EV conversion อุตสาหกรรมแห่งความหวัง

เมื่อพูดถึง EV conversion หลายคนอาจนึกภาพไม่ออกว่า คืออะไร

EV conversion คือการนำรถเก่ามาดัดแปลงให้เป็นรถยนต์ไฟฟ้า
ฉายภาพให้เห็นชัดๆ ในวงการรถยนต์มีการดัดแปลงรถที่คล้ายกับ EV conversion 2 แบบ
แบบที่ 1 คือการนำรถยนต์มาแต่งสภาพใหม่ตามความต้องการ เช่น แต่งให้แรงขึ้น เร็วขึ้น อันนี้เป็นนิยามหนึ่งซึ่งไม่เกี่ยวข้องกับ EV conversion แต่มีลักษณะคล้ายกัน
แบบที่ 2 อันนี้ใกล้เคียงมาก คือการนำรถยนต์ที่ใช้น้ำมัน มาติดตั้งระบบใหม่เพื่อใช้ก๊าซเอ็นจีวี หรือ แอลพีจี อันนี้ถือว่าใกล้เคียงที่สุด แต่ยังไม่เหมือนทีเดียวนัก เพราะว่าเป็นเพียงการเปลี่ยนแปลงระบบจากการใช้น้ำมันมาเป็นก๊าซธรรมชาติ คือเปลี่ยนแค่ระบบเชื้อเพลิง โดยไม่ได้แตะต้องระบบขับเคลื่อนใดๆ
แต่ EV conversion คือการนำรถเก่าที่ใช้น้ำมัน มาเปลี่ยนระบบขับเคลื่อนใหม่ เพื่อเปลี่ยนจากการเติมน้ำมันมาเป็นระบบไฟฟ้า 100%

EV Conversion

ถามว่า EV conversion เป็นเรื่องใหม่หรือเปล่า
คำตอบคือ…ไม่ใช่
EV conversion เกิดขึ้นในโลกนี้มานานกว่า 10 ปีแล้ว เพียงแต่ยังไม่เป็นอุตสาหกรรมเท่านั้นเอง
จะว่าไปแล้วรถคันแรกของเทสลา ก็คือ EV conversion ซึ่งทำเป็นรถยนต์ต้นแบบ หรือ prototype
เทสลา ทำรถยนต์ต้นแบบด้วยการนำรถยนต์สันดาปมาเปลี่ยนเครื่องยนต์ นำระบบไฟฟ้าใส่เข้าไปแทน ก่อนที่จะก้าวกระโดดมาเป็นผู้ผลิตรถยนต์ไฟฟ้ารายใหญ่ของโลก

อย่างไรก็ตาม เมื่อ 10 ปีก่อน ข้อจำกัดของ EV conversion ยังมีค่อนข้างมาก
โดยเฉพาะแบตเตอรี่ที่ยังเป็นแบบตะกั่วกรด ซึ่งมีน้ำหนักมาก และเก็บพลังงานไฟฟ้าได้น้อย
เพราะฉะนั้นการนำรถยนต์เก่ามาดัดแปลงในสมัยก่อน ประสิทธิภาพหรือการใช้งานยังไม่ตอบโจทย์แท้จริง เพราะว่ามีข้อจำกัดเรื่องแบตเตอรี่ รวมถึงสถานีชาร์จไฟฟ้าก็ยังมีไม่มากนัก
แต่ปัจจุบันเทคโนโลยีของแบตเตอรี่ก้าวหน้าขึ้นมาก กลายเป็นแบตเตอรี่ลิเธียม น้ำหนักน้อย สามารถเก็บพลังงานได้มากขึ้น มีสถานีชาร์จไฟฟ้าเพิ่มขึ้น
เพราะฉะนั้น รถยนต์ไฟฟ้าดัดแปลงยุคหลังๆ เริ่มตอบโจทย์การใช้งาน ค่ายรถยนต์ใหญ่ๆ โดยเฉพาะกลุ่มรถหรู ปอร์เช่ หรือ ฮัมเมอร์ เริ่มนำรถที่มีอยู่แล้วมา Modified หรือมาดัดแปลงเป็นรถยนต์ไฟฟ้า ไม่ได้ขาย แต่ทำเพื่อศึกษาเป็น prototype พร้อมกับศึกษาความต้องการของตลาดไปในตัว ก่อนจะก้าวไปสู่การผลิตรถยนต์ไฟฟ้าเต็มรูปแบบ

