จะเกิดอะไรขึ้น…เมื่อปูตินและไบเดนจะเล่นหมากรุกกัน

การเจรจากันระหว่างปูตินและไบเดนกำลังจะเกิดขึ้น ลองมาดูการเล่นกระดานหมากรุกโลกเพื่อต่อรองเขตอิทธิพลของตนเองกันว่าจะเป็นอย่างไร น่าจะลดต้นคอสำหรับจีนตอนนี้ เพราะสหรัฐพยายามยั่วยุสงครามกับรัสเซียโดยใช้ยูเครนเป็นตัวแทน แล้วเราจะเห็นอะไรในการเจรจาครั้งนี้บ้าง?


ถาม: ทำไมต้องเร่งการเจรจากันทั้งที่ปีนี้ช่วงเดือนมิถุนายนก็เคยเจรจากันแล้ว?

ตอบ: วอชิงตันในช่วง 2 เดือนที่ผ่านมา เผชิญปัญหากับการจัดการบริหารของคนชราที่ป่วย และเผชิญปัญหาจากอัฟกานิสถานและปัญหาเศรษฐกิจภายใน ทำให้ในสายตาของรัฐดาวเทียมและคู่แข่งนั้นลดความน่าเชื่อถือ กระทั่งฝรั่งเศสต้องการปกป้องตนเองกับรัฐอื่นๆ แทนนาโต้ และปัญหาด้านพลังงาน โดยเฉพาะเรื่องแก๊สนั้นสร้างความวิตกอย่างมากแก่ยุโรปที่เผชิญทางสองแพร่ง
ด้านหนึ่งคือการก่อตัวของโครงสร้างพื้นฐานพลังงานสีเขียว ต้องใช้เวลาและในจุดที่คุ้มทุนนั้นยังหาไม่เจอว่าจะทำอย่างไร แม้ว่าธนาคารกลางจะให้การสนับสนุนเป็นนิยายในสายตาของจีนและรัสเซีย แต่อีกด้านหนึ่งนั้น รัสเซียสามารถขายแก๊สได้ถึงปี 2050 และถือว่าเป็นพลังงานสะอาดและราคาถูกที่สุดในปัจจุบัน (หากมีความสามารถจัดการราคาจะอยู่ประมาณ 300-350 เหรียญสหรัฐต่อพันลูกบาศก์เมตร) ซึ่งการยับยั้งไม่ให้รัสเซียขายแก๊สในยุโรปสร้างความเสียหายแก่ยุโรปไปแล้วถึงวันนี้ 20 พันล้านเหรียญสหรัฐ  ดังนั้นทั้งยุโรปและสหรัฐประสบความล้มเหลว ยุโรปกลายเป็นดินแดนที่ยากจนใหม่ในสายตาของเครมลิน ไม่มีความสามารถใดๆ ทั้งด้านการพี่งพาทรัพยากร เศรษฐกิจ การทหาร ความมั่นคง ในขณะที่ยุโรปและสหรัฐภายใต้นาโต้ต่างโยนความผิดให้กับรัสเซีย ถือว่าเป็นวิธีการที่สะดวกที่สุดในการปกปิดการไร้ความสามารถของนักการเมืองในประเทศ โดยการยั่วยุสงครามระหว่างชายแดนยูเครนและรัสเซีย

ถาม: ยั่วยุอย่างไรแล้วทำไมต้องเร่งเจรจา?

