ส่อง ทักษะแรงงานแห่งอนาคต ที่ทุกองค์กรปรารถนา

“กลุ่มคนรุ่นใหม่ หรือ Millennials (อายุตั้งแต่ 18-34 ปี) ซึ่งเป็นกลุ่มที่คาดหมายว่าจะมี ทักษะแรงงานแห่งอนาคต กำลังจะเข้ามามีบทบาทในการบริหารงาน และแม้แต่อาชีพที่มีอยู่ในปัจจุบันก็กำลังจะประสบกับการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว ซึ่งคาดว่าร้อยละ 50 ของอาชีพที่มีอยู่ในปัจจุบัน จะหายไปใน 10 ปี นับจากนี้”

บางช่วงบางตอนจากบทความเรื่อง “ไฟนอลคอล ! ปรับ เปลี่ยน เพิ่ม ทักษะแรงงานอนาคต” จากเว็บไซต์สถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ ที่ยกมานี้ ไม่ได้เป็นเพียงการกล่าวถึงแนวโน้มสถานการณ์ที่เราทุกคนต้องเผชิญในอนาคตอันใกล้เท่านั้น หากแต่ยังมีส่วนมากระตุ้นเตือนให้ทุกภาคส่วนต้องเตรียมการเพื่อรับกับการเปลี่ยนแปลงนี้ด้วย โดยเฉพาะภาคการศึกษาที่มีหน้าที่ในการผลิตกำลังคนคุณภาพเพื่อตอบสนองต่อการพัฒนาประเทศนั่นเอง ทักษะแรงงานแห่งอนาค

และเนื่องจากแนวโน้มการเปลี่ยนแปลงซึ่งส่งสัญญานชัดเจนมากขึ้นทุกวัน ทั้งคนทำงานหรือแม้แต่องค์กร จึงจำเป็นต้องปรับตัว เตรียมพร้อม ให้ทันเวลา เพื่อให้สามารถอยู่รอดได้ในอนาคต ซึ่งหากพิจารณาที่ผ่านมา ประเทศไทยเองก็ตื่นตัวเรื่องนี้เป็นอย่างมาก เห็นได้จากยุทธศาสตร์การพัฒนาอุตสาหกรรมไทย 4.0 ระยะ 20 ปี (พ.ศ. 2560 – 2579) โดยกระทรวงอุตสาหกรรม กำหนดกลยุทธ์ให้พัฒนาทักษะและองค์ความรู้ของบุคลากรเพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลง เนื่องจากการพัฒนาประเทศไทยในอนาคตจะมุ่งเน้นการขับเคลื่อนด้วยเทคโนโลยีและนวัตกรรม ดังนั้น จึงต้องพัฒนาทักษะและองค์ความรู้บุคลากรในภาคส่วนต่างๆ โดยเฉพาะแรงงานในภาคอุตสาหกรรมให้มี “ทักษะแรงงานในอนาคต” เพื่อให้บุคลากรทุกคนก้าวทันเทคโนโลยีที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วได้อย่างทันท่วงที

เพื่อเป็นแนวทางในการพัฒนา “ทักษะแรงงานในอนาคต” ธัชรินทร์ วุฒิชาติ นักวิชาการเพิ่มผลผลิต สถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ สถาบันเครือข่ายของกระทรวงอุตสาหกรรม ได้นำเสนอแนวทางพัฒนาขององค์กรยุคใหม่ 3 ด้านหลัก ซึ่งสื่อถึงทักษะแรงงานในอนาคตที่องค์กรต้องการได้เป็นอย่างดี

Product เน้นลูกค้าเป็นศูนย์กลาง

เน้นให้ความสำคัญกับ Customer Lifecycle, Customer Value และ Customer Experience ควบคู่ไปกับการพัฒนาโมเดลธุรกิจใหม่ให้สอดรับกับเทรนด์หรือการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีใหม่ๆ รวมถึงปรับให้เข้ากับ Lifestyle ของคนในยุคปัจจุบัน ดังนั้น แรงงานในอนาคต จึงควรมีทักษะในการนำข้อมูลที่มีอยู่มาใช้วิเคราะห์ให้เกิดประโยชน์สูงสุด โดยทักษะที่เกี่ยวข้องนี้ คือ ทักษะด้าน Data Science ซึ่งเป็นศาสตร์แห่งการเก็บและเปลี่ยนแปลงข้อมูลไปสู่ความรู้นั่นเอง

