ข้อดีของการใช้ชีวิตอยู่ในยุคที่ผู้คนสื่อสารกันผ่านสื่อออนไลน์ โซเชียลเน็ตเวิร์คที่ทุกคนชื่นชอบ นั่นคือ ความสะดวก รวดเร็ว ในการปฏิสัมพันธ์และสื่อสารกันในแทบทุกเรื่อง เพียงแค่ส่งข้อความ หรือ แชท (Chat) ผ่านแอปพลิเคชันยอดฮิตอย่าง ไลน์ เฟซบุ๊ก แค่ไม่กี่คำก็สื่อสารกันรู้เรื่องแล้ว ทว่า ในความรวดเร็วนี้ก็เหมือนเป็นดาบสองคม ที่ส่งผลให้คนยุคนี้ทำอะไรด้วยความเร็ว ขาดสติ และประมาท กระทั่งเกิดเรื่องราวที่ไม่คาดคิดเสมอ โดยหนึ่งในหายนะของคนในยุคสื่อออนไลน์ครองเมืองนี้ นั่นคือการ ‘แชทยืมเงินออนไลน์’ แล้วโดนฝ่ายผู้มาขอหยิบยืมนั้นชักดาบ ไม่คืนเงิน… เอาล่ะสิ ผู้ให้ยืม จะทำอย่างไรเพื่อให้ได้เงินคืนกันเล่า

ประเด็นนี้ นับเป็นคดีหนึ่งที่เกิดขึ้นบ่อยมากในยุคนี้ ล่าสุด สำนักงานกิจการยุติธรรม จึงได้จัดทำบทความและอินโฟกราฟิก เพื่อให้ความรู้กับบุคคลทั่วไปว่าเมื่อตกกระไดพลอยโจน ตอบตกลงผ่านการ แชทยืมเงินออนไลน์ หรือทางโซเชียลเน็ตเวิร์ค ไปแล้ว ถ้าผู้ยืมไปเกิดไม่คืน จะฟ้องร้องตามกฎหมายได้อย่างไร ต้องมีหลักฐานอะไรประกอบการฟ้องร้องบ้าง?


‘แชทยืมเงินออนไลน์’ อย่างไร จึงจะเป็นหลักฐานใช้ฟ้องร้องได้ตามกฎหมาย

ในเบื้องต้น บทความของ สำนักงานกิจการยุติธรรม ฟันธง คลายความกังวล กันก่อนเลยว่า ข้อความในการแชทยืมเงินกัน สามารถใช้เป็นหลักฐานในการฟ้องศาลได้ โดยอาศัยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ แต่ถ้าเป็นการยืมเงินกันเกิน 2,000 บาท ต้องทำหนังสือเป็นหลักฐานและลงลายมือชื่อ จึงจะสามารถฟ้องร้องบังคับคดีได้ และ พ.ร.บ.ว่าด้วยธุรกรรมอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2544 กล่าวถึง “ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ คือ อักษร อักขระ ตัวเลข เสียงหรือสัญลักษณ์อื่น ที่แสดงความสัมพันธ์ระหว่างบุคคลกับข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์นั้น”

แล้วแชทที่จะใช้เป็นหลักฐานในการยืมเงินนั้นจะต้องมีองค์ประกอบหรือรายละเอียดอะไรบ้าง จึงจะใช้เป็นหลักฐานฟ้องร้องได้ตามกฎหมายที่กล่าวมา

  1. ข้อความแชท (Chat) ที่ระบุข้อความขอยืมเงิน จำนวนเงิน และเห็นบัญชีผู้ใช้ว่าเป็นใครที่มาขอยืมเงิน
  2. บัญชีผู้ใช้ของผู้ยืมเงิน (Account) ในแชทจะต้องสามารถระบุชื่อบัญชีผู้ใช้ของผู้ยืมเงิน และเป็นข้อมูลชื่อบัญชีผู้ใช้ที่มีระบบปลอดภัยและเชื่อถือได้
  3. หลักฐานการโอนเงิน (Slip) ที่ระบุวันเวลาที่โอนเงิน ไม่แก้ไขวันเวลารับส่งข้อความหากมีหลักฐานดังที่กล่าวมา ถือเป็นหนังสือใช้เป็นหลักฐานในการฟ้องศาลได้

