“โพลียูรีเทน” (Polyurethane: PU) คือ “สารโพลีเมอร์” ชนิดหนึ่ง ซึ่งประกอบไปด้วยหน่วยชีวเคมีเชื่อมต่อของยูรีเทน และโพลีเมอร์ของโพลียูรีเทน
ประกอบกันขึ้นจากมอนอเมอร์อย่างน้อย 2 ชนิด เพื่อใช้ทดแทน “ยางธรรมชาติ” ลักษณะที่โดดเด่นคือ ความเหนียว ความแข็ง และความหนาแน่น มีหลายประเภท เช่น
โฟมอ่อนความหนาแน่นต่ำ (เป็นส่วนประกอบของที่นอน เป็นต้น)
โฟมแข็งความหนาแน่นต่ำ (ใช้ทำเป็นฉนวนในบ้าน หรือรถยนต์ เป็นต้น)
อีลาสโตเมอร์อ่อน (ใช้แทนแผ่นยาง เป็นต้น)
พลาสติกแข็ง (ใช้เป็นส่วนประกอบอุปกรณ์อิเล็คทรอนิกส์ เป็นต้น)

นอกจากนี้ “โพลียูรีเทน” ยังสามารถนำมาไปในการเคลือบสีเฟอร์นิเจอร์ไม้ได้อีกด้วย เพราะสามารถทนทานต่อสารเคมี และรอยขูดขีดได้เป็นอย่างดี จึงช่วยปกป้องร่องรอยของเฟอร์นิเจอร์ไม้
อีกทั้ง ยังคงความสวยงามในตลอดการใช้งาน ถือเป็นตัวช่วยเพิ่มอายุการใช้งานให้แก่เฟอร์นิเจอร์ไม้ได้เป็นอย่างดีเลยทีเดียว
“โพลียูรีเทน” มีคุณสมบัติเหมาะสำหรับงานอุดรอยโครงสร้างทั้งภายใน และภายนอก เพราะมีความยืดหยุ่นสูงมาก แข็งแรง ทนทานต่อแรงดัน แรงกดทับ ทนรังสี UV ทาสีทับได้ ไม่หลุด ไม่ล่อน เหมาะกับงานโครงสร้าง อุด ยึด ติด
ผลิตภัณฑ์ที่ทำขึ้นจาก “โพลียูรีเทน” มีหลายกลุ่ม เช่น กลุ่มเครื่องแต่งกาย วัสดุที่ใช้ทำไส้ในหมอนและวัสดุประกอบไม้-พลาสติก เช่น การเคลือบสีเฟอร์นิเจอร์ไม้ เบาะนั่งรถยนต์ โฟมกันกระแทกในกล่องบรรจุภัณฑ์
นอกจากนี้ ยังใช้ในการทำอุปกรณ์ทางการแพทย์ รือ และเครื่องมือ ใช้เป็นส่วนประกอบอุปกรณ์อิเล็คทรอนิกส์ต่างๆ เป็นต้น
กล่าวโดยสรุปก็คือ “โพลียูรีเทน” เป็นพลาสติกที่ถูกใช้ในผลิตภัณฑ์ต่างๆ ตั้งแต่ “เคสโทรศัพท์มือถือ” ไปจนถึง “รองเท้ากีฬา”
แต่ “โพลียูรีเทน” นั้น “รีไซเคิลได้ยาก” และส่วนใหญ่มักจะถูกกำจัดด้วย “การฝังกลบ”
ดังนั้น บรรดานักวิจัยจึงได้เฝ้าเพียรพยายามค้นหาวิธีแก้ปัญหา ที่ดูเผินๆ แล้วเหมือนในนิยายวิทยาศาสตร์
ด้วยการผสม “สปอร์ของแบคทีเรียกินพลาสติก” ที่นักวิทยาศาสตร์พัฒนาขึ้น เข้าไปใน “เนื้อพลาสติก” ทำให้เกิด “พลาสติกชนิดใหม่” ที่สามารถย่อยสลายตัวเองได้
โดย “สปอร์” ชนิดนี้จะอยู่นิ่งๆ ไม่เคลื่อนไหว ตลอดอายุการใช้งานของ “พลาสติก” แต่จะกลับมามีชีวิต และเริ่มย่อยสลาย “พลาสติก” นั้นๆ เมื่อมันสัมผัสกับสารอาหารที่อยู่ในกองปุ๋ยหมัก
ดร. Han Sol Kim นักศึกษาระดับปริญญาเอกซึ่งทำวิทยานิพนธ์เรื่องนี้ที่เพิ่งจบ ดร. จาก University of California San Diego มลรัฐ California สหรัฐอเมริกา กล่าวว่า ผมคิดว่า ณ วันนี้ เราสามารถลดมลพิษจากพลาสติกด้วยวิธีธรรมชาติได้แล้ว
“นอกจากช่วยย่อยสลาย สปอร์ของแบคทีเรียยังเพิ่มความทนทานให้กับพลาสติกในขณะใช้งานอีกด้วย” ดร. Han Sol Kim ที่ กระชุ่น
