จากสถิติของศูนย์รับเรื่องร้องเรียนปัญหาออนไลน์ หรือ 1212 ETDA (สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์) พบว่า ภาพรวมปี 2564 มีเรื่องร้องเรียนปัญหาออนไลน์รวมกว่า 54,348 ครั้ง เพิ่มขึ้นกว่า 20% จากปี 2563 ที่มี 44,159 ครั้ง โดยในจำนวนนี้พบว่าเหยื่อกลุ่มสำคัญที่ ‘ภัยไซเบอร์’ โจมตี ยังเป็น เด็กและเยาวชนไทย ที่รู้เท่าไม่ถึงการณ์ รวมถึงยังพบข้อเท็จจริงว่าคนแทบทุกช่วงวัย ทุกเจน ก็ตกเป็นเหยื่อของภัยไซเบอร์กันไม่น้อยเลยในแต่ละปี
นอกจากนั้น เว็บไซต์ธนาคารแห่งประเทศไทย ยังชี้ให้เห็นถึง “3 อันดับ ภัยไซเบอร์ ใกล้ตัวที่คนไทยถูกหลอกมากที่สุด” ในปี 2564 ว่าคือ หนึ่ง มิจฉาชีพบน Social Media โดยอาศัยข้อมูลจากแชทหรือโพสต์ต่าง ๆ เป็นตัวช่วยในการสวมรอยหรือปลอมแปลงข้อมูลเพื่อหลอกลวงประชาชน สอง อีเมลหลอกลวง (Phishing) ผ่านอีเมลส่วนตัวที่ทุกคนเปิดไว้เพื่อใช้ในชีวิตประจำวันและสมัครบริการต่างๆ บนโลกออนไลน์ และ สาม การขโมยข้อมูลส่วนบุคคล (Data Theft) ด้วยการแฮกข้อมูลสำคัญ เช่น ชื่อบัญชีผู้ใช้งาน รหัสผ่าน หรือข้อมูลบัตร เครดิต และมิจฉาชีพจะนำไปใช้กระทำการใดโดยมิชอบในนามของเราได้ เช่น โอนเงินโดยทุจริต
จากข้อมูลสำคัญที่กล่าวมาข้างต้น จะเห็นได้ว่า ภัยไซเบอร์ หรือ ภัยที่แฝงมาจากการใช้งานอินเทอร์เน็ต เสพสื่อออนไลน์ หรือ โซเชียลมีเดีย ที่ผู้คนยุคนี้ใช้กัน เป็นภัยสังคมที่ทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องไม่ควรมองข้าม และต้องมาร่วมมือกันเพื่อหาวิถีทางที่จะปกป้องคนไทยให้รู้เท่าทันและดูแลตนเอง คนรอบข้าง ให้รอดพ้นจากภัยไซเบอร์ในยุคนี้
และที่ผ่านมา เอไอเอส (AIS) ก็เป็นหนึ่งในองค์กรไทยที่ไม่เพียงมุ่งมั่นในการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านดิจิทัล ในฐานะ Digital Service Provider ให้คนไทยเท่านั้น ทว่า ยังให้ความสำคัญและมีบทบาทในการ “ติดอาวุธ” ทักษะดิจิทัล หรือ Digital Literacy ให้สังคม ลูกค้า และประชาชนทุกกลุ่ม รู้เท่าทันภัยด้านไซเบอร์หลากหลายรูปแบบที่อาจเกิดตามมาจากการใช้งานบนอินเทอร์เน็ต สื่อโซเชียล มาโดยตลอดอีกด้วย
โดยในการสร้างความตระหนักรู้เรื่องภัยไซเบอร์ให้สังคมไทยนี้ เอไอเอส ยึดหลักการทำงานที่สอดประสาน ร่วมมือกับพาร์ทเนอร์ ทั้งหน่วยงานภาครัฐและภาคเอกชน ในการสร้างมาตรฐานดัชนีชี้วัด “ทักษะดิจิทัล” ให้คนไทย รวมถึงได้เดินหน้าพัฒนาหลักสูตร “อุ่นใจไฟเบอร์” บนแพลตฟอร์มที่คนไทยสามารถเข้ามาเรียนรู้และวัดระดับการรับมือกับภัยไซเบอร์ในรูปแบบต่างๆ ได้
