การเมือง ลูกหนัง วัฒนธรรม “ศึกแดงเดือด” ที่ไม่ได้มีแค่ “ลิเวอร์พูล” vs “แมนฯ ยูฯ”

สำหรับวงการฟุตบอลไทย “ศึกแดงเดือด” ในความหมายของ Derbies Match/Rivalries Match หรือ “ศึกแห่งศักดิ์ศรี”

Derbies Match หรือ Derby Match “ศึกร่วมเมือง” Rivalries “ศึกสำมะคัญ” หรือ “ศึกแห่งศักดิ์ศรี” ที่กล่าวไป
โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ห้วงทศวรรษที่ 2530 ซึ่งเป็นยุครุ่งเรืองของบอลไทย แฟนบอลไทยต้องกาชื่อไว้ในใจ
นั่นคือ “ศึกแห่งศักดิ์ศรี” ระหว่าง “การท่าเรือ” กับ “ทหารอากาศ” และ “ทหารอากาศ” กับ “ธนาคารกรุงเทพ”

เหมือนกับ The North West Derby ยุคทศวรรษ 1960 เป็นต้นมา ระหว่าง “แมนฯ ยู” กับ “ลิเวอร์พูล” หรือที่เรียกว่า Super Rivalries Match
เหมือนกับ “แมนฯ ยูฯ” กับ “แมนฯ ซิตี้ฯ” Derby Match แห่ง “แมนเชสเตอร์” หรือ “ศึกดอกกุหลาบ” ระหว่าง “แมนฯ ยูฯ” กับ “ลีดส์ ยูไนเต็ด”
และเหมือนกับ “ลิเวอร์พูล” กับ “เอฟเวอร์ตัน” Derby Match แห่ง “ลุ่มน้ำเมอร์ซี่ไซด์”
ในประเด็น Derby Match หรือ “ศึกแห่งศักดิ์ศรี” นี้ หากจะมองให้เป็นเรื่องราวทางการเมืองผ่านฟุตบอล ก็มองได้
หรือจะมองกีฬาฟุตบอล ผ่านแว่นวัฒนธรรม ก็มองได้
“ศึกแห่งศักดิ์ศรี” ระหว่าง “การท่าเรือ” กับ “ทหารอากาศ” เราสามารถมองผ่านแว่นวัฒนธรรมได้
“ศึกแห่งศักดิ์ศรี” ระหว่าง “แมนฯ ยู” กับ “ลิเวอร์พูล” แม้เราจะสามารถมองผ่านแว่นวัฒนธรรมได้
ทว่า ในข้อเท็จจริงแล้ว “ศึกแห่งศักดิ์ศรี” ระหว่าง “แมนฯ ยู” กับ “ลิเวอร์พูล” คือเรื่องราวทางการเมือง
ดังที่ผมได้เขียนเอาไว้ใน SALIKA ของเราแห่งนี้ ในตอนที่มีชื่อว่า “เศรษฐศาสตร์ นวัตกรรม ฟุตบอล ฉลอง “พรีเมียร์ลีก” เปิดฤดูกาล ย้อนดูตำนาน “ศึกแดงเดือด”
แน่นอนว่า ทั้ง “เศรษฐศาสตร์ นวัตกรรม ฟุตบอล ฉลอง “พรีเมียร์ลีก” เปิดฤดูกาล ย้อนดูตำนาน “ศึกแดงเดือด” และทั้ง “การเมือง ลูกหนัง วัฒนธรรม “ศึกแดงเดือด” ที่ไม่ได้มีแค่ “ลิเวอร์พูล” vs “แมนฯ ยูฯ” นั้น
“ศึกแดงเดือด” ไม่ได้มีแค่ “ลิเวอร์พูล” vs “แมนฯ ยูฯ” จริงๆ
เรามาเริ่มกันที่ “ศึกแห่งศักดิ์ศรี” บรรลือโลก หรือ El Clásico ภาษาอังกฤษคือ The Classic หรือ Classic Match ระหว่าง “บาร์เซโลน่า” กับ “รีล มาดริด”
เป็น “ศึกแห่งศักดิ์ศรี” ทั้งทางการเมือง เศรษฐกิจ สังคม และโดยเฉพาะอย่างยิ่ง วัฒนธรรม
โดยทั้งคู่ต่างเป็น “ทีมใหญ่” ระดับ “เจ้าบุญทุ่ม” แห่งแคว้นคาตาลัน และ “ราชันชุดขาว” ทีมจากเมืองหลวง ประเทศสเปน
ทั้งคู่ต่างกว้านซื้อนักเตะซูเปอร์สตาร์ระดับโลกในแต่ละยุคสมัย ห้ำหั่นกันด้วยกำลังทรัพย์ สมรรถนะโค้ช คุณภาพนักเตะ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง กองทัพแฟนพันธุ์แท้ทั่วทุกมุมโลก
ถือเป็น Super Derby Match อันดับ 1 ของโลกอย่างแท้จริง!
