ต้นแบบกระบวนการจัดการเรียนการสอน 12 S-Curve กรณีศึกษา: โรงเรียนกำเนิดวิทย์

กระบวนการจัดการเรียนการสอนในศตวรรษที่ 21 ที่กล่าวถึง การจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการ (Learning Integration) ซึ่งแบ่งออกเป็น 2 ลักษณะ กล่าวคือ

1) การบูรณาการภายในวิชา (Intradisciplinary Instruction)
2) การบูรณาการระหว่างวิชา (Interdisciplinary Instruction)
ซึ่งการจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการทั้ง 2 ลักษณะดังกล่าว สามารถจัดเป็นรูปแบบของการบูรณาการ (Models of Integration) ได้ 4 รูปแบบคือ
1) บูรณาการแบบสอดแทรก (Infusion Instruction)
2) บูรณาการแบบขนาน (Parallel Instruction)
3) บูรณาการแบบสหวิทยาการ (Multidisciplinary Instruction)
4) บูรณาการแบบข้ามวิชา (Transdisciplinary Instruction) (กิตติภูมิ มีประดิษฐ์, 2560)
สอดคล้องกับ พงศธร มหาวิจิตร (2560) ที่กล่าวว่า การเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 เต็มไปด้วยแนวคิดในการเรียนการสอนมากมาย ทั้ง Problem-Based Learning, Project-Based Learning, Inquiry-Based Learning, Issue-Based Learning, Topic-Based Learning, Theme-Based Learning, Context-Based Learning หรือแม้แต่ Phenomenon-Based Learning ทั้งหมดนี้ ล้วนได้มาจากปรัชญาพื้นฐานแบบพิพัฒนาการนิยม (Progressivism) ที่เชื่อว่าผู้เรียนสามารถผลิตความรู้ใหม่ขึ้นมาได้เองจากการมีประสบการณ์ตรง และการจัดการเรียนรู้จะต้องให้ผู้เรียนมีบทบาทเชิงรุก (Active) ดังนั้นหากจะเลือกนำวิธีการเหล่านี้มาใช้ ครูผู้สอนจำเป็นต้องมีความเชื่อในปรัชญาดังกล่าวก่อน

สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินทรงเปิดโรงเรียนกำเนิดวิทย์ // th.wikipedia.org

โรงเรียนกำเนิดวิทย์

โรงเรียนกำเนิดวิทย์

กระบวนการจัดการเรียนการสอนโรงเรียนกำเนิดวิทย์

ในยุคการศึกษา 4.0 ของไทย ไม่เพียงแต่มีการเปิดสถาบันอุดมศึกษาเฉพาะทาง อาทิ สถาบันการจัดการปัญญาภิวัฒน์ วิทยาลัยดุริยางคศิลป์ สถาบันวิทยสิริเมธี ฯลฯ ยังมีการเปิดสถาบันการศึกษาขั้นพื้นฐานเฉพาะทาง เช่น โรงเรียนมหิดลวิทยานุสรณ์ โรงเรียนสัตยาไส โรงเรียนกำเนิดวิทย์ ฯลฯ
โรงเรียนกำเนิดวิทย์ โรงเรียนเอกชน สามัญศึกษา ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย (มัธยมศึกษาปีที่ 4-มัธยมศึกษาปีที่ 6) สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาระยอง เขต 2 สนับสนุนโดย กลุ่ม ปตท.ซึ่งเชี่ยวชาญในอุตสาหกรรมปิโตรเคมี โดยมีอุตสาหกรรมเชื้อเพลิงชีวิภาพและเคมีชีวภาพ เป็นอุตสาหกรรมเป้าหมาย

สมเกียรติ ตั้งกิจวานิชย์ (2560) ได้กล่าวถึง ความสำคัญของครูผู้สอนที่มีส่วนสำคัญมากที่ทำให้เด็กไทยรักวิทยาศาสตร์ว่า ประเทศที่มีการศึกษาวิทยาศาสตร์ดีๆ ต้องมีกระบวนการสอนครูวิทยาศาสตร์ในคณะครุศาสตร์ที่ดี เช่น การสอนวิทยาศาสตร์ สอนคณิตศาสตร์ และสะเต็มศึกษา (STEM Education: วิทยาศาสตร์ (Science) เทคโนโลยี (Technology) วิศวกรรมศาสตร์ (Engineering) และคณิตศาสตร์ (Mathematics) การสอนวิทยาศาสตร์เชิงรุกในยุค Thailand 4.0 จึงจำเป็นต้องมี 1) Inspiration สร้างแรงดลใจ 2) Insight เห็นข้อมูล เห็นข้อเท็จจริง เห็นปรากฏการณ์ 3) Intuition เกิดญาณทัศน์ ไม่ต้องมีใครบอก เช่น รูปแบบการเรียนการสอนของโรงเรียนกำเนิดวิทย์ ที่ขาไปได้ในเวทีระดับโลก