นอกจากนั้น ทางสำนักงานกิจการยุติธรรมยังเน้นย้ำถึงคดีที่เคยเกิดขึ้นและให้วิธีการป้องกันและทางออกของปัญหาไว้ด้วยว่า

“ในกรณีที่มีมิจฉาชีพมาแฮ็คบัญชีผู้ใช้เพื่อปลอมตัวเป็นเราและนำไปใช้ยืมเงินผู้อื่น กรณีนี้จะถือเป็นการยืมเงินหรือไม่นั้น ขึ้นอยู่กับผู้ใช้บัญชีนที่ต้องพิสูจน์ให้ได้ว่า แชทยืมเงินนั้น ไม่ได้ถูกส่งโดยตัวตนจริงๆ ของเข้าของบัญชีแชท”

จากคดีที่เกิดขึ้นอยู่เป็นประจำนี้ จึงขอย้ำเตือนว่าการตั้งค่าความปลอดภัยในการเข้าถึงระบบแชทในแอปพลิเคชันต่างๆ ของคนยุคนี้ ต้องมีความระมัดระวังมากขึ้น โดยคาถาเตือนตนที่สามารถป้องกันภัยออนไลน์นี้ได้ นั่นคือ

  • เปลี่ยนรหัสผ่าน (Password) บ่อยๆ
  • ไม่ควรให้ระบบจดจำรหัสผ่าน (Password) อัตโนมัติ ต้องใส่รหัสผ่าน (Password) เองทุกครั้งที่เข้าระบบ
  • ควรเก็บข้อมูลบัญชีผู้ใช้และรหัสผ่านต่างๆ ไว้เป็นเรื่องเฉพาะตัว

รู้ไว้ใช่ว่า แชท เกี่ยวข้องกับเรื่องเงิน อะไรบ้าง ที่เป็นหลักฐานฟ้องร้องตามกฎหมายได้

“เมื่อ แชทยืมเงินออนไลน์ ได้รับการตีความว่าสามารถใช้เป็นหลักฐานฟ้องร้องได้ตามกฎหมายอย่างที่กล่าวมาได้แล้ว มีแชทเกี่ยวกับเรื่องเงินอะไรอีกหรือไม่ ที่อาจถูกใช้เป็นหลักฐานได้?”

คำตอบของคำถามนี้เป็นอีกหนึ่งเรื่องน่ารู้ที่คนยุคนี้ควรรู้ไว้เช่นกัน โดยธุรกรรมทางการเงินที่เข้าข่ายสามารถใช้แชทผ่านสื่อออนไลน์ หรือโซเชียลเน็ตเวิร์ค ในการฟ้องร้องตามกฎหมายได้ ถ้าเข้าหลักเกณฑ์ตามที่ตัวบทกฎหมายกำหนด นั่นคือ

  1. การปลดหนี้ ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ กล่าวถึง การปลดหนี้ ว่า “การปลดหนี้ให้เพียงมีหนังสือเป็นหลักฐานถือเป็นการยกหนี้ให้” ถ้าแชทถือเป็นหนังสือ การแชทว่าจะยกหนี้ให้หรือปลดหนี้ให้ ก็ถือว่าเป็นการปลดหนี้แล้ว ดังนั้น การแชทในทำนองประชดว่า ถ้าคุณไม่อยากคืน ดิฉันก็ขอยกหนี้ให้ ถือว่าเอาบุญ ก็มีโอกาสเข้าข่ายว่าปลดหนี้ให้แล้ว
  2. การซื้อขายอสังหาริมทรัพย์ ตั้งแต่ 20,000 บาทขึ้นไป ต้องทำเป็นหนังสือเป็นหลักฐาน จึงนำมาใช้ฟ้องร้องได้ ดังนั้น การซื้อขายอสังหาริมทรัพย์ หรือ แก้ว แหวน เงินทอง และการซื้อขายของออนไลน์ ไม่ว่าจะมูลค่ากี่บาท หากมีการแชทที่ตกลงซื้อขายแล้ว ก็เข้าข่ายเป็นหนังสือที่ใช้เป็นหลักฐาน หากไม่ทำตามข้อตกลง จึงนำมาใช้เป็นหลักฐานฟ้องร้องกันได้ต่อไป
  3. พินัยกรรม (แบบธรรมดา) เป็นการแชทและส่งในห้องที่มีบุคคลอื่นอย่างน้อย 2 คน เพื่อเป็นพยาน ก็อาจเข้าข่ายใช้แสดงความประสงค์ว่าจะให้จัดการทรัพย์สินของเจ้ามรดกหลังเสียชีวิตอย่างไรบ้าง


