 17 ไร่ ด้านข้างอาคารที่ทำการปัจจุบัน ภายในอาคารประกอบด้วย สำนักงาน ศูนย์ฝึกอบรม ศูนย์แสดงสินค้า นิทรรศการ ศูนย์การประชุม พื้นที่ค้าปลีก และธนาคาร ศูนย์โลจิสติกส์และกระจายสินค้า 54 ไร่ รวมถึงมีอาคารสำนักงาน 126 ไร่ (ไม่รวมตลาดคลองเตย) อยู่ในทำเลศักยภาพพัฒนากิจกรรมที่มีความหลากหลาย และสนับสนุนกิจการของท่าเรือและชุมชนโดยรอบ อาทิ ศูนย์กลางการค้าและพาณิชยกรรมนำเข้า-ส่งออก อาคารพาณิชย์ อพาร์ตเมนต์เซอร์วิสอพาร์ตเมนต์ สำนักงาน ศูนย์ฝึกอบรมธุรกิจการค้าระหว่างประเทศ สถาบันการเงิน และศูนย์การประชุม นอกจากนั้น ยังมีศูนย์การค้าธุรกิจทันสมัยครบวงจร 15 ไร่ เช่น ศูนย์แสดงสินค้ากิจการท่าเรือจะนำที่ดินบริเวณโรงฟอกหนังกระทรวงกลาโหม 123 ไร่ พัฒนาสมาร์ทคอมมิวนิตี้ ก่อสร้างที่อยู่อาศัยขนาดใหญ่รองรับชุมชนและหน่วยงานราชการต่างๆ
• Core Business Zone พัฒนาธุรกิจหลัก การให้บริการท่าเรือกรุงเทพ โดยปรับพื้นที่จากปัจจุบัน 943 ไร่ เหลือ 534 ไร่ พัฒนาสถานีบรรจุสินค้าเพื่อส่งออกและบูรณาการพื้นที่หลังท่าเป็นคลังสินค้าขาเข้าเขตปลอดภาษี พื้นที่ปฏิบัติการสินค้าเพื่อเพิ่มมูลค่าต่างๆ และยังมีท่าเทียบเรือตู้สินค้าบริเวณเขื่อนตะวันตกติดคลองพระโขนง ที่วางแผนว่าจะพัฒนาเป็นท่าเทียบเรือแห่งใหม่ ปรับปรุงท่าเทียบเรือตู้สินค้าฝั่งตะวันออกให้ทันสมัยรองรับเรือลำเลียงชายฝั่ง ขณะเดียวกัน ในส่วนของโครงการพัฒนาเส้นทางเชื่อมต่อท่าเรือและทางด่วนสายบางนา-อาจณรงค์ ก็จะพัฒนาเพื่อเป็นการระบายรถบรรทุกขาออกที่มุ่งหน้าไปยังบางนา-ตราด และขาเข้ามายังท่าเรือกรุงเทพด้วย
• Bangkok Modern City พื้นที่พัฒนาเมืองท่าเรือกรุงเทพ อยู่ติดริมแม่น้ำเจ้าพระยา เน้นการพัฒนาเมืองธุรกิจขนาดใหญ่ที่เป็นแลนด์มาร์กของประเทศ ศูนย์กลางด้านการท่องเที่ยวใหม่เชื่อมโยงการท่องเที่ยวทางน้ำ และเป็นพื้นที่ใช้ประโยชน์สาธารณะ รวมถึงพัฒนาอาคารมิกซ์ยูสครบวงจร มีชอปปิงมอลล์ ที่จอดรถ และโรงแรม
เปิดแผนสร้างมิกซ์ยูสยักษ์ ดัน ชุมชนคลองเตย เป็น Smart Community พร้อมใช้โมโนเรล เชื่อม MRT คลองเตย
นายกมลศักดิ์ สื่อสารต่อว่าในสายตาของ กทท.และผู้ที่เกี่ยวข้องในการวางแผนแม่บท พัฒนา คลองเตย Smart Community นี้ ได้เล็งเห็นศักยภาพของพื้นที่นี้ว่า
“ด้วยศักยภาพที่ดินอยู่ติดแม่น้ำ มีเนื้อที่กว่า 2,300 ไร่ รูปแบบการพัฒนาใหม่ที่กำลังรีวิวต้องเป็นโครงการมิกซ์ยูสขนาดใหญ่ เพื่อเป็นแลนด์มาร์กใหม่ของกรุงเทพฯ คล้ายกับโครงการไอคอนสยาม ในเบื้องต้นคาดว่าจะมีโครงการที่อยู่อาศัย โรงแรม สำนักงาน ศูนย์การค้า ดิวตี้ฟรี ท่าเรือครุยส์ และมีรถไฟฟ้าโมโนเรลเชื่อมการเดินทางจากโครงการ ชุมชนใหม่ ที่ถนนโรงฟอกหนัง ไปตามแนวถนนกล้วยน้ำไท ถนนพระรามที่ 4 เชื่อมกับสถานีคลองเตยของรถไฟฟ้าใต้ดิน ระยะทางประมาณ 3 กม.”
