รู้ก่อนใคร เรื่อง ภาษีพลาสติก มาตรการแก้ปัญหา Climate change ก่อนถึงวันเก็บจริง

เริ่มชัดเจนขึ้นเรื่อยๆ สำหรับมาตรการด้านสิ่งแวดล้อมของต่างประเทศที่จะส่งผลต่อการค้าของไทย ในยุคที่เรียกว่าถนนทุกสายมุ่งสู่ Green Economy ที่ให้ความสำคัญกับสิ่งแวดล้อมเป็นที่หนึ่ง การจัดเก็บ ภาษีพลาสติก (Plastic Tax) หรือ ภาษีบรรจุภัณฑ์พลาสติก (Plastic Packaging Tax: PPT) จึงเป็นมาตรการที่เกิดขึ้นเพื่อช่วยลดปัญหา Climate Change

แน่นอนว่าภาษีดังกล่าวมีผลกระทบโดยตรงกับ ผู้ผลิตสินค้าหรือบรรจุภัณฑ์พลาสติกแบบใช้ครั้งเดียวทิ้งและย่อยสลายยาก โดยเฉพาะในเรื่องของต้นทุนเพิ่มขึ้น ดังนั้น มาทำความรู้จักกับภาษีที่ว่านี้ให้มากขึ้น ว่าคืออะไรและธุรกิจควรต้องปรับตัวรับมืออย่างไรดี
สำหรับมาตรการจัดเก็บ ภาษีพลาสติก (Plastic Tax) หรือ ภาษีบรรจุภัณฑ์พลาสติก (Plastic Packaging Tax: PPT) เป็นอีกหนึ่งประเด็นที่ผู้ประกอบการไทยต้องคำนึงถึง เพราะจะกลายเป็นต้นทุนทางการค้าที่เพิ่มขึ้น เนื่องจากหลายประเทศคู่ค้าเริ่มบังคับใช้มาตรการภาษีดังกล่าว โดยจะเป็นการเรียกเก็บเงินหรือค่าธรรมเนียมจากผู้ผลิต ผู้นำเข้า หรือประเทศสมาชิกที่มีการผลิต นำเข้า หรือใช้ผลิตภัณฑ์หรือบรรจุภัณฑ์พลาสติกแบบใช้ครั้งเดียวทิ้งและย่อยสลายยาก ทั้งนี้ ไม่รวมบรรจุภัณฑ์พลาสติกที่มาจากการรีไซเคิล

