เรียนรู้จากโมเดลขจัดความยากจนในชนบทจีน ยืมมือ ‘อาลีบาบา’ ส่งสินค้าเกษตรตีตลาด E-commerce อย่างไรให้ปัง

“การขจัดความยากจนไม่ใช่เรื่องง่าย ทางออกหนึ่งคือการบรรเทาภาวะยากจนและฟื้นฟูชนบทโดยใช้ศักยภาพที่อาลีบาบามี และใช้เทคโนลียีดิจิทัลให้เกิดประโยชน์สูงสุด เรามุ่งมั่นในการเป็นผู้ให้อย่างต่อเนื่องเพื่อฟื้นฟูพื้นที่เหล่านี้ด้วยการใช้อินเทอร์เน็ตและเทคโนโลยีเป็นเครื่องมือในการพัฒนา” แดเนียล จาง ประธานกรรมการและซีอีโอของอาลีบาบา กรุ๊ป กล่าวระหว่างการประชุมกองทุนฟื้นฟูชนบทที่จัดขึ้นที่มณฑลกานซู่ ซึ่งเป็นเสมือนการส่งสาส์นแห่งความตั้งใจว่า อาลีบาบา พร้อมเป็นกำลังสำคัญที่จะร่วมภารกิจขจัดความยากจนให้หมดไปจากประชาชนชาวจีนร่วมกับภาครัฐ

พร้อมเผยงบการลงทุนเพิ่มในภารกิจเพื่อสังคมด้านการศึกษาในชนบท การส่งเสริมบทบาทของผู้หญิง สาธารณสุข สาธารณูปโภคพื้นฐานทางดิจิทัล และการพัฒนาทางอีคอมเมิร์ซในปัจจุบันและอนาคต ภายใต้กองทุน Alibaba Rural Vitalization แผนช่วยเหลือดังกล่าวเป็นการต่อยอดโครงการเพื่อสังคม Alibaba’s Poverty Relief  ที่อาลีบาบาก่อตั้งเมื่อปี 2560

โดยภายใต้กองทุนโครงการเพื่อสังคมโดย Alibaba’s Poverty Relief Fund บริษัทมุ่งมั่นที่จะเร่งแผนการช่วยเหลือชนบทที่ได้รับผลกระทบจากโควิด-19 ในบริเวณพื้นที่ห่างไกล ผ่านการสนับสนุนด้านอีคอมเมิร์ซและดิจิทัล
ทั้งนี้ ในปี 2563 แพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซต่างๆ ของอาลีบาบามียอดขายสินค้าเกษตรรวมกันมากกว่า 303,700 ล้านหยวน หรือ 47,200 ล้านเหรียญสหรัฐ (ประมาณ 1.48 ล้านล้านบาท) สะท้อนให้เห็นว่ามีร้านค้าและสินค้าเพิ่มขึ้นจากชนบทซึ่งเป็นพื้นที่ยากจนและห่างไกลการพัฒนา
สำหรับโมเดลขจัดความยากจนในชนบทจีน ด้วยการยืมมือ ‘อาลีบาบา’ แพลตฟอร์ม E-commerce ยักษ์ใหญ่ของจีน เริ่มต้นจากการที่ อาลีบาบา กรุ๊ป ได้ออกมาตรการ 14 ขั้น ช่วยกระตุ้นเศรษฐกิจในชนบทของประเทศจีน โดยมีกลยุทธ์หลักที่นำไปใช้อย่างได้ผล ดังต่อไปนี้

