“สวัสดีค่ะ คุณลูกค้าสนใจสินค้ารุ่นไหนสอบถามแอ็ดได้เลยนะคะ แอ็ดยินดีให้บริการค่ะ”
ในยุคทองของ “การตลาดออนไลน์” ผมเชื่อว่า “แฟนพันธุ์แท้สาลิกา” ที่เคยช้อปปิ้งสินค้าผ่านเว็บไซต์ คงคุ้นหูคุ้นตากับประโยคข้างต้นกันเป็นอย่างดี
หากย้อนหลังไปสัก 20 ปี เราคงไม่ค่อยได้ยินประโยคแบบนี้บ่อยนัก เพราะห้วงเวลาดังกล่าวเป็นช่วงที่เพิ่งเริ่มมีธุรกิจใหม่เกิดขึ้น ตามความเฟื่องฟูของเครือข่ายอินเทอร์เน็ต นั่นคืออุตสาหกรรม e-Commerce หรือ “การพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์”
แต่ในยุค 20 ปีให้หลัง โดยเฉพาะเมื่อราว 4-5 ปีมานี้ ความรุ่งเรืองของ Social Network ไม่ว่าจะเป็น Facebook LINE หรือ twitter แม้กระทั่ง YouTube ก่อให้เกิดรูปแบบการค้าขายแนวใหม่ ที่ผู้ขายสินค้าไม่ต้องเสียเงินเช่า Server หรือเปิด Domain Name และควักกระเป๋าเพื่อแลกกับการเป็นเจ้าของเว็บไซต์ในการดำเนินธุรกิจขายสินค้าหรือบริการ
เพราะในปัจจุบัน ดูเหมือนว่า Facebook Fanpage ก็ดี Line@ ก็ดี กำลังเฟื่องฟูสุดๆ ในโลกของ “การตลาดออนไลน์” นั่นเอง
นอกจากนี้ ยังมีกองทัพธุรกิจ Start-up รวมถึง Application บนโทรศัพท์มือถืออีกจำนวนมาก ที่เข้ามาเป็นผู้เล่นหน้าใหม่ในอุตสาหกรรมนี้ ไม่ว่าจะเป็น Uber Airbnb Agoda Expedia และอื่นๆ อีกมากมาย ที่พาเหรดกันเข้ามายึดหัวหาดธุรกิจแนวใหม่ในยุค 5.0
ยังไม่ต้องพูดถึงบรรษัทข้ามชาติยักษ์ใหญ่อย่าง Amazon Alibaba Lazada Shopee ฯลฯ
โดยเฉพาะ Facebook Fanpage และ Line@ ที่มีบทบาทสำคัญในการสร้างงานสร้างรายได้สร้างอาชีพให้กับคนรุ่นใหม่จำนวนมาก ไม่ว่าจะเป็นพนักงานส่งสินค้า ทั้งมอเตอร์ไซค์ และรถกระบะ พนักงานคลังสินค้า พนักงานธุรการประจำสำนักงาน และโดยเฉพาะอย่างยิ่ง “แอ็ด” หรือ Admin Facebook Fanpage และ Admin LINE@
ซึ่งนอกจากจะเปิดพื้นที่ให้กับคนรุ่นใหม่แล้ว ธุรกิจ “ขายของออนไลน์” ยังมีส่วนปลุกชีวิตชีวาให้กับอุตสาหกรรมต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นธุรกิจการเงินการธนาคาร องค์กรขนส่งพัสดุ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง หน่วยไปรษณีย์ที่เกือบจอดไม่ต้องแจวในยุคที่มี e-Mail เกิดขึ้น เพราะไม่มีใครเขียนจดหมาย – ใส่ซอง – ติดแสตมป์กันอีกต่อไปแล้ว ทว่า กลับพลิกฟื้นขึ้นมาจนกลายเป็นยักษ์ใหญ่ได้ก็ในยุคของ “การตลาดออนไลน์” โดยแท้
อาชีพ “แอ็ด” หรือ Admin ไม่ว่าจะเป็น Admin Facebook Fanpage ก็ดี Admin Line@ ก็ดี มีทั้งการสมัครเข้าเป็นพนักงานของบริษัทห้างร้านต่างๆ ที่ดำเนินธุรกิจ “ขายของออนไลน์” และบางทีก็มี “ขายของออฟไลน์” ควบคู่กันไปด้วย แต่ส่วนใหญ่จะเป็นการ “ขายของออนไลน์” เพียวๆ
และมีไม่น้อยที่คนรุ่นใหม่ตั้งตัวเป็นเถ้าแก่เอง โดยการ “ขายของออนไลน์” ด้วยตัวเองเพียงคนเดียว ทั้งโพสต์ Facebook เปิด Line@ จัดหาสินค้า โพสต์โฆษณาขายสินค้า เจรจาต่อรอง ประสานธนาคาร ไปรษณีย์หรือบริษัทรับส่งพัสดุ ติดตามสินค้า รวมบริการหลังการขายต่างๆ อาทิ การเปลี่ยนสินค้า กระทั่งการรับคืนสินค้ามา Claim เป็นต้น
