ทุกความจริงที่ต้องรู้ เพื่อสร้างความกระจ่าง ‘ไวรัสกลายพันธุ์ โอมิครอน น่ากลัวจริงหรือ?

ขณะนี้ทั่วโลกให้ความสนใจอย่างมากกับ ไวรัสกลายพันธุ์ โอมิครอน นานาชาติรวมถึงประเทศไทยเอง ได้ออกมาตรการควบคุมการเดินทางจากประเทศในทวีปแอฟริกาใต้ ซึ่งเป็นจุดศูนย์กลางการระบาดหลัง องค์การอนามัยโลก (WHO) ประกาศให้เชื้อโควิดกลายพันธุ์ชนิดใหม่ที่พบทางตอนใต้ของทวีปแอฟริกานี้ เป็นสายพันธุ์ที่ “น่ากังวล” และให้ชื่อว่า โอมิครอน (Omicron)

แล้ว ไวรัสกลายพันธุ์ โอมิครอน นี้ น่ากลัวแค่ไหน? ติดแล้ว อาการรุนแรงไหม? มาตรการควบคุม ไม่ให้ไวรัสโอมิครอนเข้าประเทศเป็นอย่างไร? มีวิธีใดเพิ่มเติมที่จะเตรียมตัว ป้องกันการติดเชื้อไวรัสสายพันธุ์ใหม่นี้ได้บ้าง?
เรามีคำตอบจาก ศ.นพ.ยง ภู่วรวรรณ หัวหน้าศูนย์เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้านไวรัสวิทยาคลินิกภาควิชากุมารเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มาบอกกัน

ไวรัสกลายพันธุ์ โอมิครอนอัปเดต มาตรการป้องกันการระบาด ไวรัสกลายพันธุ์ โอมิครอน ณ บัดนาว จากนานาชาติ

ดังที่เกริ่นว่า ทันทีที่ WHO ออกประกาศเตือนว่า ‘โอมิครอน’ ไวรัสกลายพันธุ์ล่าสุดของไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ มีความเสี่ยงสูงมากที่จะทำให้เกิดการติดเชื้อพุ่งพรวดขึ้นในหมู่นานาประเทศ ถึงแม้ยังต้องรอการศึกษาประเมินให้ชัดเจนว่ามันอันตรายหรือระบาดได้ง่ายแค่ไหน ชาติต่างๆ ก็ทยอยประกาศปิดประเทศงดรับนักเดินทางจากแอฟริกาตอนใต้และกระทั่งทั่วโลก หวังสกัดโอมิครอนเอาไว้แต่เนิ่นๆ
ทว่า ในตอนนี้ ก็มีประเทศต่างๆ ในหลายทวีปทั่วโลก พบผู้ป่วยติดเชื้อโควิดสายพันธุ์โอมิครอนแล้วกว่า 21 ประเทศ โดยจากข้อมูลล่าสุด ณ วันที่ 1 ธันวาคม 2564 ได้แก่ แอฟริกาใต้ บอตสวานา เนเธอแลนด์ สหราชอาณาจักร โปรตุเกศ อิตาลี ออสเตรเลีย แคนาดา เยอรมนี อิสราเอล เดนมาร์ก ฮ่องกง ไนจีเรีย สวีเดน บราซิล เบลเยียม สาธารณรัฐเช็ก ออสเตรีย สเปน ญี่ปุ่น และเกาะเรอูนียง (ดินแดนของฝรั่งเศส)
เริ่มจาก ประเทศที่เป็นจุดหมายปลายทางในฝันของคนไทยอย่าง ประเทศญี่ปุ่น ที่เพิ่งประกาศอนุญาตให้ผู้ถือวีซ่าบางประเภทเข้าประเทศได้ไม่กี่สัปดาห์ ก็รีบรื้อฟื้นมาตรการควบคุมพรมแดน ด้วยการงดรับนักเดินทางจากทุกประเทศ โดย นายกรัฐมนตรี ฟูมิโอะ คิชิดะ แถลงปลอบโยนเมื่อวันจันทร์ (29 พ.ย.) ว่า ญี่ปุ่นอยู่ในสถานะที่เข้มแข็งพร้อมรับมือไวรัสสายพันธุ์โอมิครอนได้ดีกว่าประเทศอื่นๆ
จากนั้นผ่านมาแค่วันเดียว ในวันที่ 30 พ.ย. สำนักข่าวในญี่ปุ่นก็พากันรายงานข่าวใหญ่ว่าตรวจพบผู้ป่วยโรคติดเชื้อ ไวรัสกลายพันธุ์ โอมิครอน รายแรกของประเทศ โดยผู้ติดเชื้อเป็นชายวัย 30 ปี เดินทางมาจากนามิเบีย พบผลตรวจโควิด-19 เป็นบวก ที่ท่าอากาศยานนาริตะ ใกล้กรุงโตเกียว เมืองหลวงของญี่ปุ่น

