การปรับสร้างพัฒนาการประเทศไทยทิศทางใหม่ เพื่อตามให้ทันโลกด้วยนโยบายประเทศไทย 4.0 กับการยกระดับพื้นที่จังหวัดชลบุรี ระยอง ฉะเชิงเทรา ขึ้นเป็นเขตพัฒนาพื้นที่พิเศษที่รู้จักกันในนาม ‘อีอีซี’ เป็นการทำงานแบบ ‘รื้อสร้าง’ การพัฒนาไทยสู่ทิศทางใหม่ที่สำคัญ! 3 มิติ


3 มิติสำคัญ พลิกผันโลกอนาคต

การที่ประเทศไทยอยู่ในกระแสความเปลี่ยนแปลงของโลก 3 มิติสำคัญ ที่ขับเร่งให้สังคมโลกต้องตื่นตัวกระตือรือร้น สร้างสรรค์ เร่งพัฒนา สร้างความก้าวหน้าใหม่อย่างไม่รู้เหน็ดเหนื่อย เป็นมูลเหตุสำคัญที่ต้องปรับสร้างตัวตนและทิศทางการพัฒนาประเทศครั้งใหญ่ ด้วยเหตุว่า 3 มิติสัมพันธ์ของการเปลี่ยนแปลงที่จะกล่าวถึงต่อไปนี้ เป็นปัจจัยกดดันให้ทุกสังคมไม่อาจหยุดนิ่ง เมินเฉยต่อโลกแวดล้อมในยุคใหม่ได้อีกต่อไป!

(1) มิติภูมิรัฐศาสตร์

เริ่มจาก ภูมิรัฐศาสตร์ ที่ลอกคราบออกจากอำนาจเหนือโลกของยุคหลายทศวรรษก่อน ที่วอชิงตันมีฤทธิ์เดชล้นฟ้า ชี้เป็นชี้ตายทุกมุมโลกอย่างไม่เกรงใจใคร ภูมิรัฐศาสตร์ยุคใหม่วันนี้มีจีนและรัสเซียผงาดขึ้นเป็นดุลอำนาจ ขณะเดียวกันก็เกิดกระแสการสร้างความร่วมมือขึ้นของกลุ่มใหม่ๆ ในหลายประเทศหลายภูมิภาค ซึ่งล้วนมีเป้าหมายต่อการสร้างดุลและคานอำนาจเพื่อความมั่นคงของแต่ละกลุ่ม แต่ละภูมิภาคอย่างมีนัยสำคัญ เช่น เขตเศรษฐกิจยูเรเซีย หนึ่ง องค์การความร่วมมือเซี่ยงไฮ้ อีกหนึ่ง ฯลฯ องค์กรที่ก่อความสัมพันธ์ขึ้นในยุคใหม่นี้ มีบทบาทความเคลื่อนไหวของภูมิรัฐศาสตร์โลกที่น่าจับตา เพราะเป็นการปรับเปลี่ยนสัมพันธภาพเชิงอำนาจ ที่จะมีผลต่อการปรับจุดยืนของไทยต่อมิตรประเทศ จากแบบที่เคยเป็นมาสู่ทิศทางใหม่ ซึ่งต้องการยุทธศาสตร์และเป้าหมายที่ชาญฉลาดอย่างยิ่ง เพื่อขับเคลื่อนประเทศไปอย่างไม่ผิดทิศผิดทาง!

(2) มิติภูมิเศรษฐกิจโลก

ในมิติ ภูมิเศรษฐกิจโลก ความเคลื่อนไหวโดยรวมวันนี้ได้ผ่อนคลาย เคลื่อนออกจากพลังเศรษฐกิจแองโกลแซกซอนที่เคยชินกับการใช้อำนาจกดดัน เบียดขับ คุกคามอย่างไร้เหตุผล จากที่เคยเป็นมาในอดีตเข้าสู่กระแสเศรษฐกิจพันธมิตร ที่มีคลื่นดิจิทัลเป็นกลไกฝ่าความดิบเถื่อนแบบเดิมๆ กฎบัตรความสัมพันธ์ทางการค้าและองค์กรโลกบาล (หรือ องค์กรเหนือรัฐ) แบบเก่าจึงค่อยๆ หมดบทบาท ล้มหายตายจากไป ขณะเดียวกันการสร้างเส้นทางการค้าใหม่ของจีน หรือเส้นทางสายไหมในศตวรรษที่ 21 ก็เปล่งประกายเชื่อมโลกเข้าหากัน มีจุดหมายปลายทางเพื่อการค้า-การสร้างเศรษฐกิจ ที่ส่องทางสู่ความมั่งคั่งยั่งยืนแบบใหม่ รวมทั้งมีนัยต่อการปรับเปลี่ยนดุลอำนาจทางเศรษฐกิจ ที่เคลื่อนย้ายจากตะวันตก มาเจิดจ้าที่โลกฝั่งตะวันออกไปในตัวด้วย!

ความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นของภูมิรัฐศาสตร์และภูมิเศรษฐกิจดังกล่าว เมื่อพิจารณาดูตำแหน่งที่ตั้งทางภูมิศาสตร์ของไทยให้ดี ก็จะพบความได้เปรียบอยู่อย่างล้นเหลือ เพราะจุดที่ตั้งนั้นหากมีการจัดการ การปรับตัวสร้างความก้าวหน้าให้เกิดขึ้นภายในได้ ที่ตั้งทางภูมิศาสตร์ก็จะเป็นตำแหน่งที่มีความหมาย ช่วยปรับสร้างเศรษฐกิจและความเจริญก้าวหน้ายุคใหม่ได้ไม่ยาก ส่วนจุดเชื่อมต่อเหนือ-ใต้ ถ้าเชื่อมกับหนึ่งแถบหนึ่งเส้นทางของจีนได้ก็เชื่อมโลกได้ทั้งใบ ขณะที่ระเบียงเศรษฐกิจตะวันออก-ตะวันตก ถ้าสานสัมพันธ์กับญี่ปุ่นได้ ก็เข้าถึงตลาดระดับบนทั้งในตะวันออกกลาง ยุโรปใต้ และกลุ่มอัฟริกาใหม่ได้อย่างมีอนาคต ไม่นับทางผ่านอย่างอินเดียที่เป็นตลาดขนาดใหญ่ตลาดหนึ่งของโลกซึ่งกำลังสร้างตัวเองขึ้นมาอย่างน่าจับตาในโลกยุคใหม่

(3) มิติความก้าวหน้าของนวัตกรรมและเทคโนโลยี

อีกมิติหนึ่งที่แทรกซึมเข้าเปลี่ยนสังคมไทยไปอย่างไม่รู้ตัว และเปลี่ยนโลกไปอย่างพลิกฟ้าพลิกดินคือ ความก้าวหน้าของนวัตกรรมและเทคโนโลยี ที่ปัจจุบันได้ขับเคลื่อนโลกศตวรรษใหม่เข้าสู่ ‘โลกดิจิทัล’ ซึ่งมีศักยภาพล้นเหลือและมีประสิทธิภาพสูงล้ำ! โลกที่มีฐานข้อมูลไม่จำกัดปริมาณและความซับซ้อนที่เรียกว่าบิ๊กดาต้า เมื่อผสานเข้ากับความก้าวล้ำของหุ่นยนต์ จักรกล ภาพถ่ายสามมิติ การสื่อสารยุคไอที ฯลฯ เข้าด้วยกันแล้ว โลกก็แบนราบเชื่อมถึงกันได้ชั่วลัดนิ้วมือ ไร้พรมแดน ไร้กาลเวลา ทำงานได้แบบไม่มีวันหยุดพัก นี่คืออัลกอริทึมทรงพลังที่เปลี่ยนโลก ปรับแบบแผนการดำรงชีวิต เปลี่ยนสิ่งแวดล้อมและคุณภาพชีวิต ตั้งแต่ความเป็นอยู่พื้นๆ การบริโภค ไปจนถึงความคิดและความรู้! เป็นมิติความเปลี่ยนแปลงแห่งศตวรรษที่ไม่มีใครหยุดยั้งได้!


กระแสความเปลี่ยนแปลง 3 มิติหลักๆ ที่หยิบยกขึ้นมากล่าวนี้
เป็นบทนำของโลกยุคใหม่ที่เคลื่อนโลกทั้งมวลออกจาก
เศรษฐกิจสังคมฐานความรู้-ฐานแรงงาน-ฐานเงินตรา
สู่ โลกยุคฐานความรู้-นวัตกรรม-ความเร็ว 


สิ่งเหล่านี้ทำให้เกิดการจัดปรับโครงสร้างแห่งสัมพันธภาพใหม่ จากสังคมเศรษฐกิจภายในไปจนถึงการจัดปรับตัวตนทางภูมิรัฐศาสตร์และภูมิเศรษฐกิจในโลกแวดล้อมยุคใหม่ บนทำเลที่ตั้งทางภูมิศาสตร์ที่ได้เปรียบ หากออกแบบจัดวางได้ถูกที่ถูกทาง โอกาสของประเทศก็จะเปิดกว้างอย่างเหลือเชื่อ แต่ถ้าไร้ศักยภาพ ไม่มีความรู้ ปรับตัวไม่ทัน หมกมุ่นอยู่กับความคิดและตัวตนแบบเดิมๆ ไม่อาจก้าวออกจากสังคมความเห็น สังคมข่าวลือ สู่สังคมข่าวสารและความรู้! ก็ย่อมต้องเผชิญกับวิกฤตและหายนะอย่างไม่อาจหลีกเลี่ยงได้

นโยบายประเทศไทย 4.0 และ อีอีซี หรือการสร้างเขตเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออกของรัฐบาลนี้ เป็นก้าวที่ขยับปรับตัวมาได้ถูกทิศถูกทางทีเดียว! เพียงแต่ภาคปฏิบัติในสนามจริง ภารกิจแปรแนวคิดขับเคลื่อนให้เกิดเป็นรูปธรรมจะมีคุณภาพและศักยภาพเพียงใด สามารถชี้ชวนให้ผู้คนเข้าใจ เข้าถึง และเข้ามามีส่วนร่วมมากเท่าไร โอกาสของประเทศก็จะเปิดกว้างมากขึ้นเท่านั้น

อย่างไรก็ดี ความก้าวหน้าทั้งหลายทั้งปวงขึ้นอยู่กับปัจจัยภายในมากกว่าปัจจัยอื่นใดทั้งสิ้น ซึ่งจะเป็นตัวชี้วัดว่า ผู้คนและบ้านเมืองนี้จะเลือก ‘โอกาส’ หรือ ‘วิกฤต’ เป็นหนทางแห่งอนาคตของตน!!!


เรื่องโดย : apichatology

อยากรู้ความเคลื่อนไหวเกี่ยวกับ ‘อีอีซี’ ติดตามได้ที่ลิงก์ด้านล่างนี้

EEC FOCUS