อัปเดต ประเทศที่จัดเก็บ และ เตรียมเก็บ ภาษีพลาสติก แล้ว

แล้วประเทศไหนบ้าง? ที่มีการจัดเก็บ ภาษีพลาสติก (Plastic Tax) หรือ ภาษีบรรจุภัณฑ์พลาสติก (Plastic Packaging Tax: PPT) ไปแล้ว หรือกำลังเตรียมที่จะจัดเก็บภาษีในอนาคตอันใกล้นี้
สำหรับประเทศที่จัดเก็บภาษีพลาสติกไปแล้ว ได้แก่ สหภาพยุโรป เริ่มตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2564 โดยกำหนดให้ประเทศสมาชิกต้องจ่ายภาษีให้กับสหภาพยุโรป โดยคำนวณจากปริมาณบรรจุภัณฑ์พลาสติกที่ใช้ครั้งเดียว ในอัตรา 0.8 ยูโรต่อกิโลกรัม และทั้งนี้ทั้งนั้น ประเทศสมาชิกอียูแต่ละประเทศ ยังสามารถที่จะออกมาตรการภาษีพลาสติกของตนเองที่แตกต่างกันออกไปได้อีกด้วย ยกตัวอย่าง
  • อิตาลีและสเปน เก็บภาษีพลาสติกจากผู้ผลิต ผู้ขาย ผู้ซื้อ ซัพพลายเออร์ และผู้นำเข้า ในอัตรา 0.45 ยูโรต่อกิโลกรัม
  • สหราชอาณาจักร จัดเก็บภาษีบรรจุภัณฑ์พลาสติกจากผู้ผลิตและผู้นำเข้าบรรจุภัณฑ์พลาสติกที่มีส่วนผสมจากพลาสติกรีไซเคิลน้อยกว่าร้อยละ 30 ในอัตรา 200 ปอนด์ต่อตัน เริ่มบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 1 เม.ย.65 ที่ผ่านมา
  • โปรตุเกส เตรียมจัดเก็บภาษีพลาสติกในอัตรา 0.30 ยูโรต่อกิโลกรัม ภายในปี 2566
ส่วนประเทศที่เตรียมจะจัดเก็บภาษี ได้แก่ สหรัฐอเมริกา ซึ่งถือเป็นตลาดส่งออกผลิตภัณฑ์พลาสติกอันดับ 1 ของไทย ปัจจุบันกำลังอยู่ระหว่างจัดทำร่างกฎหมาย Reduce Act of 2021 ที่จะจัดเก็บภาษีพลาสติกที่ไม่มีส่วนผสมจากพลาสติกรีไซเคิลและบรรจุภัณฑ์พลาสติกที่เป็นพลาสติกแบบใช้ครั้งเดียว ในอัตรา 0.2 – 0.5 ดอลลาร์ต่อปอนด์
ขณะที่ฟิลิปปินส์ เป็นอีกประเทศที่เตรียมจะจัดเก็บภาษีจากผู้ผลิตและผู้นำเข้าพลาสติกแบบใช้ครั้งเดียวเช่นกัน ในอัตรา 100 เปโซฟิลิปปินส์ต่อกิโลกรัม หรือประมาณ 1.75 ดอลลาร์ฯ ภายในปี 2569

แนวโน้มการส่งออกผลิตภัณฑ์พลาสติก และการปรับตัวที่จำเป็นของผู้ประกอบการไทย

สำหรับข้อมูลจาก สำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า (สนค.) ได้บอกไว้ว่า ในปี 2564 ประเทศไทยมีการส่งออกผลิตภัณฑ์พลาสติกไปตลาดโลก รวมมูลค่าทั้งสิ้น 140,772.17 ล้านบาท หรือคิดเป็นสัดส่วน 2.07% ของมูลการส่งออกรวม และมูลค่าการส่งออกผลิตภัณฑ์พลาสติกสำหรับใน 11 เดือนแรกของปี 2565 คิดเป็นมูลค่า 146,580.53 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากระยะเวลาเดียวกันของปีก่อนหน้า 14.09 %
โดยตลาดส่งออกที่สำคัญของไทย 5 อันดับแรก ได้แก่
  • สหรัฐอเมริกา มีสัดส่วน 19.26%
  • ญี่ปุ่น มีสัดส่วน 16. 74%
  • เวียดนาม มีสัดส่วน 5.69%
  • ฟิลิปปินส์ มีสัดส่วน 4.94%
  • จีน มีสัดส่วน 4.75%
นอกจากภาษีพลาสติกที่หลายประเทศเริ่มจัดเก็บแล้ว แนวโน้มในเรื่องของการแบนพลาสติกแบบใช้ครั้งเดียวทิ้งของทั่วโลกดูเหมือนว่าจะตื่นตัวมากขึ้น จึงเป็นโจทย์ที่ผู้ประกอบกอบไทยต้องเตรียมการรองรับ และปรับตัวเพื่อให้สามารถส่งออกผลิตภัณฑ์ที่สอดคล้องกับความต้องการของตลาดได้ โดยอาจจะใช้แนวทางดังต่อไปนี้
  • มุ่งเน้นการส่งออกพลาสติกชีวภาพ ซึ่งเป็นพลาสติกที่มีวัตถุดิบในการผลิตพื้นฐานส่วนใหญ่เป็นพืช โดยอาจจะมีคุณสมบัติในการย่อยสลายทางชีวภาพหรือไม่ก็ได้
  • วิจัยและพัฒนานวัตกรรมบรรจุภัณฑ์พลาสติกชีวภาพ
  • พัฒนาระบบตรวจสอบย้อนกลับและมาตรฐานบรรจุภัณฑ์พลาสติกที่มีส่วนผสมของพลาสติกรีไซเคิล
  • ใช้ประโยชน์จาก Green Tax Expense มาตการลดหย่อนภาษี “พลาสติกที่ย่อยสลายได้ “โดยให้ผู้ประกอบการนำรายจ่ายที่ใช้ในการซื้อผลิตภัณฑ์พลาสติกที่ย่อยสลายได้ทางชีวภาพ มาหักลดหย่อนภาษีเงินได้นิติบุคคลเป็นจำนวน 1.25 เท่าของค่าใช้จ่ายที่ได้จ่ายไป ระหว่างปี 2565-2567 ซึ่งเป็นอีกทางที่ช่วยให้ผู้ประกอบการสามารถลดต้นทุนได้
แต่สำหรับประเทศไทย ยังไม่มีการจัดเก็บภาษีจากพลาสติกหรือบรรจุภัณฑ์พลาสติกเป็นการเฉพาะ อย่างไรก็ตามเมื่อเร็วๆ นี้ คณะรัฐมนตรี(ครม.) เห็นชอบยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคลสำหรับค่าใช้จ่ายซื้อผลิตภัณฑ์พลาสติกย่อยสลายทางชีวภาพจากผู้ผลิตที่ได้รับการรับรองผลิตภัณฑ์จากสำนักงานเศรษฐกิจอุตสาหกรรม