ห้ามชาวต่างชาติจาก 10 ประเทศในทวีปแอฟริกา ที่มีที่พักอาศัยอยู่ในญี่ปุ่นกลับเข้าประเทศ รวมทั้งชาวต่างชาติซึ่งมีประวัติการเดินทางไปยัง 10 ประเทศดังกล่าว โดยให้มีผลตั้งแต่วันพรุ่งนี้ (2 ธ.ค.) ไปจนกว่าจะมีประกาศเปลี่ยนแปลง
และเพื่อลดช่องว่างเกี่ยวกับการควบคุมการแพร่ระบาดโควิด-19 ญี่ปุ่นตัดสินใจระงับโครงการรับสมัครนักศึกษาต่างชาติที่เข้ามาศึกษาโดยได้รับทุนสนับสนุนจากรัฐบาล ตลอดถึงโครงการแลกเปลี่ยนนักศึกษาและครู ชั่วคราว รวมทั้งกำหนดให้ชาวญี่ปุ่นและชาวต่างชาติที่มีที่พักอาศัยในญี่ปุ่นที่กลับมาจาก 27 ประเทศและอาณาเขต จะต้องกักตัว 10 วัน ในศูนย์กักกันของรัฐ ขณะที่ผู้ที่กลับจากไนจีเรีย โปรตุเกส สเปน และสวีเดน จะเข้ารับการกักตัว 3 วัน ในศูนย์กักกันของรัฐ
ส่วนในทวีปยุโรป หลังวันที่ 28 พ.ย. ที่ผ่านมา ได้เกิดความปั่นป่วนเป็นวงกว้าง หลังการตรวจสอบพบว่าเชื้อโอมิครอน เริ่มโผล่ไปตามประเทศต่างๆแล้ว อย่างที่อังกฤษ มีรายงานผู้ติดเชื้อ 2 คน ในเขต เอสเซกซ์ และเมืองนอตติงแฮม พบมีประวัติเดินทางไปแอฟริกา
ส่วนที่เยอรมนี พบผู้ติดเชื้อ 2 คน ที่นคร มิวนิก อยู่ระหว่างกักตัว ขณะที่อิตาลี ยืนยันพบผู้ติดเชื้อ 1 คน ในเมืองมิลาน มีประวัติเดินทางไปโมซัมบิกในทวีปแอฟริกา เช่นเดียวกับออสเตรียแถลงว่าพบผู้ต้องสงสัยว่าจะติดเชื้อกลายพันธุ์โอมิครอนหนึ่งราย เพิ่งเดินทางกลับมาจากแอฟริกาตอนใต้

