หลายคนอาจยังไม่ทราบว่าเมื่อพูดถึงผู้นำ อุตสาหกรรมอวกาศ ระดับโลกในตอนนี้ มีชื่อของ ประเทศอินเดีย อยู่ในลิสต์นี้ด้วย เพราะในปี 2565 ที่ผ่านมา อุตสาหกรรมอวกาศ ของอินเดียมีมูลค่าประมาณ 8.4 พันล้านเหรียญสหรัฐ และด้วยการดำเนินนโยบายอวกาศของอินเดีย (Indian Space Policy 2023) คาดว่าตัวเลขนี้จะเพิ่มขึ้นเป็น 44 พันล้านเหรียญสหรัฐในปี 2576 ด้วยอัตราการขยายตัวเฉลี่ยต่อปี(CAGR) ที่ 16% และครองส่วนแบ่งในตลาดโลกอย่างมีนัยสำคัญที่ 8% และความยิ่งใหญ่ของ อุตสาหกรรมอวกาศ ของอินเดีย ยังการันตีด้วยประเด็นข่าวในด้านต่างๆ ที่เราควรมาอัปเดตกันเพื่อไม่ให้ตกข่าวสำคัญนี้
อินเดียกับการผลักดันเอกชนสร้างดาวเทียม เพื่อเดินหน้าพัฒนา อุตสาหกรรมอวกาศ ของประเทศ
อินเดียกำลังเปิดรับข้อเสนอจากบริษัทเอกชน 30 แห่ง เพื่อพัฒนาและดำเนินงานโครงการกลุ่มดาวเทียมสำรวจโลก (Earth Observation: EO) ภายใต้การกำกับดูแลของศูนย์ส่งเสริมและอนุญาตกิจการอวกาศแห่งชาติอินเดีย (IN-SPACe) ซึ่งเป็นหน่วยงานภายใต้สังกัดกระทรวงอวกาศของรัฐบาลอินเดีย มีบทบาทสำคัญในการส่งเสริม สนับสนุน อนุญาต และกำกับดูแลกิจการด้านเทคโนโลยีอวกาศในประเทศอินเดีย
สำหรับบริษัทที่เข้าร่วมโครงการมีทั้งบริษัทยักษ์ใหญ่อย่าง Tata Advanced Systems และสตาร์ทอัพรุ่นใหม่ เช่น Pixxel และ Satsure โดยเป้าหมายหลักของอินเดียคือการลดการพึ่งพาข้อมูลจากต่างประเทศ เสริมสร้างความมั่นคง พัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน และยกระดับความแม่นยำของการทำแผนที่
โดยเงื่อนไขและสิทธิประโยชน์สำหรับบริษัทที่เข้าร่วม ผู้สมัครต้องระดมทุนหรือลงทุนอย่างน้อย 850 ล้านรูปี หรือประมาณ 339 ล้านบาทในกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับอวกาศ ที่มีมูลค่า 8,500 ล้านรูปี หรือประมาณ 3,392 ล้านบาท หรือมีรายได้รวม 2,000 ล้านรูปี หรือประมาณ 798 ล้านบาท ในช่วง 3 ปีที่ผ่านมา นอกจากนี้ต้องสร้างศูนย์ควบคุมยานอวกาศในอินเดีย หรือร่วมมือกับผู้ให้บริการสถานีภาคพื้นดินในประเทศ
ทั้งนี้ รัฐบาลอินเดียวางแผนจะปล่อยเงินกู้สูงถึง 8,770 ล้านรูปี หรือประมาณ 3,500 ล้านบาทให้กับผู้ชนะในการนำเสนอโครงการ และใช้บริษัทจัดการเงินและโครงสร้างพื้นฐานของอินเดีย หรือ IIFCL Projects Ltd ภายใต้การดูแลของกระทรวงการคลัง ซึ่งเป็นหน่วยงานที่ปรึกษาภายใต้กระทรวงการคลัง ทำหน้าที่กำกับดูแลกระบวนการประมูลโครงการ ปัจจุบัน อินเดียดึงข้อมูล EO ส่วนใหญ่มาจากบริษัทและหน่วยงานต่างประเทศ เช่น สำนักงานอวกาศยุโรป (ESA) และองค์การวิจัยอวกาศอินเดีย (ISRO)
