ขึ้นชื่อว่าเป็นผู้ดำเนินธุรกิจพลังงาน การวางกลยุทธ์การตลาดเพื่อสื่อสารกับผู้บริโภคในยุคนี้ ไม่ใช่เรื่องง่ายเลย เพราะต้องผสานเรื่องของธุรกิจเข้ากับโครงการหรือกิจกรรมเพื่อดูแลสิ่งแวดล้อม สังคม และชุมชน ไปด้วยกัน จึงจะพิชิตใจลูกค้าได้ ด้วยความตระหนักในความจริงข้อนี้ ‘สมชัย เตชะวณิช’ CMO ‘บางจาก’ จึงตั้งใจวางกลยุทธ์การตลาดขององค์กรเพื่อให้สอดคล้องตามเส้นทางการเป็น องค์กรนวัตกรรมพลังงานสีเขียว หรือ Greenovation Bangchak Corporation (BCP)
หลังจากเข้ามารับตำแหน่ง ประธานเจ้าหน้าที่การตลาดและรองกรรมการผู้จัดการใหญ่กลุ่มธุรกิจการตลาด บริษัท บางจาก คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน) ‘สมชัย เตชะวณิช’ ก็มุ่งมั่นเดินหน้า องค์กรนวัตกรรมพลังงานสีเขียว หรือ Greenovation ทันที โดยเขารู้ดีว่าภารกิจนี้จะสำเร็จได้ ต้องใช้กุศโลบายในรูปแบบของการ educate หรือให้ความรู้ทุก Stakeholders ที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับธุรกิจบางจาก ตั้งแต่ลูกค้า ผู้ถือหุ้น ผู้บริหาร พนักงาน ไปจนถึงการปรับเปลี่ยนวัฒนธรรมองค์กร ด้วย

เพื่อเรียนรู้จากแนวคิดต้นแบบองค์กรธุรกิจพลังงานสีเขียวนี้ให้ชัดเจน นำไปสู่การปรับใช้เพื่อปรับเปลี่ยนองค์กรให้เป็น องค์กรสีเขียว อย่างบางจาก ภายในพิธีมอบเงินบริจาคจากสมาชิกบัตรบางจากให้แก่องค์กรสาธารณประโยชน์ด้านสังคมและสิ่งแวดล้อม รวม 15 แห่ง ผ่านโครงการ “สมาชิกบางจาก ร่วมปันน้ำใจ สู่การให้ไม่รู้จบ” เป็นปีที่ 14 ที่จัดขึ้น เมื่อวันที่ 21 กุมภาพันธ์ ที่ผ่านมา ซึ่งการบริจาคในปีนี้รวบรวมเงินบริจาคได้มากถึง 3.5 ล้าน บาท เราได้มีโอกาสสัมภาษณ์ CMO คนล่าสุดของบางจากในประเด็นเรื่อง การสร้าง องค์กรนวัตกรรมพลังงานสีเขียว มาฝากกัน
2020 ปีแห่งการสร้างนวัตกรรมในธุรกิจพลังงาน และสร้างผลตอบแทนคืนกลับให้สังคม ชุมชน สิ่งแวดล้อม
ขอบข่ายของการสร้าง ‘นวัตกรรมในธุรกิจพลังงาน’ ของบางจาก นี้ หมายรวมถึงทั้งผลิตภัณฑ์น้ำมันและพลังงานทั้งหมด ไปจนถึงกิจการ ร้านกาแฟอินทนิล และ สพาร์ SPAR ซุปเปอร์มาร์เก็ต ด้วย ซึ่งที่ผ่านมา คุณสมชัย สื่อสารถึงความตั้งใจในการคิดค้นและพัฒนา นวัตกรรมในธุรกิจพลังงานที่มีความหลากหลาย ผ่านการบอกเล่าถึงหัวใจการดำเนินธุรกิจของบางจากว่า
“จุดแข็งของบางจาก คือ วัฒนธรรมองค์กรที่ชัดเจนกับการเป็นองค์กรสีเขียว และวิสัยทัศน์ในการเป็นผู้นำด้านนวัตกรรมพลังงานสีเขียว ที่เป็นมิตรกับทั้งสิ่งแวดล้อม ชุมชน และสังคม อย่างยั่งยืน โดยเรามองว่าการดำเนินธุรกิจยุคนี้ ต้องไม่คิดถึงผลกำไรเพียงอย่างเดียว แต่ต้องคำนึงถึงการทำธุรกิจที่สร้างผลตอบแทนคืนกลับไปสู่สังคม สิ่งแวดล้อม และชุมชนด้วย”