นักเรียนโรงเรียนกำเนิดวิทย์จะได้รับการส่งเสริมและพัฒนาอย่างเต็มศักยภาพ เพื่อเป็นนักวิจัย นักประดิษฐ์ และนักนวัตกรรมชั้นนำของประเทศในอนาคต โดยสามารถทำงานร่วม และแข่งขันกับนานาชาติได้ สามารถสร้างองค์ความรู้ ประดิษฐ์คิดค้น และพัฒนานวัตกรรมต่างๆ ให้กับสังคมไทยและประเทศชาติ สร้างมูลค่าเพิ่มให้กับผลิตภัณฑ์ไทย ลดการพึ่งพาองค์ความรู้ เทคโนโลยี และนวัตกรรมจากต่างชาติ ช่วยพัฒนาประเทศชาติให้สามารถดำรงอยู่และแข่งขันได้ในประชาคมโลก เป็นสังคมผู้ผลิตที่มีมูลค่าเพิ่มมากขึ้น สังคมแห่งภูมิปัญญา สังคมแห่งการเรียนรู้ สังคมแห่งคุณภาพและแข่งขันได้ และสังคมที่ยั่งยืน พอเพียง และมีความสมานฉันท์เอื้ออาทรต่อกัน (โรงเรียนกำเนิดวิทย์, 2561)
โรงเรียนกำเนิดวิทย์ได้พัฒนาหลักสูตรขึ้นตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 ของกระทรวงศึกษาธิการ ซึ่งเป็นหลักสูตรที่เปิดโอกาสให้สถานศึกษาสามารถพัฒนารายวิชาเพิ่มเติมและกิจกรรมพัฒนาผู้เรียนเพื่อให้สอดคล้องกับความสามารถและความต้องการของนักเรียนเป็นรายบุคคล ช่วยให้นักเรียนค้นพบความถนัดและความสนใจของตนเอง และช่วยส่งเสริมให้นักเรียนได้รับการพัฒนาอย่างเต็มศักยภาพเป็นรายบุคคลได้เป็นอย่างดี

กล่าวโดยสรุป กระบวนการจัดการเรียนการสอนโรงเรียนกำเนิดวิทย์ เน้นการส่งเสริมและพัฒนาศักยภาพนักเรียน เพื่อเป็นนักวิจัย นักประดิษฐ์ และนักนวัตกรรมชั้นนำของประเทศในอนาคต โดยสามารถทำงานร่วม และแข่งขันกับนานาชาติได้ สามารถสร้างองค์ความรู้ ประดิษฐ์คิดค้น และพัฒนานวัตกรรม โดยมีการพัฒนาหลักสูตรขึ้นตามหลักสูตรแกนกลางฯ เสริมด้วยการเพิ่มเติมรายวิชา และกิจกรรมพัฒนาผู้เรียนเพื่อให้สอดคล้องกับความสามารถและความต้องการของนักเรียนเป็นรายบุคคล ช่วยให้นักเรียนค้นพบความถนัดและความสนใจของตนเอง
โดยหากจะประยุกต์กระบวนการจัดการเรียนการสอนโรงเรียนกำเนิดวิทย์ สนับสนุนโดย กลุ่ม ปตท.ซึ่งเชี่ยวชาญในอุตสาหกรรมปิโตรเคมี โดยมีอุตสาหกรรมเชื้อเพลิงชีวิภาพและเคมีชีวภาพ เป็นอุตสาหกรรมเป้าหมาย 12 S-Curve โดยอาจจัดให้มีการทดลองจัดการเรียนรู้ที่เกี่ยวข้องกับอุตสาหกรรมเชื้อเพลิงชีวิภาพและเคมีชีวภาพเพื่อเป็นต้นแบบให้โรงเรียนในพื้นที่ EEC ต่อไป