เซเว่น อีเลฟเว่น…ร้านสะดวกซื้อที่มีเครือข่ายมากที่สุดในโลก และมีประวัติศาสตร์การดำเนินกิจการต่อเนื่องยาวนานกว่า 92 ปี กัดฟันตัดใจยอมสลัดทิ้งปิดฉากนโยบายสะดวกซื้อ 24 ชั่วโมง ไปเรียบร้อยแล้วเมื่อวันที่ 22 ตุลาคมที่ผ่านมา ตามคำประกาศอย่างเป็นทางการของนายฟูมิฮิโกะ นากามัตสึ ซีอีโอคนใหม่เอี่ยมของ “เซเว่น อีเลฟเว่น เจแปน”
เบื้องหลังเซเว่นฯ ล้มนโยบายสะดวกซื้อ 24 ชั่วโมง
จุดจบของนโยบายสะดวกซื้อ 24 ชั่วโมงที่ถูกใช้เป็น “จุดแข็ง” ของเซเว่นฯ มาโดยตลอดนับจากปี 2518 เป็นต้นมา มีที่มาจากเมื่อเดือนมีนาคม 2562 สาขาเซเว่นฯ แห่งหนึ่งในเมืองโอซาก้า ถือวิสาสะลดเวลาเปิดบริการลงจาก 24 ชั่วโมง เหลือ 19 ชั่วโมง ระหว่าง 06:00 – 01:00 น. ซึ่งถือเป็นการละเมิดสัญญาที่ทำไว้กับเซเว่น อีเลฟเว่น เจแปน

นายคาซูกิ ฟูรุยะ ซีอีโอของเซเว่น อีเลฟเว่น เจแปน ในขณะนั้น สั่งปรับ นายมัตสึโมโตะ ซาเนโตชิ ซึ่งเป็นเจ้าของร้านเซเว่นฯ สาขาในโอซาก้า เป็นเงิน 17 ล้านเยน ฐานผิดสัญญา
นายมัตสึโมโตะ ซาเนโตชิ ได้ยกเหตุผลด้านสุขภาพของตัวเองเซเว่น อีเลฟเว่น เจแปน ที่ไม่สามารถตรากตรำเปิดบริการสะดวกซื้อได้ถึงวันละ 24 ชั่วโมง และเหตุผลด้านปัญหาการขาดแคลนแรงงาน ที่จะว่าจ้างมาให้ช่วยแบ่งเบาภาระงาน เพื่อให้สามารถเปิดบริการได้ 24 ชั่วโมงตามสัญญา
การต่อสู้ของนายซาเนโตชิได้รับแรงหนุนจากสหภาพแรงงานของเซเว่นฯ ที่ร่วมเคลื่อนไหวกดดันคณะผู้บริหารให้ทบทวนนโยบายสะดวกซื้อ 24 ชั่วโมง ขณะเดียวกันก็ยังได้รับแรงเชียร์จาก นายฮิโรชิเกะ เซโกะ รัฐมนตรีกระทรวงเศรษฐกิจ การค้าและอุตสาหกรรมของญี่ปุ่น
ปลดซีอีโอ สังเวยล่มนโยบายสะดวกซื้อ 24 ชั่วโมง
ข้อพิพาทระหว่างเซเว่น อีเลฟเว่น เจแปน ซึ่งเป็นกิจการในเครือเซเว่น แอนด์ ไอ โฮลดิ้ง ที่ถือครองสิทธิเซเว่น อีเลฟเว่นทั่วโลก กับนายมัตสึโมโตะ ซาเนโตชิ เป็นชนวนนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญในอาณาจักรธุรกิจเซเว่น อีเลฟเว่น เจแปน อย่างน้อย 2 ประการ
ประการที่ 1 นายคาซูกิ ฟูรุยะ ซีอีโอที่สั่งปรับนายมัตสึโมโตะ ซาเนโตชิ ถูกปลดจากตำแหน่ง แล้วดันนายฟูมิฮิโกะ นากามัตสึ จากรองซีอีโอ ขึ้นเสียบแทนแบบสายฟ้าแล่บ
