อพท. ถอดบทเรียนความสำเร็จ ชุมชนท่องเที่ยว BCG Tourism ระดับชาติ “ชุมชนไทยชนะศึก” ชุมชนวิถีล้านนาหนึ่งเดียวของสุโขทัย

ที่ผ่านมา คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบให้มีการขับเคลื่อนการพัฒนาประเทศไทยด้วยโมเดลเศรษฐกิจ BCG มาตั้งแต่ปี 2564 โดยในระยะแรกจะมุ่งเน้น 4 สาขายุทธศาสตร์ที่สำคัญ และหนึ่งในนั้น คือ ยุทธศาสตร์ในด้านการท่องเที่ยวและเศรษฐกิจสร้างสรรค์ ซึ่งจะได้กำหนดทิศทางการท่องเที่ยวตามแนวคิด BCG หรือ BCG Tourism ที่มุ่งเน้นการพัฒนาการท่องเที่ยวให้เกิดความยั่งยืน ทั้งนี้ จะเป็นการปรับเอาแนวคิดการท่องเที่ยวใหม่ที่อ้างอิงตามแนวทางการจัดการท่องเที่ยวอย่างสร้างสรรค์และยั่งยืน ได้แก่

  • ส่งเสริมการท่องเที่ยวเมืองรองเพื่อลดการกระจุกตัวของนักท่องเที่ยวในเมืองหลัก
  • พัฒนาและเพิ่มมูลค่าสินค้าและบริการโดยคนในชุมชน ส่งเสริมให้คนในชุมชนเห็นคุณค่าและอัตลักษณ์ของสินค้าทางการท่องเที่ยวในแต่ละพื้นที่
  • บริหารจัดการการท่องเที่ยวอย่างเป็นระบบ สร้างมาตรฐานความสะอาด สะดวก ปลอดภัย
  • นำเทคโนโลยี นวัตกรรม และความคิดสร้างสรรค์มาใช้พัฒนาสินค้าและบริการทางการท่องเที่ยว โดยจะต้องคำนึงถึงต้นทุนทางทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมเป็นสำคัญ
  • ส่งเสริมสินค้า GI ที่กระทรวงพาณิชย์พัฒนาขึ้นมาไว้อยู่แล้ว ซึ่งเป็นสินค้าที่น่าภูมิใจของท้องถิ่นต่าง ๆ ที่มีทั้งเรื่องราวให้เล่าขาน มีลักษณะเฉพาะตัว และมีคุณค่า ทำให้คนไทยเกิดความภูมิใจในประเทศไทยจากความหลากหลายทางวัฒนธรรมที่มีอยู่ อยากเดินทางท่องเที่ยวในประเทศ ลดการพึ่งพานักท่องเที่ยวต่างประเทศ
โดยหนึ่งในหน่วยงานที่รับนโยบายข้างต้นนี้ไปขับเคลื่อนให้เกิดผลลัพธ์อย่างเป็นรูปธรรมนั่นคือ องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (องค์การมหาชน) หรือ อพท. ซึ่งมีภารกิจหลักในการส่งเสริม สนับสนุน ให้เกิดการดูแลพื้นที่พิเศษและเขตพัฒนาการท่องเที่ยว เพื่อให้เกิดการท่องเที่ยวแบบยั่งยืน โดยมุ่งไปที่การท่องเที่ยวบนพื้นฐานของทรัพยากรของชุมชนและศิลปวัฒนธรรมประเพณีที่ดีงาม เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตและกระจายรายได้แก่คนในชุมชนให้อยู่ดีมีสุขในวิถีชีวิตแบบพอเพียง

