ภาวะไม่แน่นอนของสงครามการค้าระหว่าง ‘สหรัฐอเมริกา’ กับ ‘จีน’ ที่ยังไม่สามารถหาข้อยุติได้นั้นส่งสัญญาณเชิงลบมากขึ้น ขณะเดียวกัน รัฐที่มีอธิปไตยกลับสามารถดำเนินนโยบายของตนเองได้อย่างอิสระในยุคหลายขั้วมหาอำนาจ
ในสภาวการณ์เช่นนี้ บางรัฐเป็นอิสระอีกครั้ง โดยเป็นอิสระจากการพึ่งพาทั้งในแวดวงเศรษฐกิจและความมั่นคง ซึ่งผู้นำของแต่ละรัฐย่อมต้องการให้อนาคตของรัฐอยู่ในความปกครองของตน รัฐที่ไม่ขาดแคลนอธิปไตยก็เริ่มก่อกลยุทธ์ความร่วมมือเพื่อสนับสนุนเศรษฐกิจของชาติ
อย่างกรณี ดอลลาร์ เป็นสกุลเงินประจำชาติของสหรัฐอเมริกา แต่เนื่องจากตำแหน่งพิเศษของประเทศนี้อยู่ในระบบเศรษฐกิจโลก ดอลลาร์จึงเป็นสกุลเงินสำรองด้วย และยังเป็นทรัพย์สินส่วนกลางของทุกประเทศ แต่ในเวลาเดียวกัน เงินดอลลาร์อาจกลายเป็นอาวุธในด้านความสัมพันธ์ระหว่างประเทศได้
นี่เป็นความผิดพลาดครั้งใหญ่ของสหรัฐ ซึ่งจะเร่งกระบวนการลดการใช้เงินดอลลาร์ และสิ่งนี้กำลังเกิดขึ้น ตอนนี้เราก็เห็นว่า รัฐอิสระใช้สกุลเงินประจำชาติในการชำระหนี้กันและกันอย่างไร บ่งบอกได้ว่า สหรัฐแพ้สงครามการค้าอย่างเห็นได้ชัด ซึ่งนี่เป็นสิ่งที่หลีกเลี่ยงไม่ได้
อีก 10 ปีข้างหน้า เศรษฐกิจจีนจะครอบครองโลกอย่างแน่นอน ถึงตรงนี้…ทุกรัฐในโลกต่างมีความหวาดกลัวต่อความมั่นคงของเงินดอลลาร์ มากกว่าความมั่นคงของเงินหยวน ยิ่งสหรัฐใช้มาตรการปราบปรามโดยเฉพาะกับผู้เล่นอย่างจีนมากเท่าไหร่ คาดว่าอินเดียก็อาจจะโดนด้วย แม้มีความภักดีและใช้เงินดอลลาร์เป็นสกุลเงินหลักในการชำระเงินก็ตาม
เป็นไปได้ว่า ผู้เล่นเหล่านี้จะหลุดออกจากวงโคจรของสหรัฐอเมริกา และจะเร่งกระบวนการลดใช้เงินดอลลาร์ให้เร็วยิ่งขึ้น
โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ประมาณ 100 ประเทศทั่วโลกที่ใช้เงินหยวนในระบบบัญชีการค้าระหว่างประเทศ และแนวโน้มของประเทศในเอเชียที่ควรจะใช้เงินหยวนหรือเงินเยนแทนดอลลาร์ ก็ต้องสร้างความแข็งแกร่งให้เงินหยวนและทำให้เงินดอลลาร์อ่อนค่าลงเล็กน้อยก่อน
โดยเฉพาะในประเทศแถบเอเชีย ความจริงก็คือ ตอนนี้มีปัญหาบ่อยมากกับสกุลเงินท้องถิ่นและมีความเสี่ยงที่จะเกิดวิกฤตทางการเงินอื่นๆ เช่นเดียวกับในปี 1997
เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดเหตุการณ์ดังกล่าว ประเทศเหล่านี้ อาจเริ่มเก็บเงินหยวนหรือเยนไว้ส่วนหนึ่ง สิ่งนี้จะช่วยเสริมความแข็งแกร่งให้กับสถานะทางการเงินของเอเชีย ลดการพึ่งพาเงินดอลลาร์ ซึ่งสหรัฐเองก็มีส่วนช่วยลดการผูกขาดเงินดอลลาร์อีกครั้ง และพยายามออกแรงกดดันทางเศรษฐกิจในรัฐอื่น