ขณะที่เนเธอร์แลนด์ ตรวจพบผู้โดยสารใน 2 เที่ยวบิน จากแอฟริกาใต้ ติดเชื้อโควิด-19 เป็นจำนวนถึง 61 คน อยู่ระหว่างการกักตัวในโรงแรมสนามบินสคิปโฮล กรุงอัมสเตอร์ดัม ทางการเชื่อว่า อาจมีผู้ติดเชื้อโอมิครอนรวมอยู่ด้วย
ส่วนวิธีการรับมือจากชาติฝั่งตะวันตก อย่าง อังกฤษ ได้มีการประกาศมาตรการป้องกันรอบใหม่ หลังหน่วยงานสาธารณสุขประเมินสถานการณ์ และเชื่อว่าไวรัสกลายพันธุ์โอมิครอน อาจทำให้วัคซีน ที่ใช้งานกันอยู่มีประสิทธิภาพลดลง
และประกาศให้นักเดินทางจากทั่วโลกที่มาอังกฤษ ต้องกักบริเวณตัวเองในที่พัก จนกว่าผลตรวจ PCR จะยืนยันว่าเป็นลบ พร้อมบังคับให้ประชาชนสวมหน้ากากอนามัย ในขนส่งสาธารณะ ห้างร้าน เริ่มตั้งแต่วันที่ 30 พ.ย.เป็นต้นไป
ด้านรัฐบาลอิสราเอล ที่ประกาศงดรับนักท่องเที่ยวต่างชาติจากทั่วโลกเป็นเวลา 14 วัน เริ่มตั้งแต่คืนวันที่ 28 พ.ย. ด้วยเกิดประเด็นที่น่าวิตกกังวลว่าหลังศูนย์ตอบสนองโรคติดต่อแอฟริกาใต้ พบว่าเชื้อโอมิครอนมีคุณลักษณะที่ทำให้ ชุดตรวจหาเชื้อบางชนิด แสดงค่าผิดเพี้ยน

ยง ภู่วรวรรณ
ศ.นพ.ยง ภู่วรวรรณ แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านไวรัสวิทยาคลินิก

10 ความจริงต้องรู้ เพื่อรับมือ ไวรัสกลายพันธุ์ โอมิครอน

มาถึง 10 เรื่องที่ต้องรู้ไว้ เพื่อรับมือกับเจ้าไวรัสกลายพันธุ์ตัวล่าสุดนี้ให้ถูกทาง ไม่ตื่นตระหนกจนเกินไป โดย ศ.นพ.ยง ภู่วรวรรณ แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านไวรัสวิทยาคลินิก ที่เผยแพร่ใน Facebook : Yong Poovorawan ดังนี้

หนึ่ง : ไวรัสนี้ติดง่ายแพร่กระจายง่ายหรือไม่?

จากการดูพันธุกรรมไวรัสนี้ พัฒนาเพิ่มขึ้นจากสายพันธุ์เดลตา ที่แพร่กระจายง่ายอยู่แล้ว อย่างน้อยการแพร่กระจายของโรค ก็ไม่น่าจะน้อยกว่าสายพันธุ์เดลตา

สอง : ความรุนแรงของโรคโควิด 19 จากไวรัสโอมิครอน

จากข้อมูลที่ได้มาจากแอฟริกาใต้เบื้องต้น ในหลายครอบครัว พบว่าสายพันธุ์นี้มีอาการไม่มาก ทั้งในกลุ่มที่ได้รับวัคซีนแล้วและไม่ได้รับวัคซีน โดยธรรมชาติของไวรัสที่แพร่กระจายง่าย ไวรัสเองก็ต้องการมีชีวิตอยู่ยาวนาน หรือแพร่พันธุ์ได้ยาวนาน ในการศึกษาในอดีตสำหรับไวรัสตัวอื่น ที่มีการถ่ายทอดลูกหลานมายาวนาน หรือการเพาะเลี้ยงจากรุ่นต่อรุ่นไปยาวๆ จะพบว่าความรุนแรงจะลดน้อยลง
ในอดีตการทำวัคซีน จึงใช้วิธีการเพราะเลี้ยงไปเรื่อยๆ 30-40 ครั้ง ก็จะได้ไวรัสที่อ่อนฤทธิ์ลง แล้วเอามาทำวัคซีนเช่นการทำวัคซีนโปลิโอชนิดเชื้อเป็น
“ไวรัสตัวนี้ยังใหม่เกินไป ที่จะบอกว่า อาการของโรคลดน้อยลง หรือเพิ่มขึ้น จะต้องดูจำนวนผู้ป่วยที่ต้องเข้าโรงพยาบาล ผลการรักษาอัตราการเสียชีวิต ระยะเวลาที่นอนโรงพยาบาล เปรียบเทียบกับสายพันธุ์เดิมที่มีอยู่ เช่นสายพันธุ์เดลตา”