BCG Tourism

BCG Tourism

และเพื่อสร้างต้นแบบเครือข่ายการท่องเที่ยวเพื่ออนุรักษ์สิ่งแวดล้อม สำนักงานพื้นที่พิเศษ 4 (อพท.4) ร่วมกับธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตรจังหวัดสุโขทัย ดำเนินการนำส่งป่าชุมชนบ้านท่าต้นธงภายใต้เส้นทางการท่องเที่ยวชมรมส่งเสริมการท่องเที่ยวโดยชุมชนไทยชนะศึก และได้ผ่านการรับรองตามมาตรฐานและได้รับใบประกาศเกียรติคุณจากโครงการสนับสนุนกิจกรรมลดก๊าซเรือนกระจก หรือ LESS (Low Emission Support Scheme)
โดยถ้าอ้างอิงจากการรวบรวมข้อมูลกักเก็บคาร์บอนไดออกไซด์ในพื้นที่ 3,800 ไร่ ของป่าชุมชนบ้านท่าเสาธงแห่งนี้ พบว่ามีความสามารถในการกักเก็บคาร์บอนไดออกไซด์ ได้กว่า 128,828.25 ตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า ซึ่งธนาคารต้นไม้ชุมชนบ้านท่าต้นธง ได้รางวัลในครั้งนี้ถือเป็นครั้งแรกในจังหวัดสุโขทัยและได้เป็นอันดับ 2 ของประเทศในปี 2566  
พร้อมกันนี้ เพื่อให้ทุกฝ่ายได้เห็นภาพการต่อยอดความสำเร็จของชุมชน Low Carbon แห่งนี้ จึงได้มีการจัดกิจกรรมพัฒนาเส้นทาง BCG คาร์บอนเครดิต ขึ้นในพื้นที่ โดยชมรมส่งเสริมการท่องเที่ยวโดยชุมชนไทยชนะศึก ณ ป่าชุมชนท่าต้นธง ตำบลไทยชนะศึก อำเภอทุ่งเสลี่ยม จังหวัดสุโขทัย ซึ่งในระหว่างทางเส้นทางท่องเที่ยว BCG Tourism นี้ นักท่องเที่ยวจะได้สัมผัสทั้งกิจกรรมปลูกต้นไม้ในป่าชุมชนท่าต้นธง วิถีชีวิตของชาวชุมชนไทยชนะศึก วัฒนธรรมวิถีล้านนา ลองชิมอาหารพื้นถิ่น ร่วมกิจกรรรม DIY ทำผลิตภัณฑ์จากวัสดุธรรมชาติ เป็นต้น

กิจกรรมปลูกต้นไม้ประจำถิ่น

ร่วมกิจกรรมปลูกต้นไม้ประจำถิ่น ปฐมบทแรกของ BCG Tourism ที่พร้อมสานต่อสู่ความเป็น BCG Model ในทุกมิติ

