รู้จักแล้วจะรัก ‘4 แพลตฟอร์ม Wonder Waste!’ นวัตกรรมคัดแยกขยะชุมชน ต่อยอดสู่การผลิตพลังงานสะอาดอย่างยั่งยืน

คงจะดีไม่น้อย ถ้าการรับรู้เรื่อง “ขยะ” เป็นเรื่องราวสนุกและสร้างสรรค์ ซึ่งนำไปสู่ การคัดแยกขยะที่ง่าย ทำได้จริง โดยขยะที่ผ่านการคัดแยกแล้วจะเข้าสู่กระบวนการแปลงเป็น พลังงานทรงคุณค่า ปุ๋ยหมักอินทรีย์ที่ทำให้พันธุ์ไม้น้อยใหญ่งอกงาม หรือ สินค้า ผลิตภัณฑ์ ใหม่ที่ผลิตมาจากขยะรีไซเคิล …ที่กล่าวมานี้ ไม่ใช่เรื่องในจินตนาการอีกต่อไป เมื่อได้รู้จักกับ 4 แพลตฟอร์ม Wonder Waste! นวัตกรรมคัดแยกขยะชุมชน ที่เกิดขึ้นและใช้งานได้จริงแล้วใน 4 ชุมชน ทั่วไทย

โดย 4 แพลตฟอร์ม Wonder Waste! ที่เรากำลังจะแนะนำให้ทุกคนได้รู้จักนี้ เกิดขึ้นภายใต้ โครงการสร้างนวัตกรรมการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียน หรือ Wonder Waste! ที่จัดขึ้นโดย สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ (องค์การมหาชน) หรือ CEA ร่วมกับ สำนักงานคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน หรือ กกพ. ซึ่งในวันนี้พร้อมเปิดตัวเป็น 4 พื้นที่ต้นแบบการจัดการขยะเพื่อการผลิตไฟฟ้า ได้แก่ พื้นที่ย่านเจริญกรุง ย่านหนองแขม ย่านศรีจันทร์ จังหวัดขอนแก่น และย่านเมืองเก่า จังหวัดภูเก็ต
วัตถุประสงค์ดีๆของโครงการนี้ มุ่งเน้นไปที่การสร้างความรู้ ความเข้าใจ และการมีส่วนร่วมในการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมจากการใช้ประโยชน์จากขยะ ผ่านกระบวนการคิด สร้างสรรค์ ร่วมกัน หรือ Co-create ของบุคลากรจากหลากหลายอาชีพและภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง ซึ่งไอเดียเหล่านั้นต้องสามารถนำมาปรับใช้ให้เกิดประโยชน์อย่างเป็นรูปธรรม
และเพื่อสร้างความตระหนักให้คนไทยในวงกว้าง เมื่อเร็วๆ นี้ได้มีการจัดงานแถลงข่าวโครงการสร้างนวัตกรรมการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียน ขึ้นที่ ศูนย์สร้างสรรค์งานออกแบบ (TCDC) พร้อมกับนำผู้ร่วมงานไปชมหนึ่งในแพลตฟอร์มต้นแบบ PowerPick และร่วมทดสอบใช้งานจากจริงด้วย


เจาะลึกภารกิจเปลี่ยนปัญหาขยะเป็นโอกาส จากความร่วมมือของ CEA & กกพ.

ก่อนจะไปทำความรู้จักกับ 4 นวัตกรรมคัดแยกขยะชุมชน Wonder Waste! เราอยากชวนทุกคนมาอัปเดต ปัญหาขยะ ของประเทศไทย ที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องในทุกปี ส่วนหนึ่งเนื่องจากการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจและการเปลี่ยนแปลงจากสังคมชนบทมาสู่สังคมเมืองแบบเต็มขั้น ที่ส่งผลให้ผู้คนมีความต้องการสินค้าอุปโภคบริโภคมากขึ้น ยิ่งเกิดปัจจัยแทรกแซงอย่าง “วิกฤตโควิด” ที่ทำให้ วิถีชีวิตของคนในสังคมที่เปลี่ยนไป ทั้งจากการ Work from home หรือ กักตัวอยู่บ้านตามมาตรการป้องกันการแพร่เชื้อไวรัสโควิด-19 ก็ยิ่งทำให้ปริมาณขยะมูลฝอยที่เกิดจากการบริโภคสินค้าและบริการสูงขึ้นอย่างมาก”