“กระบวนการของเราทำให้วัสดุมีความทนทานมากขึ้น ดังนั้น มันจึงช่วยยืดอายุการใช้งาน” ศาสตราจารย์ Jon Pokorski อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ของ Han Sol Kim กล่าว
และเมื่อเราใช้งาน “พลาสติก” ดังกล่าวจนเก่าแล้ว เราสามารถกำจัดมันออกจากสิ่งแวดล้อมได้ด้วยวิธีให้แบคทีเรียกลืนกินพวกมันจากภายใน ศาสตราจารย์ Jon Pokorski กล่าว และว่า
“แม้พลาสติกชนิดย่อยสลายตัวเองตัวนี้ ยังอยู่ในขั้นตอนของห้องปฏิบัติการ แต่ก็จะสามารถใช้งานจริงๆ ได้ในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า หากผู้ผลิตพลาสติกเข้ามามีส่วนช่วยเหลือพวกเรา” ศาสตราจารย์ Jon Pokorski สรุป
ทั้งนี้ “แบคทีเรีย” ที่ถูกนำมาผสมในพลาสติก คือแบคทีเรีย Bacillus Subtilis ซึ่งเป็นจุลินทรีย์ขนาดเล็กชนิดหนึ่ง และเป็น “แบคทีเรีย” ที่มีการใช้อย่างกว้างขวางในวัตถุเจือปนอาหาร และโพรไบโอติก
ดร. Han Sol Kim บอกว่า กระบวนการสำคัญที่สุดในการผลิตพลาสติกย่อยสลายตัวเองได้คือ “แบคทีเรีย” จะต้องได้รับการดัดแปลงพันธุกรรมเพื่อให้สามารถทนต่ออุณหภูมิที่สูงมาก ซึ่งจำเป็นอย่างมากในการผลิตพลาสติก
อย่างไรก็ดี ณ ขณะนี้ ไม่ใช่ทุกคนที่จะเชื่อมั่นต่อแนวคิดในการพัฒนาวัสดุที่สามารถย่อยสลายได้ทางชีวภาพ โดยนำมาใช้แทนพลาสติกที่ใช้กันอยู่ในปัจจุบัน
เพราะนักวิทยาศาสตร์หลายคนได้ออกมาโต้แย้งว่า นโยบายลดปริมาณการใช้พลาสติกตั้งแต่ต้น ดูจะเป็นวิธีการที่ดีกว่ามาก
อย่างไรก็ตาม ในการประชุมสมัชชาสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติครั้งล่าสุด ซึ่งเป็นการเจรจารอบสุดท้ายเกี่ยวกับสนธิสัญญาอนาคตพลาสติกโลกที่สิ้นสุดลงไปแล้ว ณ ประเทศแคนาดา ซึ่งชาติสมาชิกได้บรรลุเป้าหมายร่วมกันในการแก้ปัญหามลพิษจากพลาสติก
ศาสตราจารย์ ดร. Steve Fletcher ผู้อำนวยการสถาบันปฏิวัติพลาสติก University of Portsmouth แห่งสหราชอาณาจักร กล่าวว่า วิธีการที่มีประสิทธิภาพมากที่สุดในการจัดการกับมลพิษพลาสติกก็คือ การลดปริมาณพลาสติกผ่านข้อตกลงร่วมกันในระดับโลกอย่างมีผลผูกพันทางกฎหมายระหว่างประเทศ
“เราต้องระมัดระวังเป็นอย่างมาก เกี่ยวกับแนวทางแก้ไขปัญหาพลาสติกในทุกๆ ทางที่เป็นไปได้ เช่นเดียวกับงานวิจัยนี้” ศาสตราจารย์ ดร. Steve Fletcher กล่าว และว่า
“พวกผลิตภัณฑ์ล้ำยุคต่างๆ เช่นเดียวกับกรณีนี้ มันอาจให้ความรู้สึกว่า เราควรลดความกังวลให้น้อยลงเกี่ยวกับมลพิษพลาสติก เพราะพลาสติกที่ถูกทิ้งลงสู่สิ่งแวดล้อมจะย่อยสลายได้อย่างรวดเร็วและปลอดภัย”
แต่สำหรับผมแล้ว “พลาสติกส่วนใหญ่” ที่ใช้กันอยู่ในโลกปัจจุบัน มันไม่เป็นเช่นนั้นเลย ศาสตราจารย์ ดร. Steve Fletcher สรุป