ดังที่ได้เกริ่นว่า หนึ่งในกิจกรรมที่สร้างชื่อให้กับ ตำบลไทยชนะศึก อำเภอทุ่งเสลี่ยม จังหวัดสุโขทัย คือการเป็นต้นแบบป่าชุมชนที่ได้รับรางวัลระดับประเทศ ด้วยเหตุนี้ การปลูกต้นไม้ จึงได้ถูกนำมาเป็นหนึ่งในกิจกรรมตอบโจทย์ BCG Tourism โดย พันเอกนาวิน ปรีชาพณิชยกุล ผู้จัดการสำนักงานพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนมรดกโลกสุโขทัย-ศรีสัชนาลัย-กำแพงเพชร (อพท. 4) องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (อพท.) กล่าวเพิ่มเติมถึงกิจกรรมนี้ว่า
“กิจกรรมปลูกต้นไม้ถือเป็นแนวทางหนึ่งในการพัฒนาตามแนวทางการพัฒนาโมเดลเศรษฐกิจ BCG (Bio-Circular-Green Economy) ที่มุ่งเน้นในด้านเศรษฐกิจสีเขียว (G) ด้วยเครื่องมือที่เรียกว่า ‘การท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน’ ให้นำทรัพยากรที่เป็นอัตลักษณ์โดดเด่นของชุมชน คือ ต้นสะเลียมหรือสะเดา ซึ่งเป็นที่มาของชื่ออำเภอทุ่งเสลี่ยม และได้นำต้นเหลืองปรีดียาธรมาใช้ประโยชน์ในเชิงการท่องเที่ยวควบคู่ไปกับการอนุรักษ์ทรัพยากรเหล่านี้ให้คงอยู่อย่างยั่งยืนเป็นที่มาของกิจกรรมส่งเสริมการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวโดยชุมชนไทยชนะศึก”
พันเอกนาวิน ปรีชาพณิชยกุล ผู้จัดการสำนักงานพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนมรดกโลกสุโขทัย-ศรีสัชนาลัย-กำแพงเพชร (อพท. 4) องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (อพท.)
“นอกจากนั้น ในวันที่ 7 มิถุนายน ที่ผ่านมา ยังได้จัดงานปลูกต้นไม้เพื่อเฉลิมพระเกียรติเนื่องในโอกาสวันเฉลิมพระชนมพรรษา สมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธา พิมลลักษณ พระบรมราชินี  เพิ่มพูนทรัพยากรป่าไม้อันเป็นการบำเพ็ญประโยชน์เนื่องในวันต้นไม้ของชาติ  ส่งเสริม สนับสนุน การท่องเที่ยวกิจกรรมการอนุรักษ์ทรัพยากรการท่องเที่ยวอย่างมีส่วนร่วมระหว่าง หน่วยงานภาครัฐ สถาบันการศึกษา หน่วยงานเอกชน องค์การปกครองส่วนท้องถิ่น สื่อมวลชน ชุมชน เพื่อมุ่งสู่การท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน และ BCG ตามนโยบายของรัฐบาล สร้างต้นแบบพื้นที่ในจังหวัดสุโขทัยในการสร้างเครือข่ายการท่องเที่ยวเพื่ออนุรักษ์สิ่งแวดล้อม”
“ในพื้นที่ชุมชนไทยชนะศึก อ.ทุ่งเสลี่ยม จ.สุโขทัย แห่งนี้ ยังนับเป็นต้นแบบของการส่งเสริมและบริหารจัดการพื้นที่ป่าชุมชน ป่าครอบครัว แบบมีส่วนร่วม โดยให้ความสำคัญในการใช้ทรัพยากรสิ่งเเวดล้อมเพื่อการท่องเที่ยว ซึ่งสอดคล้องกับเกณฑ์มาตราฐาน CBT THAILAND ด้านที่ 4 ด้านการจัดการทรัพยากรธรรมชาติหรือสิ่งแวดล้อมอย่างเป็นระบบเเละยั่งยืนในพื้นที่เส้นทางท่องเทียวชุมชนจังหวัดสุโขทัย ตอบสนองเป้าหมายขับเคลื่อน BCG ในประเด็นของ LESS ซึ่งได้แล้ว และในอนาคตอันใกล้นี้ เรากำลังก้าวสู่แผนในการพัฒนาต่อไปคือ T-VER  ในพื้นที่แหล่งท่องเที่ยวของจังหวัดสุโขทัย”

กิจกรรมปลูกต้นไม้ประจำถิ่น

อพท. กับบทบาทสำคัญ อยู่เคียงข้างชุมชนท่องเที่ยว พร้อมสร้างรูปแบบการท่องเที่ยวที่ยั่งยืน ตอบโจทย์ BCG Model