แต่ปัญหาการจัดการขยะนี้ จะบรรเทาลงได้ ถ้าทุกคนในสังคมสามารถคัดแยกขยะเพื่อนำไปเป็นวัตถุดิบในกระบวนการผลิตพลังงานทางเลือก ซึ่งล่าสุดได้มีการประมาณการว่า ในระหว่างปี 2558-2583 จะมีการใช้พลังงานเพิ่มขึ้นถึงร้อยละ 28 ในขณะที่แหล่งพลังงานจากฟอสซิลจะลดลงเรื่อยๆ ฉะนั้น “พลังงานทางเลือก” จะเข้ามามีบทบาทมากขึ้น ในฐานะอุตสาหกรรมที่ช่วยสร้างเสถียรภาพทางพลังงานให้กับประเทศ
ดังนั้น ขยะ จึงเป็นอีกหนึ่งวัตถุดิบล้ำค่า ที่สามารถนำมาเข้ากระบวนการผลิตเป็น “พลังงานทางเลือก” ตอบโจทย์การใช้พลังงานของประชาชนที่เพิ่มขึ้นได้ โดยเฉพาะ การผลิตไฟฟ้าจากขยะ (Waste to Energy) ด้วยการนำขยะมาผลิตเป็นกระแสไฟฟ้าที่ใช้ทั้งในครัวเรือนและใช้ในภาคอุตสาหกรรมการผลิต ซึ่งเป็นแนวทางส่งเสริมให้เกิดการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าและลดปริมาณขยะที่ต้องจัดการให้เหลือน้อยที่สุด

ทว่า เมื่อวิเคราะห์ถึงปัญหาขยะของประเทศไทย ไม่ได้เกิดขึ้นแค่ในด้านการจัดการขยะเพื่อนำมาผลิตพลังงานเท่านั้น แต่เกิดขึ้นตั้งแต่ต้นทางที่จะนำ ขยะ มาเข้ากระบวนการผลิตเป็นพลังงานทดแทน นั่นคือ ประชาชนส่วนใหญ่ยังไม่มีความเข้าใจเรื่อง “การแยกขยะ” ซี่งเป็นปัจจัยที่ส่งผลให้การกำจัดขยะหรือใช้ประโยชน์จากขยะเพื่อนำไปผลิตพลังงานทำได้ไม่เต็มที่
จากปัญหาและความจำเป็นเร่งด่วนที่กล่าวมาข้างต้น จึงนำมาสู่การคัดเลือก 4 นวัตกรรมคัดแยะขยะในชุมชนที่ได้ผลจริง เพื่อเป็นต้นแบบที่จะนำไปขยายผลยังชุมชนต่างๆ ทั่วประเทศ
ภายในงานแถลงข่าวฯ ดร.บัณฑูร เศรษฐศิโรตม์ กรรมการกำกับกิจการพลังงาน ได้เปิดเผยถึงแนวคิดสำคัญของ กกพ. ที่ตัดสินใจให้การสนับสนุนโครงการ Wonder Waste! ด้วยงบประมาณจากกองทุนพัฒนาไฟฟ้า ของ กกพ. ปี พ.ศ.2563 ว่า
ดร.บัณฑูร เศรษฐศิโรตม์
ดร.บัณฑูร เศรษฐศิโรตม์ กรรมการกำกับกิจการพลังงาน

“จากข้อมูลของ กรมทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ในปี 2561 เปิดเผยว่า ประเทศไทย มีขยะมูลฝอย สูงถึง 27.8 ล้านตัน และพบว่ายังมีขยะอีก 7.3 ล้านตัน หรือ 27 เปอร์เซ็นต์ ที่ยังกำจัดได้ไม่ถูกวิธี ดังนั้น กกพ. จึงเชื่อมั่นว่าทางออกของปัญหาการจัดการขยะของไทยนี้ ต้องอาศัยแนวทางการใช้ทรัพยากรให้คุ้มค่าภายใต้แนวคิดเศรษฐกิจหมุนเวียนหรือ Circular Economy และเดินตามนโยบายภาครัฐที่ตั้งไว้ว่าสังคมไทยจะเดินสู่สังคมปลอดขยะ (Zero Waste Society) ที่เน้นการจัดการขยะตั้งแต่ต้นทาง”

