วันที่ 30 กันยายน ของทุกปี เป็น “วันพ็อดคาสต์สากล” ซึ่งเป็นการเฉลิมฉลองรูปแบบการออกอากาศทางดิจิทัลที่มาแรง แปรเปลี่ยนจากงานอดิเรกที่หลายคนทำแก้เหงาเพื่อบอกเล่าเก้าสิบ มาสู่แหล่งรายได้ที่แท้จริงของธุรกิจสื่อยุคใหม่และผู้สร้างเนื้อหาจากพ็อดคาสต์ และกลายเป็นสื่อดิจิทัลที่กำลังได้รับความนิยมในหลายประเทศทั่วโลกในขณะนี้
จากการสำรวจผู้ตอบแบบสอบถามของ Statista Global Consumer Survey อายุ 18-64 ปี จำนวน 1,000-5,700 คนต่อประเทศ เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2563 – มิถุนายน 2564 พบว่า “สวีเดน” รั้งอันดับหนึ่งจาก 54 ประเทศ ในด้านการบริโภคพ็อดคาสต์ โดย 47% ของผู้ตอบแบบสอบถามชาวสวีเดนอ้างว่าตนฟังพ็อดคาสต์อย่างน้อยหนึ่งรายการในช่วง 12 เดือนที่ผ่านมา ประเทศที่มีสถิติสูงเช่นนี้มีอยู่ไม่มากนัก เพราะถัดจากสวีเดน มีเพียงไอร์แลนด์และบราซิลเท่านั้น ที่มีผู้คนมากกว่า 40% ดื่มด่ำกับพ็อดคาสต์

ในสหราชอาณาจักรและสหรัฐอเมริกา ประมาณ 1 ใน 3 ของผู้ตอบแบบสอบถามนี้เป็นผู้ฟังพ็อดคาสต์ ซึ่งเป็นสัดส่วนใกล้เคียงกับแคนาดา นอร์เวย์ สเปน โปรตุเกส ออสเตรเลีย และอินโดนีเซีย ในขณะที่ประเทศในซีกโลกตะวันออกมีคะแนนต่ำกว่าเมื่อเปรียบเทียบกัน เช่น จีนยังคงมีสัดส่วนผู้ฟังพ็อดคาสต์ 19% ส่วนญี่ปุ่นกลับตามหลังไทย ไต้หวัน มาเลเซีย และปากีสถาน โดยมีเพียง 5% ของผู้ตอบแบบสำรวจในแดนอาทิตย์ที่อ้างว่าเคยฟังพ็อดคาสต์ในช่วง 1 ปีที่ผ่านมา โดยไทยมีผู้ตอบแบบสำรวจที่ฟังพ็อดคาสต์ 20-29% ซึ่งเป็นสถิติที่ใกล้เคียงกับฟิลิปปินส์ เวียดนาม อินเดีย ซาอุดิอาระเบีย สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ตุรกี นิวซีแลนด์ รัสเซีย อาร์เจนตินา เปรู โคลอมเบีย แอฟริกาใต้ แทนซาเนีย ไนจีเรีย และอีกหลายประเทศในยุโรป อาทิ อิตาลี เยอรมนี และโปแลนด์
อย่างไรก็ตาม แม้ว่าธุรกิจพ็อดคาสต์จะเติบโตขึ้น แต่ก็ยังมีรายได้เพียงเศษเสี้ยวของรายได้จากสื่อทั่วโลก จากผลประกอบการทางการเงินของบริษัทผู้บริการพ็อดคาสต์โดยเฉพาะที่ใหญ่ที่สุดในโลก 3 แห่ง คือ Stitcher, Wondery และ LibSyn สร้างรายได้รวมกันประมาณ 122 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ในปี 2562
