ในยุคที่เราทุกคนหลีกเลี่ยงไม่ได้ที่ต้องเผชิญกับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ ทำให้ต้องเกิดการปฏิวัติในหลากหลายมิติ เพื่อรับมือกับสภาวะ Climate change ให้ได้ โดยการปฏิวัติในเรื่องของการใช้พลังงานเป็นหนึ่งในภารกิจสำคัญระดับโลกที่มนุษยชาติต้องร่วมมือกัน สร้างความเปลี่ยนแปลงให้เกิดขึ้นบนโลกนี้ให้ได้ โดยใช้เครื่องมือทรงประสิทธิภาพอย่าง พลังงานสะอาด หรือ พลังงานหมุนเวียน เป็นตัวขับเคลื่อนให้เกิดผลลัพธ์ที่ดีและความเปลี่ยนแปลงในครั้งนี้
ทั้งนี้ ล่าสุดมีการกำหนดเป้าหมาย Net Zero ลดคาร์บอนเป็นศูนย์ในปี 2065-2070 ก็ยิ่งเป็นแรงผลักดันให้รัฐ-เอกชนต้องเร่งปรับนโยบาย มุ่งสู่ยุคแห่งการใช้ พลังงานสะอาด และ พลังงานหมุนเวียน ที่ไม่เพียงแค่รักษาอุณหภูมิโลก ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกหรือสภาพภูมิอากาศที่เปลี่ยนแปลงไปเท่านั้น แต่ยังเป็นการประหยัดทรัพยากรพลังงานให้กับโลกใบนี้ด้วย

ด้วยเหตุนี้ มิชชั่นในการใช้ พลังงานหมุนเวียน จึงมีความจำเป็นอย่างยิ่งในยุคนี้ โดยแนวโน้มการใช้พลังงานหมุนเวียนนี้เกิดขึ้นทั่วโลกและมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว แค่ในทศวรรษที่ผ่านมา ประเทศสหรัฐฯ ใช้พลังงานหมุนเวียนในการผลิตไฟฟ้าเพิ่มขึ้นเป็นเท่าตัวจากร้อยละ 10 ในปี 2553 เป็นร้อยละ 20 ในปี 2563 และมีแนวโน้มว่าจะมากขึ้นในปี 2565 เนื่องจากความกังวลต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การดำเนินธุรกิจโดยคำนึงถึงสิ่งแวดล้อม สังคม และบรรษัทภิบาล (ESG) และความต้องการพลังงานสะอาดที่เพิ่มขึ้น นั่นเอง
เปิด 5 แนวโน้มการใช้ พลังงานหมุนเวียน ในระดับโลก
จากรายงาน 2022 Renewable Energy Industry Outlook ของ Deloitte ที่ได้ทำการสำรวจผู้นำและผู้บริหารกว่า 500 รายในสหรัฐฯ ในกลุ่มอุตสาหกรรมเคมี วิศวกรรมและการก่อสร้าง ผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม น้ำมันและก๊าซ และพลังงานและสาธารณูปโภคสามารถสรุปเป็นแนวโน้มของพลังงานหมุนเวียนได้ 5 แนวโน้มในปี 2565 ดังนี้
เทคโนโลยีด้านพลังงานสะอาดที่ทันสมัยกำลังได้รับความสนใจ
เทคโนโลยีด้านพลังงานกำลังได้รับความสนใจจากนักลงทุน เช่น พลังงานลม และ พลังงานแสงอาทิตย์ที่สามารถจัดเก็บใน Electric Grid ได้อย่างมีประสิทธิภาพ นอกจากนี้ Green Hydrogen แบตเตอรี่ชั้นสูง และ การเก็บพลังงานแบบระยะยาวในรูปแบบต่างๆ อาจได้รับอานิสงส์โดยตรงจากการลงทุนนี้เพื่อนำมาใช้ในเชิงพาณิชย์ต่อไป รวมถึงเทคโนโลยีที่จะช่วยด้าน Zero-carbon Electricity การจัดเก็บพลังงานระยะยาวเพื่อป้องการการขาดแคลนในบางฤดูกาล ลดความแออัดกับสายส่งพลังงานไฟฟ้า และ เพิ่มความน่าเชื่อถือในเทคโนโลยีพลังงานสะอาด