และล่าสุด AIS อุ่นใจไซเบอร์ ได้จับมือกับอีกหนึ่งพาร์ทเนอร์ “จอยลดา (Joylada)” แพลตฟอร์มนิยายแชทชั้นนำที่มีผู้ใช้งานมากกว่า 10 ล้านดาวน์โหลด เพื่อเพิ่มศักยภาพความแข็งแกร่งร่วมกันทั้งด้านองค์ความรู้ เทคโนโลยี ของ AIS และ การสร้าง Storytelling ของ จอยลดา ที่บอกเล่าถึงภัยไซเบอร์ในรูปแบบนิยายแชท 7 เรื่อง สะท้อนถึง 7 ทักษะหลักที่คนไทยควรรู้ในยุคไซเบอร์ ภายใต้แคมเปญ Let’s Level up ฝ่าภารกิจอัปเลเวล ความรู้ สู่สุขภาวะดิจิทัลที่ดี
เอไอเอส กับภารกิจอัปเลเวล ติดอาวุธทางปัญญา สร้าง Wisdom ให้คนไทย ด้วย ‘นิยายแชท’ สะท้อน ภัยไซเบอร์ ครั้งแรกในประเทศไทย
เพื่อทำความเข้าใจถึงเส้นทางการทำงานของเอไอเอส ที่มุ่งสร้างสร้างความปลอดภัยด้านการใช้งาน สร้างเสริมภูมิคุ้มกันทางไซเบอร์ และป้องกันความเสี่ยงจากการใช้งานอินเทอร์เน็ต และเสริมทักษะความฉลาดทางดิจิทัล หรือ Digital Literacy ให้กับคนไทยมาตลอด สายชล ทรัพย์มากอุดม หัวหน้าฝ่ายงานประชาสัมพันธ์ เอไอเอส ได้อธิบายเพิ่มเติมถึงภารกิจนี้ว่า
“เอไอเอสมีความตั้งใจในการนำดิจิทัลเทคโนโลยี มายกระดับคุณภาพชีวิตให้คนไทยในทุกด้าน ซึ่งหนึ่งในนั้น คือ การยกระดับในเรื่องของ Wisdom หรือการให้ความรู้ โดยเฉพาะความรู้ในเรื่องของ Cyber Wellness หรือการสร้างสุขภาวะที่ดีทางไซเบอร์ โดยเราได้วางแกนหลักเป็น 2 แนวทาง ภายใต้แคมเปญ “อุ่นใจไซเบอร์””
“แนวทางแรก ทางเอไอเอสได้นำซอฟแวร์เทคโนโลยีมาช่วยให้ผู้ใช้งานของเรามี สุขภาวะ หรือ Wellness ในการใช้งานอินเทอร์เน็ตและสื่อออนไลน์ผ่านเครื่องมือและการให้บริการดิจิทัล ได้แก่ AIS Secure Net และ Google Family Link ที่เป็นเครื่องมือที่ช่วยในการคัดกรองเนื้อหาหรือ Content ที่ล่อแหลมออกไป และล่าสุดเมื่อเดือนเมษายนที่ผ่านมา ทางเอไอเอส ก็เพิ่งประกาศว่าเราเป็น Digital Service Provider เจ้าแรกในประเทศไทย ที่ได้เปิดศูนย์ 1185 Spam Report Center ด้วย”
“ต่อมาเป็นแนวทางที่สองซึ่งเกี่ยวข้องกับการสร้าง Wisdom โดยทางเอไอเอสไม่ได้มอง Wisdom เป็น Cosmetic หรือการรณรงค์แบบผิวเผิน ทว่า เอไอเอส ต้องการสร้าง Wisdom หรือความตระหนักในเรื่องของภัยไซเบอร์ผ่านแคมเปญ “อุ่นใจไซเบอร์” ให้เข้าถึงประชาชนคนไทยแบบยั่งยืน ทุกเพศ ทุกวัย ทุกช่วงอายุ และทุกเจน”