ต่อมา พันเอกนาวิน ยังได้ให้ข้อมูลถึงบทบาทของ อพท. ในการเป็นทั้งที่ปรึกษาและสื่อกลางที่เชื่อมให้เกิดการทำงานร่วมกันระหว่างชุมชนและหน่วยงานภาครัฐ สถาบันการศึกษา หน่วยงานเอกชน องค์การปกครองส่วนท้องถิ่น ที่เป็นอีกหนึ่ง Key success ที่ทำให้เกิดต้นแบบเครือข่ายการท่องเที่ยวเพื่ออนุรักษ์สิ่งแวดล้อมในวันนี้
“ในเรื่องของการทำการท่องเที่ยวโดยชุมชน เราจะพูดถึงมิติทั้ง 6 ด้าน โดยมิติที่ให้ความสำคัญเป็นอย่างแรก คือ มิติทางเศรษฐกิจก่อน เพราะถ้าพูดถึงการจัดการท่องเที่ยวชุมชน แล้วไม่พูดถึงการก่อให้เกิดรายได้ ชาวบ้านก็ไม่ค่อยจะอยากทำ แต่ในการทำการท่องเที่ยวชุมชน อพท. มีหลักสำคัญ คือ การจัดทรัพยากรการท่องเที่ยวชุมชนตามความต้องการของเจ้าของทรัพยากรที่แท้จริง คือ ชุมชน เราไม่ได้เป็นเจ้าของทรัพยากรแต่เป็นผู้บริหารจัดการให้ ซึ่งสื่ออยู่ในชื่อ องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน นั่นเอง”

ผ้าทอของสุโขทัย

“ในบริบทของ อำเภอทุ่งเสลี่ยม เป็นพื้นที่ที่ อพท.เข้าไปดูแลและเตรียมตัวที่จะขยายพื้นที่ให้ครบ 9 อำเภอ ในจังหวัดสุโขทัย และจะขับเคลื่อนทั้งจังหวัด จากต้นทุนเดิมที่เข้มแข็ง คือ ความเป็นมรดกโลก ตั้งแต่ปี 2534 และเป็นมรดกแห่งความทรงจำโลก โดยมีศิลาจารึกพ่อขุนรามคำแหงหลักที่ 1 ในอีก 12 ปีต่อมา (ปี 2546) และมาในปี 2562 เราก็ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นเมืองสร้างสรรค์ด้านหัตถกรรมและศิลปะพื้นบ้าน ต่อมา ในปี 2565 เราได้เป็นเมืองแห่งการเรียนรู้ ทั้งหมดนี้เป็น 4 มงกุฎในยูเนสโก ซึ่งจังหวัดสุโขทัยเป็นแห่งเดียวที่มี 4 มงกุฎนี้ในประเทศไทย”
“ฉะนั้นกล่าวได้ว่าต้นทุนของ “ความเป็นสุโขทัย” จึงเข้มแข็งมาก เพราะเรามีความรุ่มรวยในทรัพยากรแทบทุกด้าน ยกตัวอย่าง ถ้าพูดถึง เงิน และ ทอง ของสุโขทัย จะนึกถึง เงินและทองที่มีความวิจิตร งดงาม ส่วน ผ้าทอของสุโขทัย ก็มีอัตลักษณ์และเอกลักษณ์ที่งดงาม อย่าง ผ้าซิ่นตีนจก 9 ลาย ซึ่งอยู่กับคนสุโขทัยมานาน มาถึง เครื่องปั้นดินเผา เราเป็นแหล่งเครื่องชามสังคโลก ที่มีความเป็นมาอันเก่าแก่ คงลวดลายอันเป็นเอกลักษณ์ สวยงาม ที่กล่าวมานี้เป็นเพียงส่วนหนึ่งที่แสดงถึงทรัพยากรทางศิลปวัฒนธรรมของสุโขทัยที่ล้ำค่า ต่างจากที่อื่นอย่างเห็นได้ชัด”
ผ้าทอของสุโขทัย

