ศูนย์ทดสอบจีโนมิกส์ @ EEC พร้อมแล้ว กับการถอดรหัสพันธุกรรมคนไทยสู่การรักษาที่ดีขึ้น

ที่ผ่านมา โครงการเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก หรือ EEC ไม่เพียงให้ความสำคัญกับการสนับสนุนการลงทุนในภาคอุตสาหกรรมเป้าหมายเท่านั้น แต่ยังให้ความสำคัญกับการยกระดับคุณภาพชีวิตของคนในพื้นที่ โดยเฉพาะการเข้าถึงบริการสาธารณสุขที่ทันสมัย และหนึ่งในเทคโนโลยีการแพทย์ที่ทั่วโลกยอมรับ คือ การแพทย์จีโนมิกส์ ที่ต้องมีการจัดตั้ง ศูนย์ทดสอบจีโนมิกส์ ขึ้นเพื่อตอบโจทย์การวินิจฉัยทางการแพทย์ได้อย่างแม่นยำ ตรงจุด ช่วยลดค่าใช้จ่ายที่ไม่จำเป็นให้กับผู้ป่วย และยังช่วยผลักดันให้อีอีซีกลายเปนศูนย์กลางทางการแพทย์ครบวงจรอีกด้วย

เพราะอุตสาหกรรมการแพทย์คุณภาพสูงเป็นหนึ่งในอุตสาหกรรมเป้าหมายของไทยซึ่งเป็นภารกิจหลักของการพัฒนาในอีอีซี เพื่อส่งเสริมการลงทุนในอุตสาหกรรมการแพทย์และยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนในพื้นที่และในประเทศไทย ให้มีโอกาสเข้าถึงระบบสาธารณสุขที่ทันสมัยด้วยเทคโนโลยีการแพทย์ระดับโลก
และกุญแจสำคัญที่มาในรูปแบบเทคโนโลยีการแพทย์ที่จะไขไปสู่ความสำเร็จในการพัฒนาภาคอุตสาหกรรมนี้ในพื้นที่อีอีซี คือ การแพทย์จีโนมิกส์ ซึ่งเป็นศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับการศึกษาดีเอ็นเอหรือรหัสพันธุกรรมที่เป็นสาเหตุของการเจ็บป่วยหรือโรคหลายโรค แผนปฏิบัติการบูรณาการจีโนมิกส์ประเทศไทยเป็นโครงการแรกของประเทศไทยที่นำเทคโนโลยีการแพทย์ขั้นสูง มาใช้ในการวินิจฉัย รักษา และป้องกันโรคให้คนไทย ซึ่งจะช่วยลดเวลาในการรักษาและค่าใช้จ่ายของผู้ป่วยที่ไม่จำเป็นลงได้
ดังนั้น การจัดตั้ง ศูนย์บริการทดสอบจีโนมิกส์ คือ หนึ่งในโครงสร้างพื้นฐาน ด้านการแพทย์สมัยใหม่ภายใต้แผนปฏิบัติการบูรณาการจีโนมิกส์ประเทศไทย ซึ่งตั้งอยู่ที่ ชั้น 8 อาคาร 110 ปี คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา จังหวัดชลบุรี

