หากพูดถึง ไซโล (Silo) หลายคนคงนึกถึงสิ่งก่อสร้างขนาดใหญ่ที่สร้างขึ้นเพื่อเก็บผลิตผลต่างๆ หรือถ้าในบ้านเรา ก็เปรียบได้กับ ยุ้งข้าว ซึ่งมีวัตถุประสงค์ในการใช้ไม่ต่างกัน ทว่า คำว่า ไซโล ในบริบทของการทำงาน กลับใช้สื่อในทางลบ เพราะ ภาวะไซโล (Silo) หมายถึง องค์กรที่แผนกต่างๆ ไม่แลกเปลี่ยนข้อมูลหรือองค์ความรู้ในการทำงานกัน ทำงานแบบตัวใครตัวมัน เกี่ยงงาน หรือ แข่งขันกันเอง ไม่ค่อยสื่อสารหรือช่วยกันทำงานเพื่อให้บรรลุเป้าหมาย ซึ่งถ้าองค์กรใดเข้าสู่ภาวะนี้ นั่นนับเป็นสัญญาณของภาวะการหมดไฟในการทำงานของทุกฝ่าย ซึ่งถ้าปล่อยไว้ อาจหยั่งรากลึกเป็นวัฒนธรรมองค์กรได้ในที่สุด
ก่อนจะสายเกินไป ทุกฝ่ายในองค์กรจึงจำเป็นต้องร่วมมือกัน ทลาย ภาวะไซโล (Silo) ที่เกาะกินและขัดความทางก้าวหน้าขององค์กรต่างๆ ด้วย 6 เทคนิคที่เรานำมาฝากจาก Harvard Business Review ต่อไปนี้
เช็คกันก่อน 5 สัญญาณ SOS ที่เตือนว่า องค์กรของคุณกำลังเข้าสู่ ภาวะไซโล (Silo)
แม้ทุกวันนี้ จะมีเครื่องมือดิจิทัลหรือซอฟต์แวร์ใหม่ๆ ที่ออกแบบมาเพื่อการทำงานร่วมกันเป็นทีม หรือเป็นเครื่องมือที่ใช้ในการแชร์ข้อมูลข้ามสายงานมากมายอย่างที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน แต่จากผลสำรวจจาก Customer.com ล่าสุด ก็ยังสะท้อนว่า 40% ของพนักงานในบริษัท ไม่ได้รับการสนับสนุนที่เพียงพอจากเพื่อนร่วมงาน ด้วยเหตุผลว่า เป็นเรื่องของแผนกของฉัน ไม่ใช่เรื่องของแผนกของเธอ
ถ้าสัญญาณแบบนี้เกิดขึ้นในองค์กรใด นั่นหมายถึงองค์กรของคุณกำลังเข้าสู่ ภาวะไซโล (Silo) กลายเป็น Siloed Organization หรือ Siloed Company ซึ่งถ้าปัญหานี้ไม่ได้รับการแก้ไข แน่นอนว่าพฤติกรรมนี้จะค่อยๆ แผ่กิ่งก้าน แผ่รากลึก จนเป็นวัฒนธรรมองค์กรด้านลบ ที่ไม่ดีกับทุกองค์กรอย่างแน่นอน
นอกจาก สัญญาณที่กล่าวมานี้ ยังมีอีก 5 สัญญาณที่บ่งชี้ว่า องค์กรของคุณกำลังเข้าสู่ภาวะไซโล นั่นคือ
ประสบการณ์ของลูกค้าถูกทำลายลงเรื่อยๆ
เช่น บริษัทอีคอมเมิร์ซที่ไม่สามารถใช้เทคโนโลยีหรือช่องทางการสื่อสารเพื่อแบ่งแยกลูกค้าที่คิดจะซื้อของ กับลูกค้าที่ซื้อของไปแล้ว โดยทีมการตลาดดูแลลูกค้าที่ซื้อของไปแล้ว ราวกับคนที่ยังไม่ได้ซื้อของ เพราะฝ่ายเซลล์กับฝ่ายการตลาดไม่คุยกัน
ความแปลกหน้าของคนในองค์กร
ถ้าคนทำงานในองค์กรเดียวกันไม่รู้จักคนส่วนใหญ่ที่ทำงานนอกทีม ไม่รับรู้ในสิ่งที่พวกเขาทำในองค์กร นี่เป็นสัญญาณที่ไม่ดีนัก โดยสิ่งที่กล่าวมาไม่ได้หมายความให้คุณคุ้นเคยกับทุกคนในองค์กร แต่อย่างน้อย ถ้าเป็นบริษัทเล็กๆ ก็ควรรู้จักชื่อของทุกคน แต่ถ้าเป็นองค์กรใหญ่ อย่างน้อยก็ควรจะรู้ชื่อและช่องทางติดต่อระดับบริหารแต่ละแผนก เพื่อให้เป็นวัฒนธรรมองค์กรที่ป้องกันไม่ให้เกิดภาวะไซโลได้

