“จีน” รุกพลังงานสะอาดต่อเนื่อง เดินหน้าทดสอบโรงงานแปลง “ถ่านหิน” เป็น “เอทานอล” ที่ใหญ่ที่สุดในโลก

“จีน” เปิดดำเนินการทดสอบโรงงานที่ใหญ่ที่สุดในโลกที่สามารถแปลงถ่านหินเป็นเอทานอลได้ เพื่อเอาชนะความท้ายของการผลิตเอทานอลแบบดั้งเดิมจากพืชผลทางเกษตร เช่น ข้าวโพดและอ้อย ซึ่งเบียดบังความต้องการอาหารของมนุษย์ ท่ามกลางปัจจัยลบสำคัญอย่างราคาธัญพืชของจีนที่เพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง


แม้ “ถ่านหิน” จะถูกตีตราว่าเป็นพลังงานล้าสมัยและเป็นมลพิษต่อโลกแต่ “สายการผลิตที่ใช้ถ่านหินมีความสำคัญต่อความมั่นคงด้านอาหารและพลังงานของจีน” ผู้ร่วมพัฒนาสถาบันฟิสิกส์เคมีต้าเหลียน (DICP) กล่าว
โรงงานผลิตเอทานอลที่ใช้ถ่านหินที่ใหญ่ที่สุดในโลกได้เริ่มดำเนินการทดสอบในภาคตะวันออกเฉียงใต้ของจีนแล้ว โดยโรงงานแห่งนี้มีกำลังการผลิต 600,000 ตันต่อปี ใช้ถ่านหินเป็นวัตถุดิบในการผลิตเอทานอลแทนพืชผลทางการเกษตรอย่างอ้อย ข้าว ข้าวฟ่าง ข้าวโพด และมันสำปะหลัง ซึ่งคาดว่าจะช่วยลดแรงกดดันต่อแหล่งอาหารของจีน ในขณะเดียวกันก็ลดการพึ่งพาการนำเข้าเอทานอลที่เป็นเชื้อเพลิง

“เอทานอล” ซึ่งเป็นสารเติมแต่งในน้ำมันเบนซินและเป็นสารเคมีพื้นฐานที่มีคุณค่า นับเป็นแหล่งพลังงานทดแทนที่สะอาดและมีความหนาแน่นใกล้เคียงกับน้ำมันเบนซิน เอทานอลแบบแอนไฮดรัสที่มีความเข้มข้นมากกว่า 99.5% สามารถผสมกับน้ำมันเบนซินได้ เพื่อปรับปรุงการปล่อยไอเสียและเพิ่มประสิทธิภาพการเผาไหม้เชื้อเพลิง
Statista รายงานว่าสหรัฐอเมริกาเป็นผู้ผลิตเอทานอลเชื้อเพลิงชั้นนำของโลก ในปี 2565 สหรัฐอเมริกาผลิตเอทานอลได้ 15,400 ล้านแกลลอน และยังเป็นผู้ผลิตเชื้อเพลิงชีวภาพชั้นนำโดยรวมของโลกอีกด้วย ส่วนบราซิลเป็นประเทศผู้ผลิตรายใหญ่อันดับ 2 ของโลก โดยมีกำลังการผลิต 7,420 ล้านแกลลอน อันดับ 3 คือ สหภาพยุโรป มีกำลังการผลิต 1,330 ล้านแกลลอน