“โดยมุ่งเน้นสร้างการรับรู้ถึงอันตรายและผลกระทบของอินเทอร์เน็ตและเทคโนโลยีแบบใช้ผิดวิธี และทักษะการรับมือภัยไซเบอร์ทางดิจิทัล นี่จึงเป็นที่มาให้เอไอเอสสร้างหลักสูตร “อุ่นใจไซเบอร์” ขึ้น โดยกำหนดกลุ่มเป้าหมายเป็น เด็ก เยาวชน ครู บุคลากร และลูกค้าของเอไอเอสทุกคน”
“ที่ผ่านมาเราได้ทำงานร่วมกับพาร์ทเนอร์ที่หลากหลายทั้งหน่วยงานภาครัฐและเอกชนอย่างต่อเนื่อง อย่างการทำงานร่วมกับ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี และกรมสุขภาพจิต มาร่วมกันพัฒนาและออกแบบหลักสูตรส่งเสริมการเรียนรู้หน้าที่พลเมืองดิจิทัล เพราะทางเอไอเอสรู้ดีว่า เรามีจุดเด่นคือการเป็นผู้ให้บริการ หรือ Digital Service Provider แต่ในเรื่องของการสร้างองค์ความรู้ด้านภัยไซเบอร์ เราอาจจะยังไม่มีความรู้มากพอ นี่เป็นสาเหตุให้ทางเอไอเอส จับมือกับกรมสุขภาพจิต ในการออกแบบเนื้อหาในหลักสูตรนี้ขึ้นมาด้วย”
“เพราะภัยไซเบอร์ไม่ใช่แค่มาหลอกลวงให้เราเสียทรัพย์ แต่ถ้าเราใช้อินเทอร์เน็ตผ่านแพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียที่ไม่ถูกต้อง เราเองจะไปทำร้ายคนอื่นด้วยการเผลอไปบุลลี่คนอื่นโดยไม่รู้ตัว เราอาจเป็นตัวการทำให้คนอื่นได้รับความอับอายและความทุกข์จนเป็นต้นเหตุของโรคซึมเศร้าและปัญหาสังคมอื่นๆอีกมากมาย นี่จึงเป็นเหตุผลว่า ทำไมเอไอเอสจึงมองว่าคอนเทนต์และองค์ความรู้ในการป้องกันภัยไซเบอร์เป็นเรื่องสำคัญและต้องออกแบบโดยผู้รู้ในเรื่องผลกระทบที่เกิดขึ้นจากภัยไซเบอร์ด้วย”
“และเป็นที่ยินดี ที่ต่อมา หลักสูตร “อุ่นใจไซเบอร์” นี้ ยังได้รับการรับรองจากฝ่ายวิชาการของ สพฐ. หรือ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ ให้เป็นหลักสูตรด้านดิจิทัลครั้งแรกของประเทศที่ได้บรรจุเข้าไปในหลักสูตรการเรียนการสอนของโรงเรียนเรียบร้อยแล้ว นี่ถือเป็นความสำเร็จในการยกระดับสังคมไทยให้ก้าวไปอีกขั้นด้วยการสร้างมาตรฐานของการเรียนรู้ การวัดระดับทักษะดิจิทัล”
และ คุณสายชล ยังได้ขยายความกรอบแนวทางที่ใช้ในการออกแบบหลักสูตร ซึ่งจะครอบคลุม 4 Professional Skills Module หรือเรียกสั้นๆว่า 4P หรือ 4ป ที่ประกอบด้วย
Practice ปลูกฝังการใช้งานเครื่องมือและเทคโนโลยีดิจิทัลต่างๆ อย่างถูกต้องและเหมาะสม
Personality ปกป้องความเป็นส่วนตัวโดยแนะนำการจัดการความเป็นส่วนตัวบนโลกออนไลน์
Protection ป้องกันภัยออนไลน์ด้วยความเข้าใจที่ถูกต้อง
Participation ปฏิสัมพันธ์ที่ดี ด้วยการแนะนำทักษะและพฤติกรรมการสื่อสารออนไลน์อย่างเหมาะสม