omicron

สาม : การตรวจทางห้องปฏิบัติการ

การตรวจหาพันธุกรรมในการวินิจฉัยที่เรียกว่า RT-PCR ยังใช้ได้ดีอยู่หรือไม่ แต่จากการที่ได้พิจารณาตามรหัสพันธุกรรม อย่างน้อยการตรวจทางห้องปฏิบัติการส่วนใหญ่จะใช้ N gene อย่างน้อย 1 ยีนส์ ในตำแหน่งของ N gene เป็นตำแหน่งที่ค่อนข้างคงที่ ไม่มีผลกับการตรวจ แต่อาจจะมีผลต่อการตรวจในยีน RdRp ก็ขึ้นอยู่กับการออกแบบที่ใช้กันอยู่ที่ห้องปฏิบัติการของศูนย์ ที่ทำอยู่ขณะนี้ เมื่อนำมาเปรียบเทียบ ตามรหัสพันธุกรรม ก็พบว่ายังสามารถใช้ได้ดี ส่วนของบริษัทต่างๆ ก็คงต้องมีการตรวจสอบโดยเฉพาะในส่วนของยีนอื่นที่ไม่ใช่ N ยีน

สี่ : การศึกษาตำแหน่งพันธุกรรมที่เปลี่ยนแปลงบนหนามแหลม

มีความน่าสนใจมาก ที่มีการเปลี่ยนแปลงเพิ่มขึ้นอย่างมาก ดังนั้นสิ่งที่จะต้องศึกษาอย่างยิ่งก็คือจะทำให้ประสิทธิภาพของวัคซีนชนิดที่ใช้สไปรท์เพียงตัวเดียวลดลงหรือไม่ เช่นไวรัส Vector และ mRNA การตอบสนองต่อ T และ B เซลล์เป็นอย่างไร ต้องมีการศึกษาอย่างเร่งด่วน

ห้า : การเตรียมตัวในการพัฒนา ทั้งวัคซีน และการรักษา

แต่เดิมคิดว่าวัคซีนในเจนเนอเรชั่นที่ 2 จะต้องเป็นสายพันธุ์ Beta แต่ต่อมากลับพบว่าสายพันธุ์เบตาสู้สายพันธุ์ Delta ที่แพร่กระจายได้อย่างรวดเร็วไม่ได้เลย สายพันธุ์เดลตา หลบหลีกภูมิต้านทานที่ใช้อยู่เดิมที่เป็นสายพันธุ์อู่ฮั่นไม่มาก
วัคซีนที่ใช้อยู่จึงสามารถที่จะใช้ได้กับสายพันธุ์เดลตา วัคซีนไม่มีการคิดที่จะเปลี่ยนสายพันธุ์ แต่ขณะนี้เมื่อเป็นสายพันธุ์โอมิครอน คงต้องรอการศึกษา รวมทั้งประสิทธิภาพของ monoclonal antibodies ที่วางจำหน่ายแล้ว และยาที่วางแผนในการรักษา

หก : การสื่อสารทางด้านสังคม

ขณะนี้มีการตื่นตัวกันอย่างมาก ดังนั้นข้อมูลที่ให้กับประชาชนทั่วไป จะต้องเป็นข้อมูลที่ถูกต้อง โปร่งใส ใช้ความจริง เหตุผลทางวิทยาศาสตร์มากกว่าความรู้สึก ในการแพร่กระจายข่าวออกไป ในบางครั้งมีผลกระทบทางจิตใจค่อนข้างมาก โดยเฉพาะข่าวที่ไม่เป็นความจริง และการ bully ในสังคม ไม่ได้ช่วยอะไรเลยต่อภาพรวม

