เปิดเทอมปีนี้ โรงเรียนแต่ละแห่งต้องเตรียมการสอนแบบ New Normal ด้วยการผสมผสานระหว่าง ‘การเรียนทางไกล’ กับ ‘การเรียนแบบปกติ’ ให้มีประสิทธิภาพมากที่สุด ร่วมกับการจัดพื้นที่ในโรงเรียนตามหลักการเว้นระยะห่างทางกายภาพ (Physical Distancing) เพื่อลดความเสี่ยงจากโรคระบาดและเพื่อสุขอนามัยที่ดีของทุกคน
ไม่นานมานี้มีการสัมมนาออนไลน์ผ่าน Facebook Live ในหัวข้อ “บทเรียนร่วมกัน รวมพลังโรงเรียนไทย ฝ่าวิกฤต COVID-19” ซึ่งจัดขึ้นโดย บริษัท ปิโก (ไทยแลนด์) จำกัด (มหาชน) และ กลุ่มผู้อำนวยการผู้นำ (Thailand Principals Forum : TPF) โดยให้โรงเรียนที่เป็นสมาชิกของกลุ่ม TPF มาร่วมแบ่งปันวิธีการเตรียมความพร้อมในด้านต่างๆ ตั้งแต่ก่อนเปิดเรียน

- โรงเรียนเทศบาลปลูกปัญญา ในพระอุปถัมภ์ฯ จังหวัดภูเก็ต
พื้นที่ห้องเรียนที่ต้องเว้นระยะห่าง ไม่เพียงพอให้เด็กๆ นอนในช่วงบ่าย อ.วิสา จรัลชวนะเพท ผู้อำนวยการโรงเรียนเทศบาลปลูกปัญญา จึงให้เด็กอนุบาลเรียนเพียงครึ่งวันเช้าในวันแรกของการเปิดเทอม ส่วนการทำกิจกรรมก็จะแบ่งเด็กแต่ละห้องออกเป็นสองกลุ่ม สลับกันทำกิจกรรมในห้องเรียนและกลางแจ้ง
ขณะที่เด็กนักเรียนชั้นประถมศึกษาและมัธยมศึกษา แบ่งเป็นกลุ่ม A และ B เพื่อสลับวันเรียนกลุ่มละ 3 วัน ตั้งแต่วันจันทร์ถึงวันเสาร์ โดยให้เด็กเข้าเรียนแต่วิชาหลักเท่านั้น สำหรับวิชาพลศึกษา ศิลปะ และการงานอาชีพ มอบหมายงานไปทำที่บ้าน

จากการสำรวจของโรงเรียนพบว่า มีนักเรียน 22% ไม่มีความพร้อมที่จะเรียนออนไลน์ เพราะไม่มีเครื่องมือและอุปกรณ์ ดังนั้น ทางโรงเรียนจึงให้ความสำคัญกับการเปิดเรียนตามปกติ เพื่อให้เด็กทุกคนเข้าถึงการเรียนรู้ได้เท่าๆ กัน
ขณะเดียวกัน เด็กในห้องโครงการพิเศษก็ต้องได้รับการส่งเสริมอย่างเข้มข้น ผ่านโปรแกรมการเรียนออนไลน์ที่ทางโรงเรียนจัดไว้ให้ นอกจากนี้ ทางโรงเรียนยังจัดประชุมออนไลน์กับผู้ปกครองก่อนเปิดเทอม เพื่อให้รู้ว่าโรงเรียนเตรียมแนวทางการสอนเด็กในช่วงสถานการณ์ไวรัสโควิด-19 ไว้อย่างไร
- โรงเรียนไทรโยคมณีกาญจน์วิทยา จังหวัดกาญจนบุรี
เป็นโรงเรียนชายขอบที่มีปัญหาการเข้าถึงอินเทอร์เน็ต โดย อ.ไชยพร มะลิลา ผู้อำนวยการโรงเรียนโรงเรียนไทรโยคมณีกาญจน์วิทยา ได้ทดลองการสอนทางไกลในเดือนมิถุนายนก่อนเปิดเทอม แต่มีนักเรียนส่วนหนึ่งไม่สามารถเข้าถึงการเรียนแบบออนไลน์ได้ จึงวางแผนการสอนเป็นสองระบบ คือ ออนไลน์และออฟไลน์

