เซมิคอนดักเตอร์ (semi conductor) เป็นอุตสาหกรรมสำคัญในการผลิตชิปสำหรับใช้ในอุปกรณ์เครื่องใช้ในชีวิตประจำวันหลายอย่างในยุคดิจิทัล ตั้งแต่โทรศัพท์มือถือจนถึงรถยนต์ไฟฟ้า กลุ่มอุตสาหกรรมนี้มีความสำคัญในโลกยุคใหม่และเป็นอุตสาหกรรมที่กำลังเติบโตอย่างมาก ซึ่งประเทศไทยเป็นประเทศที่รับจ้างผลิตมายาวนาน วันนี้กำลังขยับปรับตัวร่วมเป็นต้นน้ำของอุตสาหกรรมนี้ เพราะเป็นอุตสาหกรรมที่มีมูลค่าสูงนับล้านล้านบาท
ยกตัวอย่างสมาร์ทโฟนหนึ่งเครื่อง มีชิปที่ต้องใช้ประมาณ 30 ตัว คำนวณง่ายๆ ประชากรทั่วโลกประมาณ 8 พันล้านคน คิดเฉพาะผู้ใหญ่วัยกลางคนเริ่มมีมือถือ ประมาณครึ่งหนึ่งของโลก 4,000 ล้านคน เท่ากับ 4,000 ล้านเครื่อง X ชิป 30 ตัวต่อเครื่อง เท่ากับว่าต้องมีชิปอย่างน้อย 1.2 แสนล้านชิ้น ยังไม่รวมชิปที่ใช้ในโทรทัศน์ ไมโครเวฟ โน็ตบุ๊ค สมาร์ทวอทช์ และผลิตภัณฑ์อิเล็กทรอนิกส์ต่างๆ ที่ล้วนต้องมีชิปเป็นส่วนประกอบ แสดงให้เห็นว่าโลกมีความต้องการชิปสูงมาก มูลค่าปัจจุบันน่าจะเกิน 5 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐ และยังเป็นอุตสาหกรรมที่เติบโตขึ้นเรื่อยๆ นั่นทำให้มีความต้องการคนไปทำงานในอุตสาหกรรมนี้จำนวนมาก เรียกว่าผลิตเท่าไหร่ก็ไม่เพียงพอ ต้องจองตัวกันตั้งแต่ยังเรียนไม่จบ
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ หรือ มจพ. เป็นสถาบันอุดมศึกษาชั้นนำของประเทศที่มีความก้าวหน้าด้านเทคโนโลยีอันดับ 6 ของเอเชีย เป็นมหาวิทยาลัยที่มีบทบาทสำคัญในการผลิตบุคลากรด้านนี้ มีความร่วมมือกับกลุ่มอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์ทุกกลุ่ม และเป็นที่ตั้งของศูนย์เครือข่ายความเชี่ยวชาญ EEC Nets ด้านเซมิคอนดักเตอร์ วันนี้ศูนย์ฯกำลังเร่งขยายงานด้านนี้จากความร่วมมือกับหลายกลุ่มอุตสาหกรรม มุ่งผลิตคน-การศึกษาให้เท่าทันรับมือความเปลี่ยนแปลงที่ท้าทายในการเข้าสู่โหมดกลางน้ำ-ต้นน้ำของอุตสาหกรรมนี้

การเดินทางลงพื้นที่ของ ดร.ณหทัย ทิวไผ่งาม ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี พร้อมคณะผู้ติดตาม และ ดร.อภิชาต ทองอยู่ ประธานคณะทำงานประสานงานด้านการพัฒนาบุคลากรในเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC HDC) เมื่อวันที่ 17 ม.ค. 2567 ได้เห็นความก้าวหน้าการพัฒนาบุคลากรด้านเซมิคอนดักเตอร์ ของ มจพ. โดยเฉพาะการดำเนินงานของศูนย์เครือข่ายการพัฒนาบุคลากรอุตสาหกรรม หรือ Smart Electronics Learning Center ที่ EEC HDC เชื่อมให้เป็นพันธมิตรกับอะนาล็อกดีไวเซส จัดตั้งศูนย์ทดสอบการพัฒนากำลังคนด้านเซมิคอนดักเตอร์จนมีความก้าวหน้าอย่างน่าพอใจ พร้อมสนับสนุนให้ มจพ. ขยายการพัฒนาไปยังสถาบันอุดมศึกษาต่างๆ ทั่วประเทศ โดย EEC HDC เป็นแกนหลักในการเชื่อมต่อ เพื่อสร้างกำลังคนให้เพียงพอกับความต้องการของอุตสาหกรรม