EV

ในประเทศจีนที่มีประชากรมากกว่าพันล้านคน บริษัทผลิตรถยนต์ บีวายดี ออโต้ ก็ก้าวเข้าสู่กระบวนการผลิตรถยนต์ไฟฟ้าด้วยวิธีการที่น่าสนใจคือ ใช้สายการผลิตแบบบอดี้เดียว เดินการผลิต EV คู่กับรถยนต์ที่ใช้น้ำมัน สามารถเลือกได้ว่าล็อตนั้นจะผลิตเป็นรถยนต์แบบใช้น้ำมันหรือรถยนต์ไฟฟ้า เพื่อเลี่ยงความเสี่ยงในช่วงแรกที่ดีมานด์ EV อาจจะยังไม่มากพอ
เพราะฉะนั้นรถยนต์รุ่นแรกๆ ของบีวายดีเมื่อจอดคู่กัน มองจากข้องนอกจะไม่รู้เลยว่าคันไหนใช้น้ำมัน คันไหนใช้ไฟฟ้า เพราะเป็นบอดี้แบบเดียวกัน
หลักการดังกล่าว เป็นหลักการเดียวกับ EV conversion แต่เป็น EV conversion ในอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ซึ่งทำกับรถใหม่จากโรงงาน
ในช่วง 3-4 ปีที่ผ่านมา เริ่มเกิดความนิยมแบบก้าวกระโดดในกลุ่มรถยนต์ EV conversion ที่ดัดแปลงเครื่องยนต์รถเก่ามาเป็นรถยนต์ไฟฟ้า จาก 3 ปัจจัยคือ
ปัจจัยที่ 1 กฎหมายสิ่งแวดล้อมในประเทศยุโรป ทำให้รถยนต์ที่มีอายุใช้งานไม่กี่ปี โดยเฉพาะรถยนต์ดีเซลซึ่งใช้งานแค่ 5-7 ปีวิ่งเข้าไปในตัวเมืองไม่ได้ เนื่องจากก๊าซที่ปล่อยออกมาเกินกว่ากฎหมายกำหนด เกิดการด้อยค่ารถยนต์ดีเซลในยุโรป ทั้งที่อายุการใช้งานยังไม่มาก จึงมีการนำรถยนต์กลุ่มนี้มาเปลี่ยนเครื่องใหม่เป็นเครื่องยนต์ไฟฟ้า
ปัจจัยที่ 2 ประชาชนในบางประเทศมีความต้องการใช้รถยนต์ไฟฟ้า แต่รถยนต์ไฟฟ้าในตลาดยังไม่ตอบโจทย์ความต้องการ ทั้งรูปแบบของรถ จำนวนรุ่น รวมถึงราคายังแพง เพราะฉะนั้นผู้บริโภคในบางประเทศ ซึ่งมีสภาพแวดล้อมที่เอื้อให้อู่เล็กๆ หรือประชาชนทำได้ เช่น เยอรมนี หรือ สหรัฐอเมริกา ได้เกิดกระแสการนำรถยนต์เก่ามาดัดแปลงเป็นรถยนต์ไฟฟ้า เพราะว่าตอบโจทย์การใช้งานและราคาไม่แพง
ปัจจัยที่ 3 ความพร้อมในเรื่องของ Charging Station และความเชื่อมั่นในรถ EV มีมากขึ้น ประกอบกับราคาน้ำมันที่ผันผวนมาก ทำให้ประชาชนในหลายประเทศที่ต้องการประหยัดค่าใช้จ่ายโดยหันมาใช้รถ EV แต่ไม่ต้องการซื้อรถใหม่นำรถยนต์เดิมมาดัดแปลง โดยเฉพาะในยุโรปและอเมริกา
การก้าวกระโดดดังกล่าวยังไม่ถึงกับเป็นอุตสาหกรรม ผู้ประกอบการยังคงเป็นเพียงอู่เล็กๆ หรือบางคนทำเป็นงาน DIY แต่มีปริมาณที่มากขึ้น มีกฎหมายรองรับ มีระบบเซฟตี้ที่เข้มข้น

EV conversion สำหรับเมืองไทย

นโยบายของรัฐบาลไทยตั้งเป้าหมายว่าภายในปี ค.ศ. 2030 หรือ พ.ศ. 2573 จะต้องมีรถยนต์ที่ปล่อยมลพิษเป็นศูนย์อย่างน้อย 30% ของการผลิตยานยนต์ทั้งหมด
กระนั้นก็ตาม การจะเปลี่ยนผ่านอุตสาหกรรมรถยนต์สันดาปไปสู่รถยนต์ไฟฟ้าแบบฉับพลัน อาจจะกลายเป็นการดิสรัประบบอุตสาหกรรมดั้งเดิม ทำลายซัพพลายเชนในอุตสาหกรรมนี้ อาทิ ผู้ผลิตชิ้นส่วนยานยนต์ อู่ซ่อมรถยนต์ ที่ไม่สามารถปรับตัวได้ภายในเวลาอันใกล้
ขณะที่ราคารถยนต์ไฟฟ้ายังค่อนข้างสูง สร้างอุปสรรคต่อกำลังซื้อในภาคประชาชน และถ้าจำนวนผู้ใช้รถยนต์ไฟฟ้าน้อยเกินไป เป้าหมายลดการปล่อยมลพิษและสร้างอุตสาหกรรมของภาครัฐก็จะไม่เป็นไปตามแผน

แต่ถ้าเราสามารถ Transform การเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ด้วย EV conversion ให้คนสามารถนำรถยนต์เก่ามาเปลี่ยนเป็นเครื่องยนต์ไฟฟ้าได้ ผู้ประกอบการในอุตสาหกรรมเกี่ยวข้องก็จะมีเวลาปรับตัวอย่างน้อย 7-10 ปี เพื่อเข้าสู่ซัพพลายเชนยานยนต์ไฟฟ้า
ในขณะที่ประชาชนเสียค่าใช้จ่ายไม่แพงในการนำรถเครื่องยนต์สันดาปมาเปลี่ยนเป็นรถยนต์ไฟฟ้า ลดภาระการเกิดหนี้ครัวเรือนเพิ่มขึ้น ผลักดันเป้าหมายลดการปล่อยมลพิษให้ขับเคลื่อนได้ตามแผน
นอกจากนั้น อุตสาหกรรม EV conversion ยังช่วยกระตุ้นเศรษฐกิจระดับฐานราก เกิดซัพพลายเชนและผู้ประกอบการในวงจรจำนวนมาก สร้างเม็ดเงินหมุนเวียนหลายแสนล้านบาทต่อปี

 

 

 

เรื่อง : ปริพัตร บูรณสิน ที่ปรึกษาสถาบันยานยนต์ไฟฟ้าและนวัตกรรม (Institue for Electric Vehicle Innovation) และที่ปรึกษาคณะอนุกรรมมาธิการยานยนต์ไฟฟ้า สภาผู้แทนราษฎร, คณะทำงานพัฒนาอุตสาหกรรมยานยนต์ไฟฟ้าและบุคลากรในเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC)