การประชุมสุดยอด G20 ที่จัดขึ้น ณ นครโอซากา ประเทศญี่ปุ่น ระหว่างวันที่ 28-29 มิถุนายน คนทั่วโลกไม่ได้ใส่ใจหัวข้อการประชุมสักเท่าไหร่

แต่โฟกัสไปที่การพบกันของ 2 ผู้นำมหาอำนาจทางเศรษฐกิจของโลกระหว่าง ‘สี จิ้นผิง’ ประธานาธิบดีของจีน กับ ‘โดนัลด์ ทรัมป์’ ผู้นำสหรัฐอเมริกา

และสนใจว่าการพบกันครั้งนี้จะมีทางออกในการยุติสงครามทางการค้าอย่างไร?


โอกาสเผชิญหน้า ‘ทรัมป์–สี’

จะว่าไปแล้วการพบกันในรูปแบบทวิภาคีของสองผู้นำโลก ก็ยังนึกไม่ออกว่า ด้วยเวลาที่กระชับและเป็นทางการจะมีเวลาคุยกันในเรื่องดังกล่าวมากน้อยแค่ไหน และจะยุติความร้อนแรงของสงครามการค้าที่ลากยาวมานานนับปีได้อย่างไร

ดังตัวอย่างก่อนหน้านี้ที่มีการพบกันระหว่างโดนัลด์ทรัมป์กับคิมจองอึน ผู้นำเกาหลีเหนือแบบตัวต่อตัว 2 ครั้ง 2 ครา ก็ยังไม่มีอะไรเป็นชิ้นเป็นอัน

จึงไม่แปลกที่หลายคนจะมองว่าการพบกันระหว่างสี จิ้นผิงกับโดนัลด์ ทรัมป์ คงไม่น่าจะทำให้การประกาศขึ้นภาษีนำเข้าระหว่างกันก่อนหน้านี้เปลี่ยนแปลงไปจากเดิม

ทำได้อย่างมากเพียงยื้อเวลาการขึ้นภาษีออกไปให้นานขึ้นอีกหน่อยเท่านั้น

ดังที่คณะบริหารของทรัมป์เคยกล่าวก่อนหน้านี้ว่า อาจตัดสินใจยับยั้งมาตรการภาษีชุดใหม่กับสินค้าจีนมูลค่า 3 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐ ไว้ก่อนจนกว่าการประชุมซัมมิต G20 จะเสร็จสิ้นลง


สงครามการค้าไม่ได้มีแค่สหรัฐ–จีน

อย่างไรก็ตาม สงครามการค้ารอบนี้สหรัฐไม่ได้ทำกับจีนเท่านั้น แต่อีกประเทศที่เพิ่งโดนลงทัณฑ์คือ อินเดีย

โดย โดนัลด์ ทรัมป์ แถลงการณ์เมื่อวันที่ 31 พฤษภาคมที่ผ่านมา ประกาศตัดสิทธิอินเดียออกจากโครงการสิทธิพิเศษทางภาษีศุลกากร หรือ จีเอสพี ของสหรัฐ

มองเผินๆ ประเด็นนี้ก็ไม่น่าจะมีอะไรในกอไผ่ เนื่องจากตามหลักเกณฑ์การตัดสิทธิจีเอสพีคือ สินค้าที่ได้รับสิทธิภาษีจีเอสพี ถ้ามียอดขายและส่วนแบ่งทางการตลาดเกินเพดานกำหนด ก็ต้องถูกตัดสิทธิจีเอสพีตามกติกา

แต่เหตุผลของสหรัฐในการตัดสิทธิจีเอสพีประเทศอินเดีย ทรัมป์ไม่ได้กล่าวถึงยอดขาย แต่ต้องการให้สินค้าจากสหรัฐเข้าถึงตลาดอินเดียมากขึ้น

ซึ่งที่ผ่านมา อินเดียไม่สามารถรับประกันได้ว่าสินค้าสหรัฐจะเข้าถึงตลาดอินเดียได้อย่างยุติธรรมและสมเหตุผล

ดังนั้น จึงมีเหตุอันสมควรจะตัดอินเดียออกจากประเทศกำลังพัฒนาที่ได้รับประโยชน์จากจีเอสพีของสหรัฐ

ปี 2560 สินค้าอินเดียได้รับสิทธิจีเอสพีให้ส่งเข้าไปขายในสหรัฐโดยไม่ต้องเสียภาษี มีมูลค่ากว่า 5,700 ล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือประมาณ 178,939 ล้านบาท

นเรนทรา โมดี

เหตุการณ์นี้กระทบต่อเสถียรภาพรัฐบาลบีเจพีของนายกรัฐมนตรีนเรนทรา โมดี ที่เพิ่งชนะการเลือกตั้งเมื่อไม่กี่สัปดาห์ที่ผ่านมา ซึ่งชูนโยบายหลักที่จะต้องจัดการก่อนเป็นลำดับแรกคือ การปฏิรูปเศรษฐกิจให้เข้มแข็ง