อันดับต่อมา ขอพาไปดู “ศึกมิลาน” หรือ Milan Derby Match ระหว่า “เอซี มิลาน” กับ “อินเตอร์ มิลาน”
ศึกนี้แตกต่างกับ El Clásico แต่รสชาติไม่เป็นสองรองใครอย่างแน่นอน
เนื่องจากทั้งคู่เป็นทีมจากเมืองเดียวกัน
โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ทั้งสองทีมใช้สนามเดียวกัน คือ San Siro Stadium เป็นทั้งรังเหย้า และเยือนไปพร้อมๆ กัน ขึ้นอยู่กับว่า Match ไหน-ใครเป็นเจ้าบ้าน
แต่สิ่งที่ไม่แตกต่างไปจาก El Clásico ก็คือ การห้ำหั่นกันด้วยกำลังทรัพย์ (รวยเท่ากัน เพราะเก็บภาษีได้เท่ากัน (เมืองเดียวกัน)
สมรรถนะโค้ชจึงไม่ต่างกัน คุณภาพนักเตะก็ใกล้เคียงกัน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ปริมาณกองทัพแฟนพันธุ์แท้ทั่วทุกมุมโลกก็พอๆ กัน
ผ่านการกว้านซื้อนักเตะซูเปอร์สตาร์ระดับโลกในแต่ละยุคสมัย พูดได้ว่า ในยุคหนึ่งนั้น อู้ฟู่ระดับน้องๆ El Clásico เลยทีเดียว

อันดับต่อมา ข้ามฟากไปเยอรมนี พบ “ศึกแห่งศักดิ์ศรี” ระหว่าง “บาเยิร์นมิวนิค” กับ “โบรุสเซีย ดอร์ทมุนด์”
ที่นอกจาก “ศึกสิงห์เหนือ-เสือใต้” หรือ “บาเยิร์นมิวนิค” กับ “ฮัมบูร์ก” แล้ว ดูเหมือนความยิ่งใหญ่ของศึก Der Klassiker ระหว่าง “เสือใต้” กับ “เสือเหลือง” นั้นก็คงจะไม่ยิ่งหย่อนไปกว่ากัน
ทั้งคู่เป็นทีมจากเมืองมั่งคั่งที่สุดของเยอรมนี ที่เป็นเมืองอุตสาหกรรม และเมืองวัฒธรรม โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมืองการศึกษาที่สำคัญ ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน
เรื่องทุนทรัพย์จึงไม่ต้องพูดถึง โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ศักดิ์ศรีความสำเร็จในอดีต จำนวนนักเตะที่ติดทีมชาติ ความแข็งแกร่งและประสบการณ์ในยุโรป เรียกได้ว่าเพียบพร้อมพอๆ กันทั้งคู่!
โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ปริมาณแฟนบอลที่ไม่เป็นสองรองใครอย่างแน่นอน!
ศึกสำมะคัญอีกอันหนึ่งของหมู่เกาะบริเตนใหญ่ นอกจากบรรดา “แมนฯ ยู” “ลิเวอร์พูล” แล้ว สก็อตแลนด์ดินแดนวิสกี้ ก็มี Derby Match ที่เก่าแก่มากคู่หนึ่ง นั่นก็คือ The Old Firm Derby
ถือเป็น The Old Firm Derby ระดับ Super Derby Match เลยทีเดียว นั่นก็คือ “ศึกแห่งศักดิ์ศรี” ระหว่าง “กลาสโกว์เซลติก” กับ “กลาสโกว์แรงเยอร์”
โดยทั้งคู่ นอกจากจะเป็น “ทีมร่วมเมือง” (กลาสโกว์) เหมือน “เอซี มิลาน” กับ “อินเตอร์ มิลาน” แห่งอิตาลีแล้ว (มิลาน)
เพราะทั้งสองทีมยังมีประวัติศาสตร์ที่ยิ่งใหญ่เคียงคู่กันมาทั้งการเมือง เศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรมอย่างแยกไม่ออก
เป็นความยิ่งใหญ่ระดับ Old Firm Derby ที่แฟนบอลอังกฤษ (พรีเมียร์ลีก) รุ่นใหม่อาจไม่เข้าใจในความขลัง!
