ศูนย์ ENRAIL กับภารกิจเดินหน้า Upskill & Reskill บุคลากร ตอบสนองความต้องการโครงการรถไฟความเร็วสูง และนวัตกรรมระบบราง

ในฐานะที่ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี (มทร.ธัญบุรี) เป็นสถาบันอุดมศึกษาที่เปิดทำการเรียนการสอนด้านวิศวกรรมศาสตร์ ระบบราง มาอย่างยาวนาน ที่นี่จึงเป็นแหล่งผลิตกำลังคนคุณภาพผู้เชี่ยวชาญด้านนวัตกรรมและเทคโนโลยีระบบรางป้อนให้กับภาคอุตสาหกรรมมาโดยตลอด และแน่นอนว่าอีกหนึ่งความท้าทายของสถานศึกษาแห่งนี้ คือ การผลิตกำลังคนเพื่อตอบสนองความต้องการบุคลากรในด้านรถไฟความเร็วสูงซึ่งจะเกิดขึ้นใน เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก หรือ EEC ให้ทันเวลา ที่ผ่านมาจึงมีการดำเนินภารกิจสร้าง ‘ศูนย์เครือข่ายพัฒนาบุคลากร’ หรือ ศูนย์ EEC NETs ด้านระบบราง ขึ้น โดยมี มทร.ธัญบุรี เป็นผู้รับผิดชอบดูแลขับเคลื่อน ศูนย์ ENRAIL นี้

โดยในช่วงแรกเริ่มก่อตั้ง รศ.ดร.ชิต เหล่าวัฒนา ที่ปรึกษาพิเศษด้านการพัฒนาการศึกษา บุคลากรและเทคโนโลยี สกพอ. ได้กล่าวถึงจุดมุ่งหมายในการก่อตั้ง ศูนย์ ENRAIL นี้ไว้ชัดเจนว่า
รศ.ดร.ชิต เหล่าวัฒนา ที่ปรึกษาพิเศษด้านการพัฒนาการศึกษา บุคลากรและเทคโนโลยี สกพอ
“อุตสาหกรรมระบบรางต้องมีการเทรนคนทั้ง Reskill, Upskill, New Skill เช่น การก่อสร้างทาง ระบบอาณัติสัญญาณ ระบบประแจ เพื่อสร้างรถไฟความเร็วสูง โดยมี มทร.ธัญบุรี เป็นศูนย์กลางเพราะเป็นสถาบันการศึกษาที่มีเครือข่ายอุตสาหกรรมระบบรางอยู่แล้ว”

“อะไรที่เป็น Specific Equipment Facility เราจะให้เอกชนมาช่วยลงทุน เพราะสิ่งเหล่านี้มีราคาแพง มีค่าบำรุงรักษา แล้วเราก็เทรนคนให้แก่เอกชนที่มาลงทุน โดยให้เอกชนมาร่วมสร้างหลักสูตร เพื่อให้ได้บุคลากรที่มีความสามารถตรงตามที่อุตสาหกรรมระบบรางต้องการ ส่วน Basic Equipment รัฐเป็นผู้ลงทุนในด้านอาจารย์ที่มีความสามารถเพื่อเตรียมรองรับเทคโนโลยีขั้นสูงจากเอกชน ห้องเทรน วัสดุสิ้นเปลือง อุปกรณ์ทั่วไป เช่น น็อต ค้อน ทั้งหมดนี้เป็นการสาน – สร้างประโยชน์ร่วมกันตามแนวทาง EEC Model Type B นั่นเอง”

มาในวันนี้ จึงได้มีการอัปเดตการทำงานของ ศูนย์ ENRAIL ในการประชุมสัมมนาศูนย์เครือข่ายการพัฒนาบุคลากรเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC NETs) เพื่อร่วมหารือแลกเปลี่ยนความคิดเห็น และอัปเดตความก้าวหน้าของการขับเคลื่อนการพัฒนาบุคลากรของศูนย์เครือข่าย EEC NETs รวมถึงปัญหา-อุปสรรคในการดำเนินงาน ในช่วงที่ผ่านมาตั้งแต่ปี 2564 จนถึงปัจจุบัน และแผนงานที่จะดำเนินการในปี 2566
ผศ.ดร.เทอดเกียรติ ลิมปิทีปราการ หัวหน้าศูนย์เครือข่ายนวัตกรรมระบบรางในพื้นที่อีอีซี หรือ ศูนย์ ENRAIL และ อาจารย์ประจำคณะวิศวกรรมศาสตร์ มทร.ธัญบุรี
โดยในครั้งนี้ มี ผศ.ดร.เทอดเกียรติ ลิมปิทีปราการ หัวหน้าศูนย์เครือข่ายนวัตกรรมระบบรางในพื้นที่อีอีซี หรือ ศูนย์ ENRAIL และ อาจารย์ประจำคณะวิศวกรรมศาสตร์ มทร.ธัญบุรี ซึ่งเป็นผู้รับผิดชอบ ศูนย์ ENNRAIL ตั้งแต่แรกเริ่มมาเป็นผู้อัปเดตการดำเนินงานของศูนย์นี้ตามภารกิจที่ตั้งไว้