ตอบ: ต้องยอมรับว่าในปัจจุบันนั้นยูเครนคือรัฐบริวารของสหรัฐ ไม่มีอธิปไตยของตนเอง คล้ายกับอาเซอร์ไบจัน อาร์เมเนียที่ไม่มีอธิปไตยอยู่ภายใต้การดูแลของรัสเซีย ซึ่งปัจจุบันการบริหารการจัดการแต่งตั้งผู้บริหารระดับสูงของรัฐมาจากความเห็นชอบของวอชิงตัน ซึ่งยูเครนสูญเสียฐานะรัฐเป็นกลางตั้งแต่ปี 2014 เมื่อก่อรัฐประหารสำเร็จ โค่นประธานาธิบดีวิคเตอร์ ยานูโควิชที่มาจากการเลือกตั้งได้ ภายใต้การสนับสนุนจากตะวันตก หลังจากนั้นยูเครนเปลี่ยนเป็นรัฐที่ไม่เป็นกลาง นี้คือข้อตกลงร่วมกันของรัฐยูเครนที่บูดาเปสต์ก่อนที่จะประกาศความเป็นเอกราช แต่เมื่อยูเครนต้องการอยู่ร่วมกับตะวันตกก็จะมีปัญหาตามมา เนื่องจากในปัจจุบันการติดตั้งขีปนาวุธพิสัยปานกลางของนาโต้จากรูมาเนียและโปแลนด์สามารถโจมตีรัสเซียได้ภายใน 15 นาที แต่หากนาโต้ติดตั้งขีปนาวุธดังกล่าวในยูเครนก็สามารถโจมตีรัสเซียได้ภายใน 5 นาที ทำให้รัสเซียปกป้องตนเองค่อนข้างลำบาก และเวทีการต่อรองผลประโยชน์ของตนเองนั้นไม่มีน้ำหนัก
ดังนั้นรัสเซียต้องพัฒนาขีปนาวุธที่สามารถโจมตีสหรัฐได้ภายใน 5 นาทีเช่นเดียวกัน ซึ่งรัสเซียประสบความสำเร็จในการพัฒนา โดยปูตินให้สัมภาษณ์เมื่อสองวันก่อนว่า หากนาโต้จะโจมตีรัสเซีย รัสเซียก็สามารถโจมตีวอชิงตันได้ในเวลาเดียวกันอย่างไม่ต้องสงสัย ตราบใดที่สงครามยังไม่เริ่มขึ้นการเจรจาเป็นทางออกที่ทำได้ดีที่สุด นี้คือที่มาครั้งนี้

ถาม: ปูตินจะเจรจาอย่างไร?

ตอบ: การเจรจาครั้งนี้คงจะเกิดขึ้นอย่างรวดเร็วกว่าทุกครั้ง เนื่องจากลูคาเชนโก้ ประธานาธิบดีเบลารุสขอร้องให้รัสเซียติดตั้งอาวุธนิวเคลียร์ใกล้ยุโรปมากยิ่งขึ้น ที่สร้างความวิตกแก่ยุโรปและรัสเซียพึ่งจัดให้โดยติดตั้งระบบขีปนาวุธต่อต้านอากาศยาน S-400 เนื่องจากเบลารุสกลายเป็นส่วนหนึ่งของสหภาพใหม่ คือเป็นรัฐเดียวกันกับรัสเซียเกือบทุกเรื่อง เพียงแต่มีอำนาจในรัฐของตนเองอย่างเต็มที่ ที่ไม่ขัดกับหลักของการเป็นสหภาพ
คาดว่าปูตินจะชี้ให้เห็นว่านาโต้คุกคามความปลอดภัยของรัสเซีย และรัสเซียนั้นจะไม่รบกับยูเครน ตราบเท่าที่นาโต้นั้นไม่ติดตั้งขีปนาวุธ แต่หากนาโต้ฝึกกำลังการทหารและให้การสนับสนุนการทำสงครามของยูเครนในเขตอิทธิพลของรัสเซีย (ดอนบาส-รัฐที่ต่อต้านยูเครนเป็นชาวรัสเซียทั้งหมดอยู่ประชิดชายแดนด้านตะวันออก) รัสเซียก็จะให้การสนับสนุนอย่างเต็มที่ โดยรัสเซียจะประกาศรับรองเอกราชแก่รัฐทั้งสองและรับรองความปลอดภัย นี้คือหนทางเดียวที่ปูตินจะทำได้ตอนนี้ ซึ่งคิดว่านาโต้และสหรัฐไม่พร้อมรบกับรัสเซีย นอกจากให้ยูเครนรบกับรัสเซีย

ถาม: ไบเดนจะยอมปูตินหรือไม่?