เพราะขึ้นชื่อว่า “ทีมร่วมเมือง” แล้ว ไม่ว่าจะยากดีมีจน จะอยู่ในช่วงเวลารุ่งโรจน์หรือรุ่งริ่ง ก็คงไม่มีทางที่ใครจะยอมลงให้กันได้ง่ายๆ
เช่นเดียวกับ “กลาสโกว์เซลติก” กับ “กลาสโกว์แรงเยอร์” คู่นี้ ที่ต่างคนต่างมีช่วงเวลาที่ยิ่งใหญ่ของตนเองมาแล้วทั้งสิ้น!
อันดับต่อไป ขอพาไปทัวร์อเมริกาใต้กันบ้าง เริ่มต้นที่ “อาร์เจนตินา” กับ The Superclásico ระหว่าง “โบคาจูเนียร์ส” กับ “ริเวอร์เพลท”
สองสโมสรคู่อริตลอดกาลแห่งวงการฟุตบอลอาร์เจนตินา ที่ไม่ใครมีใครยอมใครมานานนับ 100 ปี!
โดยต่างคนต่างก็มีซุป’ตาร์ระดับโลกเกิดขึ้นมาประดับทีมทุกยุคทุกสมัย ต่างคนต่างก็คุยทับกับ ว่าแฟนบอลของใครมากกว่ากัน และต่างคนต่างก็เคลมกันว่า อีกทีมรวยกว่าอีกทีมเสมอ!

โดยเฉพาะอย่างยิ่ง “อาร์เจนตินา” มีอีก 2 สโมสร “คู่กัด” คือ “อินดิเพนเดียนเต้” และ “ราซิ่งคลับ” ที่ถือได้ว่า เป็น “ศึกสายเลือดอาร์เจนไตน์” ที่ดุเดือดไม่แพ้ “โบคาจูเนียร์ส” กับ “ริเวอร์เพลท” แต่อย่างใด!
เช่นเดียวกับ “อาร์เจนตินา” ที่ “บราซิล” ก็มีเหตุการณ์ในทำนองนี้ที่ไม่ต่างกัน
นั่นคือ “ศึกอเมริกาใต้” ระหว่าง “โคริเธียนส์” กับ “พาลไมรัส” หรือ ศึก Paulista Derby
ที่เป็น “ศึกแห่งศักดิ์ศรี” ที่มีความยิ่งใหญ่ไม่แพ้ The Superclásico ระหว่าง “โบคาจูเนียร์ส” กับ “ริเวอร์เพลท” ของ “อาร์เจนตินา” แต่อย่างใด
นอกจากนี้ “บราซิล” ต้นตำรับฟุตบอลอเมริกาใต้ที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในทวีป ยังมี Derby Match ที่ไม่เป็นสองรองจาก Paulista Derby ระหว่าง “โคริเธียนส์” กับ “พาลไมรัส” เลย
นั่นก็คือ “ศึกแดนใต้” ระหว่าง “เกรมิโอ” กับ “อินเตอร์นาซิอองนาล” สองทีมสุดยิ่งใหญ่แห่งวงการฟุตบอลบราซิล ไม่น้อยหน้า Paulista Derby ระหว่าง “โคริเธียนส์” กับ “พาลไมรัส” แม้แต่น้อย!
นี่ก็บราซิลเหมือนกันแต่เป็นบราซิลแห่งยุโรป เนื่องจากลีลาร้อนแรงไม่แพ้ภาษาพูดคือภาษาโปรตุกีสที่เป็นภาษาราชการของบราซิลในฐานะอาณานิคมโปรตุเกส
นั่นก็คือ ศึก O Clássico ระหว่าง “เบนฟิก้า” กับ “ปอร์โต้”
ที่ต่างก็มีดีกรีความเป็นเจ้ายุโรปไม่แพ้กัน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง การโรมรันพันตูใน “ศึกยุโรปใต้” ของทั้งคู่!
และอาจเรียกได้ว่า เป็นคู่ต่อกรชาติฝอยทองเดียวกัน ที่รบทัพจับศึกกันอย่างยืดเยื้อยาวนานมาเกือบ 110 ปีแล้ว!