เปลี่ยนผลผลิตให้เป็นสินค้าที่ใครๆ ก็อยากซื้อ โดยนักออกแบบจาก อาลีบาบา

การเปิดประตูเพื่อช่วยให้ชุมชนชนบทในจีนสร้างโอกาสในตลาดอีคอมเมิร์ซได้ ขั้นแรกต้องเลือกและพัฒนาสินค้าที่เหมาะสม นับตั้งแต่ปีที่แล้ว อาลีบาบาได้ลงทุนด้านการออกแบบบรรจุภัณฑ์ และทำงานร่วมกับเกษตรกรและศูนย์กลางสินค้าเกษตร เพื่อพลิกโฉมสินค้าเกษตรจากชนบทให้กลายเป็นสินค้าที่สามารถขายได้บนอีคอมเมิร์ซ
โดยในการดำเนินการ เพื่อพิชิตภารกิจนี้ ไม่ได้โรยด้วยกลีบกุหลาบอย่างที่คิด เพราะในการปิบัติในแต่ละขั้นตอนล้วนมีอุปสรรค การทำการตลาดและขายสินค้าโดยตรงให้กับผู้บริโภค นับเป็นความท้าทายอย่างหนึ่งที่เกษตรกรในชนบทและซัพพลายเออร์ชาวจีนต้องประสบ

เนื่องจากพวกเขายังขาดความเข้าใจในการทำการตลาด ไม่มีเงินทุนและช่องทางการขายที่มีประสิทธิภาพ ส่วนในเชิงภูมิศาสตร์ ชุมชนในชนบทจีนยังเป็นบริเวณที่ห่างไกลจากชุมชนเมืองที่พัฒนาไปอย่างรวดเร็ว ซึ่งเป็นเหตุผลว่าทำไมเกษตรกรในชนบทจึงลังเลที่จะเข้าสู่อีคอมเมิร์ซในตอนแรก
นี่เป็นจุดเปลี่ยนนี้ทำให้ อาลีบาบา คิดที่จะขอความช่วยเหลือจากนักออกแบบ เพื่อใช้ศาสตร์การออกแบบสินค้าและแพคเกจจิง มาสร้างมูลค่าเพิ่มให้สินค้าเกษตรของจีนมีความสวยงาม
หวู เหยี้ยน เหมิง นักออกแบบของอาลีบาบา กล่าวว่า “เกษตรกรที่ผมได้พูดคุยด้วยไม่มั่นใจว่าแอปเปิ้ลของเขาจะขายได้ราคาดี เพราะพวกเขาเป็นคนถ่อมตัวและติดดิน จนไม่คิดว่าสินค้าเกษตรของพวกเขาเป็นสิ่งที่คนเมืองต้องการ กอปรกับแทบไม่มีความรู้เกี่ยวกับสินค้าและแบรนด์ที่เป็นที่ต้องการมากในเมืองใหญ่ของจีน”

หวู เล่าต่อว่าเขาใช้เวลาหลายวัน และต้องเพียรพยายามอยู่หลายครั้งกว่าจะจูงใจให้ จาง เจี้ยเฉิง ชาวไร่แอปเปิ้ลอายุ 59 ปีตัดสินใจขายสินค้าผ่านออนไลน์ 
โดยหวูได้นำแรงบันดาลใจจากวัฒนธรรมท้องถิ่นมาออกแบบแพ็คเกจจิ้ง และภาพโฆษณาใหม่ให้กับแอปเปิ้ลของนายจาง รวมถึงผลิตผลอื่นๆ จนช่วยให้ขายผลผลิตให้เกษตรกรในมณฑลหลี่เซี่ยนได้มากกว่า 60,000 กิโลกรัม ในการไลฟ์สตรีมบนเถาเป่า ไลฟ์
การไลฟ์สตรีมขายสินค้าที่ผ่านมา ยังสร้างเทรนด์ใหม่กับการที่ผู้บริโภคในเมืองได้เห็นเกษตรกรไลฟ์สตรีมจากไร่ สวน หรือนาข้าว ซึ่งว่ากันว่าได้ใจคนเมือง โดยสามารถเพิ่มความน่าเชื่อถือของผลผลิตที่ขายได้
ปรากฎการณ์นี้เองที่อธิบายได้ว่าทำไมการไลฟ์สตรีมจากเขตชนบทจึงมีความนิยมเพิ่มมากขึ้นบน เถาเป่า ไลฟ์ ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา โดยระหว่างปี 2560-2563 มีการไลฟ์สตรีมขายสินค้าเกษตรมากกว่า 3.3 ล้านครั้งบน เถาเป่า ไลฟ์ จากผู้ขายมากกว่า 110,000 ราย
อาลีบาบาเปิดเผยว่า ความพยายามในการผลักดันช่องทางไลฟ์สตรีมของบริษัท สามารถช่วยขายผลผลิตได้มากกว่า 15,000 ล้านหยวน (ประมาณ 73,079 ล้านบาท) และสร้างรายได้ให้ครัวเรือนในหมู่บ้านมากกว่า 1 ล้านแห่งทั่วประเทศจีนทีเดียว

