วิกฤตขยะ “Single-Use Plastic” ต้องหยุดที่ต้นตอของปัญหา…ผู้ผลิตพอลิเมอร์ (ตอนที่ 2 | จบ)

ผู้ผลิตพอลิเมอร์ซึ่งเป็นต้นตอของวิกฤตขยะ Single-Use Plastic โดยเฉพาะหลายรายที่เป็นบริษัทระดับโลกต่างมิได้นิ่งนอนใจ เพราะพยายามจะมีส่วนร่วมในการสะสางปัญหา นี้ ด้วยการเปลี่ยนแปลงธุรกิจไปสู่เศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) ให้ได้ แม้อาจไม่สัมฤทธิ์ผลในเร็ววัน แต่ก็นับเป็นจุดเริ่มต้นที่ดี

ผู้ผลิตพอลิเมอร์รายใหญ่ที่สุดบางรายกำลังปรับตัวเพื่อไม่ให้ถูกตราหน้าว่ามีส่วนสำคัญในการทำให้ขยะพลาสติกแบบใช้ครั้งเดียวล้นโลก ด้วยการลงทุนและการปรับขนาดเทคโนโลยีรีไซเคิลใหม่ๆ มีความก้าวหน้าในการใช้งานพลาสติกรีไซเคิลราคาไม่แพงเพื่อทดแทนวัตถุดิบเดิมที่ทำลายสิ่งแวดล้อม

ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมานี้ ยุโรปมีความแข็งขันในการนำนโยบายที่ก้าวหน้ามาใช้ในการจัดการกับพลาสติกแบบใช้ครั้งเดียวทิ้ง เช่น สหภาพยุโรปได้ออกข้อกำหนดที่สำคัญเมื่อปี 2562 เช่น กำหนดให้ขวด PET ทั้งหมด มีวัตถุดิบที่เป็นพอลิเมอร์รีไซเคิล 25% ภายในปี 2568 และขวด PET จะต้องมีวัสดุรีไซเคิลเป็น 30% ภายในปี 2573 โดยข้อกำหนดนี้ได้รับส่งเสริมให้จริงจังยิ่งขึ้นด้วย EU Green Deal หรือนโยบายการลด-ต่อสู้กับสภาวะโลกร้อนและการเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศของสหภาพยุโรป โดยมีจุดมุ่งหมายในการขับเคลื่อนยุโรปสู่สังคมไร้การปล่อยก๊าซเรือนกระจก ภายในปี 2593  ซึ่งส่งผลให้ยุโรปกลายเป็นกรณีศึกษาถึงความเป็นไปได้ของเศรษฐกิจพลาสติกหมุนเวียน

ขณะที่ ออสเตรเลีย จีน อินโดนีเซีย และสหรัฐอเมริกา อยู่ในกลุ่มประเทศที่ส่งสัญญาณชัดเจนถึงความตั้งใจที่จะสร้างกรอบการกำกับดูแลที่เหมาะสม เพื่อที่จะเปลี่ยนรูปแบบการใช้งานของพลาสติกแบบใช้ครั้งเดียวให้ยั่งยืนและหมุนเวียน

บรรดาผู้ผลิตพอลิเมอร์รายใหญ่บางส่วนที่รายงานนี้ระบุว่ากำลังปรับตัวไปสู่ Circular Economy ได้แก่

1. Borealis ผู้ผลิตเม็ดพลาสติก โพลีเอททีลีน และโพรพิลีนที่ใหญ่ที่สุดเป็นอันดับ 8 ของโลก ที่มีสำนักงานใหญ่อยู่ประเทศออสเตรียนี้ ลงทุนในบริษัทรีไซเคิลพลาสติก mtm ในเยอรมนี (ตั้งแต่ปี 2559) และ Ecoplast ในออสเตรีย (ตั้งแต่ปี 2561) ส่วนในปี 2564 Borealis ได้เริ่มสร้างโรงงานรีไซเคิลสารเคมี ที่เมือง Stenungsund ประเทศสวีเดน ซึ่งคาดว่าจะเริ่มดำเนินการในปี 2567 และภายในปี 2568 Borealis ตั้งเป้าที่จะเพิ่มกำลังการผลิตพลาสติกรีไซเคิลเป็น 350,000 ล้านเมตริกตันต่อปี

