ถึงเวลาทั่วโลกพลิกตำรารับมือ “โอไมครอน”

ขณะนี้เมื่อทั่วโลกเริ่มรับรู้แน่ชัดมากขึ้นถึงอิทธิฤทธิ์ของ “โอไมครอน” โควิด-19 สายพันธุ์ใหม่ที่จู่โจมโลก ทำให้ประเทศต่างๆ เริ่มปรับมาตรการเพื่อรับมือกับภัยร้ายนี้อย่างทันท่วงที และมีประสิทธิภาพมากที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ แม้จะเป็นฝันร้ายของผู้คนที่ต่างเฝ้ารอการเฉลิมฉลองของเทศกาสคริสต์มาสและปีใหม่ก็ตาม


เริ่มจาก ญี่ปุ่น สถานการณ์ผู้ติดเชื้อรายใหม่ในญี่ปุ่นเพิ่มสูงขึ้น 1.17 เท่าเมื่อเทียบกับสัปดาห์ที่แล้วโดยเฉพาะจากย่านกลางคืนในกรุงโตเกียว เนื่องจากมีการพบปะสังสรรค์และกินดื่มนอกบ้านเพิ่มมากขึ้นตั้งแต่ปลายเดือนตุลาคมที่ผ่านมา ผู้เชี่ยวชาญคาดว่าจะมีจำนวนผู้ติดเชื้อรายใหม่เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ในช่วงปลายปีจนกระทั่งถึงปีใหม่ จึงมีความจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องเฝ้าระวังและป้องกันการติดเชื้อมากขึ้น อย่างไรก็ตาม ยังไม่ตรวจพบผู้ติดเชื้อไวรัสสายพันธุ์โอไมครอนที่มีอาการรุนแรง
สำหรับมาตรการฉีดวัคซีนโควิด-19 รัฐบาลอนุญาตให้ประชาชนบางกลุ่มที่มีความเสี่ยงสามารถเข้ารับการฉีดวัคซีนเข็มกระตุ้นได้ก่อนกลุ่มอื่นๆ โดยไม่ต้องรอให้ครบกำหนด 8 เดือน หลังจากได้รับวัคซีนเข็มที่ 2 ได้แก่ กลุ่มบุคลากรด้านการแพทย์ และผู้สูงอายุในบ้านพักคนชรา รับวัคซีนได้ 6 เดือนหลังจากฉีดเข็มที่ 2 รวมจำนวนผู้มีสิทธิประมาณ 15 ล้านคนและ กลุ่มผู้สูงอายุทั่วไป  รับวัคซีนได้ 7 เดือนหลังจากฉีดเข็มที่ 2 รวมจำนวนผู้มีสิทธิประมาณ 17 ล้านคน โดยจะเริ่มฉีดตั้งแต่เดือนกุมภาพันธุ์  2565 เป็นต้นไป