Salika’s Says

ที่สุดแล้ว หากจะถามถึงแนวทางป้องกันเรื่องร้ายๆ ที่อาจเกิดขึ้นกับคนยุคนี้ จากการใช้สื่อออนไลน์หรือโซเชียลเน็ตเวิร์ค คงไม่มีวิธีใดดีไปกว่า การคิดก่อนพิมพ์ คิดก่อนแชท แต่หากเพลี่ยงพล้ำ เข้าไปเกี่ยวข้องกับการให้ยืมเงินผ่านสื่อออนไลน์ หรือโซเชียลเน็ตเวิร์คเสียแล้ว เพื่อให้เหตุการณ์ไม่บานปลาย การขอคำปรึกษาจากนักกฎหมาย ทนายความ หรือนิติกร ผู้เชี่ยวชาญกฎหมายในเรื่องนี้ น่าจะเป็นหนทางที่ดีที่สุด เพราะหากคิดจะดำเนินการฟ้องร้องจริงๆ ก็ต้องมีรายละเอียดยิบย่อยซึ่งเป็นข้อเท็จจริงในแต่ละบริบทให้พิจารณาต่างกรรม ต่างวาระกันไปนั่นเอง


อ้างอิง :


เรื่องน่ารู้เกี่ยวกับเงินๆ ทองๆ ยังมีให้อ่านอีกเยอะ ที่นี่

เปิด 6 กลยุทธ์ ตั้งราคาสินค้าอย่างไร กำไรก็ได้ แถมโดนใจลูกค้าด้วย

ใช้ บล็อกเชน นวัตกรรมเปลี่ยนโลก เปลี่ยนโฉมธุรกิจอย่างไรให้ว้าว

ต้นไม้ ค้ำประกันเงินกู้ จิ๊กซอว์ที่หายไป

Previous articleเตือนกันตรงๆ เตรียมรับมือ ‘Emerging Market Crisis’ กันได้เลย
Next articleสาลิกาคาบข่าว Vol.329/61
mm
เริ่มต้นขีดเขียนในฐานะ สื่อมวลชน กับงานผู้สื่อข่าวประจำกองประชาสัมพันธ์ สถาบันเทคโนโลยีราชมงคล ในปี 2546 ก่อนไปหาประสบการณ์ชีวิตที่เมลเบิร์น ออสเตรเลียมา 1 ปี และกลับมายึดอาชีพ “นักเขียน” จริงจัง กับการเป็น กองบรรณาธิการนิตยสารชีวจิต 3 ปี หลังจากนั้นคิดว่าน่าจะเปลี่ยนสายไปทำงานในบริษัท PR agancy ได้ 6 เดือน เมื่อรู้ว่าไม่ถูกจริต เลยออกมาเป็นนักเขียนฟรีแลนซ์ประจำกองบรรณาธิการนิตยสารฟีลกู้ดอย่าง Happy+ อยู่ 1 ปี สัมภาษณ์ทั้งดาราและคนบันดาลใจ ก่อนเข้าสู่ระบบงานประจำอีกครั้งกับนิตยสาร MBA กับการเป็นนักเขียนที่รับผิดชอบในเซคชั่นหลักสูตร MBA ของสถาบันการศึกษาทั่วประเทศ สั่งสมประสบการณ์อยู่ 3 ปี ก็ได้เวลา Upskill สู่งาน Online content writer ที่ใช้ความชอบและความหลงใหลในการถ่ายทอดเรื่องราวดีๆ ความรู้ใหม่ๆ ในยุค Education 4.0 อุตสาหกรรมทางการแพทย์ ไลฟ์สไตล์ของคนรุ่นใหม่ และการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์