เชื่อมต่อชุมชนชนบทจีนกับเมืองใหญ่ ด้วยระบบโลจิสติกส์อัจฉริยะ

เพื่อเพิ่มการเข้าถึงดิจิทัล ไช่เหนียว ซึ่งเป็นหน่วยธุรกิจด้านโลจิสติกส์ของอาลีบาบา ได้ก่อตั้งศูนย์โลจิสติกส์อัจฉริยะมากกว่า 20 แห่งทั่วประเทศจีน โดยมีวัตถุประสงค์ในการให้บริการแหล่งผลิตสินค้าเกษตรในพื้นที่ห่างไกล ศูนย์โลจิสติกส์แบบบูรณาการเหล่านี้มีบริการที่หลากหลาย ซึ่งรวมถึงการขนส่ง เดลิเวอรี่ถึงผู้บริโภค และบริการเพิ่มมูลค่าสินค้า เช่น การแปรรูปเพิ่มเติม และการบรรจุหีบห่อ
ในการดำเนินการอย่างเร่งด่วนด้านนี้ มีเหตุผลหลักก็เพื่อวางโครงสร้างพื้นฐานที่แข็งแกร่ง ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญในการเอาชนะอุปสรรคทางภูมิศาสตร์ และช่วยให้ชุมชนในพื้นที่ห่างไกลเข้าถึงโอกาสใหม่ๆในยุคดิจิทัล
เช่น เขตฉินผิง ซึ่งเป็นเขตปกครองตนเองในมณฑลยูนนานทางภาคตะวันตกเฉียงใต้ของจีน และเป็นแหล่งผลิตสินค้าเกษตร รวมถึงพื้นที่อยู่อาศัยของชนกลุ่มน้อยจำนวนมากนั้น มีชุมชนสวนผลไม้ที่อยู่ห่างจากตัวเมืองของเขตมากที่สุด อยู่ห่างออกไป 130 กิโลเมตร และต้องใช้เวลาเดินทางด้วยรถยนต์ถึง 8 ชั่วโมง
ดังนั้น การขนส่งสินค้าจากชุมชนนี้ไปยังเมืองที่ใกล้ที่สุดจึงถือเป็นความท้าทาย และยิ่งไม่ต้องพูดถึงการขนส่งไปทั่วประเทศซึ่งถือเป็นเรื่องยากยิ่งกว่าหลายเท่า
ด้วยเหตุนี้ นับตั้งแต่ปี 2563 ไช่เหนียว ได้นำร่องพัฒนาเครือข่ายโลจิสติกส์แบบเป็นทอดๆ และตั้งจุดกระจายสินค้าร่วมไว้ทั่วเขตฉินผิง เพื่อเชื่อมต่อเกษตรกรเข้ากับอีคอมเมิร์ซ
โดยเฉพาะบริการส่งแบบด่วนสำหรับผู้บริโภคในชนบท และบริการรับสินค้าจากฟาร์มมายังส่วนกลาง เพื่ออำนวยความสะดวกให้กับเกษตรกรที่อยากขายสินค้าออนไลน์ โดยระหว่างต้นเดือนกุมภาพันธ์ถึงเดือนเมษายนที่ผ่านมา ศูนย์โลจิสติกส์ของไช่เหนียวในฉิงผิงได้ขนส่งส้มไร้เมล็ดถึง 1,800 ตัน ความพยามเหล่านี้ช่วยทำให้ต้นทุนในการขายสินค้าออนไลน์ลดลงสำหรับผู้ขายในชนบท และทำให้ราคาในการส่งสินค้าโดยเฉลี่ยต่อ 1 กล่องลดลงไปอยู่ที่ 0.3 หยวน