เจาะลึกบทบาทของภาคเอกชนใน อุตสาหกรรมอวกาศ ของอินเดีย
การเปิดรับข้อเสนอครั้งนี้แสดงให้เห็นถึงความมุ่งมั่นของรัฐบาลอินเดียในการส่งเสริมบทบาทของภาคเอกชนในอุตสาหกรรมอวกาศ เช่นเดียวกับแนวทางของ NASA ที่ว่าจ้างบริษัทเอกชนอย่าง SpaceX และ Blue Origin เพื่อพัฒนาบางโครงการ รัฐบาลอินเดียตั้งเป้าหมายไว้ 3 ประการสำคัญได้แก่ การส่งเสริมการพาณิชย์ในอวกาศ เพิ่มบทบาทของภาคเอกชนในอุตสาหกรรมอวกาศ และการพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศภายในประเทศ
ปัจจุบันมี 9 กลุ่มบริษัทที่ยื่นข้อเสนอ ซึ่งกำลังอยู่ในกระบวนการประเมินทางเทคนิค คาดว่าจะเสร็จสิ้นภายในเดือนมกราคม 2568 การดำเนินการครั้งนี้สะท้อนให้เห็นถึงการปรับตัวและความพร้อมของอินเดียในการพัฒนาอุตสาหกรรมอวกาศเพื่อแข่งขันในเวทีโลกอย่างจริงจัง
ด้าน Dr. S. Somanath ประธานองค์การวิจัยอวกาศแห่งอินเดีย(Indian Space Research Organisation หรือ ISRO) เปิดเผยถึงศักยภาพและการเติบโตของอุตสาหกรรมในภาคอวกาศของอินเดีย โดยคาดว่าอุตสาหกรรมนี้จะเติบโตด้วยมูลค่า 9-10 พันล้านเหรียญสหรัฐในอนาคต และยังกล่าวชื่นชมความร่วมมือระหว่าง ISRO และบริษัทภาคเอกชนของอินเดีย เช่น บริษัท SFO Technologies ที่พยายามเน้นย้ำบทบาทในการพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและโครงการริเริ่มด้านความยั่งยืนและอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ปัจจุบัน อุตสาหกรรมอวกาศของอินเดียเปิดโอกาสอย่างมากให้กับภาคเอกชนในประเทศเพื่อพัฒนาและก้าวสู่ยุคใหม่ของภาคอุตสาหกรรมแห่งอนาคต
การออกมาเน้นย้ำถึงความสำคัญของอุตสาหกรรมอวกาศของอินเดียเกิดขึ้นภายหลังจากการกล่าวเปิดตัวโครงการส่งเสริมการลดปริมาณคาร์บอนในระดับต่ำจากบริษัท SFO Technologies (ดำเนินงานภายใต้ NeST Group) และประธานฯ ได้เสริมว่ามี บริษัทเอกชนกว่า 400 บริษัทได้รับประโยชน์จากการใช้เทคโนโลยีที่พัฒนาโดย ISRO จากภารกิจต่างๆ โดยที่ผ่านมา การผลิตยานอวกาศจำลอง Chandrayaan เป็นหนึ่งในความร่วมมือระหว่าง SFO Technologies และ ISRO ด้วย ทำให้บริษัท SFO Technologies กลายเป็นเครื่องยนต์สำคัญต่อการขับเคลื่อนเศรษฐกิจและสามารถส่งเสริมนโยบายของภาครัฐต่อภาคอุตสาหกรรมอวกาศ