ดร.ณหทัย ทิวไผ่งาม ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี กล่าวถึงการสร้างบุคลากรป้อนอุตสาหกรรม ถือเป็นงานเร่งด่วนของรัฐบาล เพื่อรองรับการลงทุนในอุตสาหกรรมเป้าหมาย เนื่องจากการย้ายฐานการผลิต สิ่งหนึ่งที่ผู้ประกอบการต่างชาติใช้ในการพิจารณาคือเรื่องบุคลากรว่าประเทศที่จะเข้าไปลงทุนมีแรงงานทักษะสูงรองรับเพียงพอหรือไม่ ยกตัวอย่างอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์ที่ทั่วโลกมีความต้องการมหาศาล แต่การผลิตบุคลากรออกมาป้อนอุตสาหกรรมนี้ยังทำได้ในปริมาณจำกัด รัฐบาลจึงพร้อมสนับสนุนให้ทุกมหาวิทยาลัยเร่งผลิตบุคลากรด้านนี้อย่างเต็มที่ นอกจากนี้เรายังมีคนเก่งในวงการต่างๆหรือบุคลากรด้านการศึกษาที่เกษียณอายุราชการไปแล้ว ถือเป็นบุคลากรที่ทรงคุณค่าสามารถดึงมาช่วยทำประโยชน์ในระบบการศึกษาได้ บางคนเป็นผู้เชี่ยวชาญที่มีค่าตัวสูงซึ่งสถาบันการศึกษาอาจไม่มีงบประมาณการจ้าง ก็อาจตอบแทนด้วยการให้สวัสดิการด้านสุขภาพ ด้านการรักษาพยาบาล เป็นต้น ที่ผ่านมา คณะทำงาน EEC HDC ก็มีโมเดลการพัฒนาบุคลากรในพื้นที่ EEC ที่ประสบความสำเร็จ สามารถนำแนวทางดังกล่าวไปต่อยอดให้กับพื้นที่อื่นๆ ของประเทศได้

“เรื่องการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ เป็นเรื่องสำคัญอันดับต้นๆ ของรัฐบาลนี้ ถือเป็นเรื่องเร่งด่วนที่รอไม่ได้ ซึ่ง มจพ.มีความเป็นเลิศด้านเซมิคอนดักเตอร์และอิเล็กทรอนิกส์ จึงอยากให้ขยายความเชี่ยวชาญนี้ไปยังสถาบันการศึกษาอื่นๆ ทั้งในระดับมัธยมและอุดมศึกษา เพราะถ้าเราจะนำพาประเทศไปให้เร็วที่สุด เราคงต้องพัฒนาคนเป็นเรื่องแรก โดยเฉพาะการผลิตบุคลากรป้อนอุตสาหกรรม S Curve เป็นไปได้ไหมที่จะมีอาจารย์ของมหาวิทยาลัยลงไปเป็นพี่เลี้ยงให้น้องๆ ในสถาบันการศึกษาอื่น โดยเฉพาะในระดับมัธยมปลายที่หลายคนกำลังหลงทิศทางว่าจะไปเรียนต่อทางไหนดี ถ้ามีอาจารย์จาก มจพ.ไปสร้างสรรค์แนวความคิดให้เด็กรู้ว่า เซมิคอนดักเตอร์คืออะไร เรียนจบไปแล้วทำงานอะไร ช่วยประเทศชาติได้อย่างไร อาจเป็นการสร้างแรงบันดาลใจให้เด็กรุ่นใหม่ มองเห็นเส้นทางเดินในอนาคตและเดินต่อไปอย่างมีความหวังในการช่วยประเทศชาติ” ดร.ณหทัย กล่าว