นำมาสู่ปฏิกิริยาของรัฐบาลอินเดียที่อาจพิจารณาปรับเพิ่มภาษีนำเข้าสินค้าจากสหรัฐกว่า 20 รายการ รวมถึงผลิตภัณฑ์การเกษตรและสารเคมี

แม้สงครามการค้าค้าระหว่างสหรัฐกับอินเดียจะไม่รุนแรงเท่ากับสงครามการค้าระหว่างสหรัฐกับจีน แต่ด้วยประชากรอินเดียที่มากกว่า 1,300 ล้านคน ปฏิเสธไม่ได้ว่าเป็นตลาดใหญ่ที่มีอำนาจต่อรองไม่น้อยเช่นกัน

หากการประชุมชุม G20 รอบนี้ ทรัมป์จูบปากสี โดยไม่แยแส โมดี ก็ดูจะใจร้ายเกินไป

จึงมีแนวโน้มที่บทสรุปสงครามการค้าโลกระหว่างสหรัฐกับจีนคงไม่สัมฤทธิผลในการประชุม G2O ครั้งนี้


G20 มีมากกว่าสงครามการค้า

เวที G2O ไม่ได้มีเพียงประเด็นสงครามการค้า แต่หัวข้ออื่นก็มีความสำคัญไม่แพ้กัน ไม่ว่าจะเป็นเรื่องข้อตกลงการค้าพหุภาคี การเข้าถึงเศรษฐกิจดิจิทัล และปัญญาประดิษฐ์ การสร้างสังคมแห่งอนาคต ซึ่งแต่ละประเทศก็รอโอกาสจะได้เสนอความคิดเห็นผ่านเวทีนี้


ไทยเสนอแนวทาง ‘ร่วมมือ ร่วมใจ ก้าวไกล ยั่งยืน’

พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ซึ่งเข้าร่วมการประชุมผู้นำกลุ่ม G20 ครั้งนี้ แลกเปลี่ยนมุมมองในฐานะที่ไทยได้เป็นประธานอาเซียน โดยกล่าวว่า ภาวะเศรษฐกิจโลกประสบกับความไม่แน่นอน จากปัจจัยหลักคือ การขาดความเชื่อมั่นต่อระบบการค้าพหุพาคี นำไปสู่ความตึงเครียดทางการค้า ทำให้ระบบเศรษฐกิจโลกมีความเปราะบางและกระทบต่อบรรยากาศของความร่วมมือระหว่างประเทศที่สร้างสรรค์ ซึ่งแนวทางการแก้ไขคือ “ร่วมมือ ร่วมใจ ก้าวไกล ยั่งยืน”

พร้อมกันนี้นายกรัฐมนตรีของไทยได้เสนอแนวทางความร่วมมือ 3 ข้อ คือ ประการที่หนึ่ง การเปิดเสรีทางการค้าและการรวมตัวทางเศรษฐกิจ เพื่อขับเคลื่อนการเติบโตของโลก ประการที่สอง เสริมสร้างความเข้มแข็งของระบบการค้าพหุภาคี และพัฒนาความร่วมมือเพื่อส่งผลปฏิรูปไปยังองค์การ WTO ให้มีประสิทธิภาพ โปร่งใส เป็นธรรม และประการที่สาม สร้างความสอดคล้องระหว่างประเทศ ภูมิภาค และกรอบความร่วมมือทั่วโลกอย่างไร้รอยต่อ


G20 ศูนย์รวมจีดีพีโลก

สำหรับกลุ่มประเทศ G20 ประกอบด้วย ประเทศอุตสาหกรรมชั้นนำ 8 ประเทศ ได้แก่

  • สหราชอาณาจักร
  • แคนาดา
  • ฝรั่งเศส
  • อิตาลี
  • ญี่ปุ่น
  • เยอรมนี
  • สหรัฐอเมริกา
  • ออสเตรเลีย

ประเทศกำลังพัฒนาขนาดใหญ่ 11 ประเทศ ได้แก่

  • อาร์เจนตินา
  • บราซิล
  • จีน
  • อินเดีย
  • อินโดนีเซีย
  • เม็กซิโก
  • รัสเซีย
  • ซาอุดิอาระเบีย
  • แอฟริกาใต้
  • เกาหลีใต้
  • ตุรกี

และอีก 1 กลุ่มเศรษฐกิจคือ สหภาพยุโรป

ซึ่งประเทศสมาชิกกลุ่ม G20 มี GDP เท่ากับร้อยละ 90 ของโลกและมีจำนวนประชากรร้อยละ 60 ของโลก


ขอบคุณภาพจาก www.thaigov.go.th