ผ้าทอของสุโขทัย

“แต่อย่างไรก็ดี สิ่งที่ยังต้องเร่งสร้างให้เกิดขึ้น คือ การสร้างความตระหนักรู้ในคุณค่าที่กล่าวมานี้ให้คนในประเทศได้รู้จักความสำคัญของจังหวัดสุโขทัยและภูมิปัญญาของชาวสุโขทัยด้วย อย่างตอนที่เราเลือกพื้นที่อำเภอทุ่งเสลี่ยมเพื่อส่งเสริมให้เป็นเมืองต้นแบบนั้น เราดูทั้ง ต้นทุนทางวัฒนธรรม ต้นทุนทางประวัติศาสตร์ ไปจนถึงต้นทุนทางด้านสิ่งแวดล้อม ซึ่งที่ทุ่งเสลี่ยมมีครบถ้วน”
“อย่างต้นทุนทางวัฒนธรรมและประวัติศาสตร์ เรามีวัดคู่บ้านคู่เมือง อย่าง วัดทุ่งเสลี่ยม ที่มีองค์พระเก่าแก่อย่าง หลวงพ่อศิลา และวัดพิพัฒน์มงคล ที่มีสิ่งศักดิ์สิทธิ์อย่าง หลวงพ่อทองคำ ส่วนต้นทุนทางด้านสิ่งแวดล้อม ก็เช่น การมีป่าชุมชน ที่สมบูรณ์และได้รับรางวัลระดับประเทศ ที่เกิดจากการมีส่วนร่วมของชุมชนและกระบวนการ “ระเบิดจากภายใน” ซึ่งสื่อถึงความต้องการของชุมชนอย่างแท้จริง”
“ทั้งหมดนี้จึงประกอบเป็นการสร้างเส้นทางการท่องเที่ยวชุมชน BCG Tourism ของชุมชนไทยชนะศึก ที่ อำเภอทุ่งเสลี่ยม ซึ่งเป็นต้นแบบของการจัดการท่องเที่ยวชุมชนที่เกิดจากความต้องการของชุมชน ไม่มีใครไปบังคับให้ชาวบ้านในชุมชนทำ ซึ่งแตกต่างจากที่อื่นที่อาจเกิดจากการที่มีหน่วยงานภาครัฐเข้าไปส่งเสริม ให้เงินงบประมาณ แต่เมื่อเงินงบประมาณหมด ชาวชุมชนก็ไม่ทำต่อ ซึ่งกรณีอย่างนี้จะไม่เกิดขึ้นที่ชุมชนไทยชนะศึกแน่นอน เพราะที่นี่เมื่อเราเข้ามาให้การส่งเสริม ชุมชนก็มีความพร้อม และอยากทำไปกับ อพท.ด้วย”

วัดทุ่งเสลี่ยม

“เพราะจากประสบการณ์การเข้าไปส่งเสริมให้เกิดการท่องเที่ยวชุมชนของ อพท. เราพบว่าถ้าเราไปส่งเสริมในสถานที่ที่ยังไม่พร้อมอย่างแท้จริง ชาวชุมชนไม่มีใจในการทำอย่างต่อเนื่อง มันจะส่งผลไปในทางที่ เมื่อนักท่องเที่ยวมาเที่ยวแล้ว เขาก็ไม่อยากมาซ้ำ เพราะอาจไม่มีความพร้อมทั้งในเรื่องสถานที่ การให้บริการ แต่ที่ทุ่งเสลี่ยม ชุมชนมีความเข้มแข็ง แข็งแรงมาก”
“อย่างการจัดโปรแกรมการท่องเที่ยวของชุมชนไทยชนะศึก นี้ ได้กำหนดราคาโดยคิดราคาการเข้าร่วมหัวละ 399 ซึ่งกิจกรรมที่ผู้มาเยือนจะได้มาเรียนรู้ก็มีหลากหลาย ดังนี้”
  • เรียนรู้เรื่องอาหารถิ่นโดยเชฟชุมชน กับการทำอาหารสมุนไพรพื้นบ้าน “กินเป็นลืมป่วย” เมนูลาบปลาต้มน้ำอ๊อด พร้อมผักสมุนไพรพื้นบ้าน  อาหารพื้นถิ่น อาทิ แกงแคไก่ ลาบหมู ไข่ป่าม เป็นต้น
  • ทำกิจกรรม ท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ (Creative Tourism) การทำกระติ๊บข้าวเหนียว การทำตุ้มหู จากใบตาลที่เหลือใช้
  • ชม ช้อป ผลิตภัณฑ์ชุมชน ที่ผ่านมาตรฐาน Green Product เหรียญเงิน งานทอผ้าฝ้าย รังสรรค์ลวดลายที่เป็นอัตลักษณ์ของชุมชน
  • เรียนรู้และลงมือทำงานหัตถกรรมชุมชนที่หล่อเลี้ยงปากท้องของชาวชุมชน และเป็นมรดกทางภูมิปัญญา อย่างการสานกระติ๊บข้าวเหนียวจากใบตาลที่ยังคงใช้กันทั่วประเทศและมีภาคอุตสาหกรรมระดับจังหวัด สั่งออเดอร์ประจำเพื่อนำไปใส่ของที่ระลึกจำหน่ายแก่นักท่องเที่ยว

