แม้ ‘ฉะเชิงเทรา’ จะเป็น 1 ใน 3 จังหวัดที่อยู่ในโครงการเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก หรือ อีอีซี และถูกวางคอนเซ็ปต์ในการจัดทำผังเมืองรวมฉบับใหม่ให้เป็นเมืองที่อยู่อาศัยชั้นดี มีความทันสมัย ทว่า! ในอีกด้าน หลายพื้นที่ของเมืองแปดริ้ว ยังเต็มไปด้วยขยะอิเล็กทรอนิกส์ เปรียบเสมือนสุสานขยะพิษ เป็นแหล่งรีไซเคิลของโรงงานไร้มาตรฐาน
แม้จะมีการร้องเรียนจากชาวบ้านกระทั่งนำไปสู่การปิดโรงงานหลายครั้งหลายครา แต่สุดท้ายโรงงานเหล่านั้นก็กลับมาเปิดดำเนินการใหม่สร้างมลพิษเหมือนเดิมวนเวียนเป็นวัฏจักรไม่สิ้นสุด กลายเป็นคำถามว่า ‘สมาร์ทซิตี้’ ที่วางไว้จะสมบูรณ์แบบได้อย่างไร ถ้ายังจัดการเรื่องเหล่านี้ไม่ได้
ล่าสุดยังคงมีเสียงร้องเรียนเกี่ยวกับโรงงานรีไซเคิลพลาสติกและแผงวงจรอิเล็กทรอนิกส์ปล่อย ‘กลิ่นพิษ’ กระจายคลุ้งกินบริเวณพื้นที่ 3 อำเภอ 1 ตำบล คือ อำเภอพนมสารคาม อำเภอแปลงยาว อำเภอบางคล้า และ ตำบลคลองเขื่อน จังหวัดฉะเชิงเทรา โดยเริ่มมีผู้ได้รับผลกระทบด้วยอาการจุกแน่นหน้าอก ที่สำคัญคือโรงงานดังกล่าวเคยได้รับการร้องเรียนและถูกปิดไปแล้ว แต่กลับมาเปิดดำเนินการได้ใหม่ ด้วยการอาศัยช่องว่างทางกฎหมาย

จ.ส.อ.วัฒนชัย บุญมานะ ปลัดองค์การบริหารส่วนตำบลเสม็ดเหนือ อ.บางคล้า จ.ฉะเชิงเทรา กล่าวถึงประเด็นดังกล่าวว่า ต้องยอมรับว่าการจัดตั้งโรงงานรีไซเคิลประเภท 105, 106 เป็นอุตสาหกรรมที่กฎหมายเปิดช่องให้ดำเนินการได้ แต่โรงงานประเภทนี้ ส่วนใหญ่เป็นโรงงานที่ไม่ได้มาตรฐาน โดยเฉพาะโรงงานที่ตั้งอยู่นอกนิคมอุตสาหกรรม เมื่อชาวบ้านร้องเรียนไปยังหน่วยงานภาครัฐก็ต้องใช้เวลาเนิ่นนานกว่าจะดำเนินการได้ เนื่องจากไม่มีเจ้าภาพโดยตรง แต่ละหน่วยงานดูแลคนละส่วน อาทิ กรมโรงงานอุตสาหกรรม ดูด้านมาตรฐานโรงงาน กรมควบคุมมลพิษ ดูเรื่องสิ่งแวดล้อม หรือ หน่วยงานที่ดูแลการบำบัดน้ำเสียโดยเฉพาะ ทำให้เกิดความลักลั่นและล่าช้า ที่สำคัญคือ เมื่อสั่งปิดแล้วก็ยังใช้ช่องทางกลับมาดำเนินการได้ใหม่
“สิ่งที่ผมเป็นห่วงคือเรากำลังมีโครงการเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก หรือ อีอีซี ถ้าจัดการปัญหานี้ไม่ได้ จะส่งผลกระทบต่อภาพลักษณ์ของอีอีซี และกลายเป็นเครื่องมือให้กลุ่มที่ไม่เห็นด้วยกับโครงการอีอีซี นำไปขยายผลสร้างมวลชนออกมาต่อต้านอีอีซีได้” ปลัดฯ วัฒนชัย กล่าว
ปลัดฯ วัฒนชัยกล่าวอีกว่า แม้โครงการอีอีซีจะไม่เกี่ยวข้องกับโรงงานเหล่านี้เพราะเป็นโรงงานที่ดำเนินการมาก่อนหน้าจะมีอีอีซี รวมถึงอยู่นอกนิคมอุตสาหกรรม ซึ่งตาม พ.ร.บ.เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก อุตสาหกรรมที่จะเข้ามาลงทุนในโครงการอีอีซีต้องเป็นอุตสาหกรรมที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ไม่มีการปล่อยของเสียสู่ธรรมชาติ หรือที่เรียกกันว่า S Curve แต่ในทางปฏิบัติชาวบ้านไม่รู้หรอกว่าโรงงานไหนเป็นของอีอีซี โรงงานไหนอยู่นอกเหนือการควบคุมของอีอีซี ถ้าเป็นโรงงานที่ตั้งอยู่ใน 3 จังหวัดคือฉะเชิงเทรา ระยอง ชลบุรี เขาเหมารวมหมดว่า เป็นโรงงานในเครือข่ายอีอีซี เป็นปัญหาละเอียดอ่อนที่ผู้บริหารอีอีซีต้องรีบบริหารจัดการ

“ผมได้นำเสนอไปว่าอีอีซีควรตั้งหน่วยเฉพาะกิจขึ้นมาดูแลเรื่องนี้โดยเฉพาะ ครอบคลุมทั้ง 3 จังหวัด ถ้ามีการร้องเรียนเกิดขึ้นในพื้นที่ไหน หน่วยเฉพาะกิจสามารถเข้าไปตรวจสอบได้ทันที และดำเนินการจัดการด้านกฎหมายได้เลย มีอำนาจการตัดสินใจและแก้ปัญหาได้แบบเบ็ดเสร็จ ซึ่งจะช่วยให้การดำเนินงานเป็นไปอย่างรวดเร็ว ไม่ซ้ำซ้อน และเกิดผลสัมฤทธิ์ที่เป็นรูปธรรม”
นอกจากการจัดตั้งหน่วยเฉพาะกิจดังกล่าวแล้ว อีอีซีต้องสร้างเครือข่ายในรูปแบบ ‘เซ็นเซอร์’ เพื่อคอยตรวจสอบเรื่องเหล่านี้ ไม่ว่าจะเกิดประเด็นพื้นที่ไหนใน 3 จังหวัดก็สื่อสารถึงกันได้ทันที
“ผมขอฝากให้อีอีซีช่วยพิจารณาดำเนินการเรื่องนี้เป็นพิเศษ เพื่อสร้างภาพลักษณ์ที่ดีให้กับอีอีซี” ปลัดฯวัฒนชัย กล่าวทิ้งท้าย