“ดังนั้น โครงการ Wonder Waste! จึงเป็นผนึกกำลังความร่วมมือกันระหว่างหน่วยงานฝั่ง “ความคิดสร้างสรรค์” ของทาง CEA และโจทย์ของทาง กกพ. เพราะทาง กกพ. มีภารกิจสำคัญหลายด้านที่เกี่ยวข้องกับพลังงาน โดยด้านหนึ่ง คือการสร้างความรู้ความเข้าใจ สร้างการมีส่วนร่วมในเรื่องของพลังงาน ซึ่งเราจะเน้นเรื่องการให้ความรู้ด้านพลังงานสะอาด หนึ่งในนั้น คือ การผลิตเชื้อเพลิงขยะ โดยเราต้องยอมรับว่าที่ผ่านมา ในการจัดการขยะของประเทศ มีจุดด้อย หรือ Pain point มากมาย ทั้ง การเกิดคำถามว่า “แยกไปทำไม แยกแล้วก็เอาไปรวมกันอยู่ดี” หรือ “แยกแล้วจะนำไปใช้ประโยชน์ได้จริงหรือ?”

“และเพื่อทำให้คำถาม ข้อกังขาเหล่านี้ ได้รับความกระจ่าง ทาง กกพ. จึงได้มาร่วมมือกับทาง CEA ที่มีพลังแห่งความคิดสร้างสรรค์ มีนักคิด นักออกแบบ ที่จะตอบโจทย์ แก้ปัญหา Pain Point ในเรื่องนี้ได้ และนำไปสู่การจัดการแยกขยะอย่างถูกต้อง โดยเฉพาะการนำขยะไปสู่การเป็นเชื้อเพลิงในโรงไฟฟ้า ซึ่งถ้าทำเช่นนั้นก็จะเกิดสิ่งที่เรียกว่า “เศรษฐกิจหมุนเวียน” หรือ Circular Economy ได้”
“โดยทั้ง 4 พื้นที่ ที่เป็นพื้นที่ต้นแบบของ 4 แพลตฟอร์ม นี้ เราเลือกขึ้นมาเพราะทั้ง จังหวัดขอนแก่น ภูเก็ต และกรุงเทพฯ เป็นที่ตั้งของโรงไฟฟ้าที่ใช้เชื้อเพลิงจากการแยกขยะ เพราะฉะนั้น ผลลัพธ์ที่ได้จากพื้นที่ต้นแบบนี้เองที่จะนำสู่โมเดลการคัดแยกขยะเพื่อเป็นเชื้อเพลิงสำหรับโรงไฟฟ้าในพื้นที่อื่นต่อไป แถมอานิสงส์จากการใช้แพลตฟอร์มนำร่องนี้ ยังได้ประโยชน์โดยตรงกับชุมชนที่สามารถจัดการขยะชุมชนได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น จากการเรียนรู้และปฏิบัติจริง”
“ยิ่งไปกว่านั้น โปรเจ็คนี้ยังทำให้เกิดความสนใจ แรงบันดาลใจ กับสังคมส่วนรวมว่า จริงๆแล้วเรายังมีความสามารถในการแก้ปัญหาขยะล้นเมือง ซึ่งตอนนี้เรากำลังเผชิญอยู่ได้ และถ้าเราแก้ปัญหานี้ได้ นั่นย่อมหมายความว่า เรากำลังต่อยอดสู่การแก้ปัญหาระดับโลก อย่าง ปัญหาโลกร้อนได้ด้วย เพราะขยะที่จัดการไม่ถูกต้อง เป็นสาเหตุหนึ่งของการปล่อยก๊าซเรือนกระจก ซึ่งทุกคนในที่นี้และประเทศไทยเรา ต้องมีส่วนร่วมในการแก้ปัญหานี้”
“เพราะ ขยะ จะเป็น ขยะ เมื่อเราเรียกมันว่า ขยะ ถ้าเราไม่เรียกมันว่าขยะ เราจะคิดกับมันอีกแบบหนึ่ง จะจัดการกับมันอีกแบบหนึ่ง นี่เป็นสิ่งที่อยากจะฝากไว้และผมเชื่อว่าทุกท่านจะเป็นพลังที่จะเปลี่ยนแปลงสิ่งเหล่านี้ได้ในที่สุด”ทน และปุ๋ยอินทรีย์ ได้อย่างเป็นรูปธรรม”