ตอบ: ถ้าไบเดนยอมปล่อยยูเครนตกอยู่ภายใต้อิทธิพลของรัสเซีย น่าจะเป็นจุดจบความเชื่อถือด้านความปลอดภัยแก่รัฐดาวเทียมในยุโรป ซึ่งจับตาสหรัฐอยู่ว่าจะเอาอย่างไร เพราะที่ผ่านมานั้นสหรัฐส่งมอบดินแดนให้แก่รัสเซียโดยความสมัครใจตั้งแต่ปี 2008 ในกรณีจอร์เจียที่สูญเสียแคว้นออสเซเตียใต้และปี 2014 ในกรณียูเครน (ไครเมีย ดอนบาส) ซึ่งยุโรปเคลือบแคลงความสามารถของนาโต้มานานแล้ว ว่าจะกล้าเผชิญหน้ากับรัสเซียหรือไม่ และจะจ่ายค่าบำรุงการทหารต่อไปหรือไม่
ดังนั้นการขยายตัวของเขตอิทธิพลของรัสเซีย นาโต้ต้องขัดขวางไม่ให้เกิด USSR2 ในสถานการณ์ปัจจุบันนี้ ปัญหาคือในปัจจุบันนั้นเขตอิทธิพลของรัสเซีย นาโต้ และสหรัฐ กำลังใช้วิธีการตรวจสอบด้านการเจรจาและการยั่วยุด้านสงครามว่าอยู่บริเวณใด
แต่แท้จริงแล้วนั้น เขตอิทธิพลของรัสเซียถ้าดูเวลาขีปนาวุธพิสัยปานกลางโจมตีรัสเซียนั้นอยู่นอกเหนือเขตอาณาบริเวณเดิมของ USSR1 (ส่วนของยุโรป)
คาดว่าการเจรจาครั้งนี้จะไม่ได้รับคำตอบของการบรรลุข้อตกลง ไบเดนจะใช้กลยุทธ์ที่ไม่สามารถคาดการณ์ได้ต่อไป เพื่อไม่ให้รัสเซียนั้นสามารถพัฒนาเศรษฐกิจของตนเองอย่างเต็มที่ ซึ่งในสถานการณ์ไวรัสโคโรน่านั้น ประเทศที่มีฐานทรัพยากรและเส้นทางการขนส่งที่อิสระจะฟื้นตัวทางเศรษฐกิจได้อย่างรวดเร็ว แล้วการพัฒนาไปสู่จักรวรรดิจะทำได้ในระยะเวลาอันสั้น ซึ่งแนวคิด USSR2 ก็อาจเป็นไปได้ ทำให้สหรัฐวิตกในปัจจุบัน เพราะรัสเซียมีเส้นทางการค้าและการขนส่งของตนเองทั้งสองเส้นทางที่ควบคุม 100 เปอร์เซนต์ ซึ่งสหรัฐต้องการต่อรองผลประโยชน์ ตรงนี้อาจจะใช้ยูเครนเป็นแค่หมากตัวหนึ่ง ถึงเวลาคับขันก็อาจโยนทิ้งแล้วสร้างวาทกรรมใหม่ขึ้น อย่างที่เห็นการประชุมของกลุ่มประเทศประชาธิปไตยที่จะเกิดขึ้นเร็วๆ นี้ โดยการอ้างคุณค่าประชาธิปไตยและสิทธิมนุษยชน ในขณะที่สหรัฐอยู่ในฐานะประเทศที่รุกรานสิทธิมนุษยชนประเทศอื่นๆ มากที่สุด และประชาชนไม่ได้เรียกร้องกองกำลังทหารให้เข้าไปแก้ไขปัญหาในอิรัค อัฟกานิสถาน ซีเรีย ลิเบีย

 

 

 

เรื่อง : รศ.ดร.ชินสัคค สุวรรณอัจฉริย