พลังงานแสงอาทิตย์กับโมเดลธุรกิจใหม่
Solar photovoltaic (PV) systems หรือ Solar Cells เป็นที่นิยมมากขึ้นในช่วงทศวรรษที่ผ่านมาและสามารถลดต้นทุนในการผลิตไฟฟ้าได้มากกว่าร้อยละ 85 จึงเป็นไปได้ว่าจะมีการนำพลังงานแสงอาทิตย์นี้มาใช้ในโมเดลธุรกิจใหม่ๆ รวมทั้งการติดตั้งแบบใหม่ โดยในปี 2565 นี้เราอาจได้เห็น Solar-plus-storage หรือ Floating Solar PV เพิ่มขึ้น ซึ่งการใช้พลังงานแสงอาทิตย์ในการกักเก็บพลังงาน จะช่วยเรื่องประสิทธิภาพการดำเนินงานและการควบคุมต้นทุนอีกด้วย
โครงสร้างพื้นฐานในการส่งไฟฟ้าเป็นปัจจัยสำคัญ โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับ Offshore Wind
การพัฒนาการส่งไฟฟ้ามีแนวโน้มที่จะเป็นส่วนสำคัญของอุตสาหกรรมพลังงานหมุนเวียนในปี 2565 นี้ โดยการส่งไฟฟ้าจะเป็นปัจจัยหลักที่เชื่อมต่อพลังงานหมุนเวียนสู่แหล่งไฟฟ้าเพื่อการบริโภคใช้สอยต่างๆ ดังนั้นจึงจำเป็นที่จะต้องลดข้อจำกัดในการส่งให้เหลือน้อยที่สุด รวมถึงพลังงานลมนอกชายฝั่ง (Offshore Wind) ที่ต้องเชื่อมต่อกับโครงสร้างพื้นฐานชายฝั่ง (Coastal Infrastructure) ก็ควรมีการส่งไฟฟ้าและเข้าถึงที่สะดวก
ทั้งนี้การเพิ่มกำลังการส่งจากเส้นทางปัจจุบัน หรือการเพิ่มเส้นทางใหม่ อาจช่วยลดปัญหาข้อจำกัดในการส่งได้ นอกจากนี้จากรายงานการสำรวจของ Deloitte พบว่า ร้อยละ 76 ของผู้ตอบแบบสอบถามในอุตสาหกรรมพลังงานและสาธารณูปโภคกำลังวางแผนหรือมีแผนที่จะดำเนินการด้านพลังงานหมุนเวียนโดยจะคำนึงถึงความสามารถในการเข้าถึงพลังงานหมุนเวียนจากโครงการส่งไฟฟ้าต่างๆ เป็นสำคัญ

การพัฒนากลยุทธ์ทางห่วงโซ่อุปทานเพื่อรับมือกับวิกฤต
อุตสาหกรรมพลังงานหมุนเวียนมีความเชื่อมโยงกับห่วงโซ่อุปทานอื่นๆ ที่ต้องเผชิญกับแรงกดดันด้านต้นทุนที่เกี่ยวข้องกับการขนส่ง โดยในปี 2564 อุตสาหกรรมพลังงานแสงอาทิตย์ได้รับผลกระทบจากการขาดแคลนส่วนประกอบ (Semiconductors และ Modules) วัตถุดิบ (Polysilicon และ สินค้าโภคภัณฑ์) และแรงงานตลอดจนค่าขนส่งที่สูงขึ้น ทำให้ราคาพลังงานแสดงอาทิตย์ปรับตัวเพิ่มขึ้นสวนกระแสเป็นครั้งแรกในรอบ 7 ปี
เศรษฐกิจหมุนเวียนคือหัวใจสำคัญสำหรับการเติบโตอย่างยั่นยืนของอุตสาหกรรมพลังงานหมุนเวียน