โดยที่ผ่านมา การคิดค้นนวัตกรรมพลังงานที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม บางจาก สร้างความจดจำให้ผู้คนและลูกค้าด้วยการปรับคุณภาพน้ำมันดีเซลทุกชนิดที่จำหน่ายในทุกสถานีบริการน้ำมันบางจากในเขตกรุงเทพมหานครให้เป็น มาตรฐานยูโร 5 ที่มีค่าซัลเฟอร์ต่ำกว่า 10 ส่วนในล้านส่วน และค่ากำมะถันลดลงกว่า 5 เท่า ซึ่งเมื่อเทียบกับ น้ำมันมาตรฐาน ยูโร 4 จึงเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมกว่ามาก ช่วยลดมลภาวะ ลดปัญหา PM 2.5 คืนอากาศบริสุทธิ์ให้คนเมืองได้อย่างชัดเจน
ส่วนบทบาทในการช่วยชุมชน เชื่อว่าใครหลายคนที่เติมน้ำมันบางจาก ต้องเคยได้รับของแจกเป็นผลิตภัณฑ์แปรรูปจากเกษตรกรทั่วไทย ซึ่งนี่เป็นกุศลโลบายในการสร้างผลตอบแทนคืนกลับให้ชุมชนของบางจาก

“ที่ผ่านมา บางจากจะรับซื้อสินค้าและผลิตภัณฑ์แปรรูปจากชุมชนทั่วไทย มาเป็นของแจกให้กับลูกค้าที่เติมน้ำมัน เพื่อมีส่วนร่วมในการบรรเทาความเดือดร้อนของเกษตรกรในช่วงที่สินค้าเกษตรตกต่ำ เช่น เมื่อปีที่แล้ว สับปะรด มีราคาตกต่ำลงมาก บางจากก็ซื้อสับปะรดมา บรรจุใส่ซองมอบให้กับลูกค้าที่เติมน้ำมัน ซึ่งเป็นการช่วยชุมชนให้มีรายได้เพิ่มอีกทางหนึ่ง”
สำหรับ ธุรกิจที่แตกไลน์ออกมาอย่าง ร้านกาแฟอินทนิล ก็ให้ความสำคัญกับการดูแลใส่ใจสิ่งแวดล้อม ด้วยการเป็นแบรนด์กาแฟแบรนด์แรกๆ ที่เปลี่ยนมาใช้ แก้วพลาสติกย่อยสลายได้เร็ว พร้อมดีไซน์ฝาปิดแก้วให้สามารถยกดื่มได้โดยไม่ต้องใช้หลอดกาแฟ ช่วยลดขยะหลอดพลาสติกได้อีกทางหนึ่ง
นอกจากนั้น เพื่อตอบรับเทรนด์เศรษฐกิจหมุนเวียน บางจากได้คิดโครงการรับบริจาคขวด PET จากลูกค้า ให้มาทิ้งในกระบะที่จัดไว้ตามสถานีบริการน้ำมันของบางจาก ทั้ง 260 แห่งทั่วประเทศ จากนั้น จะรวบรวมไปให้ บริษัท อินโดรามา นำไปรีไซเคิลเป็นเส้นใยเพื่อมาทำหมวกให้กับพนักงานทำความสะอาดของ กทม. หรือ ผลิตเป็น เสื้อโปโล ของพนักงานบางจาก โดยเสื้อตัวหนึ่งใช้เส้นใยจากขวด PET 72 ขวด
แนวคิด Greenovation ต้องอยู่ในใจบุคลากรทุกคน เคล็ดลับปรับองค์กรที่ ‘สมชัย เตชะวณิช’ เชื่อมั่น
“หากองค์กรมีความชัดเจน มุ่งสู่องค์กรแห่งนวัตกรรมพลังงานสีเขียวแล้ว แต่บุคลากรขององค์กร หรือพนักงาน ยังไม่มีการรับรู้ร่วมกัน ไม่เปลี่ยนวิธีการทำงาน หรือแม้แต่ไม่เปลี่ยนพฤติกรรมส่วนตัวให้เข้าใกล้ความกรีน เช่นนี้ก็เท่ากับว่าองค์กรไม่ได้ประสบความสำเร็จในการปรับเปลี่ยนครั้งนี้เลย”