ภาวะ “เรา” กับ “เขา” ระหว่างแผนก
นอกจากจะทำให้เกิดภาวะการแข่งขันในองค์กรที่ไม่เกิดผลดีแล้ว ยังเป็นอุปสรรคต่อความสำเร็จขององค์กร เพราะไม่มีการแชร์ข้อมูลและขาดความร่วมมือร่วมใจ ซึ่งบ่อยครั้งเกิดเพราะกลัวว่าอีกทีมจะได้หน้า และทีมที่ตนเองอยู่จะแพ้
มีจำนวนพนักงานที่ถูกเพิกเฉยเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ
ประเด็นนี้มีความเชื่อมโยงระหว่างภาวะไซโลกับภาวะไม่มีงาน เพราะพนักงานกลุ่มนี้จะเป็นคนที่ไม่ได้รู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของทีม หรือถูกปฏิบัติแบบไม่เหมือนคนอื่น อาจจะไม่มีความสุข รู้สึกไม่มีประโยชน์ และเสี่ยงต่อการแชร์หรือปั่นหัวในสิ่งที่ไม่ดีจากเพื่อนร่วมงานคนอื่นๆ
เกิดการทำงานซ้ำซ้อน เพราะไม่สื่อสารกัน
สภาวะการทำงานแบบไม่สื่อสารกัน จะทำให้เราไม่มีทางที่รู้ได้ว่าสิ่งที่ทำไป ได้ทำซ้ำกับคนอื่นหรือแผนกอื่นหรือไม่ ธุรกิจที่ขาดความร่วมมือจะมีคนและทีมงานที่ทำงานในโครงการที่คล้ายกัน ซึ่งนำไปสู่ความไร้ประสิทธิผลและสูญเสียประสิทธิภาพการทำงานไปอย่างน่าเสียดาย
แชร์ 6 เทคนิค ทลาย ภาวะไซโล (Silo) ฉบับ Harvard ส่งองค์กรให้เดินต่อได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ปัญหาไซโลไม่ใช่ระดับปัจเจก แต่เป็นปัญหาระดับองค์กรที่ต้องอาศัยความร่วมมือจากหลายฝ่ายในการแก้ปัญหานี้ร่วมกัน ตั้งแต่ระดับผู้บริหารถึงระดับปฏิบัติการ ที่จะต้องเปิดใจทำความเข้าใจและรับฟังกันและกันเพื่อสร้างวัฒนธรรมการทำงานที่ทุกคนสามารถมีส่วนร่วมได้จริงและมุ่งสู่เป้าหมายร่วมกันขององค์กร

เพื่อให้ทุกองค์กรได้เห็นภาพ บทความ เรื่อง “Cross-Silo Leadership” ที่เผยแพร่ใน เว็บไซต์ Harvard Business Review ได้ให้เทคนิค ทลายภาวะไซโลในองค์กรไว้อย่างน่าสนใจ ดังนี้
กำหนดวิสัยทัศน์และสร้างเป้าหมายร่วมกัน
ส่วนใหญ่แล้วสาเหตุของปัญหาไซโล มักเกิดจากความขัดแย้งของระดับผู้บริหารหรือหัวหน้าฝ่ายที่ต่างคนต่างได้รับเป้าที่แตกต่างกัน จึงทำให้ต่างฝ่ายต่างทำงานแบบตัวใครตัวมัน ไม่ร่วมมือกัน ทำงานไปคนละทิศคนละทาง
องค์กรจึงควรให้ความสำคัญต่อไปนี้ คือ การกำหนดวิสัยทัศน์ที่ทุกคนสามารถมีส่วนร่วมในการทำงานเพื่อเป้าหมายเดียวกัน โดยให้ผู้บริหารแต่ละฝ่ายเข้ามามีส่วนร่วมในการกำหนดเป้าหมายและทิศทางการทำงานขององค์กร
พร้อมกำหนดจุดประสงค์และตัวชี้วัดในการทำงานร่วมกัน หาเป้าหมายที่เป็นจุดร่วม ที่ไม่ว่าจะแผนกไหนหรือพนักงานคนใดก็สามารถมีส่วนร่วมในการช่วยให้เป้าหมายนี้เป็นจริงได้ เพื่อหาแนวทางที่ทุกฝ่ายต่างยอมรับ และเต็มใจที่จะทำงานร่วมกันเพื่อเป้าหมายระยะยาวขององค์กร
โดยการสร้างเป้าหมายร่วมกันจะช่วยปรับ mindset ในการทำงานจากเดิมที่คิดว่า “ทำงานเพื่อแผนก” เป็นการ “ทำงานเพื่อองค์กร” แทน