ด้วยช่องทางการตลาดที่เปิดกว้าง อีกทั้งโครงข่ายสาธารณูปโภคทั้งธนาคารและการขนส่งที่สะดวกและหลากหลายมากขึ้น โดยเฉพาะระบบอินเทอร์เน็ตและ Social Media ที่เอื้ออำนวยให้กับการประกอบธุรกิจ “ขายของออนไลน์” รวมถึงธุรกิจบริการต่างๆ ทำให้คนรุ่นใหม่จำนวนไม่น้อย หันหลังให้กับห้องเรียน โรงเรียน รวมถึงวิทยาลัย และมหาวิทยาลัย
เพราะทุกวันนี้ มีนักเรียน นิสิต นักศึกษาจำนวนมากที่ประสบความสำเร็จ เป็นเถ้าแก่น้อยจากการ “ขายของออนไลน์” เพราะมีรายรับรายได้มากกว่าครูบาอาจารย์ที่คอยมองหาพวกเขาในห้องเรียน ว่าเขาและเธอหายไปไหน ทำไมไม่มาเข้าชั้นเรียน
เป็นค่านิยมใหม่ ที่หน่วยงานผู้รับผิดชอบกับการบริหารจัดการระบบการศึกษา รวมถึงผู้บริหารระดับสูงของรัฐควรหันกลับมาทบทวนทิศทางการดำเนินนโยบายทางด้านการศึกษาให้สอดคล้องกับโลกความเป็นจริงในปัจจุบัน
ลำพังยุคครอบครัวเดี่ยว คนรุ่นใหม่ไม่นิยมแต่งงาน หรือแต่งงานก็ไม่อยากมีบุตร หรือมีบุตรก็มีในจำนวนน้อย ลำพังปริมาณเด็กเกิดใหม่ที่จะป้อนเข้าสู่ระบบการศึกษาชาติมีแนวโน้มลดลงทุกปี ไม่ต้องพูดถึงการส่งต่อเด็กจากระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานไปสู่ระดับอุดมศึกษาและอาชีวศึกษาที่มีอัตราน้อยอยู่แล้วก่อนหน้านี้
เมื่อมาปะทะกับโลกยุคใหม่อย่าง Social Network คนรุ่นใหม่จำนวนมากในวันนี้ แทบไม่ให้ความสำคัญกับวุฒิการศึกษาอีกต่อไป ยังไม่ต้องพูดถึงใบปริญญาที่เกือบจะไร้ความหมายสำหรับพวกเขาอีกเช่นกัน
เมื่อคนรุ่นใหม่เหล่านี้ สร้างงานสร้างอาชีพสร้างรายได้จากธุรกิจ “ขายของออนไลน์” มีรายรับหลักแสนต่อเดือน บางคนแตะเรือนล้าน ซึ่งมากกว่าเงินเดือนของผู้สอนในระบบการศึกษาที่เขาและเธอเคยอยู่ในสถานะผู้เรียน มีหรือที่พวกเขาจะมัวไปนั่งเรียน มุ่งหน้าทำธุรกิจจนประสบความสำเร็จแล้วคิดกันว่า จะหันกลับไปเรียนเมื่อใดก็ได้
ดังนั้น ภาครัฐหรือผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องจึงควรตระหนักกับปรากฏการณ์ดังกล่าวมานี้ ด้วยการปรับนโยบาย เช่น Credit Bank ให้นักเรียน นิสิต นักศึกษาสามารถสะสมหน่วยกิตได้ตามความสะดวกและความสนใจในสาขาวิชาที่เขาจะเลือกเรียน และสามารถโอนย้ายข้ามระดับ ข้ามคณะ หรือข้ามสถาบันการศึกษาได้อย่างเสรี
อีกทั้งควรสนับสนุนการศึกษานอกระบบ ไม่ว่าจะเป็นการศึกษานอกโรงเรียน และการศึกษาตามอัธยาศัย ยกระดับให้มีศักดิ์ศรีเทียบเท่าการศึกษาในระบบ โดยเฉพาะการส่งเสริมหลักสูตรหรือประกาศนียบัตรต่างๆ ที่ผ่านการรับรองจากสถาบันคุณวุฒิวิชาชีพ เพื่อเป็นหลักประกันสำหรับคนรุ่นใหม่ที่กำลังมุ่งหน้าสร้างเนื้อสร้างตัวจากธุรกิจที่พวกเขาสร้างเองกับมือ
และหากเขาอยากกลับมาเรียนเพื่อเอาใบปริญญาหรือประกาศนียบัตรเมื่อใดก็ย่อมได้ นี่คือทางออกที่น่าจะเป็นในยุค 5.0 ครับ