ญี่ปุ่น

โดยรัฐบาลญี่ปุ่นยืนยันที่จะจะใช้มาตรการเข้าเมืองที่เข้มงวดต่อไปจนถึงต้นปี 2565 เป็นอย่างน้อย จากเดิมที่ได้กำหนดใช้มาตรการดังกล่าวจนถึงปลายปี 2564 เท่านั้น จนกว่าจะมีรายละเอียดเกี่ยวกับสายพันธุ์โอไมครอนที่ชัดเจนมากขึ้น และจะปรับมาตรการตามสถานการณ์ในช่วงต้นปี 2565 อีกครั้ง ทั้งนี้ รัฐบาลแดนซามูไรมีความกังวลเกี่ยวกับการแพร่ระบาดของเชื้อโอไมครอนในญี่ปุ่นมากยิ่งขึ้น หลังจากที่พบผู้ติดเชื้อในประเทศจากผู้ที่เดินทางไปต่างประเทศและไม่กักตัวตามข้อกำหนด และหลังจากนั้น ผู้ติดเชื้อรายดังกล่าวได้ไปเข้าชมการแข่งขันฟุตบอลเจลีก ที่เมืองคาวาซากิ
ที่ประชุมผู้เชี่ยวชาญของกระทรวงสาธารณสุขฯ ญี่ปุ่นให้คำแนะนำเกี่ยวกับมาตรการป้องกันการแพร่ระบาดของสายพันธุ์โอไมครอน โดยมุ่งเน้นการใช้มาตรการควบคุมการเข้าเมืองที่เข้มงวด และหากมีการติดเชื้อภายในประเทศ ขอให้ตรวจสอบในวงกว้าง มิใช่ตรวจสอบเพียงผู้ที่มีสัมผัสใกล้ชิดกับผู้ติดเชื้อเท่านั้น
นอกจากนี้สภาผู้แทนราษฎรญี่ปุ่นอนุมัติร่างพระราชบัญญัติงบประมาณเสริมสำหรับปีงบประมาณ 2564 จำนวน 35.98 ล้านล้านเยน โดยจะเสนอต่อวุฒิสภาเพื่อให้ร่างพระราชบัญญัติฯ เริ่มมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 21 ธันวาคม นี้ เป็นต้นไป โดยมาตรการภายใต้งบประมาณเสริมครอบคลุมถึงมาตรการป้องกันการแพร่ระบาดของเชื้อโควิด-19 โดยเฉพาะสายพันธุ์โอไมครอน การฉีดวัคซีนเข็มกระตุ้น การจัดหาเตียงและบุคลากรทางการแพทย์ให้มากขึ้นในกรณีที่มีผู้ป่วยเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว การสนับสนุนการวิจัยและพัฒนาวัคซีนและยารักษาโควิด-19 นอกจากนี้ ยังมีแผนกระตุ้นเศรษฐกิจ รวมถึงอุดหนุนครัวเรือนและธุรกิจขนาดกลางและเล็ก เช่น เงินช่วยเหลือ 2.5 ล้านเยน สำหรับเอสเอ็มอีที่ประสบปัญหา เงินอุดหนุนเพื่อคงการจ้างงาน และเงินอุดหนุนครัวเรือนที่มีบุตรอายุต่ำกว่า 18 ปี เป็นต้น

สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์

โดยเมื่อวันที่ 19 ธันวาคม ที่ผ่านมา สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ประกาศยกระดับมาตรการป้องกันการแพร่ระบาดของโควิด-19 โดยพนักงานของรัฐบาลกลางทุกคนและประชาชนทั่วไปที่ต้องการติดต่อหน่วยงานรัฐบาลกลางทั่วประเทศจะต้องแสดงสถานะสีเขียวในแอปพลิเคชั่น Alhosn ซึ่งกำหนดให้มีผลตั้งแต่วันที่ 3 มกราคม 2565 เป็นต้นไป ขณะเดียวกันประชาชนจะต้องได้รับวัคซีนครบถ้วนและรับวัคซีนเข็มกระตุ้นตามเวลาที่กำหนด รวมถึงจะต้องมีผลตรวจ PCR เป็นลบที่มีอายุไม่เกิน 14 วัน เพื่อรักษาสถานะสีเขียวด้วย

วัคซีนดูไบ

นอกจากนี้ รัฐอาบูดาบีเริ่มเปิดด่านข้ามรัฐอาบูดาบี-ดูไบ อีกครั้ง เพื่อคัดกรองผู้เดินทางที่มีความเสี่ยงติดเชื้อโควิด-19 โดยผู้ที่ขับขี่ผ่านจุดตรวจต้องรับการสแกนตรวจวัดอุณหภูมิร่างกายว่ามีไข้สูงผิดปกติหรือไม่ ตลอดจนอาการอื่นๆ ของโควิด-19 เเละหากพบว่ามีเเนวโน้มที่จะมีอาการ ผู้มีความเสี่ยงจะถูกส่งไปทดสอบ ATK ที่ศูนย์คัดกรองโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย เเละหากผลตรวจเป็นบวกจะถูกส่งกลับที่พักเเละกักตัวเป็นเวลา 10 วัน