2. Dow บริษัทเคมีภัณฑ์สำหรับสินค้าโภคภัณฑ์สัญชาติอเมริกัน ที่มีสำนักงานใหญ่ในมิชิแกน ประเทศสหรัฐอเมริกา เป็น 1 ใน 3 ผู้ผลิตสารเคมีรายใหญ่ที่สุดในโลก ใน 2564 ก็ได้ประกาศความร่วมมือกับ Mura Technology บริษัทรีไซเคิลสารเคมี เพื่อรองรับการขยายธุรกิจและการซื้อวัตถุดิบจากขยะพลาสติก รวมถึง Multilayer Packaging (บรรจุภัณฑ์หลายชั้น ที่ใช้เทคโนโลยีที่เป็นนวัตกรรมเพื่อให้คุณสมบัติที่มีความแข็งแรงและความมั่นคงในการจัดเก็บอาหารและวัสดุที่เป็นอันตราย) จากโครงการพัฒนาของบริษัทฯ ที่เมือง Teesside สหราชอาณาจักร โดยตั้งเป้าเปิดดำเนินการในปี 2565 สามารถรองรับปริมาณวัตถุดิบ 20,000 ล้านเมตริกตันแรกต่อปี และจะเพิ่มเป็น 80,000 ล้านเมตริกตันต่อปี ภายในเวลาไม่กี่ปีหลัวจากนั้น  ซึ่ง Dow จะใช้วัสดุเหล่านี้เพื่อพัฒนาพลาสติกเกรดบริสุทธิ์ใหม่ที่ไม่ทำลายสิ่งแวดล้อม

3. ExxonMobil บริษัทด้านพลังงานสัญชาติอเมริกัน ที่มีสำนักงานใหญ่อยู่ที่เท็กซัส ประเทศสหรัฐอเมริกา กำลังร่วมมือกับ Plastic Energy พัฒนาโครงการรีไซเคิลขั้นสูงใน Notre Dame de Gravenchon ประเทศฝรั่งเศส เพื่อเปลี่ยนขยะพลาสติกเป็นวัตถุดิบในการผลิตพอลิเมอร์บริสุทธิ์ที่มีคุณภาพ คาดว่าโครงการจะมีกำลังการผลิตเริ่มต้นที่ 25,000 ตันต่อปี

4. Indorama Ventures หนึ่งในบริษัทระดับโลกที่ดำเนินธุรกิจในอุตสาหกรรม ปิโตรเคมีขั้นกลาง และขนสัตว์ มีที่ตั้งสำนักงานใหญ่อยู่ที่ กรุงเทพมหานคร ประเทศไทย วางแผนที่จะลงทุน 1.5 พันล้านดอลลาร์สหรัฐฯ เพื่อเพิ่มอัตราการเติบโตของกำลังการผลิต rPET (ขวดพลาสติกชนิด PET ที่ใช้แล้ว นำมาเข้าสู่กระบวนการผลิตใหม่อีกครั้ง สามารถใช้บรรจุอาหารและเครื่องดื่มได้อย่างปลอดภัย) ทั่วโลกให้ได้ 750,000 ล้านเมตริกตัน ภายในปี 2568 และได้ประกาศสร้างโรงงานรีไซเคิลแห่งใหม่ในเมือง Verdun ประเทศฝรั่งเศส ควบคู่ไปกับการเข้าซื้อกิจการในโปแลนด์ เมื่อปี 2563 ซี่งจะทำงานร่วมกับโรงงานผลิตเกล็ด PET เดิมที่มีอยู่แล้วในยุโรป โดยโรงงานใหม่นี้จะดำเนินการในการล้างทำความสะอาดและสลายขวดพลาสติกที่ใช้งานแล้วให้เป็นเกล็ด PET และผลิตเรซิน rPET ที่เหมาะสำหรับใช้กับอาหาร ล่าสุดในปี 2564 ได้ซื้อกิจการโรงงาน rPET ที่เท็กซัส ประเทศสหรัฐอเมริกา ซึ่งมีกำลังการผลิตรวมทั้งหมดประมาณ 92,000ล้านเมตริกตันต่อปี

5. INEOS บริษัทเคมีภัณฑ์ข้ามชาติของอังกฤษ ซึ่งมีสำนักงานใหญ่และจดทะเบียนในกรุงลอนดอน ประเทศอังกฤษ ได้ร่วมมือกับ Viridor บริษัทรีไซเคิลและจัดการของเสีย เพื่อผลิตพอลิเมอร์คุณสมบัติสูงที่มีวัตถุดิบรีไซเคิลมากถึง 50% ขึ้นไป

