พ.ร.บ.โลกร้อน สัญญาณใกล้ความจริง

ประเทศไทยดำเนินการภายใต้แนวคิดข้อตกลงปารีส ก้าวเข้าสู่สถานะความเป็นกลางทางคาร์บอน ภายในปี 2050 และปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ ภายในปี 2065 โดยภาครัฐมีการดำเนินงานอยู่ทั้งสิ้น 6 ด้าน ได้แก่

1. ด้านนโยบายการบูรณาการเป้าหมาย Net Zero มีนโยบายตั้งแต่ระดับยุทธศาสตร์และแผนรายสาขา ขับเคลื่อนนโยบาย BCG
2. การประยุกต์ใช้เทคโนโลยีต่างๆ สกัดเก็บก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์
3. ส่งเสริมการลงทุนในสินค้าที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในสาขาต่างๆ
4. ด้านการพัฒนากลไกตลาดคาร์บอนเครดิตทั้งในและต่างประเทศ
5. การเพิ่มแหล่งกักเก็บและดูดกลับก๊าซเรือนกระจก
6. กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ผลักดัน (ร่าง) พระราชบัญญัติการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ เสนอต่อคณะรัฐมนตรี ภายในต้นปี 2566

เมื่อเร็วๆ นี้ นายอรรถพล เจริญชันษา อธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ได้กล่าวถึงเรื่องนี้ว่า เมื่อรัฐบาลสามารถออกกฎหมายที่เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะ พ.ร.บ.โลกร้อน (ร่าง พ.ร.บ.การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ) จนแล้วเสร็จและมีผลบังคับใช้ สิ่งนี้จะถือเป็นภาคบังคับให้เอกชนรายใหญ่ เช่น ปตท. เอสซีจี และอีกหลายบริษัท จะต้องดำเนินการควบคุมการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไดออกไซค์ออกสู่ชั้นบรรยากาศ ดังนั้น การซื้อขายคาร์บอนเครดิต จึงถือเป็นอีกช่องทางสำคัญในการเข้ามาแก้ไขปัญหาการปล่อยก๊าซคาร์บอนฯของเอกชนรายใหญ่ ที่ไม่สามารถจัดการกับกระบวนการผลิตของตัวเองในระดับที่กฎหมายกำหนดได้ ซึ่งนั่นจะนำมาสู่การสร้างธุรกิจใหม่ ไม่ว่าจะเป็นการปลูกป่า หรือการสร้างกิจกรรมด้านการเกษตรที่มีผลต่อการลดปัญหาโลกร้อน สามารถตรวจวัดและจัดเก็บข้อมูลการลดปัญหาการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้ครบถ้วน
โดยแนวทางการดำเนินงานในส่วนของกรมฯ ที่เกี่ยวข้องกับการอนุรักษ์และฟื้นฟูธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ซึ่งเป็นนโยบายสำคัญของกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะการลดปัญหาโลกร้อน กรมฯได้วางบทบาทการเป็นคนกลางประสานความร่วมมือระหว่างชาวบ้านในพื้นที่กับภาคเอกชนในการปลูกป่ารองรับการซื้อขายคาร์บอนเครดิต ซึ่งกำลังจะเป็นกฎหมายภาคบังคับให้ภาคธุรกิจอุตสาหกรรมที่ปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซค์เป็นจำนวนมาก กระทั่ง ก่อปัญหาก๊าซเรือนกระจกตามมา เช่น อุตสาหกรรมปิโตรเคมี อุสาหกรรมปูนซีเมนต์ และอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ ฯลฯ จะต้องรับผิดชอบกับดำเนินงานของตน ทั้งนี้ ไม่เพียงจะช่วยลดปัญหาด้านสิ่งแวดล้อม แต่ยังเพิ่มโอกาสในการสร้างรายได้ให้กับชาวบ้านในชุมชมที่มีส่วนกับการลดการสร้างก๊าซคาร์บอนไดออกไซค์