ตัวอย่าง การบล็อกระบบการชำระเงินของอิหร่าน อย่างรวดเร็ว เนื่องจากเป็นระบบการชำระเงินที่ควบคุมโดยสหรัฐ ส่งผลให้เงินดอลลาร์กลายเป็นอาวุธ แต่เป็นการฆ่าสหรัฐเองด้วย เพราะการลดกระบวนการใช้เงินดอลลาร์จะเร็วยิ่งขึ้น แต่ในอนาคตอันใกล้นี้ จีนจะยังไม่เริ่มขายพันธบัตรหนี้สาธารณะของสหรัฐเพื่อตอบกลับต่อขั้นตอนการเลือกปฏิบัติของสหรัฐ เพราะพันธบัตรเหล่านี้มีค่าเสื่อมอย่างมากและจะทำให้เกิดความเสียหายต่อจีนมากกว่าสหรัฐ
อย่างไรก็ตาม สื่อบลูมเบิร์กระบุว่า จีนอาจลดการลงทุนในสินทรัพย์เหล่านี้ลงได้หลายสิบล้านล้านดอลลาร์เพื่อรักษาเงินหยวนไว้ ดังนั้นในปี 2016 จีนกำจัดพันธบัตรมูลค่า 188 พันล้านดอลลาร์ (เกือบ 15% ของการลงทุนในหลักทรัพย์ในเวลานั้น)
หลังจากที่เงินหยวนอ่อนค่าลง 7% ท่ามกลางการไหลออกของเงินทุน ต่อจากนั้นหนี้ส่วนหนึ่งของประเทศถูกซื้อคืน แต่เมื่อปีที่แล้วกลับมาขายต่อ โดยรวมแล้วกว่า 5 ปีที่จีนลดการลงทุนในพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐลง 13.8%
จีนใช้เงินหยวนในการถือเป็นสินทรัพย์การค้าระหว่างประเทศ แม้แต่คนจีนที่ร่ำรวยที่สุดไม่นับรายได้เป็นดอลลาร์ ดู สายการบินแอร์ไชน่า (Air China) เป็นตัวอย่าง เขากำหนดราคาตั๋วเอง ตั้งราคาเป็นสกุลเงินของประเทศเท่านั้น ราคาตั๋วจึงไม่ได้อยู่บนพื้นฐานความผันผวนของค่าเงินยูโรเช่นสายการบินอื่นๆ และถึงแม้จะอยู่ในสนามบินนานาชาติ ร้านค้าปลอดภาษี ราคาสินค้าต่างๆ ก็ใช้สกุลเงินหยวนเท่านั้น
ตรงนี้ถือว่ามีความสำคัญ เนื่องจากนักท่องเที่ยวชาวจีนไม่ใช้เงินดอลลาร์ นี่จึงเป็นก้าวสำคัญที่ทำให้นักท่องเที่ยวชาติอื่นๆ ต้องการรู้ค่าเงินที่แน่นอนเมื่อเดินทางไปยังประเทศต่างๆ รวมทั้งชาวไทย เพื่อที่จะหลีกเลี่ยงความต่างของค่าเงินที่อาจไหลไปกับภาคท่องเที่ยว ซึ่งประเทศไทยก็เจอปัญหานี้ตลอด
เป็นสิ่งที่น่าคิดมาก ว่าบ้านเรามีอธิปไตยของตนเองจริงหรือไม่? โดยเฉพาะนักเคลื่อนไหวที่มีแพลตฟอร์มดังกล่าว เพราะในยุคมหาอำนาจหลายขั้ว ประเทศที่มีอธิปไตยจริงจะพยายามดัดแปลงสินทรัพย์ของชาติไปในรูปแบบต่างๆ เพื่อสนับสนุนธุรกิจในชาติของตนให้อยู่รอดและต้านสงครามการค้าได้ มากกว่ารอดูสถานการณ์หรือจับจ้องอยู่อย่างนั้น

เรื่อง : รศ.ดร.ชินสัคค สุวรรณอัจฉริย