โดยใน 4 แกนหลักนี้ จะมี 32 โมดูลด้วยกัน และในจำนวนนี้มี 21 โมดูล เป็นองค์ความรู้ในระดับ Foundation สำหรับเยาวชนที่เป็นการวางพื้นฐานการเรียนรู้ในเรื่องนี้ จากนั้นในการเรียนในระดับสูงขึ้น ก็จะเติมความรู้ให้ได้ครบเป็นทั้ง 32 โมดูลด้วยกันนั่นเอง
“ดังนั้นจึงแน่ใจได้ว่า หลักสูตรที่เราออกแบบนี้ ไม่ใช่ One size fit all ทว่า เราได้ออกแบบให้เหมาะสมกับช่วงวัยให้เหมาะสมกับการเรียนรู้ของเขาว่าควรจะรับรู้แค่ไหน”
“และที่สุดแล้ว สิ่งที่อยากจะย้ำอย่างมาก คือ ทางเอไอเอส เราเชื่อในพาวเวอร์ของพาร์ทเนอร์ ที่มีองค์ความรู้ที่เชี่ยวชาญในแต่ละด้าน และเอไอเอสก็เปิดกว้างให้กับทุกความร่วมมือที่จะมาร่วมสร้างสิ่งดีๆ ให้กับสังคมร่วมกัน”
“โดยล่าสุดเราได้รับเสียงสะท้อนจากคนรุ่นใหม่ ที่เห็นว่าหลักสูตร “อุ่นใจไซเบอร์” มีประโยชน์ต่อการสร้างความตระหนักรู้เรื่องภัยไซเบอร์ให้กับคนไทยได้จริง แต่การจะทำอะไรที่ยึดติดอยู่กับความเป็นวิชาการ มันก็อาจจะน่าเบื่อและยังไม่ตรงกับไลฟ์สไตล์การเรียนรู้ของคนรุ่นใหม่ จึงเกิดไอเดียที่ให้ทางเอไอเอสไปร่วมมือกับ จอยลดา แพลตฟอร์มที่นำเสนอ “นิยายแชท” ยอดนิยม ซึ่งก็มาตอบรับกันพอดีกับความตั้งใจของเอไอเอส ที่อยากถ่ายทอดเนื้อหาของหลักสูตร อุ่นใจไซเบอร์ ในรูปแบบใหม่ๆ ที่เข้าถึงคนทุกเพศ ทุกวัย และการนำเสนอหลักสูตรนี้ในรูปแบบของ Edutainment ผ่านนิยายแชทก็เป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่จะทำให้เนื้อหาด้านภัยไซเบอร์ถูกเสนอในรูปแบบที่เข้าใจง่าย โดนใจคนรุ่นใหม่”
“นี่จึงเป็นที่มาให้ทาง เอไอเอส ได้เริ่มต้นทำงานร่วมกับ จอยลดา ในการนำเนื้อหาจากหลักสูตรออกมาแปลงเป็นเนื้อหานิยายแชทครั้งแรกในไทย โดยเป็นการถ่ายทอดเรื่องราวปัญหาภัยไซเบอร์ วิธีการรับมือ และทักษะหลักที่คนไทยควรรู้ ออกมาเป็น 7 เรื่อง บนแพลตฟอร์มของจอยลดา”
เปิดความร่วมมือกับ จอยลดา สร้างปรากฎการณ์ครีเอท Edutainment รูปแบบใหม่ ผ่าน 7 นิยายแชท สื่อถึง 7 ทักษะหลักที่คนไทยควรรู้ในยุคไซเบอร์
ในโอกาสนี้ ศาสตรา วิริยะเจริญธรรม กรรมการผู้จัดการ จอยลดา ได้มากล่าวถึงความร่วมมือกับทางเอไอเอสด้วยว่า
“จอยลดา ได้ก่อตั้งขึ้นเมื่อปี 2017 เราเป็นผู้ผลิตนิยายแชต (Chat Novel) แห่งแรกของประเทศไทย เป็น Community ของคนรุ่นใหม่ที่หลงใหลในการเล่าเรื่อง และในฐานะแพลตฟอร์มที่เป็นส่วนหนึ่งในไลฟ์สไตล์ของคนรุ่นใหม่ ซึ่งมีผู้ใช้งานรวมมากกว่า 10 ล้านดาวน์โหลด บวกกับความตั้งใจของจอยลดาตั้งแต่เริ่มก่อตั้ง คือ เราต้องการให้คอมมูนิตี้ของจอยลดาเป็นพื้นที่สำหรับการเสพเรื่องราวที่สร้างสรรค์ และปลอดภัยสำหรับกลุ่มผู้ใช้งาน เราจึงให้ความสำคัญกับการป้องกัน “ปัญหาจากภัยไซเบอร์” ที่ในทุกวันนี้สร้างผลกระทบให้กับผู้คนในวงกว้างมากขึ้นเรื่อย”