ประการที่ 2 เซเว่น อีเลฟเว่น เจแปน สั่งให้ดำเนินการทดลองลดเวลาบริการจาก 24 ชั่วโมง เหลือ 16 ชั่วโมง ระหว่างเวลา 07:00 – 23:00 น. ในสาขาเซเว่น อีเลฟเว่นที่ดำเนินการเอง จำนวน 10 แห่งใน 8 จังหวัด คือ โตเกียว-มิยางิ-โทจิงิ-ชิบะ-ไอจิ-เฮียวโงะ-ฟุกุโอกะ-คุมาโมะโตะ ตั้งแต่เดือนมีนาคมเป็นต้นมา
การทดลองลดเวลาบริการที่ดำเนินการต่อเนื่องกันมา 7 เดือน น่าจะได้ผลลัพธ์เป็นที่น่าพอใจ จึงเป็นที่มาของแถลงการณ์ “ยุตินโยบายสะดวกซื้อ 24 ชั่วโมง” อย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 22 ตุลาคมที่ผ่านมา
1 พ.ย. เซเว่นฯ ในญี่ปุ่นไม่สะดวกซื้อ 24 ชั่วโมง
นายฟูมิฮิโกะ นากามัตสึ ซีอีโอป้ายแดงของเซเว่น อีเลฟเว่น เจแปน แถลงชัดเจนว่า นับจากวันที่ 1 พฤศจิกายน 2562 เป็นต้นไป ร้านเซเว่นฯ ในญี่ปุ่นอย่างน้อย 8 แห่ง จากจำนวนที่มีอยู่ทั้งหมด 21,000 แห่ง จะเริ่มลดเวลาบริการจาก 24 ชั่วโมง เหลือ 16 ชั่วโมง ระหว่าง 07:00 – 23:00 น. หรือบางสาขาอาจจะเหลือชั่วโมงบริการน้อยลงมากกว่านั้น เพื่อรับกับสถานการณ์ปัญหาการขาดแคลนแรงงาน

การยุตินโยบายสะดวกซื้อ 24 ชั่วโมง แล้วหันไป “ปักหมุด” เวลาให้บริการระหว่าง 07:00 – 23:00 น. หรืออีกนัยหนึ่ง “7 a.m. – 11 p.m.” ซึ่งเป็นช่วงเวลาการให้บริการ “แรกเริ่ม” ของเซเว่น อีเลฟเว่น ที่เมืองดัลลัส รัฐเท็กซัส ประเทศสหรัฐอเมริกาเมื่อ 92 ปีที่แล้ว
นายริวอิจิ อิซากะ ซีอีโอบริษัท เซเว่น แอนด์ ไอ โฮลดิ้ง ซึ่งเคยทำหน้าที่ซีอีโอเซเว่น อีเลฟเว่น เจแปนมาก่อน ได้ประกาศทิศทางนโยบายใหม่สำหรับเซเว่น อีเลฟเว่น เจแปน โดยยืนยันจะไม่เน้นการเพิ่มจำนวนสาขาเหมือนที่ผ่านมา แต่จะหันไปให้ความสำคัญกับการพัฒนาประสิทธิภาพและคุณภาพการให้บริการของแต่ละสาขาอย่างจริงจัง ด้วยการนำเอาระบบอัตโนมัติมาทดแทนพนักงานให้มากขึ้น เพื่อรับกับสถานการณ์ขาดแคลนแรงงาน
ยักษ์ใหญ่แห่งวงการธุรกิจร้านสะดวกซื้ออย่างเซเว่น อีเลฟเว่น ที่มีเครือข่ายสาขากว่า 68,000 แห่งกระจายอยู่ใน 17 ประเทศทั่วโลก โดยเกือบ 50% กระจุกตัวอยู่ในประเทศญี่ปุ่นและประเทศไทย ดูจะเคลื่อนไหวใช้เทคโนโลยีทดแทนแรงงานคนเชื่องช้ากว่าคู่แข่งอย่างลอว์สันและแฟมิลี่มาร์ท ที่ก้าวข้ามปัญหาขาดแคลนแรงงานแซงหน้าไปเรียบร้อยแล้ว