เผยแพร่ความรู้ด้าน E-commerce ในชนบทให้ได้อย่างครอบคลุม

อาลีบาบาเชื่อว่าความรู้เป็นพื้นฐานสำคัญในการยกระดับชีวิตคนในชนบทจีนให้พ้นจากความยากจนได้ จึงเปิดตัวโครงการที่ให้พนักงานหมุนเวียนกันออกไปทำงานเต็มเวลาในพื้นที่ที่ยากจนที่สุดของจีน โดยมีเป้าหมายเพื่อนำเสนอเครื่องมือและเทคโนโลยีใหม่ๆ ให้กับคนในชนบทและสร้างผู้ขายรายใหม่ รวมทั้งผลักดันนวัตกรรมในชนบทอย่างต่อเนื่อง

Alibaba’s Poverty Relief 

เจียง ชางเฉิง เป็นหนึ่งในพนักงานที่อาลีบาบาส่งไปทำงานในพื้นที่ยากจนของจีน ซึ่งหนึ่งในพื้นที่ที่เขาได้ไปปฏิบัติหน้าที่ คือ มณฑลจี๋หลิน เพื่อไปสื่อสารเรื่องการวางแผนการปลูกเห็ดในไตรมาสถัดไปอย่างมีประสิทธิภาพ ตอบโจทย์ความต้องการของตลาด E-commerce
สำหรับการส่งเสริมความรู้เรื่องดิจิทัลและการปฏิบัติงานในขั้นต่อไป บริษัทจะขยายการลงทุนเพื่อสังคมด้วยการให้ทุนการศึกษาแก่ครูใหญ่ ครู และบัณฑิต จำนวน 1,600 คนในชนบท เพื่อฝึกอาชีพที่เกี่ยวกับเศรษฐกิจดิจิทัลในปัจจุบัน กองทุนนี้ยังสนับสนุนหลักสูตรฝึกอาชีพ 1,000 หลักสูตร และจะฝึกอบรมผู้ขายในชนบท 1 ล้านรายในปีนี้
สุดท้าย กองทุนนี้ยังช่วยสร้างงาน 100,000 ตำแหน่งให้กับผู้หญิงในพื้นที่ห่างไกล และช่วยปรับปรุงและพัฒนาระบบการแพทย์ดิจิทัลให้กับโรงพยาบาลเขต 300 แห่ง ซึ่งสร้างประโยชน์ให้กับบุคลากรทางการแพทย์มากกว่า 7,000 คนในจีน
และแม้ว่าในตอนนี้ ประธานาธิบดี สี จิ้นผิง ของจีนประกาศในระหว่างการประชุมครั้งใหญ่ที่จัดขึ้นในกรุงปักกิ่ง เมื่อวันที่ 25 ก.พ. 2564 ว่าจีนได้รับชัยชนะอย่างสมบูรณ์ในการต่อสู้กับความยากจน ความยากจนได้ถูกกำจัดให้หมดสิ้นไปแล้วบนแผ่นดินจีน แต่เชื่อว่าภารกิจของทั้อาลีบาบาและอีกหลายหลายแบรนด์ที่ทำธุรกิจ E-commerce จะยังคงมุ่งใช้แพลตฟอร์มการค้าออนไลน์ เป็นเครื่องมือในการยกระดับเกษตรจีนให้ดีขึ้นได้อีก นี่นับเป็นความท้าทายครั้งใหม่ ที่เราจะได้เห็นจากจีน

ที่มา : บทความเรื่อง “อาลีบาบาเผยแผนช่วยเหลือทางด้านเทคโนโลยี เพื่อฟื้นฟูเศรษฐกิจในชนบทของจีน” จากเว็บไซต์ alibabanews.com


เรียนรู้กลยุทธ์ดีๆ จากจีนที่ช่วยขจัดความเหลื่อมล้ำและความยากจนได้จริง

“สี จิ้นผิง” สร้าง “ปาฏิหาริย์” ขจัดความยากจนเป็นศูนย์

กลยุทธ์พลิกฟ้าพลิกแผ่นดิน ขับไล่ “ความยากจน” ให้พ้นจากแดนมังกร

เขตปกครองตนเองกว่างซีจ้วง ก้าวพ้นความยากจน สู่หนทางเติบใหญ่ในสาย ‘Sport Industry’