เจ็ด : การวิเคราะห์ทางวิทยาศาสตร์ และการถอดรหัสพันธุกรรม

ในภาวะเช่นนี้เราต้องการเหตุผลทางวิทยาศาสตร์ และการทดลองมาตอบคำถามทั้งหมด การถอดรหัสพันธุกรรมจะต้องดำเนินการต่อไปและเพิ่มจำนวนขึ้น ให้ได้เพื่อเป็นการเฝ้าระวัง สำหรับประเทศไทยในอดีตจนถึงปัจจุบัน เกือบ 2 ปีมีการถอดรหัสพันธุกรรมไปทั้งตัว ประมาณ 6,000 ตัว ถือว่าไม่มากถ้าเปรียบเทียบกับจำนวนผู้ป่วยถึง 2 ล้านคน
ขณะนี้การถอดรหัสพันธุกรรมหลัก จะอยู่ที่กรมวิทยาศาสตร์ที่ทำได้เป็นจำนวนมาก ในสถาบันโรงเรียนแพทย์เป็นส่วนเสริม
“สำหรับที่ศูนย์ จะถอดรหัสพันธุกรรมทั้งตัวเพียงเดือนละ 30 ตัว และถอดส่วนของสไปรท์ อีกเป็นจำนวนมาก”
นอกจากนี้การพัฒนาการตรวจจำเพาะหาสายพันธุ์ ซึ่งทำได้เร็วมาก ก็ได้พัฒนามาโดยตลอด การตรวจหาสายพันธุ์สามารถทำได้ตั้งแต่ตรวจหาจำเพาะ ตรวจหาตำแหน่งที่มีความหลากหลายทางพันธุกรรม กับการถอดรหัสทั้งตัว ที่ศูนย์ทำมาตลอดในการเฝ้าระวังในประเทศไทย

ไวรัสกลายพันธุ์ โอมิครอน

แปด : สายพันธุ์ใหม่ที่เกิดขึ้นถ้าหลบหลีกภูมิต้านทาน

ต้องยอมรับว่ามีส่วนจะทำให้ลดประสิทธิภาพของวัคซีนลง แต่ไม่ใช่ว่าวัคซีนจะไม่ได้ประสิทธิภาพเลย เช่นวัคซีนเคยได้ประสิทธิภาพ 90% สายพันธุ์ใหม่อาจจะลดลงมาเหลือ 70-80 เปอร์เซ็นต์ ดังนั้นการฉีดวัคซีนก็ยังเป็นเรื่องที่ต้องทำ ให้ได้มากที่สุด และทุกคนที่มีอายุตั้งแต่ 12 ปีขึ้นไปควรได้รับวัคซีนเพื่อป้องกันการป่วยและเสียชีวิต เพราะรู้อยู่แล้วว่า ไวรัสนี้ไม่หมดไปอย่างแน่นอน ถ้าทุกคนมีภูมิต้านทาน ถึงแม้จะเป็นบางส่วนก็จะลดความรุนแรงของโรคลง ลดการป่วยที่ต้องเข้าโรงพยาบาลและการเสียชีวิต จะทำให้มองดูว่าการติดเชื้อนี้เหมือนกับโรคทางเดินหายใจทั่วไป

เก้า : การเฝ้าระวังด้วยการเดินทาง

ที่ผ่านมาเรารู้อยู่แล้วว่าถ้าเดินทางทางอากาศเรามีมาตรการในการดูแลอย่างดี ในอดีตไม่ว่าจะเป็นสายพันธุ์ G หรือสายพันธุ์อังกฤษสายพันธุ์เดลตา เข้าสู่ประเทศไทยด้วยการเดินเข้ามาทั้งนั้น ไม่ว่าจะเดินมาทางฝั่งตะวันตกหรือฝั่งตะวันออกของประเทศไทย หรืออาจจะว่ายน้ำมาก็ได้ ส่วนใหญ่จะไม่บินมา เพราะเรามีมาตรการที่เข้มงวดอยู่แล้ว