โดยในระยะแรกมีเป้าหมายเพื่อดำเนินการถอดรหัสพันธุกรรมจำนวน 50,000 ตัวอย่าง จากอาสาสมัครชาวไทย เพื่อประโยชน์ในการวิเคราะห์ วินิจฉัย สาเหตุของโรคต่างๆ ได้อย่างแม่นยำ อาทิ โรคเบาหวาน โรคมะเร็ง ที่มีจำนวนผู้ป่วยเพิ่มขึ้นทุกปี โรคพันธุกรรม ตลอดจน โรคที่วินิจฉัยยาก และกลุ่มเภสัชพันธุศาสตร์เพื่อป้องกันการแพ้ยา ซึ่งจำนำไปสู่การรักษาที่เหมาะสมทำให้คุณภาพชีวิตคนไทยดีขึ้น
ศูนย์บริการทดสอบการแพทย์จีโนมิกส์ ในพื้นที่อีอีซีแห่งนี้จะเป็นจุดเริ่มต้นให้ประเทศไทยมีฐานข้อมูลทางพันธุกรรมเพื่อนำไปใช้พัฒนาความสามารถทางการแพทย์ของประเทศ อีกทั้งยังเป็นการการพัฒนาเพื่อให้ประเทศไทยสามารถแลกเปลี่ยนข้อมูลการแพทย์ในรูปแบบเดียวกันกับประเทศอื่นๆ ซึ่งถือเป็นการเสริมขีดความสามารถ ความก้าวหน้าในการแพทย์แห่งอนาคตด้วย
ในขณะนี้ เรากำลังจะก้าวสู่การจัดทำโครงการจีโนมิกส์ประเทศไทยระยะที่สอง เพื่อขยายฐานข้อมูลการรักษาไปสู่กลุ่มอื่นๆ เพิ่มเติม พร้อมนำผลข้อมูลที่ได้จากการถอดรหัสพันธุกรรมในการเร่งรักษาโรคมะเร็งและโรคหายากให้ดีขึ้นตามลำดับ
นพ.พีรพล สุทธิวิเศษศักดิ์
นพ.พีรพล สุทธิวิเศษศักดิ์ ที่ปรึกษาพิเศษด้านสาธารณสุข สกพอ.
นพ.พีรพล สุทธิวิเศษศักดิ์ ที่ปรึกษาพิเศษด้านสาธารณสุข สกพอ. กล่าวว่า “เมื่อเรามีความสามารถในการแปลผลแล้ว เราก็สามารถเลือกใช้ยาที่เหมาะสมได้ และเป็นโอกาสในการพัฒนายาต่างๆให้เหมาะสมยิ่งขึ้น และประเทศไทยก็จะก้าวสู่ประเทศแนวหน้าที่จะมีความร่วมมือพัฒนาด้านการแพทย์กับประเทศอื่นๆ ได้อย่างต่อเนื่อง”
ทั้งนี้ ภารกิจของ ศูนย์บริการทดสอบการแพทย์จีโนมิกส์ ได้เริ่มถอดรหัสพันธุกรรมตัวอย่างดีเอ็นเอชุดแรกจำนวน 200 คน ตั้งแต่วันที่ 18 เมษายน 2565 ซึ่งตัวอย่างดีเอ็นเอนี้ส่งมาจากกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ และคาดว่าภภายในปี 2565 จะถอดรหัสพันธุกรรมผู้ป่วยชาวไทยได้ถึง 10,000 คน
ดร.นุศรา สัตย์เพริศพราย
ดร.นุศรา สัตย์เพริศพราย รองผู้อำนวยการกลุ่มงานพัฒนาอุตสาหกรรมการแพทย์ สกพอ.
ด้าน ดร.นุศรา สัตย์เพริศพราย รองผู้อำนวยการกลุ่มงานพัฒนาอุตสาหกรรมการแพทย์ สกพอ. ได้กล่าวเสริมใหฟังถึงภารกิจของ ศูนย์ทดสอบจีโนมิกส์ แห่งนี้ว่า
“กระบวนการทำงานศูนย์นี้ ก็จะไปรับเอาตัวอย่างดีเอ็นเอจากผู้ที่ให้ตัววอย่างผ่านโครงการจีโนมิกส์ประเทศไทย ของกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ โดยตัวอย่างดีเอ็นเอนี้ก็จะมาจากหลายโรงพยาบาลทั่วประเทศ พอรับเข้ามาก็จะทำการตรวจสอบคุณภาพของดีเอ็นเอก่อนว่ามีคุณภาพมากพอที่จะนำไปถอดรหัสพันธุกรรม เมื่อทดสอบแล้วว่ามีคุณภาพ ก็จะทำการเตรียมดีเอ็นเอของแต่ละบุคคล โดยติดฉลากคล้ายบาร์โค้ดเพื่อบันทึกว่าเป็นข้อมูลของใคร จากนั้นจึงนำไปถอดรหัสดีเอ็นเอ”
“การถอดรหัสดีเอ็นเอนี้ ถ้าเปรียบไปก็เหมือนกับการที่เราถอดรหัสสารที่เป็นชีวเคมีให้กลายมาเป็นข้อมูลดิจิทัลนั่นเอง และการถอดรหัสพันธุกรรมจะใช้เวลาประมาณ 5 วัน ก็จะได้ข้อมูลของอาสมัครจำนวน 48 คน โดย 1 คน จะมีข้อมูลดิจิทัลประมาณ 100 กิกะไบต์ และมีค่าใช้จ่ายเฉลี่ย 9,164 บาท ด้วยเหตุนี้ ในอดีตการทำโครงการในลักษณะนี้จึงต้องใช้ระยะเวลานานและมีค่าใช้จ่ายสูงมาก”