ด้าน ศ.ดร.สุชาติ เซี่ยงฉิน อธิการบดี มจพ. ยอมรับว่า ปัจจุบันเด็กสนใจเรียนด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีค่อนข้างน้อย แค่ประมาณ 20-30 เปอร์เซ็นต์ อีก 60-70 เปอร์เซ็นต์ สนใจเรียนสายสังคม ศิลปศาสตร์ มนุษยศาสตร์ ซึ่งเป็นสายงานที่ตกงานมากที่สุด ในช่วงที่ผ่านมา มจพ.ก็ได้เชื่อมเครือข่ายกับโรงเรียนมัธยมและอุดมศึกษาหลายแห่ง นำนวัตกรรมที่โดดเด่นไม่ว่าจะเป็นเรื่องโรโบติกส์ ดาวเทียม อิเล็กทรอนิกส์ ฯลฯ ไปสื่อสารกับนักเรียนในสถาบันการศึกษาเหล่านั้น เพื่อสร้างแรงบันดาลใจให้เด็กหันมาสนใจเรียนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเพิ่มมากขึ้น การได้ EEC มาสนับสนุนทำให้แนวทางการพัฒนาบุคลากรด้านนี้มีความชัดเจนและตอบโจทย์มากยิ่งขึ้น
“สิ่งหนึ่งที่เราพยายามโฟกัสในวันนี้คือ สมาร์ทอิเล็กทรอนิกส์ เพราะสิ่งสำคัญที่จะขาดไม่ได้ในโลกยุคใหม่คือ “ชิป” มจพ. มีหลักสูตรการเรียนการสอน มีอาจารย์จบจากต่างประเทศ ทำงานวิจัยร่วมกับภาคอุตสาหกรรม รวมถึงได้กำลังเสริมจากภาคอุตสาหกรรมอิเล็กทรอนิกส์มาช่วยดีไซน์การเรียนการสอนและร่วมสอนด้วย พัฒนาห้องแล็ป อุปกรณ์การเรียนการสอนให้สมบูรณ์แบบ นักศึกษาได้ปฏิบัติงานเหมือนในสถานประกอบการจริงๆ จบออกไปแล้วทำงานได้ทันที ตอบโจทย์ด้านการพัฒนาการศึกษาและการพัฒนากำลังคน และเราไม่ได้แค่ทำกับนักศึกษาใน มจพ. เท่านั้น แต่เปิดโอกาสให้นักศึกษาในภาคีเครือข่ายมาสัมผัสระบบการเรียนการสอน เพื่อให้คุ้นเคยกับคำว่า เซมิคอนดักเตอร์ สร้างแรงบันดาลใจ ซึ่งทุกวันนี้ผลิตอย่างไรก็ไม่พอกับความต้องการของภาคอุตสาหกรรม ผู้ประกอบการเซ็นสัญญาจองตัวตั้งแต่ปี 3 เราจึงพยายามนำนักศึกษาในสาขาอื่นที่มีความเชื่อมโยงกับเซมิคอนดักเตอร์มาอัพสกิล รีสกิล เพื่อให้ได้บุคลากรด้านเซมิคอนดักเตอร์เพิ่มมากขึ้น เชิญสถาบันการศึกษาในภูมิภาคต่างๆมาร่วมกันสร้างบุคลากร โดยเราจะเป็นพี่เลี้ยงให้ รวมถึงการร่วมกับ EEC เปิดหลักสูตรระยะสั้นด้วย” อธิการบดี มจพ.กล่าว

ดร.อภิชาต ทองอยู่ ประธาน EEC HDC กล่าวสรุปว่า มจพ.เป็นสถาบันที่มีความเป็นเลิศด้านเซมิคอนดักเตอร์ ในอดีตเราอยู่ปลายน้ำมาตลอด EEC พยายามเร่งทำให้มาอยู่ต้นน้ำ ด้วยการสนับสนุนศูนย์ Smart Electronics ของ มจพ. ให้เป็นศูนย์เครือข่ายความเชี่ยวชาญ EEC Nets ด้าน Semi conductor ซึ่งกลายมาเป็นอุตสาหกรรมที่สำคัญของทุกอุตสาหกรรมในโลกยุค 4.0 ถือเป็นหนึ่งในศูนย์ที่อยู่นอกพื้นที่ EEC แต่ทำงานร่วมกันเพื่อพัฒนาบุคลากรด้านเซมิคอนดักเตอร์ให้กับประเทศ
“การนำคณะผู้ช่วยรัฐมนตรี มาพบปะหารือดูงานความก้าวหน้าทางด้านนี้ เพื่อนำไปปรับฐานการศึกษา การผลิตกำลังคนในคณะอนุกรรมการพัฒนาทุนมนุษย์ฯ ที่รัฐบาลตั้งขึ้นมาสนับสนุนการพัฒนาบุคลากรและการศึกษาป้อนอุตสาหกรรมยุคใหม่ เพื่อจะได้ร่วมกันพัฒนาความก้าวหน้าด้านนี้ให้กับประเทศต่อไป” ดร.อภิชาต กล่าวปิดท้าย