สร้างแรงจูงใจในการทำงานร่วมกัน
เมื่อกำหนดเป้าหมายขององค์กรได้แล้ว สิ่งสำคัญ คือ ผู้นำควรให้อิสระกับทีมในการกำหนดเป้าหมายของตัวเอง โดยให้สอดคล้องกับเป้าหมายขององค์กรเพื่อให้พนักงานเกิดแรงจูงใจภายในในตัวพนักงาน
นอกจากนี้ ผู้นำยังสามารถสร้างแรงจูงให้กับพนักงานด้วยการเลือกใช้วิธีต่างๆ เมื่อพนักงานสามารถทำงานได้บรรลุเป้า เช่น การให้กำลังใจและกล่าวชื่นชมด้วยความจริงใจ การให้เครดิตการทำงานกับลูกน้อง การให้ของขวัญ การเลี้ยงฉลอง การให้โอกาสไปเรียนพัฒนาทักษะต่างๆ การให้ incentive เป็นต้น
ลดอคติ ส่งเสริม empathy
สาเหตุสำคัญของปัญหาการทำงานแบบไซโลคือความไม่เข้าใจกันระหว่างฝ่ายหรือแผนก เรามักต้องการให้ผู้อื่นเข้าใจเรา แต่ขณะเดียวกันเราก็หลงลืมหรือมองข้ามที่จะพยายามทำความเข้าใจอีกฝ่าย
ดังนั้น ความเห็นอกเห็นใจ (Empathy) จึงเป็นสิ่งที่ทุกองค์กรควรส่งเสริมอย่างยิ่ง โดยเฉพาะผู้นำระดับสูงควรเป็นผู้ผลักดันแนวคิดนี้ให้เกิดขึ้นกับคนในทีม โดยเริ่มจากการสอนให้ลูกน้องรู้จักมองผ่านเลนส์ของผู้อื่น และอธิบายให้ลูกน้องได้เข้าใจที่มาที่ไปของสถานการณ์ รวมถึงความสำคัญของสิ่งที่เกิดขึ้น
รวมถึงผลกระทบต่างๆ เพื่อให้ลูกน้องได้เรียนรู้ เข้าใจอีกฝ่ายได้มากขึ้น และมองเห็นภาพรวมที่ใหญ่ขึ้นได้ เมื่อพนักงานสามารถคิดในมุมมองของผู้อื่นเป็น ก็จะสามารถทำให้การทำงานระหว่างแผนกเป็นไปได้อย่างราบรื่นมากขึ้น สื่อสารกันเข้าใจกันมากขึ้น
และในที่สุดจะนำมาสู่การแบ่งปันข้อมูลและข้อคิดเห็นที่ต่างๆมากขึ้น เกิดความคิดสร้างสรรค์มากขึ้น เพิ่มโอกาสการพัฒนาและสร้างนวัตกรรมใหม่ๆ ให้กับองค์กรได้อีกด้วย

พัฒนาการสื่อสารระหว่างแผนกอย่างเป็นรูปธรรม
โดยทั่วไปองค์กรที่มีไซโลจะไม่ค่อยมีการสื่อสารระหว่างหน่วยงาน เมื่อต้องทำงานร่วมกันก็มักคุยกันไม่เข้าใจและไม่แชร์ข้อมูลกัน ซึ่งบ่อยครั้งเรามักพบว่าสาเหตุของปัญหาส่วนใหญ่มักมาจากการสื่อสาร โดยเฉพาะการถามคำถามที่อาจตั้งคำถามได้ไม่ดีหรืออาจละเลยการสอบถามเพราะคิดว่าเข้าใจดีแล้ว
ปั้น “Cultural Broker” ประจำแผนก
ปัญหาไซโลมักเกิดในองค์กรที่มีโครงสร้างแบบปิรามิด และเน้นการบริหารในแนวดิ่งจนขาดการประสานงานในแนวราบ ดังนั้นเพื่อแก้ปัญหาในจุดนี้ แต่ละแผนกควรจะปั้น “Cultural Broker” ขึ้นมา โดยคนๆ นี้จะทำหน้าที่เป็นเหมือนฑูตสันธวไมตรีประจำแผนก เพื่อเชื่อมต่อการทำงานระหว่างฝ่ายให้ราบรื่น
การทำงานของ Cultural Broker จะมีหน้าที่หลักอยู่สองหน้าที่คือ หนึ่ง เป็นสะพาน (bridge) ในการประสานการทำงานของสองแผนกให้ราบรื่น ดังนั้นคนที่เป็นสะพานจะต้องมีทั้ง ความเห็นอกเห็นใจผู้อื่น และมีความรู้ความเข้าใจในการทำงานของทั้งสองแผนกเป็นอย่างดี เพื่อให้การสื่อสารและการทำงานร่วมกันของทั้งสองฝ่ายเป็นไปได้อย่างราบรื่น