ทั้งนี้ มาตรการภาษีพลาสติกที่เริ่มใช้ในหลายประเทศแม้จะไม่กระทบต่อการส่งออกของไทย เพราะสินค้ากลุ่มผลิตภัณฑ์พลาสติกมีสัดส่วนเพียง 2.07% ของมูลค่าการส่งออกรวม แต่ในอนาคตมีแนวโน้มที่ตลาดต่างๆ จะจัดเก็บภาษีพลาสติก
ดังนั้น ประเทศไทยต้องเตรียมการรองรับปรับตัว และแสวงหาโอกาสทางการตลาดในการส่งออกผลิตภัณฑ์ที่สอดคล้องกับความต้องการของผู้บริโภค อาทิ การวิจัยและพัฒนานวัตกรรมบรรจุภัณฑ์พลาสติก โดยการใช้ประโยชน์จากการที่ไทยเป็นแหล่งผลิตวัตถุดิบจำพวก อ้อย มันสำปะหลัง และข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ ที่สามารถนำมาต่อยอดเป็นผลิตภัณฑ์พลาสติกชีวภาพได้
รวมถึงการพัฒนาระบบตรวจสอบย้อนกลับและมาตรฐานบรรจุภัณฑ์พลาสติกที่มีส่วนผสมของพลาสติกรีไซเคิล, การส่งเสริมและผลักดันการส่งออกพลาสติกชีวภาพ โดยคำนึงถึงการตอบสนองต่อความต้องการของตลาดหรือผู้ซื้อ และ การทำธุรกิจอย่างยั่งยืน (Sustainable business) ด้วย

ที่มา บทความเรื่อง “ภาษีพลาสติก มาตรการการค้าใหม่แก้ปัญหา Climate change” จาก Facebook : K SME


หลากหลายมาตรการเพื่อตอบโจทย์ปัญหหา Climate Change

UNICEF ชี้ทางรอดให้เด็กไทย จากความเสี่ยงสูงสุดที่จะได้รับผลกระทบจาก วิกฤต Climate change

“ถ้าเราร่วมมือกัน โลกก็ดีขึ้นได้” ด่วน! ช่องโหว่ Ozone ฟื้นตัว คาด! อีก 40 ปี คืนสภาพเดิม!

อัปเดต 4 เหตุผล ที่ภาคธุรกิจไทยควรทำ ตลาดคาร์บอนเครดิต อย่างจริงจัง