Creative Tourism

ถอดบทเรียนความสำเร็จ ต่อยอดสู่ผลักดัน ชุมชนท่องเที่ยว ทั่วไทยให้โตได้บนเส้นทาง BCG

และจากการพัฒนาชุมชนต้นแบบการท่องเที่ยวแบบ BCG ของชุมชนไทยชนะศึก พันเอกนาวินยังได้ถอดบทเรียนสำคัญที่จำเป็นสำหรับการต่อยอดให้เกิดชุมชนท่องเที่ยว BCG Tourism ทั่วไทยว่า
“การพัฒนาการท่องเที่ยวชุมชนในรูปแบบของ Creative Tourism เป็นสิ่งที่ทาง อพท. เข้าไปสนับสนุนให้เกิดขึ้นอย่างเป็นรูปธรรมในทุกชุมชนที่ อพท. เข้าไปเป็นพี่เลี้ยง โดยเน้นไปในการสร้างประสบการณ์ระหว่างชุมชนและนักท่องเที่ยว ซึ่งเริ่มจากการที่ทางชุมชนได้ถ่ายทอดภูมิปัญญาดั้งเดิมของชุมชนให้กับนักท่องเที่ยว แล้วบ่อยครั้งที่นักท่องเที่ยวก็จะสร้างสรรค์ผลงานในรูปแบบใหม่ขึ้นมา ซึ่งตรงนี้ชุมชนก็ควรเรียนรู้ที่จะครีเอทไปกับนักท่องเที่ยวและเปิดรับแนวคิดที่แปลกใหม่ เพื่อพัฒนาผลงานของตน นี่เป็นสิ่งที่ชุมชนต้องเปิดกว้างสำหรับการปรับตัว”
“นอกจากนั้น ที่ผ่านมา เราได้ไปสอนชุมชนให้รู้จักนำเอาเทคนิคการเล่าเรื่อง หรือ Story Telling เพราะเราเชื่อว่าทุกที่มีเรื่องเล่า แต่เรายังขาดการเล่าเรื่องที่ดี อพท. จึงมีหน้าที่ที่จะไปสอนให้ชุมชนได้รู้จักและนำไปปรับใช้เพื่อเพิ่มมูลค่าให้ภูมิปัญญา ผลิตภัณฑ์ หรือทุกกิจกรรมในโปรแกรมท่องเที่ยวชุมชน”