เปิดตัว 4 แพลตฟอร์ม Wonder Waste! กับ 4 ไอเดีย ช่วยชุมชนคัดแยกขยะได้จริง

และดังที่เกริ่นไว้ นอกเหนือจาก กพพ. ที่เป็นผู้สนับสนุนงบประมาณให้กับนักนวัตกรแล้ว ยังมีอีกหนึ่งหัวเรี่ยวหัวแรงสำคัญ ในฝากฝั่งของการสนับสนุนและส่งเสริมการสร้างนวัตกรรมของคนไทย นั่นคือ CEA ซึ่งในโอกาสนี้ อภิสิทธิ์ ไล่ศัตรูไกล ผู้อำนวยการ สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ (องค์การมหาชน) หรือ CEA ได้กล่าวถึงความมุ่งมั่นในการเป็นสื่อกลางระหว่างภาครัฐและเอกชน ในการคิดค้นนวัตกรรมขึ้นมาตอบโจทย์ความต้องการของสังคมได้อย่างตรงจุดว่า
อภิสิทธิ์ ไล่ศัตรูไกล
อภิสิทธิ์ ไล่ศัตรูไกล ผู้อำนวยการ สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ (องค์การมหาชน) หรือ CEA

“CEA เราเชื่อมั่นในการสร้างความเข้มแข็งให้เศรษฐกิจสร้างสรรค์ เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของผู้คนและเมือง ซึ่งในวงจรของการเศรษฐกิจสร้างสรรค์นั้น ย่อมต้องประกอบด้วย นวัตกรรมที่คิดค้นขึ้นจากทุกภาคส่วน ซึ่งจะตอบโจทย์ปัญหาของชุมชน ประชาชน ตลอดจนประเทศชาติเจอ”

 

“และ โครงการ Wonder Waste! ก็เป็นอีกหนึ่งโครงการที่พิสูจน์ว่า ความเป็นนักนวัตกรซ่อนอยู่ในคนไทยทุกกลุ่ม ไม่ว่าจะเป็นภาคเอกชน ประชาชน ผู้ประกอบการ หรือชุมชน แค่มีพื้นที่ให้พวกเขาเหล่านี้นำเสนอไอเดียสร้างสรรค์นั้นออกมา”

“โดย แพลตฟอร์มจัดการขยะครัวเรือนและชุมชนทั้ง 4 แพลตฟอร์มที่เราได้เห็นในวันนี้ เกิดจากกระบวนการคิดเชิงออกแบบ (Design Thinking) ที่มาจากการระดมความคิดเห็นของทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง จากนั้นนำมาตกผลึกด้วยกระบวนการสร้างสรรค์ร่วม หรือ Co-create จนได้แพลตฟอร์มการคัดแยกขยะที่เหมาะสมกับบริบทและพฤติกรรมของประชาชนในแต่ละพื้นที่ ซึ่งแพลตฟอร์มทั้งสี่นี้ หน่วยงาน องค์กร หรือชุมชนอื่นๆ สามารถนำไปทดลองและใช้เพื่อคัดแยกขยะที่มีคุณภาพ ซึ่งนำไปสร้างมูลค่าและคุณค่าเพิ่มได้ต่อไป”
ทั้งนี้ 4 แพลตฟอร์มคัดแยกขยะชุมชนต้นแบบ มีดังนี้

