แฟน SALIKA หลายท่านที่ได้ดูคงประทับใจกับภาพยนตร์เรื่อง Hotel Rwanda งานเมื่อปี ค.ศ. 2004 กำกับการแสดงโดย Terry George
Hotel Rwanda เป็นเรื่องราวของ Paul Rusesabagina (รับบทโดย Don Cheadle) ผู้บริหารโรงแรมแห่งหนึ่งซึ่งมีชื่อว่า Hôtel des Mille Collines กลางกรุง Kigali เมืองหลวงของประเทศ Rwanda
เหตุการณ์ในท้องเรื่องคือปี ค.ศ. 1994 เป็นสถานการณ์สงครามกลางเมืองที่ปะทุขึ้นจากความขัดแย้งเกี่ยวกับชาติพันธุ์ระหว่างเผ่า Tutsi กับเผ่า Hutu
Paul Rusesabagina ทนเห็นเหตุการณ์ความรุนแรงที่เกิดขึ้นต่อหน้าต่อตาไม่ไหว เขาได้ช่วยเหลือพี่น้องเพื่อนร่วมชาติ Rwanda ไม่ว่าจะเป็นเผ่า Tutsi กับเผ่า Hutu ที่กำลังปฏิบัติการ “ฆ่าล้างเผ่าพันธุ์” ที่ดำเนินมาอย่างต่อเนื่องยาวนานกินเวลาตั้งแต่ ค.ศ. 1990 ถึง ค.ศ. 1994
Paul Rusesabagina ทนเห็นการ “ฆ่าล้างเผ่าพันธุ์” ที่น่าสลดหดหู่อีกต่อไปไม่ได้ เขาจึงอุทิศ Hôtel des Mille Collines ให้เป็นที่พักพิงหลบซ่อนของคนที่ถูกตามฆ่า
โดยตัวเขาและภรรยา ก็เป็นคนต่างเผ่ากัน คือ Paul Rusesabagina เป็นคนเผ่า Hutu และภรรยาของเขาคือ Tatiana Rusesabagina (รับบทโดย Sophie Okonedo) เป็นคนเผ่า Tutsi
จากวันนั้นถึงวันนี้ เป็นเวลาเกือบ 30 ปี ที่สงครามกลางเมือง “ฆ่าล้างเผ่าพันธุ์” ใน Rwanda ระหว่าง Tutsi กับเผ่า Hutu ได้สิ้นสุดลง
ท่ามกลางซากปรักหักพังของเมือง และชีวิตเลือดเนื้อผู้คนที่ล้มหายตายจาก บาดเจ็บและพิการ เรือนล้าน ยังไม่นับความบอบช้ำทางจิตใจ
ทว่า ในวันนี้ Rwanda ได้ฟื้นตัวขึ้นมาใหม่จากหายนะทางการเมืองของการ “ฆ่าล้างเผ่าพันธุ์” พัฒนามาเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่น่าค้นหาของนักท่องเที่ยวจากทั่วทุกมุมโลก
Rwanda เป็นประเทศที่ยากจนที่สุดอันดับที่ 20 ของโลกเมื่อพิจารณาจากรายได้ต่อหัวของประชากรในประเทศ
ปัจจุบัน จุดขายหลักของ Rwanda นอกจากแหล่งท่องเที่ยวตามธรรมชาติที่ยังอุดมสมบูรณ์มากแล้ว ยังมีสถานที่ทางประวัติศาสตร์ของเหตุการณ์ฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ระหว่างเผ่า Tutsi กับเผ่า Hutu
นอกจาก Hotel Rwanda มีหนังอีกเรื่องที่พูดถึงประเทศ Rwanda และยังถ่ายทำที่นั่นทั้งเรื่องอีกด้วย นั่นคือหนังที่มีชื่อว่า Gorillas in the Mist ภาพยนตร์ปี ค.ศ. 1988 กำกับการแสดงโดย Michael Apted และนำแสดงโดย Sigourney Weaver ผู้รับบท Dian Fossey
Gorilla in the Mist สร้างจากเรื่องราวจากชีวิตจริงของ Dian Fossey นักสัตววิทยาหญิงชาวอเมริกันที่เดินทางมาฝังตัวเพื่อศึกษาพฤติกรรมของ Gorilla ใน Rwanda
ก่อกำเนิดความผูกพักระหว่างเธอกับเหล่า Gorilla ทั้งมวลที่นั่น
ท่ามกลางความขัดแย้ง และการต่อต้านจากชนเผ่าพื้นเมือง ที่มองว่า Dian Fossey เข้ามาขวางทางผลประโยชน์การค้า Gorilla
นำไปสู่การฆาตกรรมปริศนาสุดโหดเหี้ยม ร่างของเธอถูกฝังอยู่ในป่าลึกเคียงคู่กับ Gorilla คู่ใจ
การตายของ Dian Fossey ปลุกให้โลกหันมาให้ความสำคัญของการอนุรักษ์ Mountains Gorilla หรือ “กอริลล่าภูเขา” ที่เหลือไม่ถึง 1,000 ตัว
และรัฐบาล Rwanda ก็มีนโยบายปราบปรามการค้า Gorilla อย่างเข้มแข็ง พร้อมระบบบริหารจัดการอย่างเต็มรูปแบบคือ การจัดทำฐานข้อมูลเพื่อจัดเก็บประวัติและดูแลสภาพแวดล้อม โดยจัดทัวร์หารายได้ โดยให้นักท่องเที่ยวเดินป่าเข้าหา Gorilla กับโปรแกรม Gorilla Tracking
อันที่จริง Gorillas in the Mist เป็นภาพยนตร์ที่ถ่ายทำในป่ารอยต่อ 3 ประเทศ คือ Uganda Rwanda Congo ขณะที่ Hotel Rwanda มีฉากหลังคือกรุง Kigali เมืองหลวงของประเทศ Rwanda
ดังที่กล่าวไป ว่าจุดขายหลักของ Rwanda นอกจากแหล่งท่องเที่ยวตามธรรมชาติที่ยังอุดมสมบูรณ์มากแล้ว ยังมีสถานที่ทางประวัติศาสตร์ของเหตุการณ์ฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ระหว่างเผ่า Tutsi กับเผ่า Hutu
แต่ Landmark สำคัญในวันนี้ของ Rwanda เห็นจะเป็นอุทยานแห่งชาติในบริเวณป่ารอยต่อ 3 ประเทศ คือ Uganda Rwanda Congo มากกว่ากรุง Kigali ครับ
เพราะบรรยากาศในกรุง Kigali ปัจจุบัน แม้ความเศร้ารันทดเหตุการณ์ฆ่าล้างเผ่าพันธุ์จะเจือจางลงมากแล้ว ทว่า ความเงียบเหงาของเมืองยังคงมีให้เห็นท่ามกลางการพัฒนาที่ค่อนข้างรวดเร็ว
โดย Landmark ของกรุง Kigali ก็คือพิพิธภัณฑ์ Genocide และโรงแรม Mille Collines สถานที่ถ่ายทำภาพยนตร์เรื่อง Hotel Rwanda รวมถึงย่าน Nyamirambo ชุมชนมุสลิมโบราณ ที่ตั้งอยู่เชิงเขา Mount Kigali
แม้หลายอย่างในกรุง Kigali จะดูหรูหราอลังการงานสร้าง ทว่า กลับไม่มีสภาพการจราจรติดขัดให้เห็นเมื่อเทียบกับเมืองใหญ่อื่นๆ ในแอฟริกา เพราะปริมาณรถที่มีน้อยมากเมื่อเทียบกับสัดส่วนจำนวนประชากรทั้งหมดของทั้งกรุง Kigali และกระทั่งประเทศ Rwanda ในภาพรวม
อีก Landmark หนึ่งนอกกรุง Kigali ก็คือทะเลสาบ Kivu ทะเลสาบใหญ่ที่สุดของ Rwanda อยู่ในเมืองตากอากาศ Kibuye ภูมิประเทศโดยรอบของ Kibuye และ Rwanda คือเนินเขาและป่าทึบอับเขียวชอุ่มพุ่มไสว เป็นป่าชื้นที่ต้นไม้ขึ้นสลับเรียงกันต่ำสูงคละเคล้ากันไปเหมือนขั้นบันได โดย Kibuye ได้รับฉายาว่า “ดินแดนพันเขา” หรือ Land of a Thousand Hills
และแล้วก็มาถึงไฮไลท์ของ Rwanda คือ Landmark อันดับหนึ่งที่อุทยานแห่งชาติในบริเวณป่ารอยต่อ 3 ประเทศ คือ Uganda Rwanda Congo
โดยในช่วงที่ผ่านมารัฐบาล Rwanda ได้ดำเนินนโยบายปราบปรามการค้า Gorilla อย่างเข้มแข็งเพื่ออนุรักษ์เผ่าพันธุ์ Gorilla ที่หลงเหลือในโลกไม่ถึง 1,000 ตัว มาพร้อมระบบบริหารจัดการอย่างเต็มรูปแบบ คือการจัดทำฐานข้อมูลเพื่อจัดเก็บประวัติและดูแลสภาพแวดล้อม โดยจัดทัวร์หารายได้ โดยให้นักท่องเที่ยวเดินป่าเข้าหา Gorilla กับโปรแกรม Gorilla Tracking
โปรแกรม Gorilla Tracking นั้น ในหนึ่งวันจะโควต้าให้นักท่องเที่ยวเดินป่าเข้าไปได้แค่ 48 คนเท่านั้น
ดังนั้น โปรแกรม Gorilla Tracking นี้ จึงต้องมีการจองล่วงหน้ากันเป็นปีๆ เลยทีเดียว นักท่องเที่ยวทั้ง 48 คน จะถูกแบ่งเป็น 6 กลุ่มๆ ละ 8 คน โดยมีเจ้าหน้าที่อุทยานแห่งชาติ 16 คนประกบนักท่องเที่ยวอย่างหนาแน่น เพื่อนำเข้าโปรแกรม Gorilla Tracking หรือการ “บุกป่าฝ่าดงเพื่อแกะรอย Gorilla”
การที่ต้องอาศัยเจ้าหน้ที่จำนวนมากเช่นนี้หลายคนก็เพราะในหนึ่งทีมประกอบด้วยนักแกะรอย และทหารพิทักษ์นักท่องเที่ยวท่ามกลางสภาพของป่าดงดิบที่เป็นทั้งดงและทั้งดิบนั่นเอง
ความที่โปรแกรม Gorilla Tracking เป็นทั้งดงและทั้งดิบ นั่นก็เพราะนโยบายไม่ทำทางให้เดินเหมือนอุทยานแห่งชาติของหลายประเทศ นักท่องเที่ยวต้องร่วมกับเจ้าหน้าที่ถางป่าเพื่อแกะรอย Gorilla กันเอาตามมีตามเกิด
เมื่อบุกป่าฝ่าดงมาด้วยกัน ประสบการณ์ที่นักท่องเที่ยวได้รับจาก โปรแกรม Gorilla Tracking จึงประทับใจไม่รู้ลืมนั่นเองครับ