สวีเดน

ด้าน สวีเดน แม้จะมีอัตราการฉีดวัคซีนครบ 2 เข็มของประชากรอายุ 12 ปีขึ้นไป สูงถึง 80.9% แล้วก็ตาม แต่ผู้ติดเชื้อโควิด-19 ในสวีเดนขณะนี้ก็มีจำนวนเพิ่มขึ้น โดยเมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา มีผู้ติดเชื้อฯ เพิ่มขึ้น 30% และคาดว่าสัปดาห์นี้จะมีผู้ติดเชื้อเพิ่มขึ้นอีกประมาณ 20% ขณะที่จำนวนผู้ป่วยโควิด-19 ขั้นวิกฤตที่รักษาตัวในแผนกฉุกเฉินก็เพิ่มขึ้นด้วยเช่นกัน รวมไปถึงมีผู้ป่วยไข้หวัดใหญ่อีกจำนวนมาก ทำให้ขณะนี้สวีเดนได้ใช้เตียงผู้ป่วยไอซียูไปแล้ว 405 เตียง จากทั้งหมด 484 เตียง และมีผู้ป่วยโควิดรักษาตัวอยู่ในโรงพยาบาลกว่า 500 คน เพิ่มขึ้น 25%  ภายใน 1 สัปดาห์ โดยส่วนใหญ่เป็นผู้ที่ยังไม่ได้ฉีดวัคซีน
นอกจากนี้ รัฐบาลสวีเดนได้ประกาศว่า ตั้งแต่วันที่ 21 ธันวาคม นี้ เป็นต้นไป จะเริ่มตรวจเอกสารรับรองการฉีดวัคซีนต้านโควิด-19 จากผู้ที่เดินทางเข้าสวีเดนจากประเทศในกลุ่มนอร์ดิกด้วย (ก่อนหน้านี้สวีเดนยกเว้นการตรวจเอกสารรับรองฯ จากผู้ที่เดินทางมาจากกลุ่มนี้) ขณะเดียวกันยังได้เสนอมาตรการให้ผู้ที่จะเดินทางระยะไกลด้วยรถสาธารณะจะต้องแสดงเอกสารยืนยันการฉีดวัคซีนโควิด-19 ด้วย และต่อไปอาจจะมีการขยายมาตรการไปสู่การที่ประชาชนต้องแสดงเอกสารยืนยันการฉีดวัคซีนโควิด-19 ในการใช้บริการร้านอาหาร สถานที่พักผ่อนหย่อนใจ หรือที่จัดกิจกรรมทางวัฒนธรรม ยิม และสถานที่ค้าขายสินค้า เช่น ตลาด และห้างสรรพสินค้า รวมไปถึงกิจกรรมหรืองานที่จัดโดยเอกชนด้วย

เนเธอร์แลนด์

ขณะที่ เนเธอร์แลนด์ งัดมาตรการเข้มกลับมาล็อกดาวน์อีกครั้ง ด้วยการประกาศปิดถนนช้อปปิ้งในเนเธอร์แลนด์แบบกระทันหัน ซึ่งรวมถึงร้านค้าทั้งหมดยกเว้นร้านค้าที่จำเป็น เช่น ร้านขายยา ซึ่งที่ได้รับผลกระทบต้องปิดตัวอีกครั้งคือ ร้านอาหาร ร้านทำผม โรงยิม พิพิธภัณฑ์ และสถานที่สาธารณะอื่นๆ จนถึงอย่างน้อยวันที่ 14 มกราคม 2565 เพื่อจำกัดการระบาดของไวรัสโควิด-19 ที่คาดว่าจะเพิ่มขึ้นจากสายพันธุ์โอไมครอน แน่นอนว่าได้รับเสียงคัดค้านจากบรรดาผู้ประกอบการและพนักงานในกลุ่มธุรกิจดังกล่าว โดยพนักงานบริการเรียกร้องค่าชดเชยสำหรับการสูญเสียรายได้ในช่วงเทศกาลวันหยุด ขณะที่เจ้าของโรงยิมเน้นย้ำถึงความสำคัญของการออกกำลังกายในช่วงวิกฤตสุขภาพ
“การปิดบาร์และร้านอาหารทั้งหมดในเดือนสำคัญเช่นนี้เป็นเรื่องที่เจ็บปวดและเหลือเชื่อมากว่ารัฐบาลจะตัดสินใจแบบนี้ เราต้องการค่าตอบแทนและทางออกที่ดี” ตัวแทนสมาคมดัตช์เพื่อการบริการกล่าว
และนี่จะทำให้เทศกาลเฉลิมฉลองคริสต์มาสและปีใหม่ของชาวดัตช์จืดชืดอีกปี  