ขณะเดียวกัน การท่าเรือฯอยู่ระหว่างดำเนินการย้ายชุมชนคลองเตยที่อาศัยอยู่ในพื้นที่ 197 ไร่ จำนวน 26 ชุมชน ประมาณ 12,000 ครัวเรือน ออกจากพื้นที่ เพื่อนำที่ดินมาพัฒนาท่าเรือเทียบเรือแห่งใหม่ทั้งเพื่อการท่องเที่ยวและขนส่ง
โดย กทท. ได้วางแผนสำหรับการย้ายชุมชนคลองเตยจากที่เดิมไปอยู่ในโครงการ Smart Community ด้วยการเสนอ 3 ทางเลือกให้กับชุมชน คือ
- รับสิทธิเลือกอยู่อาศัยในห้องชุดขนาด 33 ตารางเมตร ในโครงการ Smart Community เพื่ออยู่อาศัยใกล้เคียงกับที่อยู่อาศัยเดิม
- มอบสิทธิที่ดินเปล่าขนาด 19.5 ตารางวา ย่านหนองจอก-มีนบุรี ซึ่งจำกัดจำนวนที่ 2,140 แปลง เพื่อเป็นเจ้าของพื้นที่และสร้างบ้านด้วยตัวเอง
- ให้เงินทุนพัฒนาคุณภาพชีวิต เพื่อเป็นทุนชีวิตก้อนใหญ่ สำหรับคนที่มีบ้านเกิดอยู่ต่างจังหวัด อพยพย้ายถิ่นฐานกลับไปสร้างเนื้อสร้างตัวที่บ้านเกิดต่อไป
อย่างไรก็ตาม ที่สุดแล้ว ตัวแทนของ กทท. ให้ความมั่นใจว่า
“ปีนี้จะเห็นโครงการเป็นรูปธรรมอย่างแน่นอน หลังจากพูดกันมานานเรื่องของการพัฒนาเชิงพาณิชย์ ซึ่งการท่าเรือฯจัดงบฯลงทุนประมาณ1,000 ล้านบาท ก่อสร้างคอนโดมิเนียมให้ก่อน 1 อาคาร เพื่อสร้างการรับรู้ให้กับชุมชน เปิดตัวเมื่อวันที่ 9 ม.ค. 2562 จากนั้นเริ่มสำรวจผู้มีสิทธิ์อยู่อาศัยจริงปี 2563 ออกแบบรายละเอียดเริ่มสร้างปี 2564-2565 อีก 3 อาคารที่เหลือจะเปิดให้ผู้ประกอบการอสังหาริมทรัพย์ที่สนใจเข้ามาร่วมลงทุน PPP ตามลำดับ ต่อไป”
มุมมองนักลงทุน เผย ‘คลองเตย Smart Community’ กระตุ้นให้เกิดกระแสการลงทุนอย่างมีนัยสำคัญ
รายงานข่าวจากเว็บไซต์ประชาชาติธุรกิจ ยังไปสำรวจความคิดเห็นจากนักลงทุนถึงโครงการสร้าง Smart Community ของชุมชนคลองเตย รวมถึง สมาร์ทพอร์ต ด้วย โดย อลิวัสสา พัฒนถาบุตร กรรมการผู้จัดการ ซีบีอาร์อี ประเทศไทย บริษัทที่ปรึกษาด้านอสังหาริมทรัพย์ระดับสากล ได้ให้มุมมองที่น่าสนใจว่า
“โครงการพอร์ตซิตี้ของการท่าเรือฯ หากนำมาเปิดประมูลให้เอกชนร่วมลงทุนจะสร้างบรรยากาศคึกคักได้เป็นอย่างมาก เนื่องจากทำเลที่ตั้งอยู่กลางเมือง เป็นที่ดินผืนใหญ่แปลงสุดท้ายในย่านซีบีดี (ย่านศูนย์กลางธุรกิจ) จุดขายจึงดีไซน์ได้หลากหลายเพราะติดทั้งแม่น้ำและสร้างสวนสาธารณะขนาดใหญ่ได้”