“และความตั้งใจนี้ก็ไปสอดคล้องกันพอดีกับทาง เอไอเอส ที่ไม่ใช่แค่ผู้ให้บริการเครือข่ายดิจิทัลของไทยเท่านั้น แต่ให้ความสำคัญกับการสร้างความตระหนักและให้ความรู้เรื่องภัยไซเบอร์มาตลอด เราจึงมาจับมือกัน โดยใช้จุดแข็งของแพลตฟอร์มจอยลดา รวมถึงดึงกลุ่มนักเขียนและ Content Creator มาร่วมกันครีเอทเรื่องราวจากเนื้อหาในหลักสูตร “อุ่นใจไซเบอร์” ให้เป็นนิยายแชท 7 เรื่อง ที่สะท้อนให้เห็นถึงภัยไซเบอร์ด้านต่างๆ ซึ่งจะทำให้ผู้อ่านได้รับทั้งความสนุกจากเนื้อหาของนิยายแชท และได้เรียนรู้แนวทางการรับมือเมื่อเจอกับภัยไซเบอร์ด้วย”
โดย นิยายแชท ทั้ง 7 เรื่อง ก็จะนำเสนอข้อคิด สร้างทักษะสำคัญเพื่อรับมือภัยไซเบอร์ ทั้ง 7 ด้าน ดังนี้
1. Cyber Balance ทักษะการจัดสรรหน้าจอ จากนิยายแชท เรื่อง “Let’s Level Up! อย่าลาสแกรนมา”
2. Cyber Security การจัดการความปลอดภัยทางไซเบอร์ส่วนบุคคล จากนิยายแชท เรื่อง “Let’s Level Up! คุณพ่อผู้พิทักษ์”
3. Cyber Ability ทักษะการรู้เท่าทันสื่อ จากนิยายแชท เรื่อง “Let’s Level Up! รู้ไว้ใช่ว่า…ฉบับป้ามหาภัย”
4. Cyber Safety การกลั่นแกล้งบนโลกออนไลน์ จากนิยายแชท เรื่อง “Let’s level up! เพื่อเธอ เพื่อฝัน เพื่อฉันคนใหม่”
5. Cyber Identification อัตลักษณ์พลเมืองไซเบอร์ / Cyber Empathy มารยาททางไซเบอร์ จากนิยายแชท เรื่อง “Let’s Level Up! ขอเป็นนายแค่ 5 นาที”
6. Cyber Rights การจัดการความเป็นส่วนตัว จากนิยายแชท เรื่อง “Let’s Level Up! ความฝันของอันดา”
7. Cyber Communication ร่องรอยบนโลกออนไลน์ จากนิยายแชท เรื่อง “Let’s Level Up! หนึ่งคลิก… พลิกอนาคต”
โดยเนื้อหาทั้งหมดจะถูกสร้างสรรค์ให้สนุก เข้าใจง่าย ตามสไตล์ของจอยลดา ซึ่งจะเผยแพร่บนแอปพลิเคชัน “Joylada” และทาง Microsite (joylada.com/aisxjoylada) นอกจากนี้ยังมีกิจกรรมมากมาย เพื่อสร้างเสริมความรู้และทักษะการใช้งานบนโลกออนไลน์อย่างสร้างสรรค์และปลอดภัย อาทิ ทุกการอ่านของทุกคนจะช่วยสมทบทุนบริจาคให้แก่ “มูลนิธิสายเด็ก 1387” ภายใต้แคมเปญ Let’s Level up ฝ่าภารกิจอัปเลเวลความรู้ สู่สุขภาวะดิจิทัลที่ดี อีกด้วย
เอไอเอส กับหลากหลายภารกิจทำเพื่อสังคม
อสม.ไทย ห่างไกล Fake news ด้วยแอป ‘อสม.ออนไลน์’ เวอร์ชันอัปเกรดโดย สปสช. & เอไอเอส