อังกฤษ

สำหรับ อังกฤษ เป็นอีกหนึ่งประเทศที่ได้รับผลกระทบอย่างหนักจากโอไมครอน โดย Sajid Javid รัฐมนตรีสาธารณสุข กล่าวกับ Sky News ว่า จากการวิเคราะห์ข้อมูลชี้ให้เห็นว่าประมาณ 60% ของผู้ติดเชื้อโควิด-19 รายใหม่ในอังกฤษเป็นสายพันธ์โอไมครอนที่แพร่ระบาดอย่างรวดเร็ว แต่ขณะนี้ ประเทศอังกฤษอยู่ในสถานะที่ดีกว่าคริสต์มาสปีที่แล้ว ต้องขอบคุณสิ่งต่างๆ เช่น การฉีดวัคซีนและการตรวจหาเชื้อที่มากขึ้น
เมื่อถามถึงรายงานของมาตรการเพิ่มเติมที่เป็นไปได้ Javid กล่าวว่า “เราจะทำสิ่งที่จำเป็น แต่ต้องได้รับการสนับสนุนจากข้อมูล ขณะนี้เรากำลังดูข้อมูล และหารือกับนักวิทยาศาสตร์และที่ปรึกษาที่เก่งที่สุดของเราแทบทุกชั่วโมง และเราจะตรวจสอบและติดตามสถานการณ์นี้อย่างระมัดระวัง

EMA

นอกจากนี้ องค์การเภสัชกรรมสหภาพยุโรป ( European Medicines Agency: EMA) ได้รับรองการใช้ Paxlovid ยาเม็ดป้องกันอาการป่วยรุนแรงจากโควิด-19 ของไฟเซอร์ ให้สามารถใช้ได้ในกรณีฉุกเฉิน โดยก่อนหน้านี้ในช่วงต้นสัปดาห์  ไฟเซอร์แถลงว่ายาดังกล่าวสามารถลดจำนวนผู้ป่วยโควิดที่มีอาการวิกฤตจนต้องเข้ารับการรักษาที่โรงพยาบาลหรือลดจำนวนผู้เสียชีวิตจากโรคระบาดนี้ได้กว่า 90%  รวมถึงคาดว่าน่าจะสามารถป้องกันสายพันธุ์โอมิครอนได้ โดย EMA แนะนำให้ใช้ยาดังกล่าวกับประชากรวัยผู้ใหญ่ที่มีการติดเชื้อที่มีความเสี่ยงสูงว่าจะมีอาการป่วยรุนแรง และผู้ป่วยที่อาการแต่ยังไม่ถึงขั้นที่ต้องได้รับออกซิเจน
ทั้งนี้ยา Paxlovid เป็นการผลมาจากการใช้ร่วมกันระหว่างโมเลกุลใหม่ของยา PF-07321332 กับยาต้านไวรัส HIV ที่ชื่อว่า Ritonavir ซึ่งผู้ป่วยจะต้องรับยาทั้งสองด้วยกัน และควรจะใช้โดยเร็วที่สุดหลังจากผู้ป่วยมีอาการป่วยจากโควิด-19 ในช่วงแรกๆ หรือที่สังเกตอาการได้ภายใน 5 วัน กระนั้น ผู้ป่วยอาจมีอาการข้างเคียงจากการรับยา Paxlovid เช่น มีการรับรสอาหารที่แย่ลง ท้องเสีย หรืออาเจียน เป็นต้น