Creative Tourism

“โดยเฉพาะในตอนนี้ วิถีการท่องเที่ยวของคนรุ่นใหม่ก็เปลี่ยนไป ส่วนใหญ่มักจะเตรียมหาข้อมูลจากคลิปวิดีโอ รายการ หรือโพสต์ในสื่อออนไลน์ เกี่ยวกับแหล่งท่องเที่ยวนั้น ก่อนที่จะเดินทางท่องเที่ยว ดังนั้น ถ้าชุมชนไหนมีการใช้ Story telling ในการเล่าเรื่องชุมชน เช่นนี้ย่อมสร้างความสนใจและดึงดูดให้นักท่องเที่ยวเดินทางมาในชุมชนเพิ่มขึ้นได้”
“ยกตัวอย่าง พื้นที่ ชุมชนไทยชนะศึก ก็มีโครงสร้างด้านการท่องเที่ยวชุมชนที่ดีอยู่แล้ว แค่เรามาร่วมจัดระเบียบ มาร่วมคิด ร่วมทำ เพื่อเสริมความเข้มแข็งให้กับการท่องเที่ยวชุมชนของเขามากขึ้น โดยขั้นตอนสำคัญ คือ การจัดให้มีการประชุม ผลักดันและกระตุ้นให้เกิดแนวคิดสร้างสรรค์ ที่นำสู่การระเบิดจากภายในของชาวชุมชนเอง กำหนดวิสัยทัศน์ พันธกิจ วางแผนสิ่งที่ต้องทำเพื่อพัฒนาการท่องเที่ยวชุมชนของเขา ให้สอดคล้องกับแนวทางการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน ซึ่งเป็นเทรนด์ที่ขายได้ในปัจจุบัน”
“อย่างในการส่งเสริมปีแรก ชาวบ้านได้เห็นร่วมกันว่า ปีนี้มีปัญหาเรื่องน้ำ เรื่องขยะ ดังนั้นจึงริเริ่มคิดทำโครงการธนาคารขยะขึ้นมา ต่อมาก็นำสู่เรื่องของธนาคารต้นไม้ เพื่อตอบสนองกับการลดฝุ่น PM2.5 ลดความเสี่ยงในการเกิดไฟป่า เป็นต้น”
“นอกจากนั้น ถ้าพบว่าในประเด็น ข้อค้นพบไหน ที่เกินความสามารถของชุมชนจะจัดทำกันเอง ทาง อพท.ก็จะร่วมคิดและแนะนำว่า หน่วยงานไหนที่สามารถช่วยเขาได้เพื่อให้มาช่วยบูรณาการความร่วมมือในพื้นที่ อยากการจัดกิจกรรม เพื่อเปิดตัวชุมชนท่องเที่ยว BCG และกิจกรรมปลูกต้นไม้ในวันนี้ ก็ได้รับความร่วมมือจากหลายหน่วยงาน ไม่ว่าจะเป็น บริษัท ปตท.สำรวจและผลิตปิโตรเลียม จำกัด (มหาชน) สนับสนุนงบประมาณดำเนินกิจกรรมและสนับสนุนการอนุรักษ์ป่าชุมชน โดย ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัดสุโขทัย การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย สำนักงานสุโขทัย อำเภอทุ่งเสลี่ยม และองค์การบริหารส่วนตำบลไทยชนะศึก เป็นต้น”
“โดยที่ผ่านมา การจัดทำแผนการพัฒนาการท่องเที่ยวชุมชนของ อพท. จะเป็นการจัดทำแผนระยะสั้นใน 3 ปี ซึ่งก็ตอบสนองกับกระแสความเปลี่ยนของโลกในปัจจุบันที่เปลี่ยนแปลงไปเร็วมาก ดังนั้นแผนจึงต้องถูกทบทวนทุก 3 ปี นั่นเอง เพราะฉะนั้น การทำงานของ อพท. จึงเป็นการร่วมคิด ทั้งใน อดีต ปัจจุบัน และอนาคต จากต้นน้ำ จนถึงปลายน้ำ นั่นเอง”

อ่านเรื่องราวของชุมชนท่องเที่ยวทั่วไทย ที่พร้อมเปิดรับนักท่องเที่ยวไปเยี่ยมเยือน

ถอดบทเรียนความสำเร็จ เกาะหมาก จังหวัดตราด พาความสวยของทะเลตะวันออก ติดโผ “แหล่งท่องเที่ยวยั่งยืน 100 แห่ง ระดับโลก”

“แสมสาร” แหล่งท่องเที่ยว Wellness แห่งใหม่ของโลก ตั้งเป้าใช้พลังงานแสงอาทิตย์และลม แทนฟอสซิล

ต่อยอดความสำเร็จของ ‘ธนาคารต้นไม้’ บ้านถ้ำเสือ สู่แหล่งท่องเที่ยวชุมชนคาร์บอนต่ำต้นแบบ BCG โมเดลของไทย