1. PowerPick : คัดแยกขยะแบบครบวงจร แก้ปัญหาขยะล้นเมืองช่วงโควิด

“บรรจุภัณฑ์จากฟู้ดเดลิเวอรีช่วงโควิดจำนวนมหาศาล ทิ้งแล้วไปไหน?” จากคำถามนี้ นำสู่การคิดค้น แพลตฟอร์มจัดการบรรจุภัณฑ์จากฟู้ดเดลิเวอรี่ เพื่อป้อนเข้าสู่กระบวนการผลิตเชื้อเพลิง RDF-3 ที่ประกอบด้วย
  • RDF LAB : จุดให้บริการ Pop up พร้อมเคาน์เตอร์เซอร์วิส ตู้รับถุงขยะอัตโนมัติและห้องแล็บแปรรูปสู่เชื้อเพลิงจากขยะ RDF-3
  • อุปกรณ์ “บด ล้าง อบ แพ็ก” ขนาดกะทัดรัด ช่วยให้ผลิต RDF-3 ในระดับครัวเรือนหรือชุมชนแบบง่ายๆ
  • ผู้ใช้สามารถติดตามผลข้อมูลรีไซเคิลเป็นพลังงานไฟฟ้าแบบเรียลไทม์ สะสมพอยต์พลังงานเพื่อลุ้นรางวัลได้
  • จักรยานไฟฟ้า Powerpick eBike Cargo ให้บริการรับถุงรีไซเคิลถึงที่ในย่านเจริญกรุง โดยผู้ใช้บริการนัดหมายผ่านแอปพลิเคชัน
พัฒนาโดย : บริษัท ขอร์ คอร์เปอเรชั่น จำกัด
พื้นที่ติดตั้ง ลานใบไม้ บริษัท ยิบ อิน ซอย จำกัด ถ.มหาพฤฒาราม บางรัก กทม.


2. Care4 : ใช้เทคโนโลยีวิศวกรรม บริหารจัดการระบบคัดแยกขยะชุมชนอย่างมีประสิทธิภาพ

แพลตฟอร์มลดขั้นตอนการคัดแยกขยะชุมชนให้ซับซ้อนน้อยลง ก่อนส่งเข้าโรงเผาขยะได้จริง ด้วยเทคนิคลดความชื้นขยะตามหลักวิศวกรรมและการออกแบบ
  • แยกขยะ ด้วยถังขยะหน้าบ้าน มีช่องใส่ขยะ 3 ประเภท คือ ขยะสร้างปุ๋ย ขยะสร้างพลังงาน และขยะสร้างเศรษฐกิจ
  • รับขยะ รถเข็นเก็บขยะไฟฟ้าตามบ้าน ที่ออกแบบมาให้จัดการขยะได้ด้วยคนๆเดียว
  • พักขยะ รวบรวมขยะเลอะทั้งหมดและนำเข้ากระบวนการทำให้แห้งเพื่อลดความชื้นและเพิ่มประสิทธิภาพการเผาไหม้ เพื่อส่งสู่ระบบจัดการขยะ
  • ส่งขยะ ด้วยกล่องช่วยแยกขยะ สร้างรายได้เสริมให้ชุมชน และถุงแบบย่อยสลายได้ ที่ใช้บรรจุขยะเศษอาหาร ที่จะนำไปหมักและทำเป็นปุ๋ยอินทรีย์ต่อไป
พัฒนาโดย : พิเศษ วีรังคบุตร และทีมงาน
พื้นที่ติดตั้ง : หมู่บ้านจิตรณรงค์ 21 ตั้งอยู่ใกล้ โรงกำจัดขยะผลิตไฟฟ้าเพื่อสิ่งแวดล้อม หนองแขม กทม.

3. บุญบุญ : หุ่นยนต์แมวเก็บขยะ ที่ไม่รักไม่ได้แล้ว

“ไม่ว่าใครเห็นก็ต้องหลงรัก และให้ความร่วมมือกับเจ้าบุญบุญ แน่นอน” เพราะ บุญบุญ คือ หุ่นยนต์แมวเก็บขยะ ที่ชาวบ้านและเจ้าของร้านในย่านศรีจันทร์ จังหวัดขอนแก่น คุ้นตากันดี และเพราะหุ่นยนต์บุญบุญนี่เอง ที่มีส่วนมาช่วยสร้างแรงจูงใจและสร้างการมีส่วนร่วมของคนในชุมชนด้วยแนวคิดการสร้าง Delivery Robot นำถังขยะมาหาคน แล้วให้ถังขยะเป็นสื่อกลางให้ข้อมูลเกี่ยวกับการแยกขยะ
หุ่นยนต์แมวเก็บขยะ มี 2 ตัว คือ
  1. บุญเล็ก วิ่งไปรับบริจาคขยะที่ใช้ภายในร้านค้าที่เป็นเครือข่ายเพื่อให้เกิดการเรียนรู้เรื่องการทิ้งขยะให้ถูกต้อง
  2. บุญใหญ่ วิ่งรับขยะจากร้านค้าภายนอก ที่ได้คัดแยกไว้แล้วตั้งแต่ต้นทาง ผ่าน Line Official เพื่อให้มั่นใจว่าขยะที่รับจากการคัดแยกจะนำไปจัดการต่ออย่างมีประสิทธิภาพ
พัฒนาโดย : FabCafe Bangkok
พื้นที่ติดตั้ง : พื้นที่ศรีจันทร์ จังหวัดขอนแก่น