เดนมาร์ก

ส่วน เดนมาร์ก ประกาศใช้มาตรการรับมือโอไมครอน โดยมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 20 ธันวาคม 2564 ไปจนถึงวันที่ 17 มกราคม 2565 อาทิ ปิดให้บริการสถานที่ทางวัฒนธรรม เช่น โรงภาพยนตร์ โรงละคร พิพิธภัณฑ์ สถานที่จัดแสดงผลงานศิลปะ ศูนย์วัฒนธรรม สถานที่ให้บริการจัดเลี้ยง พิพิธภัณฑ์สัตวน้ำ สวนสัตว์ และสนามกีฬาที่มีผู้ซื้อบัตรเข้าชม, ปิดให้บริการสถานประกอบการทางธุรกิจ เช่น คาสิโน สวนน้ำ สวนสนุก สถานที่จัดประชุมและสัมมนา, ร้านค้าห้ามจำหน่ายเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ระหว่างเวลา 22.00 – 05.00 น. ขณะที่มาตรการสำหรับร้านอาหารและบาร์ คือ ห้ามจำหน่วยเครื่องดื่มแอลกอฮอล์หลังเวลา 22.00 น. และต้องปิดร้านภายในเวลา 23.00 น. พนักงานร้านอาหารทุกคนที่มีปฏิสัมพันธ์กับลูกค้าจะต้องสวมหน้ากากอนามัย แม้ว่าลูกค้าจะมี coronapas (ใบรับรองการฉีดวัคซีน) ก็ตาม และจำกัดการพบปะสังสรรค์ในช่วงเทศกาลคริสต์มาส

ที่น่ากังวลว่าจะทำให้เกิดการระบาดหนักก็คือ สำนักข่าว TV2 Lorry ของสวีเดน รายงานว่า ขณะนี้ผู้ต่อต้านวัคซีนส่วนหนึ่งในสวีเดนกำลังพยายามเอาตัวเองเข้าไปเสี่ยงให้ติดเชื้อโควิด-19 แทนการฉีดวัคซีน โดยหนึ่งในผู้ต่อต้านวัคซีนได้ให้สัมภาษณ์ว่า มีกลุ่มโซเชียลมีเดียลับให้คำแนะนำในการติดเชื้อโควิด-19 ด้วยการแบ่งปันอมยิ้ม รับประทานอาหารจานเดียวกัน หรือดื่มน้ำจากแก้วเดียวกันจากผู้ติดเชื้อ เพื่อทำให้ตนเองกลายเป็นผู้ติดเชื้อ และมีเอกสารแสดงยืนยันว่าเป็นผู้ติดเชื้อและหายจากโควิด-19 ซึ่งสะดวกกว่าการเข้ารับการตรวจหาเชื้อทุกครั้งก่อนการเข้ารับบริการในสถานที่ต่างๆ  
ที่แตกต่างจากหลายประเทศซึ่งที่ยกระดับมาตรการรับมือกับโอไมครอนให้เข้มข้นขึ้นกว่าเดิมก็คือ ออสเตรเลีย เพราะรัฐบาลแดนจิงโจ้พร้อมรับผู้ป่วยโควิด-19 ที่เพิ่มขึ้น โดยเจ้าหน้าที่ออสเตรเลียกล่าวเมื่อวันอาทิตย์ที่ผ่านมาว่า ไม่จำเป็นต้องหยุดเทศกาลคริสต์มาส แม้ว่าจะมีผู้ติดเชื้อโควิด-19 รายใหม่เพิ่มขึ้นในซิดนีย์ ด้วยอัตราการฉีดวัคซีนสูงของประเทศ (มากกว่า 90% ของชาวออสเตรเลียที่มีอายุมากกว่า 16 ปีที่ได้รับการฉีดวัคซีนอครบโดส) ช่วยให้มีผู้ป่วยรักษาตัวในโรงพยาบาลน้อย
Greg Hunt รัฐมนตรีกระทรวงสาธารณสุขออสเตรเลีย กล่าวว่า เขามั่นใจว่าออสเตรเลียจะไม่ใช้วิธีการรับมือกับโอไมครอนเหมือนกับเนเธอร์แลนด์ ซึ่งบังคับใช้มาตรการล็อกดาวน์อย่างเข้มงวดอีกครั้งในช่วงคริสต์มาสและปีใหม่
“เรากำลังเข้าสู่ฤดูร้อน เราเป็นประเทศที่มีอัตราการฉีดวัคซีนที่สูงที่สุดในโลกและสถานการณ์ที่นี่แตกต่างจากที่เนเธอร์แลนด์มากมาก ดังนั้นเราจึงไม่เห็นว่าสถานการณ์ดังกล่าวจะเป็นไปได้ในออสเตรเลีย”