6. LyondellBasell บริษัทข้ามชาติด้านเคมีภัณฑ์ที่ผลิตพอลิเอทิลีนและพอลิโพรพิลีน สำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ที่เท็กซัส ประเทสสหรัฐอเมริกา ตั้งเป้าหมายในการผลิตและการตลาดของพอลิเวอร์รีไซเคิลและพอลิเมอร์แบบหมุนเวียนได้ 2 ล้านเมตริกตันต่อปี ภายในปี 2573 เพื่อให้บรรลุเป้าหมายดังกล่าว บริษัทฯ ดำเนินการร่วมทุนด้านเครื่องจักรรีไซเคิลกับ Suez ด้วยการจััดตั้งบริษัท Quality Circular Polymer อีกทั้งยังกำลังพัฒนาเทคโนโลยีการรีไซเคิลขั้นสูงที่เป็นกรรมสิทธิ์ของตัวเองที่เรียกว่า “MoReTec” เทคโนโลยีนี้จะเปลี่ยนขยะพลาสติกให้อยู่ในรูปโมเลกุลเพื่อใช้เป็นวัตถุดิบในการผลิตพลาสติกใหม่ นอกจากนี้ LyondellBasell ยังผลิตวัสดุพอลิเมอร์ใหม่โดยใช้วัตถุดิบทดแทน รวมทั้งใช้น้ำมันที่ใช้แล้วมาผลิตพอลิเมอร์ด้วย

7. SABIC บริษัทผลิตสารเคมีข้ามชาติของซาอุดิอาระเบีย และเป็นบริษัท ในเครือของ บริษัท Saudi Aramco ซึ่งเป็น บริษัท ปิโตรเลียมและก๊าซธรรมชาติของรัฐ โดย Saudi Aramco ถือหุ้น 70% ได้ร่วมกับพันธมิตรที่ชื่อว่า Plastic Energy กำลังเพิ่มศักยภาพของการผลิตพอลีเมอร์หมุนเวียนจากพลาสติกใช้แล้ว ด้วยการก่อสร้างโรงงานที่เมือง Geleen ประเทศเนเธอร์แลนด์ และคาดว่าจะเปิดให้บริการในช่วงครึ่งหลังของปี 2565

8. Sinopec หรือ China Petroleum & Chemical Corporation เป็นบริษัทน้ำมันและก๊าซของจีนซึ่งตั้งอยู่ในกรุงปักกิ่ง ประเทศจีน ได้ลงทุนใน Lanza Tech โดยมุ่งเน้นที่จะส่งเสริมการผลิตเคมีภัณฑ์ทางเลือกจากวัตถุดิบหมุนเวียนโดยตรง โดยในปี 2563 LanzaTech ได้ร่วมกับลอรีอัล แบรนด์ความงามสัญชาติฝรั่งเศส ผลิตบรรจุภัณฑ์เครื่องสำอางชนิดแรกที่ผลิตจากการปล่อยคาร์บอนทางอุตสาหกรรมและแปลงเป็นเอทานอลโดยใช้กระบวนการทางชีวภาพที่ไม่เหมือนใคร จากนั้นใช้นวัตกรรมทางเทคโนโลยีทำให้เอทานอลกลายเป็นเอทิลีน ก่อนทำโพลิเอทิลีนให้เป็นโพลิเอทิลีนที่มีลักษณะทางเทคนิคเดียวกันกับฟอสซิล และลอรีอัลใช้โพลีเอทิลีนพิเศษนี้ในการผลิตบรรจุภัณฑ์ที่มีคุณภาพและคุณสมบัติเหมือนกันกับบรรจุภัณฑ์ที่ผลิตจากโพลีเอทิลีนทั่วไป

9. TotalEnergies บริษัทด้านพลังงานสัญชาติฝรั่งเศส ประกอบธุรกิจก๊าซธรรมชาติ น้ำมันปิโตรเลียม และเคมีภัณฑ์ มีสำนักงานใหญ่อยู่ที่กรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส หนึ่งในบริษัทปิโตรเคมีที่ให้คำมันสัญญาจริงจังด้วยการมุ่งมั่นที่จะผลิตพอลิเมอร์รีไซเคิล 30% ภายในปี 2573 โดยประกาศความร่วมมือเชิงกลยุทธ์ในปี 2563 กับ Plastic Energy บริษัทรีไซเคิลสารเคมี เพื่อสร้างโรงงานรีไซเคิลสารเคมีแห่งแรกในเมือง Grandpuits ประเทศฝรั่งเศส โรงงานแห่งนี้มีกำลังการผลิต 15,000 ล้านเมตริกตันต่อปี คาดว่าจะเปิดให้บริการได้ในช่วงต้นปี 2566 นอกจากนี้ TotalEnergies ยังได้ประกาศความร่วมมือกับ PureCycle มุ่งขยายกำลังการผลิตของโรงงานไปยังพื้นที่อื่นๆ ของยุโรปด้วย

ที่มา : Plastic Waste Makers Index: Revealing the source of the single-use plastics crisis