สิบ : ในภาวะที่มีโรคระบาด ทุกคนจะต้องช่วยกัน

ทุกคนจะต้องมีระเบียบวินัย เคารพในกฎเกณฑ์กติกาต่างๆ ที่ทางกระทรวงสาธารณสุขวางกฎเกณฑ์ไว้ รวมทั้งปฏิบัติตาม และสุขอนามัยจะต้องเข้มงวดเช่นล้างมือ ใส่หน้ากากอนามัย กำหนดระยะห่างยังคงต้องยึดอย่างเคร่งครัด

ไวรัสกลายพันธุ์ โอมิครอน

ขยายความ 3 ประเด็นสำคัญ เกี่ยวกับการแพร่เชื้อไวรัสกลายพันธุ์ โอมิครอน

ประเด็นแรก ที่อยากขยายความเพิ่มเติม คือ อาการของการติดเชื้อไวรัสกลายพันธุ์นี้ โดย แพทย์หญิง แองเจลีก คูตเซีย ประธานสมาคมแพทย์แอฟริกาใต้ ที่ตรวจพบไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ 2019 แบบกลายพันธุ์ชนิดโอมิครอน เผยกับสำนักข่าว เดอะ เทเลกราฟ จากสหราชอาณาจักร ว่า อาการของผู้ติดเชื้อแบบกลายพันธุ์ชนิดนี้แปลกแต่ไม่รุนแรงนัก โดยสังเกตอาการที่แตกต่างไปจากเดิม คือ
  • ไม่พบว่าเสียการรับรสหรือกลิ่น
  • ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ
  • อ่อนเพลีย ครั่นเนื้อครั่นตัว
ต่อมา คือ ประเด็นเรื่องวัคซีนป้องกันโรคโควิด-19 ที่มีอยู่ สามารถป้องกัน ไวรัสกลายพันธุ์ ‘โอมิครอน’ ได้หรือไม่ ต่อคำถามนี้ หมอยง ย้ำว่าการฉีดวัคซีน ยังเป็นสิ่งที่จำเป็นอย่างยิ่ง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วงเวลาที่เกิดการระบาดของไวรัสกลายพันธุ์ไปทั่วโลก
ส่วนในประเด็นเรื่องการหลบหลีกการทำงานของวัคซีนในสายพันธุ์นี้ หมอยงระบุว่า “คงต้องรอการศึกษา รวมทั้งประสิทธิภาพของ monoclonal antibodies ที่วางจำหน่ายแล้ว และยาที่วางแผนในการรักษา”
อย่างไรก็ตาม “สายพันธุ์ใหม่ที่เกิดขึ้นถ้าหลบหลีกภูมิต้านทาน ก็จะทำให้ลดประสิทธิภาพของวัคซีนลง แต่ไม่ใช่ว่าวัคซีนจะไม่ได้ประสิทธิภาพเลย เช่น วัคซีนเคยได้ประสิทธิภาพ 90% สายพันธุ์ใหม่อาจจะลดลงมาเหลือ 70-80 เปอร์เซ็นต์
“ดังนั้นการฉีดวัคซีนก็ยังเป็นเรื่องที่ต้องทำให้ได้มากที่สุด และทุกคนที่มีอายุตั้งแต่ 12 ปีขึ้นไปควรได้รับวัคซีนเพื่อป้องกันการป่วยและเสียชีวิต เพราะเรารู้อยู่แล้วว่า ไวรัสนี้ไม่หมดไปอย่างแน่นอนถ้าทุกคนมีภูมิต้านทาน ถึงแม้จะเป็นบางส่วนก็จะลดความรุนแรงของโรคลง ลดการป่วยที่ต้องเข้าโรงพยาบาลและการเสียชีวิต จะทำให้มองดูว่าการติดเชื้อนี้เหมือนกับโรคทางเดินหายใจทั่วไป”
มาถึงประเด็นที่สาม คือ ชุดตรวจ PCR ในไทย ยังสามารถตรวจจับสายพันธุ์ “โอมิครอน” ได้หรือไม่?