ประเภทของพ็อดคาสต์ครอบคลุมประเด็นและหัวข้อที่หลากหลายไม่ว่าจะเป็นเรื่องสุขภาพ ฟิตเนส อาชญากรรม การศึกษา กีฬา เทคโนโลยี การเมือง หรือวัฒนธรรม และอื่นๆ อีกมากมาย

ทั้งนี้ พ็อดคาสต์เป็นสื่อดิจิทัลในรูปแบบเสียงที่ค่อนข้างใหม่ และเพิ่งได้รับความนิยมเป็นอย่างมาก โดยคำว่าพ็อดคาสต์ ถูกกล่าวถึงครั้งแรกในปี 2547 สร้างขึ้นจากการรวมกันของคำว่า “Ipod” และ “Broadcast” หรือ “Portable on Demand (pod)” และ “Broadcast” นำเสนอเรื่องราวต่างๆ เป็นตอนๆ ในรูปแบบไฟล์เสียง โดยมีให้ดาวน์โหลดหรือสตรีม โดยประเภทของพ็อดคาสต์ครอบคลุมประเด็นและหัวข้อที่หลากหลายไม่ว่าจะเป็นเรื่องสุขภาพ ฟิตเนส อาชญากรรม การศึกษา กีฬา เทคโนโลยี การเมือง หรือวัฒนธรรม และอื่นๆ อีกมากมาย
ในสหรัฐอเมริกา ประเภทของพ็อดคาสต์ที่ได้รับนิยมมากที่สุด ได้แก่ ตลก ข่าว และสารคดีเกี่ยวกับอาชญากร โดยพ็อดคาสต์ที่ทำรายได้สูงสุดในประเทศนี้ในปี 2562 คือ Joe Rogan Experience โดยนักแสดงตลกชาวอเมริกัน และ My Favorite Murder ซึ่งเป็นพ็อดคาสท์เกี่ยวกับเส้นทางชีวิตของอาชญากรซึ่งจัดโดยสองนักแสดงตลกชาวอเมริกันนามว่า Karen Kilgariff และ Georgia Hardstark
กระนั้น การเผยแพร่พ็อดคาสต์ไม่ได้จำกัดเฉพาะบริการสตรีมมิ่งที่เน้นเฉพาะเนื้อหาพ็อดคาสต์อย่าง Stitcher ซึ่งทำรายได้ 72.55 ดอลลาร์สหรัฐฯ ในปี 2562 เท่านั้น แต่ผู้เผยแพร่พ็อดคาสต์ที่ได้รับความนิยมมากที่สุดในสหรัฐอเมริกา ได้แก่ IHeartRadio ที่มีสตรีมมิ่ิงที่ไม่ซ้ำกันประมาณ 266 ล้านรายการ (ยอดดาวน์โหลด) ตามด้วย NPR ที่มีการดาวน์โหลดเกิน 200 ล้านครั้ง
โดยการบริโภครายการต่างๆ ผ่านเสียง มุ่งไปสู่รูปแบบดิจิทัลมากขึ้นเรื่อยๆ ซึ่งเป็นแนวโน้มในอัตราที่เร่งขึ้น อันเป็นผลมาจากความต้องการความบันเทิงภายในบ้านที่เข้าถึงได้ง่ายในช่วงที่โควิด-19 แพร่ระบาดอย่างหนัก ดังนั้นจึงไม่แปลกใจแต่อย่างใดที่ยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยีและผู้ให้บริการการสตรีมมิ่งอื่นๆ ตัดสินใจลงเล่นในสมรภูมิพ็อดคาสต์์กันถ้วนหน้า ตัวอย่างเช่น Spotify เพิ่งใช้เงิน 600 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ในการซื้อกิจการที่เกี่ยวข้องกับพ็อดคาสต์ แม้แต่ Amazaon ก็ประกาศว่าจะลงทุนอย่างหนักในสื่อดิจิทัลที่ร้อนแรงนี้เช่นเดียวกัน ขณะที่ Apple Podcasts มีพ็อดคาสต์ที่ในคลังอยู่มากกว่า 500,000 รายการ รวมถึงเนื้อหาในกว่า 100 ภาษา