การแพทย์จีโนมิกส์

“ทั้งนี้ ในปัจจุบัน ศูนย์การแพทย์จีโนมิกส์ มีอยู่ทั่วโลกกว่า 10 แห่ง ส่วนใหญ่ตั้งอยู่ในประเทศสหรัฐอเมริกาและอังกฤษ สำหรับภูมิภาคเอเชียจะอยู่ในญี่ปุ่น จีน สิงคโปร์ ดังนั้น การจัดตั้ง ศูนย์บริการทดสอบการแพทย์จีโนมิกส์ในอีอีซี ทำให้ไทยเป็นประเทศอันดับต้นๆ ในอาเซียน ที่มีเทคโนโลยีขั้นสูงในการถอดรหัสพันธุกรรม”
อย่างไรก็ดี การจัดตั้ง ศูนย์บริการทดสอบการแพทย์จีโนมิกส์ เป็นการจัดจ้างให้กิจการร่วมค้าไทย หรือ ข้อมูล บริษัท ไทยโอมิกส์ จำกัด ซึ่งมีประสบการณ์วิจัยด้านการแพทย์จีโนมิกส์ มาให้บริการถอดรหัสพันธุกรรมกลุ่มจำนวน 50,000 คน โดยผู้บริหารจากบริษัท ไทยโอมิกส์ฯ ให้เหตุผลในการมาขยายธุรกิจในประเทศไทย ว่าเป็นเพราะไทยมีความพร้อม และมีนักวิจัยด้านจีโนมิกส์เป็นจำนวนมากและมีระบบสาธารณสุขที่ได้รับการยอมรับในระดับโลก ทำให้สนใจมากลงทุน
และการเกิดขึ้นของ ศูนย์บริการทดสอบการแพทย์จีโนมิกส์ ในอีอีซี ยังเปิดโอกาสให้คนรุ่นใหม่ได้เข้ามาทำงาน ซึ่งนอกจากจะเป็นการถ่ายทอดประสบการณ์ให้นักวิจัยไทยแล้วยังเป็นการสร้างประสบการณ์การเรียนรู้เทคโนโลยีจากต่างประเทศด้วย
สุทิชชา พรหมศรี
สุทิชชา พรหมศรี นักวิจัยศูนย์บริการทดสอบทางการแพทย์จีโนมิกส์
สุทิชชา พรหมศรี นักวิจัยศูนย์บริการทดสอบทางการแพทย์จีโนมิกส์ ได้กล่าวถึงโอกาสที่ได้รับในการมาทำงานในด้านนี้ว่า
“การได้มาทำงานในด้านเทคโนโลยีการแพทย์จีโนมิกส์ ทำให้ได้เห็นว่า เป็นเทคโนโลยีการแพทย์ที่สามารถนำไปต่อยอดพัฒนาทางการแพทย์ได้หลากหลายมิติ โดยเฉพาะในงานวิจัยทางการแพทย์ใหม่ ซึ่งนับเป้นการทำงานที่เปิดโอกาสให้ได้เรียนรู้พัฒนาทักษะใหม่ๆ ได้ตลอดเวลา”
ดังนั้น กล่าวได้เลยว่า ศูนย์บริการทดสอบการแพทย์จีโนมิกส์ ในอีอีซี ถือเป็นมิติใหม่ในการยกระดับการให้บริการทางการแพทย์และสาธารณสุขในพื้นที่อีอีซี และเป็นตัวแปรสำคัญผลักดันให้อุตสาหกรรมการแพทย์ในพื้นที่อีอีซีก้าวสู่อุตสาหกรรมการแพทย์มูลค่าสูงได้แบบครบวงจร ทั้งยังเป็นต้นแบบในการพัฒนางานวิจัย ให้สอดคล้องกับความต้องการบริการสาธารศุขในปัจจุบันของประชาชนทั้งในประเทศแลละต่างประเทศ ช่วยขับเคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศได้
นอกจากนี้ ยังช่วยส่งเสริมให้เกิดการลงทุนในอุตสาหกรรมการแพทย์ การบริการทางการแพทย์สมัยใหม่ที่มีการใช้เทคโนโลยีขั้นสูง โดยใช้จุดเริ่มต้นในการให้บริการทดสอบทางการแพทย์จีโนมิกส์ ซึ่งยังก่อให้เกิดการจ้างงานบุคลากรสายวิชาชีพและสายสนับสนุนในพื้นที่อีอีซี ช่วยกระจายรายได้ ยกระดับความเป็นอยู่ของคนในพื้นที่ได้อย่างยั่งยืน

ที่มา : ถอดความจากรายการ EEC Focus เรื่อง “เริ่มแล้ว..ศูนย์ทดสอบจีโนมิกส์ ถอดรหัสพันธุกรรมคนไทย (20-05-65)


หลากหลายโครงการในพื้นที่ EEC ที่ช่วยยกระดับทุกคนในพื้นที่ให้ดีขึ้น

อาชีวศึกษา พัฒนา “นวัตกรรมการสอน” ก้าวใหม่ในโลกฟินเทค

พร้อมแล้ว! “วังจันทร์วัลเลย์” เมืองนวัตกรรมอัจฉริยะ เปิดประตูต้อนรับนักลงทุนทั่วโลก

‘EECmd’ ก้าวสำคัญส่งการแพทย์ไทยสู่ ศูนย์การแพทย์เวิลด์คลาส & Medical Valley แห่งแรกของประเทศ