Process ปรับตัวรับเทคโนโลยียุคใหม่

เมื่อเทคโนโลยีทำให้การทำงานมีประสิทธิภาพมากขึ้นขณะที่ราคาต่ำลง กระบวนการผลิตในยุคอุตสาหกรรม 4.0 จึงมีแนวโน้มนำเทคโนโลยีมาใช้มากขึ้น หุ่นยนต์มาทำงานแทนที่คนในการผลิต เครือข่ายคอมพิวเตอร์และซอฟต์แวร์กลายมาเป็นหัวใจในการจัดการข้อมูลและบริหารองค์กร ด้วยเหตุนี้จึงต้องเตรียมกำลังคนพร้อม มีความรู้ ความเข้าใจ มีทักษะด้านดิจิทัลรอบด้านขึ้น

People เมื่อโลกเปลี่ยน องค์กรและคนก็ต้องปรับ

แม้ว่าการดำเนินชีวิต การเรียนรู้ การทำงานที่ปรับเปลี่ยนไปใช้ดิจิทัลในชีวิตประจำวันมากขึ้น รูปแบบการเรียนรู้ที่สามารถทำได้ทุกที่ งานบางประเภทก็ถูกเทคโนโลยีเข้ามาแทนที่ หรือ เข้ามาช่วยแก้ปัญหาเพื่อความแม่นยำ อาทิ ระบบ Sensor หรือ การวัดค่าต่างๆ แต่ทั้งนี้ งานที่ต้องใช้ทักษะ Soft Skill ในการบริหารจัดการคน ก็ยังคงต้องใช้คนเป็นคนทำ ดังนั้นนอกจากทักษะด้านดิจิทัลแล้ว ทักษะ Soft Skill ในการทำความเข้าใจคน บริหารจัดการ ก็จำเป็นไม่แพ้กัน และต้องฝึกควบคู่ไปกับ ทักษะแรงงานแห่งอนาคต ด้วย ซึ่งหากอ้างอิงตาม The Workforce of the future the competing forces shaping 2030 ที่ PWC หรือ บริษัท PricewaterhouseCoopers จำกัด สำรวจขึ้น จะได้ทราบถึงทักษะแรงงานแห่งอนาคตที่จัดเป็น Soft Skill สำคัญ 3 อันดับแรก ว่ามีดังนี้

86%

:: Adaptability ความสามารถในการปรับตัว ::

85%

:: Problem Solving ความสามารถในการแก้ปัญหา ::

81%

Collaboration skills ความสามารถในการทำงานร่วมกับผู้อื่นได้

นอกจากนี้ นักวิชาการเพิ่มผลผลิต สถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ ยังได้ทำนายอนาคตเพิ่มเติมว่า ในส่วนของตำแหน่งงานก็อาจจะมีการเปลี่ยนแปลง อาทิ ตำแหน่งเจ้าหน้าที่ธุรการและฝ่ายผลิต มีแนวโน้มที่จะลดน้อยลงเนื่องจากเทคโนโลยีหรือเครื่องจักรที่ทันสมัยมากขึ้น โดยคาดว่า จากตำแหน่งงาน 7.1 ล้านตำแหน่งที่ได้รับผลกระทบจากเทคโนโลยี จะมีถึง 5 ล้านตำแหน่งที่จะหายไป อีกทั้งลักษณะของงานและทักษะก็จะเปลี่ยนไปเช่นกัน เพราะแต่ก่อนเราจะพูดถึงแต่ Hard Skill หรือ Soft Skill แต่ปัจจุบัน การทำงานร่วมกัน หรือ Cross-functional Skills เริ่มมีความสำคัญและจำเป็นมากขึ้น

รู้อย่างนี้แล้ว ภาคการศึกษาซึ่งมีหน้าที่ผลิตกำลังคน คงจะนิ่งนอนใจไม่ได้แล้ว เพราะเมื่อ “ไฟนอลคอล” ดังขึ้น หากไม่รีบดำเนินการ ปรับ เปลี่ยน เพิ่ม เหมือนอย่างที่บทความนี้ต้องการจะสื่อสาร ปัญหาการศึกษาไทยจะยิ่งก่อตัวขึ้น กว่าจะรู้ตัวก็อาจจะสายเกินแก้เสียแล้วก็ได้

บทความที่เกี่ยวข้อง

ทักษะ Soft Skill ช่วยรอด จากยุค AI ครองเมือง ที่เด็กทศวรรษนี้ต้องมี

ที่มา : เรียบเรียงจาก บทความ “ไฟนอลคอล ! ปรับ เปลี่ยน เพิ่ม ทักษะแรงงานอนาคต” จากเว็บไซต์สถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ (http://www.ftpi.or.th/wp-content/uploads/2018/05/บทความ_จาก-reskill.pdf)