หากอ้างอิงตามข้อมูลจากศูนย์จีโนมทางการแพทย์ รพ. รามาธิบดี ระบุว่า ชุดตรวจ PCR ที่ใช้ตรวจไวรัสโคโรนา 2019 ได้ดี ยังสามารถตรวจจับสายพันธุ์โอมิครอน (B.1.1.529) ได้ แต่ต้องระมัดระวัง
ทางศูนย์จีโนมทางการแพทย์ รพ.รามาธิบดี ได้ดาวน์โหลดรหัสพันธุกรรมทั้งจีโนมของโอมิครอน ทั้ง 125 ตัวอย่าง ที่ทางนักวิทยาศาสตร์แอฟริกาได้อัปโหลดรหัสพันธุกรรมทั้งจีโนม (whole genome sequence) ของไวรัสโคโรนา 2019 ขึ้นบน GISAID ฐานข้อมูลโควิดโลก เอาไว้ มาทดสอบด้วยวิธีชีวสารสนเทศกับตัวตรวจตามของชุดตรวจ PCR ที่ทาง WHO ให้การรับรอง โดยอาศัยโปรแกรมที่ชื่อว่า Nextclade
ปรากฏว่าจากการวิเคราะห์ผลบนคอมพิวเตอร์ (ซึ่งต้องยืนยันผลกับตัวอย่างเชื้อไวรัสในห้องปฏิบัติการอีกครั้งหนึ่ง) พบว่าทั้ง 125 ตัวอย่างมีแนวโน้มว่าอาจเกิดปัญหากับชุดตรวจ PCR “บางยี่ห้อ” ไม่ใช่ทุกยี่ห้อที่ WHO ให้รายชื่อไว้ คืออาจให้ผลบวกน้อยทั้งที่มีเชื้อจำนวนมาก หรือเกิดผลลบปลอม (false negative) ได้ในบางยีน โดยอาศัยการตรวจสอบรหัสพันธุกรรมของตัวตรวจตาม (PCR  primer) กับส่วนจีโนมของสายพันธุ์โอมิครอนที่กลายพันธุ์ไปว่ายังตรวจจับกันได้หรือไม่ หรือตรวจจับไม่ได้เลยเนื่องจากไวรัสมีการกลายพันธุ์ไปมาก
อย่างไรก็ตามชุดตรวจ PCR ส่วนใหญ่จะตรวจยีน 2-3 ยีนพร้อมกัน การตรวจไม่พบหรือการ “dropout” บางยีน อาจไม่ส่งผลกระทบมากนักเพราะจะมีผลบวกจากยีนตำแหน่งอื่นคอยยืนยัน
ดังนั้น ศูนย์รับตรวจโควิด-PCR คงต้องระมัดระวังเลือกใช้ชุดตรวจ PCR ที่ผ่านการทดสอบว่าไม่มีปัญหาในการตรวจจับสายพันธุ์โอมิครอนต่อไป

ไม่ตกข่าวทุกเรื่องเกี่ยวกับสถานการณ์โควิดล่าสุด

รู้ให้หายคาใจ ‘เดลต้าพลัส’ ไวรัสโควิดกลายพันธุ์ น่ากลัวจริงไหม?

ส่องสองทางเลือกที่สวนทาง มาตรการผ่อนคลาย vs มาตรการยกระดับ เพื่อรับมือกับโควิด-19 ทั่วโลก

ทำไมทั่วโลกถึงตื่นเต้นกับ “โมลนูพิราเวียร์” และยาต้านนี้จะเปลี่ยนเกมการต่อกรกับโควิด-19 อย่างไรบ้าง