ทั้งนี้ เนื่องจากเป็นที่ดินผืนใหญ่มากถึง 2,300 ไร่ ในการเปิดประมูลสัมปทานเช่ายาว 30 ปี ต้องคำนึงด้วยว่าเมื่อพัฒนาโครงการออกมาแล้วซัพพลายจะล้นหรือไม่ ในขณะที่สิ่งที่เมืองกรุงเทพฯต้องการคือ พื้นที่สีเขียวอีกจำนวนมาก ถ้าเป็นไปได้ก็อยากเห็นมีการกันพื้นที่สีเขียวในโครงการครึ่งหนึ่ง หรืออย่างน้อย 300-400 ไร่
“ที่ดินผืนใหญ่แบบนี้ การพัฒนาต้องคำนึงชุมชนดั้งเดิมที่เขาอยู่ตรงนั้นแล้วเขาจะมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น ไม่อยากให้มองแต่ตลาดไฮเอนด์ ตลาดลักเซอรี่ เพราะฐานลูกค้าใหญ่น่าจะเป็นฐานลูกค้าที่อยากได้ในราคาที่เขา absorb ได้ ถ้ามองภาพอยากให้เป็นภาพตลาดสังคมที่ดีของตลาดกลาง มองตลาดบนบ้างบางส่วนตามดีมานด์ที่ควรจะเป็น”
สุดท้าย กรรมการผู้จัดการ ซีบีอาร์อี ประเทศไทย ยังเน้นย้ำว่า
ในฐานะบริษัทที่ปรึกษาด้านอสังหาริมทรัพย์ เรามองว่าที่ดินแปลงนี้มีศักยภาพและน่าสนใจมาก ทั้งทำเลที่ตั้งอยู่ใจกลางเมือง มีสิ่งแวดล้อมที่เหมาะสมกับการพัฒนาเป็นอย่างมาก การดีไซน์โครงการเรามองแบบเมือง การประมูลที่ให้ได้ทั้งราคาและตอบโจทย์ตลาดต้องมีการจัดสรรพื้นที่ก่อน รวมทั้งจังหวะในการเปิดประมูลทุกอย่างจะต้องนิ่ง ทั้งการเมืองนิ่ง เศรษฐกิจเริ่มขาขึ้น EEC ก็เดินหน้าไปอย่างจริงจังและเป็นรูปธรรมเกิดขึ้น ดึงดูดให้นักลงทุนสนใจและอยากลงทุน สุดท้ายผลประมูลก็จะได้ราคาดีที่สุด เราเชื่อว่าเช่นนั้น”
ที่มา :
- รายงานข่าวเรื่อง “ปั้นพอร์ตซิตี้ 2 พันไร่ พลิกโฉม”คลองเตย”แลนด์มาร์กใหม่” จาก เว็บไซต์ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 12 มกราคม 2019 (https://www.prachachat.net/property/news-276932)
- รายงานข่าวเรื่อง “ผังเมืองปลดล็อกคลองเตย-ท่าเรือฟื้น”พอร์ตซิตี้” จาก เว็บไซต์ประชาชาติธุรกิจ วันที่ 11 กันยายน 2018 (https://www.prachachat.net/property/news-217422)
- บทความเรื่อง พลิกโฉม “ชุมชนคลองเตย” สู่ Bangkok Modern City หนังสือพิมพ์ BLT Bangkok ฉบับวันที่ 24-30 มกราคม 2019
ตามอ่านแนวคิดน่าสนใจในการพัฒนาเมือง ในทุกมุมของความ สมาร์ท กันต่อ
ภาพจำ สลัมคลองเตย กำลังเปลี่ยนไป ด้วยงานฝีมือทำด้วยใจ ‘FEEMUE KLONG TOEY’
ดันแผนยุทธศาสตร์เพิ่มขีดความสามารถ ‘ท่าเรือแหลมฉบัง สมาร์ทพอร์ตแห่งอีอีซี’ ด้วยระบบไอทีอัจฉริยะ
‘ปราจีนบุรี สมาร์ทซิตี้สมุนไพร’ ต้นแบบการขับเคลื่อนเมืองด้วยแนวคิดธุรกิจสมุนไพรเพื่อสังคม