และ สอง อีกหน้าที่ของ Cultural Broker คือการเป็นกาวใจ (adhesive) ในการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างแผนก เพราะบางครั้งในการทำงานร่วมกันอาจเกิดความขัดแย้งหรือความเข้าใจผิดในการสื่อสาร คนที่ทำหน้าที่เป็นกาวใจจึงต้องรับบทบาทในการเป็นล่ามในการตีความและอธิบายสิ่งที่แต่ละฝ่ายต้องการจะสื่อให้เข้าใจ
เพราะแต่ละแผนกก็มีชุดความคิดและภาษาที่ใช้แตกต่างกัน ทำให้บางครั้งคุยกันไม่รู้เรื่อง จึงต้องอาศัยคนกลางในการสร้างความเข้าใจร่วมกันด้วย

อย่างไรก็ดี การปั้น Cultural Broker องค์กรอาจใช้วิธี
1. จ้างคนที่มีประสบการณ์การทำงานหรือ background ที่เกี่ยวข้องกับส่วนงานที่หลากหลายเข้ามาร่วมทีม
2. ใช้การ rotation พนักงานไปทำงานในแผนกต่างๆ เพื่อให้มีความเข้าใจหลายส่วนงาน เช่น บางองค์กรที่มีการจัดโปรแกรม management trainee
3. เลือกคนที่มี growth mindset และเด่นในทักษะด้าน interpersonal skills เข้ามาทดลองทำหน้าที่นี้ในบางโปรเจกต์ เพื่อส่งเสริมการทำงานแนวราบขององค์กร
การมี Cultural Broker จะเป็นตัวช่วยสำคัญในการสานสัมพันธ์และแสวงหาความร่วมมือจากแต่ละแผนก อย่างไรก็ตามไม่จำเป็นว่าทุกคนต้องทำหน้าที่นี้ แต่หากมีทักษะนี้ติดตัวไว้ก็จะช่วยให้การทำงานร่วมกันเป็นไปอย่างราบรื่นและมีประสิทธิภาพ
ผลักดัน Cross Functional Team ให้เกิดขึ้นในองค์กรให้ได้
ปกติแล้วการทำงานแบบ cross functional team จะนิยมใช้ในองค์กร start-up ที่มีความยืดหยุ่นทางโครงสร้างองค์กรมากกว่า แต่องค์กรใหญ่ก็สามารถเริ่มต้นจากการลองตั้งทีมเฉพาะกิจขึ้นมาได้เช่นกัน
โดยนำพนักงานจากหลากหลายแผนกมาร่วมมือกันทำโปรเจกต์ใดโปรเจกต์หนึ่ง เพื่อเพิ่มโอกาสในการติดต่อสื่อสารและทำงานร่วมกันมากขึ้นได้ อย่างไรก็ตามต้องมีการกำหนดเป้าหมายร่วมให้ชัดเจนเสมอ และในการจัดทีมนั้นต้องคำนึงที่ความหลากหลายของทักษะของสมาชิกในทีม
ทั้งนี้ ทักษะที่จำเป็นต้องมีร่วมกัน รวมถึงประสบการณ์ในการทำงานด้วย เพื่อให้สมาชิกในทีมสามารถทำงานแบบส่งเสริมกันได้และเกิดเป็นประสบการณ์ที่ดีในการทำงานร่วมกัน สามารถเข้าใจกันและกันได้มากขึ้นและลดกำแพงระหว่างฝ่ายออกไป
อ้างอิง :
- บทความ เรื่อง “Cross-Silo Leadership” ที่เผยแพร่ใน เว็บไซต์ Harvard Business Review
- บทความ เรื่อง “ทำลาย SILO อย่างไรให้ได้ผล” จากเว็บไซต์ Adecco
ยังมีเคล็ดลับและเทคนิค สำหรับช่วยให้ทั้งคนทำงานและองค์กร ฝ่าทุกวิกฤตไปอย่างได้ผลมาแชร์กันอีก คลิกอ่านต่อเลย
https://salika.co/2021/04/28/covid19-no-need-a-hero/
https://salika.co/2021/06/07/remote-working-help-heal-burnout-in-officer/
https://salika.co/2021/03/17/millennial-and-gen-z-hr-management/