แต่สิ่งที่น่ากังวลและเป็นปัญหาที่ส่งผลกระทบต่อความมั่นคงทางอาหารเป็นอย่างมากก็คือ การผลิตเอทานอลแบบดั้งเดิมจากข้าวโพดหรืออ้อยเป็นการแข่งขันกับความต้องการอาหารของมนุษย์ ขณะที่ราคาธัญพืชของจีนที่สูงขึ้นก็ถือเป็นความท้าทายเช่นกัน การหาโซลูชั่นอื่น เช่น การใช้ถ่านหินเกรดต่ำซึ่งเป็นแร่ธาตุที่จีนมีอยู่มากมายมาใช้เป็นวัตถุดิบแทนพืชผลทางเกษตรเหล่านั้น จะสามารถประหยัดธัญพืชได้หลายล้านตันต่อปี
“เส้นทางการผลิตเอทานอลด้วยวิธีการใหม่นี้ มีความสำคัญต่อความมั่นคงทางอาหารของจีนเป็นอย่างมาก รวมถึงความมั่นคงด้านพลังงาน และห่วงโซ่อุปทานของอุตสาหกรรมเคมี ซึ่งจะเพิ่มมูลค่าเพิ่มของถ่านหินอย่างมหาศาล และเป็นวิธีที่เป็นไปได้สำหรับการพัฒนาคาร์บอนต่ำของอุตสาหกรรมเหล็กและปิโตรเคมี” สถาบันฟิสิกส์เคมีต้าเหลียน (DICP) ของสถาบันวิทยาศาสตร์จีน ระบุในรายงานบนเว็บไซต์ของสถาบันฯ
หลิว จงหมิน หัวหน้าทีมวิจัย ผู้อำนวยการ DICP และนักวิชาการของ Chinese Academy of Engineering กล่าวว่า ตลาดเอทานอลของจีนเป็นที่ต้องการอย่างมาก แต่ซัพพลายกลับไม่เพียงพอ จนทำให้มีช่องว่างของเชื้อเพลิงเอทานอลในจีนอยู่ที่ประมาณ 10 ล้านตันในปี 2565
ด้วยโซลูชั่นนี้ จีนหวังเป็นอย่างยิ่งว่าจะพลิกสถานการณ์อันน่าหวาดหวั่นได้ โดยโรงงานที่ใช้ถ่านหินในเมืองหวยเป่ย มณฑลอานฮุย ใช้เทคโนโลยีขั้นสูงที่พัฒนาโดย DICP และกลุ่มปิโตรเลียมส่านซี หยานชาง ของรัฐ ตามรายงานของสำนักข่าวซินหัว
หลังจากค้นคว้าวิธีการผลิตเอทานอลที่ไม่ใช่พืชผลมาตั้งแต่ปี 2553 ทีมวิจัยของ DICP ได้พัฒนาเทคโนโลยีขั้นสูงที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมที่เรียกว่า DMTE โดยใช้ซินแก๊ส (แก๊สเชื้อเพลิงผสม ส่วนผสมหลักประกอบด้วย ไฮโดรเจน, คาร์บอนมอนอกไซด์และคาร์บอนไดออกไซด์) เป็นวัตถุดิบในการผลิตเอทานอลสัมบูรณ์โด
ปฏิกิริยาคาร์บอนิลเลชันของไดเมทิลอีเทอร์ ตามด้วยปฏิกิริยาไฮโดรจิเนชันของเมทิลอะซิเตต และได้อัปเกรดเทคโนโลยีและตัวเร่งปฏิกิริยาอย่างต่อเนื่อง รวมถึงปรับกระบวนการทำปฏิกิริยาให้เหมาะสม ซึ่งวางรากฐานที่มั่นคงสำหรับอุตสาหกรรมขนาดใหญ่
ในเดือนมิถุนายนปีที่แล้ว จีนบรรลุมาตรฐานสากลในด้านการผลิตถ่านหินเป็นเอทานอลอย่างเป็นทางการ ด้วยการทดลองใช้โรงงานขนาด 500,000 ตัน

เอทานอล

“ขณะนี้ โรงงานอุตสาหกรรม 13 แห่ง (รวมถึง 2 แห่ง นอกประเทศจีน) วางแผนที่จะใช้เทคโนโลยี DMTE ซึ่งประกอบด้วยกำลังการผลิตเอทานอล 3.95 ล้านตันต่อปี” รายงานของ DICP ระบุ
ที่น่าสนใจคือ ขณะนี้ “จีน” เป็นประเทศเดียวที่ใช้เทคโนโลยีนี้ในระดับอุตสาหกรรม
ว่ากันถึงความดีเด่นของ “เอทานอล” เนื่องจากเอทานอลสามารถเปลี่ยนเป็นเอทิลีนหรือแทนที่เอทิลีนในปฏิกิริยาบางอย่างซึ่งทำให้เกิดเป็นวัตถุดิบตั้งต้นทางเคมี เอทานอลจึงมีคุณลักษณะสำคัญ 2 ประการคือ เป็นทั้งผลิตภัณฑ์พลังงานที่ดีเยี่ยมและเป็นวัตถุดิบเคมีปริมาณมากที่สามารถนำมาใช้ในการผลิตผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวข้องหลายร้อยรายการ อาทิ ใช้เป็นสารตั้งต้นหรือตัวทำละลาย (เพื่อผลิตเครื่องสำอาง ยา น้ำหอม สบู่ ฯลฯ) ใช้ผสมในเชื้อเพลิงเพื่อเพิ่มค่าออกเทน และลดปริมาณเชื้อเพลิงบางชนิด เช่น น้ำมันแก๊สโซฮอล์ใช้เป็นส่วนผสมของเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ต่างๆ ใช้สำหรับการฆ่าเชื้อหรือล้างแผล เช่น แอลกอฮอล์ 75% ใช้สำหรับการทำความสะอาด และฆ่าเชื้อในส่วนผสมของน้ำยาฆ่าเชื้อ รวมถึงใช้เป็นตัวทำละลายทั้งทางด้านอุตสาหกรรมและทางเภสัชกรรม เช่น เป็นตัวทำละลายในยาแก้ไอ เป็นต้น
หากผลการทดสอบราบรื่นและเป็นไปตามแผนการที่วางไว้ คาดว่าจะแก้ปัญหาการขาดแคลนเอทานอลอย่างรุนแรงของแผ่นดินใหญ่ได้ และลดการพึ่งพาการนำเข้า รวมถึงทำให้จีนมีความมั่นคงทางพลังงาน และความมั่นคงทางอาหารมากขึ้นด้วย

ที่มา :