ความนิยมของพ็อดคาสต์ลดลงตามอายุที่มากขึ้น
ความสนใจที่เพิ่มขึ้นในสื่อนี้สะท้อนถึงจำนวนผู้ฟังพ็อดคาสต์ทั่วโลกซึ่งทำสถิติสูงสุดใหม่ในปี 2563 ที่มีผู้ฟังพ็อดคาสต์กว่า 485 ล้านคน แม้ว่าสถิตินี้จะแสดงให้เห็นถึงการขยายตัวของตลาดพ็อดคาสต์แล้ว แต่ก็คาดว่าจำนวนผู้ฟังจะเพิ่มขึ้นอีกเป็นมากกว่า 800 ล้านคนในปี 2568 นั่นหมายความว่า ธุรกิจนี้ยังมีช่องว่างให้เติบโตได้อีกมาก เนื่องจากเมื่อเทียบกับสื่ออื่นๆ การบริโภคพ็อดคาสต์ทั่วโลกยังถือว่าค่อนข้างต่ำ โดยมีเพียง 1-5% ของผู้ตอบแบบสอบถามที่ยอมรับว่าชอบฟังพ็อดคาสต์บ่อยๆ ซึ่งนอร์เวย์เป็นผู้นำในเรื่องนี้ (ชาวนอร์เวย์ฟังพ็อดคาสต์เป็นเวลา 11 ชั่วโมงต่อสัปดาห์ขึ้นไป) โดยมีสหรัฐอเมริกาและสหราชอาณาจักรตามมา
นอกจากนี้ ยังเป็นที่น่าสังเกตว่าพ็อดคาสต์เป็นที่นิยมของกลุ่มผู้บริโภคที่มีอายุน้อยกว่า ตัวอย่างเช่น ในสหรัฐอเมริกา 44% ของผู้ตอบแบบสอบถามอายุ 26-35 ปีกล่าวว่าพวกเขาชื่นชอบการฟังพ็อดคาสต์ ในขณะที่ผู้ฟังพ็อดคาสต์อายุเกิน 56 ปี มีเพียง 22% เท่านั้น แนวโน้มที่คล้ายกันนี้พบเห็นได้ในหลายประเทศ เช่น แคนาดา เยอรมนี และสหราชอาณาจักร
ทั้งนี้ สหรัฐอเมริกาเป็นประเทศที่มีผู้ฟังพ็อดคาสต์สูงสุดทั่วโลก ด้วยจำนวนประมาณ 76 ล้านคน หรือ 23% ของประชากรฟังพ็อดคาสต์เป็นประจำ แม้ว่าตัวเลขนี้คาดว่าจะเพิ่มขึ้นในอนาคต แต่ความสนใจและการบริโภคพ็อดคาสต์์ก็เพิ่มขึ้นในส่วนอื่นๆ ของโลกเช่นกัน
โดยรวมแล้ว รูปแบบของพ็อดคาสต์มีแนวโน้มที่จะพัฒนาเป็นส่วนสำคัญหรือทวีบทบาทสำคัญในโลกแห่งเสียงมากขึ้น ด้วยจำนวนผู้บริโภคพ็อดคาสต์ที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ตลอดจนผลกระทบของการระบาดใหญ่ของโควิด-19 ที่ทำให้ผู้คนแสวงหาความบันเทิงแบบง่ายๆ และใกล้ตัวมากขึ้น
ในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า เราจะเห็นศักยภาพที่แท้จริงของพ็อดคาสต์ว่าสามารถเป็นรูปแบบมาตรฐานของความบันเทิงทางเสียงได้อย่างไร และจะกลายเป็นแหล่งรายได้หลักสำหรับผู้เผยแพร่พ็อดคาสต์และผู้โฆษณาได้อย่างไร
ที่มา : Where Podcasts Are Most Popular