เมื่อความต้องการในการใช้พลังงานแสงอาทิตย์ พลังงานลม รวมทั้งการติดตั้งแบตเตอรี่เพิ่มขึ้น การจัดการขยะที่เกิดจาก พลังงานหมุนเวียน หรือกระบวนการที่เกี่ยวข้องก็เป็นสิ่งจำเป็นที่จะต้องมีมาตรการรองรับ การรื้อถอนแผงโซล่าต่างๆ อาจก่อให้เกิดขยะกว่า 1 ล้านตันในปี 2573 รวมทั้งปริมาณแบตเตอรี่ลิเทียมไออนกว่า 80 กิโลตันที่รอนำไปรีไซเคิลต่อในสหรัฐ นอกจากนี้ยังมีใบพัดกังหันลมกว่า 8 พันชิ้น ที่กำลังจะหมดสภาพในปี 2565 นี้ และอาจรวมกันมากกว่า 2.2 ล้านตันในปี 2593
ด้วยเหตุนี้ จึงต้องมีการเตรียมกระบวนการและรูปแบบในการจัดการกับสถานการณ์นี้อย่างมีประสิทธิภาพนั่นเอง
อัปเดตสถานการณ์พลังงานหมุนเวียนในประเทศไทย
แม้ว่าปัจจุบันเชื้อเพลิงเพื่อผลิตไฟฟ้าส่วนมาก จะมาจากก๊าซธรรมชาติ และถ่านหิน (รวมลิกไนต์) ในปี 2564 นี้ได้มีสัดส่วนจากพลังงานหมุนเวียนในการผลิตไฟฟ้าที่ประมาณร้อยละ 10 ซึ่งเพิ่มขึ้นจากปี 2554 ที่มีสัดส่วนอยู่ร้อยละ 2 และในพลังงานหมุนเวียนเพื่อผลิตไฟฟ้าใน 12 เดือนแรกของปี 2564 นี้ยังประกอบไปด้วยพลังงานจากชีวมวลร้อยละ 33 และพลังงานแสงอาทิตย์ร้อยละ 25 ซึ่งเป็นไปในทิศทางเดียวกันกับแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้าของประเทศ (Power Development Plan) ที่พิจารณาเพิ่มสัดส่วนการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียนเป็น 10,193 เมกะวัตต์ ในแผนพีดีพี 2565 หรือเพิ่มจากแผนเดิม (พีดีพี 2561 rev. 1) จำนวน 1,000 เมกะวัตต์

นอกจากนี้บริษัทในไทยต่างมีรายได้จากพลังงานแสงอาทิตย์เพิ่มขึ้นด้วย เช่น WHAUP มีรายได้ดังกล่าวเพิ่มขึ้นจาก 58.5 ล้านบาท ในปี 2563 เป็น 254.6 ล้านบาท ในปี 2564 เช่นเดียวกับ GUNKUL ที่มีรายได้จากพลังงานแสงอาทิตย์ในปี 2564 เพิ่มขึ้นร้อยละ 19.64 เมื่อเทียบกับปี 2563
ด้วยเหตุนี้ จึงกล่าวได้ว่าแนวโน้มของพลังงานหมุนเวียนอาจมีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา เนื่องจากเทคโนโลยีที่ล้ำสมัยมากขึ้น ผู้นำในทุกภาคส่วนควรจับตามองเพื่อนำไปประยุกต์ใช้กับกลยุทธ์ให้สอดคล้องกับสถานการณ์ในอุตสาหกรรมที่เกี่ยวข้องอย่างเหมาะสมที่สุด
อัปเดตแนวทางการใช้พลังงานทางเลือกเพื่อปฏิวัติการใช้พลังงานในยุคนี้
เปลี่ยน ปัญหาขยะ เป็นขุมทรัพย์ พัฒนาเศรษฐกิจหมุนเวียนอย่างไร? ให้สร้างสรรค์ได้แบบฮ่องกง
รู้จริงเรื่อง ‘พลังงานความร้อนใต้พิภพ’ ทางเลือกใหม่กู้โลก ปล่อยก๊าซเรือนกระจกเกือบเป็นศูนย์