ตามที่ NeST Group ได้เปิดตัวโครงการส่งเสริมการลดปริมาณคาร์บอนในระดับต่ำ ซึ่งสอดคล้องกับเป้าหมายขององค์การสหประชาชาติที่มุ่งลดการปล่อยก๊าซคาร์บอนลง 50% ภายในปี 2035 และให้เป็นศูนย์ภายในปี 2040 บริษัท SFO Technologies ยังร่วมงานอื่นๆ กับ ISRO อีกหลายโครงการ เช่น ระบบย่อยของคลื่นวิทยุ RF สำหรับภารกิจ Chandrayaan และ Aditya การผลิตระบบเสาอากาศ และระบบควบคุมเครื่องยนต์ Cryogenic Engine System นอกจากนี้ องค์การ ISRO ได้หารือเพื่อกระชับความร่วมมือกับ NeST Group ในการเดินหน้าอุตสาหกรรมอวกาศ เช่น โครงการ Gaganyaan ที่มีวัตถุประสงค์เพื่อนำมนุษย์ขึ้นสู่อวกาศ อย่างไรก็ดี ทั้งสองฝ่ายยังคงยึดถือและให้ความสำคัญกับประเด็นด้านสิ่งแวดล้อมและการลดปริมาณคาร์บอนให้สอดคล้องตามเป้าหมายของ UN
อัปเดต 4 ผลกระทบทางเศรษฐกิจและความท้าทายของอินเดีย บนเส้นทางการเป็นผู้นำอุตสาหกรรมอวกาศโลก
อย่างไรก็ดี บนเส้นทางการเป็นผู้นำอุตสาหกรรรมอวกาศโลกของอินเดีย มีผลกระทบทางเศรษฐกิจและความท้าทายเกิดขึ้นในหลากหลายแง่มุม
1. ความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีและการแบ่งปันองค์ความรู้: ความร่วมมือกับองค์การ ISRO สามารถช่วยให้บริษัทไทยเข้าถึงเทคโนโลยีอวกาศขั้นสูงและเพิ่มความเชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีดาวเทียม การสำรวจอวกาศ และสาขาที่เกี่ยวข้อง โครงการวิจัยและพัฒนาร่วม (R&D) จะช่วยขับเคลื่อนไปสู่นวัตกรรมที่เป็นประโยชน์ต่อทั้งสองประเทศ
2. การขยายตลาด: ผู้ส่งออกไทยสามารถใช้ประโยชน์จากภาคอุตสาหกรรมอวกาศที่กำลังเติบโตของอินเดียในการส่งออกสินค้าและบริการที่เกี่ยวข้องกับเทคโนโลยีอวกาศ ส่วนประกอบดาวเทียม และอุปกรณ์สนับสนุนภาคพื้นดิน บริษัทอินเดียสามารถพิจารณาประเทศไทยเป็นที่ตั้งเชิงกลยุทธ์ เพื่อขยายตลาดดังกล่าวในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
3. การส่งเสริมอุตสาหกรรมที่เกี่ยวเนื่อง: การเติบโตในภาคอุตสาหกรรมอวกาศสามารถกระตุ้นให้ภาคอุตสาหกรรมอื่นๆเติบโต เช่น อิเล็กทรอนิกส์ โทรคมนาคม และวิศวกรรมวัสดุในประเทศไทย ซึ่งนำไปสู่เศรษฐกิจที่มีความหลากหลายและยืดหยุ่นมากขึ้น
4. ความเสี่ยงทางเทคโนโลยีและความมั่นคง: การบูรณาการทำงานร่วมกันในโครงการที่เกี่ยวเนื่องกับเทคโนโลยีที่อ่อนไหวก่อให้เกิดความเสี่ยงด้านการโจรกรรมทรัพย์สินทางปัญญา ภัยคุกคามทางไซเบอร์ และการควบคุมการถ่ายโอนเทคโนโลยี
อย่างไรก็ดี ในปี 2566 อุตสาหกรรมการบินและอวกาศทั่วโลกเติบโตถึง 630,000 ล้านเหรียญสหรัฐ ซึ่งคาดว่าจะเติบโตปีละ 9% จนสูงถึง 1.8 ล้านล้านเหรียญสหรัฐฯ ภายในปี 2578 ภาคเอกชนมีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนนวัตกรรมและการเข้าถึงธุรกิจผ่านการลงทุนขนาดใหญ่