โดยเฉพาะอย่างยิ่ง “เบนฟิก้า” กับ “ปอร์โต้” เป็นแหล่งบ่มเพาะ นักฟุตบอลดาวรุ่ง ป้อนเข้าสู่วงการฟุตบอลอาชีพยุโรป และหลายคนก้าวเข้าสู่ทำเนียบนักเตะระดับโลก
โดยเฉพาะอย่างยิ่ง “โค้ชระดับโลก” หลายคนเกิดจาก “เบนฟิก้า” กับ “ปอร์โต้” ทั้งสิ้น!
เช่นเดียวกับ “เบนฟิก้า” กับ “ปอร์โต้” ในแง่การผลิตนักฟุตบอลเยาวชน ป้อนให้กับลีกชั้นนำระดับโลก “ศึกสายเลือด” ระหว่าง “อาแจ็กซ์อัมสเตอร์ดัม” กับ “เฟเยนูร์ด” แห่งลีกฮอลแลนด์
เพราะหากเทียบศักดิ์ศรี ความยิ่งใหญ่ ไม่ว่าจะ “อาแจ็กซ์” หรือ “ไอแอ็ค” กับ “เฟเยนูร์ด” แล้ว ผลปรากฏว่า ไม่มีใครเป็นสองรองใครในประเทศอย่างแน่นอน และอาจยิ่งใหญ่ในยุโรปเฉกเช่นเดียวกันด้วยซ้ำ!

ปิดท้าย “ศึกแห่งศักดิ์ศรี” ระดับ Big Match ของดินแดนตราไก่ “ฝรั่งเศส”
นั่นคือ “ศึกฟร็องซ์ดาร์บี้” ระหว่าง “โอลิมปิคมาร์กเซย” กับ “ปารีสแซงแชร์แม็ง” ที่มีดีกรีความดุเดือดเลือดพล่านไม่แพ้ Derby Match ชุดใหญ่หลายต่อหลายคู่ในแผ่นดินยุโรปแม้แต่น้อย
ทั้งหมดนี้คือ “ศึกแห่งศักดิ์ศรี” ระดับ Big Match หรือ “คู่เอก” แห่งวงการฟุตบอลโลก ยังมี “คู่ค้ำ” หรือ “มวยรอง” อีกหลายต่อหลายคู่ด้วยกัน เป็นต้นว่า “ศึกเทพนิยายกรีก” ระหว่าง “โอลิมเปียกอส” กับ “พานาไธนิคอส”
โดยเฉพาะอย่างยิ่ง Derby Della Capitale หรือ The Rome Derby (ศึกกรุงโรม) ระหว่างสองทีมเจ้าแห่งเมืองหลวงคือ “ลาซิโอ” กับ “โรม่า”
ตามมาด้วย “ศึกเมืองเหนือ” ไม่ว่าจะระหว่าง “ยูเวนตุส” กับ “เอซี มิลาน” หรือ “ยูเวนตุส” กับ “อินเตอร์ มิลาน” ก็มันส์พะยะค่ะรับประกันทุกคู่!
โดยเฉพาะอย่างยิ่ง “ศึกเหนือเสือใต้” ระหว่าง “นาโปลี” กับ “เอซี มิลาน” หรือ “นาโปลี” กับ “ยูเวนตุส” ที่สามารใส่ดาว 5 ดวงรอได้เลยแม้นกหวีดจะยังไม่เป่า!
แถมใส่สกอร์สูงรอไว้ได้เลยเช่นกัน เพราะรับรองว่ายิงกันสนั่นเมือง!
“ศึกเมืองหลวง” อีกคู่ที่ดีกรีความมันส์ไม่แพ้กันนั้นต้องที่ “สเปน” ระหว่าง “แอตเลติโก มาดริด” กับ “รีล มาดริด” ที่เมื่อโคจรมาพบกันเมื่อไหร่ รายการไหน เมืองอะไร ประเทศใด รับรองว่า ไม่เคยมีใครยอมใครอย่างแน่นอน!
ปิดท้ายที่ The North London Derby ระหว่าง “อาร์เซนอล” กับ “ท็อตแน่มฮอทสเปอร์”
ที่ก็มีดีกรีศักดิ์ศรีความยิ่งใหญ่ไม่แพ้ “แมนฯ ยู” “แมนฯ ซิตี้” หรือ “ลิเวอร์พูล” “เอฟเวอร์ตัน”
แม้กระทั่ง “อาร์เซนอล” “เชลซี” หรือ “ท็อตแน่มฮอทสเปอร์” “เชลซี” ที่เป็นอริร่วมเมืองในยุคปัจจุบัน