โดยครูเป็นผู้นำคู่มือการเรียนการสอนและแบบเรียนไปให้นักเรียนที่บ้าน และจากการสำรวจพบว่า ที่อยู่อาศัยของนักเรียนส่วนใหญ่ใกล้กับกองกำกับการตำรวจตระเวนชายแดน, วัด และป้อมตำรวจ ซึ่งมีทีวีและอินเทอร์เน็ต ทางโรงเรียนจึงสร้างเครือข่ายกับกลุ่มข้างต้น แล้วให้นักเรียนไปเรียนในพื้นที่นั้นๆ พร้อมกับให้ครูนำสื่อการสอนไปทำกิจกรรมด้วย
- โรงเรียนเพลินพัฒนา กรุงเทพฯ
โรงเรียนแห่งนี้เปิดเทอมก่อนใครตั้งแต่วันที่ 18 พฤษภาคม 2563 โดยมีการจัดการเรียนรู้แตกต่างกันของระดับอนุบาล ประถมศึกษา และมัธยมศึกษาในรูปแบบของ Home-Based Learning (HBL)
อ.วีณา ว่องไววิทย์ รองผู้อำนวยการโรงเรียนเพลินพัฒนา กล่าวว่า โรงเรียนจัดทำ Plearn Learning Box สำหรับเด็กอนุบาล ด้วยการบรรจุแผนการทำกิจกรรมและสื่อการสอน และให้ผู้ปกครองสแกน QR Code เพื่อดูคลิปวิดิโอการสอนของครูได้ทันที

ส่วนระดับประถมศึกษา นักเรียนจะใช้เครื่องมือออนไลน์ ประสานกับครูและเพื่อนนักเรียนบางช่วงเวลา ครูจะจัดตารางเรียนไว้ชัดเจน โดยเน้นแจกโจทย์ให้นักเรียนทำโปรเจกต์ด้วยอุปกรณ์ที่มีอยู่ในบ้าน แล้วมาแชร์ไอเดียกับเพื่อนๆ
สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาจะเป็นการเรียนรู้ออนไลน์เต็มตัว ผสมผสานทั้งชั่วโมงโฮมรูม การเรียนรู้ตามกำหนด และการเรียนเสริม โดยแอปพลิเคชันหลักที่ใช้ในการเรียนคือ Zoom เพราะเห็นหน้าเด็กพร้อมกันหมด โดย Zoom มีฟีเจอร์ Breakout Rooms ที่เด็กๆ สามารถรวมกลุ่มทำงานด้วยกันแบบ Collaborative ได้ ส่วนครูก็เวียนดูงานตามกลุ่มได้ นอกจากนี้ ยังมีการใช้แอปอื่นเสริมการศึกษา อาทิ Kahoot, Padlet, Google Suite

สรุปกรณีศึกษาจาก 3 โรงเรียน
การแพร่ระบาดของโควิด-19 ที่เข้ามาดิสรัปต์วงการการศึกษา รศ.ลัดดา ภู่เกียรติ ผู้อำนวยการโรงเรียนสาธิตพัฒนา และประธานกลุ่ม TPF กล่าวสรุปประเด็นจากการจัดสัมมนาออนไลน์ว่า กิจกรรมดังกล่าวช่วยสะท้อนให้เห็น ภาพการเตรียมความพร้อมของหลากหลายโรงเรียนภายใต้บริบทที่แตกต่างกัน ซึ่งอาจารย์ ผู้อำนวยการโรงเรียน และบุคลากรที่เกี่ยวข้อง สามารถนำกรณีศึกษาไปปรับใช้ในโรงเรียนของตน หรือประยุกต์สร้าง โมเดลการจัดการการเรียนการสอนเพื่อรองรับสถานการณ์ไม่แน่นอนที่อาจเกิดขึ้นในอนาคตได้ จากการแบ่งปันความรู้และประสบการณ์ของเพื่อนครูด้วยกัน
แม้สถาบันการศึกษาในประเทศไทยยังไม่พร้อมปรับการเรียนการสอนสู่ ‘การเรียนออนไลน์’ แบบเต็มร้อย แต่วิกฤตโควิด-19 ที่เกิดขึ้นนี้ ผู้เขียนเชื่อว่า ทำให้หลายภาคส่วนตระหนักรู้ถึงสารพันปัญหาทั้งด้านโอกาสทางการศึกษา สภาพสังคมไทย ตลอดจนความเหลื่อมล้ำ
อย่างไรก็ตาม เมื่อปัญหาถูกหยิบยกขึ้นมาเป็นประเด็นสำคัญแล้ว เชื่อว่าคนไทยในแต่ละภาคส่วนจะร่วมกันแก้ไขสิ่งที่ยังบกพร่องและวางแผนรองรับสถานการณ์ไม่แน่นอนที่อาจเกิดขึ้นเมื่อไรก็ได้
บทความแนะนำเกี่ยวกับ New Normal และการปรับตัวในโลกการศึกษา