ขณะเดียวกัน ความร่วมมือระหว่างภาคเอกชนที่อยู่นอกเหนือจากอุตสาหกรรมอวกาศ (non-space private sector) กับผู้มีส่วนเกี่ยวข้องกับอุตสาหกรรมอวกาศโดยตรงยังคงขยายตัวอย่างต่อเนื่อง รัฐบาลอินเดียได้เปิดตัวนโยบายด้านอวกาศของอินเดีย 2566 (Space Policy 2023) ซึ่งเป็นความพยายามครั้งสำคัญที่จะดึงดูดและส่งเสริมการมีส่วนร่วมของหน่วยงานภาคเอกชนในด้านอวกาศ
โดยอินเดียมีบริษัท Startup ด้านเทคโนโลยีอวกาศที่ได้รับการรับรองจากกรมส่งเสริมอุตสาหกรรมและการค้าในประเทศ (Department for Promotion of Industry and Internal Trade: DPIIT) จำนวน 189 บริษัท เป็นเงินลงทุนรวม 124.7 ล้านเหรียญสหรัฐ ระหว่างเดือนมีนาคมถึงธันวาคม 2566 อย่างไรก็ดี การออกมาแถลงของประธาน ISRO ถึงโอกาสทางธุรกิจในภาคอวกาศของอินเดียในครั้งนี้ จะมีส่วนช่วยสร้างความมั่นใจให้แก่ภาคธุรกิจภายในประเทศและต่างประเทศที่มีความสนใจประกอบธุรกิจที่เกี่ยวข้องทั้งทางตรงและทางอ้อมกับอุตสาหกรรมอวกาศของอินเดีย โดยสามารถพิจารณาตัวอย่างความร่วมมือของบริษัท SFO Technologies ในสาขาต่างๆ เพื่อนำไปประยุกต์ใช้ในโมเดลทางธุรกิจต่อได้
และเมื่อมาดู อุตสาหกรรมอวกาศ ในประเทศไทยมีธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับอุตสาหกรรมอวกาศและอุตสาหกรรมที่เกี่ยวเนื่องกว่า 35,600 กิจการ (สวทช, 2564) ดังนั้น ผู้ส่งออกไทย หรือ Startups จึงควรสร้างความได้เปรียบจากอุตสาหกรรมอวกาศผ่านตลาด Niche Market เช่น ส่วนประกอบดาวเทียมเฉพาะ วัสดุที่ทันสมัย หรือซอฟต์แวร์โซลูชั่น ซึ่งเน้นในด้านที่ไทยมีศักยภาพและตอบอุปสงค์ของธุรกิจ จะช่วยสร้าง Branding ของไทยให้เติบได้ในตลาดอินเดีย
ที่มา :
- บทความเรื่อง “ประธาน ISRO มองเห็นโอกาสทางธุรกิจในภาคอวกาศของอินเดียด้วยมูลค่าสูงถึง 10 พันล้านเหรียญสหรัฐ” จากเว็บไซต์ ditp.go.th กรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ กระทรวงพาณิชย์
- รายงานข่าว เรื่อง “อินเดียผลักดันเอกชนสร้างดาวเทียมหวังพัฒนาอุตสาหกรรมอวกาศของประเทศ” จาก Facebook : TNN Tech
อัปเดตการเติบโตของภาคอุตสาหกรรมต่างๆในระดับโลก
จับตา “อุตสาหกรรมก่อสร้าง” แห่งอนาคต กับบทบาทสำคัญของแร่ธาตุและโลหะในการพัฒนามหานครใหม่ ปี 2050
เผยโฉม SK6000 เครนเทพ! จากเนเธอร์แลนด์ เขย่าวงการวิศวกรรม ยกระดับอุตสาหกรรมก่อสร้างสู่ความยั่งยืน
“ริยาดแอร์” กับการปฏิวัติธุรกิจการบินโลกและการพลิกโฉมอุตสาหกรรมท่องเที่ยวของซาอุดีอาระเบีย