ทั้งนี้ แม้ว่าการซื้อขายคาร์บอนเครดิตระหว่างประเทศจะยังมีไม่มากนัก แต่ก็มีข้อมูลที่น่าสนใจกล่าวคือ การซื้อขายคาร์บอนเครดิตในต่างประเทศ พบว่ามีอัตราที่ค่อนข้างสูงในระดับหลายพันบาทต่อตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า ขณะที่ประเทศไทยระดับราคาซื้อขายอาจไม่สูงเท่าใด แต่ก็มีแนวโน้มที่ดีขึ้น และอาจจะขยับราคามาอยู่ที่ระดับหลายร้อยบาทถึงพันบาทต่อตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า โดยในอนาคตเชื่อว่าระดับราคาการซื้อขายคาร์บอนเครดิตก็น่าจะเพิ่มสูงขึ้นมากกว่าปัจจุบัน โดยขณะนี้ มีหลายประเทศ โดยเฉพาะจีนที่ได้มีการออกเหรียญโทเค่น (คริปโตเคอเรนซี่) เพื่อเป็นตัวกลางในการซื้อขายคาร์บอนเครดิตกันแล้ว และในอนาคต เชื่อว่าประเทศไทยก็คงจะมีการออกเหรียญโทเค่นเพื่อการนี้เช่นกัน เนื่องจากขณะนี้ มีบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ฯ เริ่มสนใจเข้ามาศึกษาและทำการค้าคาร์บอนเครดิตกันบ้างแล้ว
สำหรับ ความคืบหน้าของ ร่าง พ.ร.บ.การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ นั้น อธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติฯ ระบุว่า หลังจาก สำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (สผ.) ได้ดำเนินการจัดทำร่างกฎหมายฉบับนี้ นับแต่ปี 2563 เป็นต้นมา และ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ได้นำเสนอเข้าสู่ที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) เพื่อให้ความเห็นชอบในหลักการฯแล้ว ขั้นตอนต่อไปทาง สำนักงานกฤษฎีกา จะเข้ามาดูในรายละเอียดของข้อกฎหมาย (มี 8 มาตรา และ 1 บทเฉพาะกาล) จากนั้น รัฐบาลก็จะนำร่างกฎหมายดังกล่าว เข้าสู่ที่ประชุมสภาผู้แทนราษฎร เพื่อดำเนินการจัดตั้งกรรมาธิการขึ้นมาศึกษา ทั้งนี้ คาดว่ากฎหมายฉบับนี้จะแล้วเสร็จ กระทั่งสามารถประกาศบังคับใช้ในรัฐบาลสมัยหน้า
“ขณะนี้ กลายเป็นภาคเอกชนที่ก่อนหน้านี้เคยเพิกเฉยต่อกฎหมายโลกร้อนฉบับนี้ แต่หลังจากที่ได้รับรู้ถึงข้อมูลและสถานการณ์ความเป็นไปในระดับโลก ที่อาจถูกนำมาใช้เป็นข้อบังคับทางการค้าระหว่างประเทศ (การกีดกันทางการค้า) ทำให้ภาคเอกชนต่างเรียกร้องให้ภาครัฐเร่งรัดในการออกกฎหมายฉบับนี้ให้เร็วขึ้น ซึ่งเป็นไปได้ว่าเพราะเอกชนต้องการซื้อคาร์บอนเครดิตไปแก้ปัญหาการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในกิจการของตน หรืออาจต้องการเป็นตัวกลางในการซื้อขายคาร์บอนเครดิตในไทยและในระดับนานาชาติ” นายอรรถพล กล่าวและว่า จากนี้ไปแนวโน้มภาคการผลิตและอุตสาหกรรมทั้งในประเทศไทยและในต่างประเทศ จะต้องขึ้นอยู่กับการบริหารจัดการในการปล่อยก๊าซคาร์บอนฯในชั้นบรรยากาศ ซึ่งจะทำให้การดำเนินธุรกิจเพื่อขับเคลื่อนและพัฒนาระบบเศรษฐกิจของทุกประเทศ จะต้องเดินหน้าไปพร้อมกับการฟื้นฟูสิ่งแวดล้อม
พรบ.โลกร้อนจะพลิกวิกฤตให้เป็นโอกาส ทำให้ประเทศไทยยืนบนขาของตนเอง ตอบโจทย์การทำการค้ากับนานาอารยประเทศได้อย่างลื่นไหล