นี่คือสาส์น ที่คุณสมชัยได้สื่อสารออกมาอย่างชัดเจน ซึ่งเขามองว่าการเดินทางสู่การเป็น องค์กรนวัตกรรมพลังงานสีเขียว ทุกองคาพยพต้องปรับเปลี่ยน ตั้งแต่ผู้บริหารไปจนถึงพนักงานทุกตำแหน่ง ที่ต้องเปลี่ยน Mindset ของตนเองใหม่ เพื่อให้ได้ผลงานที่ดีและสอดคล้องกับวัฒนธรรมองค์กรและปรัชญาของบริษัท
“ภารกิจนี้ ต้องเริ่มตั้งแต่ผู้นำองค์กรที่ต้องปฏิบัติตัว และต้องลงมือทำจริงในทุกภารกิจด้วยตัวเอง จึงจะเป็น Role model หรือ ต้นแบบให้แก่บุคลากรในองค์กรได้ ที่ผ่านมา บางจากกำหนดให้ผู้บริหารสูงสุดขององค์กรจะต้องเข้าร่วมเป็นประธานหรือคณะกรรมการด้านสิ่งแวดล้อม ไอที นวัตกรรม Knowledge Management และกลุ่มต่างๆ ภายในองค์กร เพื่อแสดงให้บุคลากรในองค์กรได้เห็นว่าทุกปัจจัยที่จะนำองค์กรสู่ความเป็น Greenovation นั้น มีความสำคัญ”
“ขณะเดียวกัน เราหวังผลว่า การปฏิบัติตนเป็นต้นแบบของผู้นำองค์กรจะช่วยสื่อสารและกระตุ้นให้บุคลากรที่ทำงานอยู่กับองค์กรมานานได้ปรับตัวให้คุ้นเคยกับการสร้างสรรค์หรือกระบวนการคิด ริเริ่ม นวัตกรรม ตามวิสัยทัศน์และพันธกิจใหม่ที่ได้รับการปรับเปลี่ยนนี้”
โดยตั้งแต่รับพนักงานเข้ามาทำงานใหม่ ทางฝ่าย HR จะจัดคอร์สสำหรับพนักงานใหม่ เพื่อถ่ายทอดแนวคิด วัฒนธรรม ในการดำเนินธุรกิจ และกำหนดคุณสมบัติของพนักงานบางจากที่องค์กรต้องการไว้ด้วย คือ ต้องเป็นคนดี ใช้ความรู้ความสามารถในทางที่สร้างสรรค์และเหมาะสมตามตำแหน่งหน้าที่รับผิดชอบ รวมถึงต้องเป็นประโยชน์กับผู้อื่นด้วย

“และในทุกกิจกรรมการตลาดที่บางจากคิดค้นขึ้น ทุกดีเทลของการออกแบบสถานีบริการน้ำมัน เรากำหนดให้ต้องใส่แนวคิดเรื่องกรีนเข้าไปในทุกกิจการ ทุกกิจกรรม ของบางจาก เพราะฉะนั้น กิจกรรมที่บางจากคิดค้นจะไม่เหมือนกับการทำอีเว้นท์ ที่ป่าวประกาศ ทำโครมๆแล้วจบ แต่ทุกโครงการจะกำหนดหลักการ แนวคิด วิธีการทำงาน ที่สอดแทรกการส่งมอบผลตอบแทนหรือประโยชน์ใดๆคืนกลับสู่ สังคม ชุมชน และสิ่งแวดล้อม เพื่อสร้างความจดจำลงไปด้วยทุกครั้ง”
บทเรียนสำคัญที่ได้จากการปรับสร้างภาพลักษณ์ของ องค์กรนวัตกรรมพลังงานสีเขียว ของบางจาก คือ การพิชิตภารกิจนี้ ต้องอาศัยความร่วมมือกัน ตั้งแต่ผู้บริหาร พนักงาน ไปจนถึงลูกค้า และ Stakeholders ทุกคน ที่ต้องมีความเข้าใจร่วมกันถึงพันธกิจ จึงจะขับเคลื่อนองค์กรไปสู่การรับรู้และจดจำที่วาดหวังไว้นั่นเอง
ฟังมุมมองการปรับสร้างองค์กรธุรกิจ จากซีอีโอมืออาชีพกันต่อ
ศุภชัย เจียรวนนท์ “เราควบคุมโลกไม่ได้ แต่กำหนดอนาคตตัวเองได้”
ผ่าสุดยอดแนวคิด Jeff Bezos หลังความล้มเหลวครั้งใหญ่ “พลาดแล้วอย่าพลาดเลย ถ้าไม่อยู่เฉยก็ไปต่อได้”