4. BABA Waste : สร้างจิตสำนึกคัดแยกขยะ ด้วยการสื่อสารแบบง่ายๆ

“นวัตกรรม ไม่จำเป็นต้องเป็นเรื่องซับซ้อน ไฮเทคโนโลยี แค่มาทำเรื่องยากให้เข้าใจง่าย ด้วยแนวคิดใหม่ แค่นี้ก็เป็นนวัตกรรมที่ดีแล้ว” วีระชัย ปรานวีระไพบูลย์ ซีอีโอ The Attitude Club สื่อสารถึงแพลตฟอร์ม BABA Waste ได้เป็นอย่างดี เพราะแนวคิดการทำให้การแยกขยะเป็นเรื่องง่าย เป็นแนวคิดพื้นฐานของแพลตฟอร์มการจัดการขยะสำหรับธุรกิจคาเฟ่และบ้านเรือนในย่านเมืองเก่า จังหวัดภูเก็ต โดยคิดค้น ถุงสี ขึ้นมา และแยกสีตามประเภทขยะ พร้อม Quote คำพูดเข้าใจง่ายที่สื่อถึงขยะประเภทนั้น
BABABAG ถุงใส่ขยะที่แยกสีตามประเภทของขยะ มีคำพูดง่ายๆบนถุงที่สื่อสารกับผู้ทิ้งขยะแบบเข้าใจ
  • “โตขึ้นเป็นเงินเป็นทอง” คือ ขยะขายได้ แยกลงในถุงสีเหลือง
  • “โตไปเป็นพลังงาน” คือ ขยะแห้งหรือความชื้นน้อย แยกลงในถุงสีน้ำเงิน
  • “โตขึ้นหนูจะไปเป็นปุ๋ย” คือ ขยะเศษอาหารหรือขยะอินทรีย์ แยกลงในถุงสีเขียว
  • “เขาบอกว่าหนูอันตราย” คือ ขยะอันตราย แยกลงในถุงสีแดง

BABABIN ถังขยะสำหรับใช้ภายในร้านอาหาร คาเฟ่ สำหรับคัดแยกขยะ
  • ถังขยะแยกส่วนบรรจุภัณฑ์และเศษอาหารออกจากกัน
  • ถังขยะแยกประเภท มีฟิลเตอร์กรองและแยกของเหลวตกค้างเพื่อลดความชื้น
BABACONE ชุดหมักเศษอาหารเป็นปุ๋ย โดยนำไปวางไว้ในกระถางต้นไม้
พัฒนาโดย : วีระชัย ปรานวีระไพบูลย์ บริษัท The Attitude Club จำกัด และ ทีมงานอาร์ ดี เอ็ม สตราติจีส
พื้นที่ติดตั้ง : พื้นที่เมืองเก่า จังหวัดภูเก็ต
สำหรับผู้สนใจที่อยากจะเรียนรู้และชมเรื่องราวแรงบันดาลใจในการคิดค้น 4 แพลตฟอร์มจัดการขยะชุมชน ในโครงการ Wonder Waste! สามารถไปเยี่ยมชมได้ที่การจัดแสดง “Wonder Waste Showcase ที่ Material Design & Innovation Center (MDIC) ชั้น 2 อาคารส่วนหลัง TCDC กรุงเทพฯ ซึ่งจะจัดแสดงตั้งแต่วันนี้ไปจนถึง วันที่ 8 ธันวาคม 2564 งานนี้เข้าชมฟรีไม่มีค่าใช้จ่าย

ยังมีไอเดียของนวัตกรรมสร้างความยั่งยืนให้ได้ติดตามกันต่อ

จิ๋วแต่แจ๋ว! “Microforest” เทรนด์สู้โลกร้อนในเมืองใหญ่ + เสริมแกร่งชุมชน

น้ำมันแพง! ต้องไป Solar Energy ได้แล้ว!

 ถึงเวลาใช้ AI ช่วยเก็บขยะ เพื่อตอบโจทย์ความยั่งยืน และลดต้นทุนค่าใช้จ่ายอย่างมีประสิทธิภาพ