อัปเดตความก้าวหน้าของ การสร้างรถไฟความเร็วสูง เป้าหมายสำคัญของการพัฒนาบุคลากรของ ศูนย์ ENRAIL

“สาระสำคัญที่ทำให้เกิด ศูนย์ ENRAIL หรือศูนย์เครือข่ายนวัตกรรมระบบรางในพื้นที่อีอีซี เกิดจากการมีโครงการรถไฟความเร็วสูง เชื่อม 3 สนามบิน ซึ่งมีพันธมิตรเป็นบริษัทต่างๆ ที่มาร่วมทำโครงการนี้ร่วมกัน อย่าง เครือเจริญโภคภัณฑ์ หรือ CP, บริษัท อิตาเลียนไทย ดีเวล๊อปเมนต์ จำกัด, บริษัท ช.การช่าง จำกัด, บริษัท ไชน่า เรลเวย์ คอนสตรั๊คชั่น (ประเทศไทย) จำกัด”

“แน่นอนว่าในระบบราง ก็จะมีการขนคนกับขนผู้โดยสาร โดยรถไฟความเร็วสูงเน้นไปที่การขนคน เป็นรถไฟระหว่างเมือง โดย Supply chain ในระบบราง จะมีตั้งแต่ต้นน้ำ ที่เป็นเจ้าของ หรือ Owner ซึ่งในประเทศไทยปัจจุบัน Project Owner จะมีอยู่ 3 ส่วนเท่านั้น คือ รฟท. รฟม. และ กรุงเทพมหานคร และผู้ที่เป็น Sub-contractor โดยส่วนใหญ่อุตสาหกรรมระบบรางทุกวันนี้เงินจะไปอยู่ที่การก่อสร้างถึง 70-80 เปอร์เซ็นต์ ดังนั้นการพัฒนาอุตสาหกรรมระบบรางของไทยจึงต้องให้ความสำคัญไปในส่วนของการก่อสร้าง ที่เมื่อสร้างเสร็จก็จะเหลือโครงสร้างพื้นฐานอยู่ ที่ต้องการการซ่อมบำรุง ในส่วนของ Asset part ก็จะรวมอยู่ตรงนี้ ซึ่งไทยก็มีศักยภาพสูงในระดับหนึ่ง”

“ในส่วนของความต้องการบุคลากรระบบราง ตั้งแต่ปี 2564 จนถึงปัจจุบัน เป็นเรื่องเกี่ยวกับนโยบาย การวางแผน ออกแบบการศึกษา เป็นหลัก เพราะงานก่อสร้างตามสัญญาก็ยังไม่เริ่ม”
“แล้วเทคโนโลยีการก่อสร้างในระบบรางปัจจุบัน ก็มีสิ่งที่เราต้องให้ความสนใจ มี 5 ส่วน ตัวรถ การเดินรถ ระบบอาณัติสัญญาณ งานทางรถไฟ หรือ Track work และงานโยธา หรือ Civil work ซึ่งตอนนี้อย่างที่กล่าวมาว่า ในส่วนของการลงทุนอยู่ที่งานโยธา หรือ Civil work เราจึงต้องไปโฟกัสในส่วนนี้เป็นหลัก เพราะใน 4-5 ปีข้างหน้า จะเป็นการก่อสร้างเป็นหลัก”

จับมือกับสถานประกอบการ พัฒนาบุคลากรระบบรางของไทย รับโปรเจกต์นวัตกรรมระบบรางและรถไฟความเร็วสูง

ด้านศักยภาพของผู้ประกอบการที่เป็นห่วงโซ่ของอุตสาหกรรม ผศ.ดร.เทอดเกียรติ ให้ข้อมูลเพิ่มเติมว่า ศักยภาพในด้านของเทคโนโลยีที่ผู้ประกอบการไทยมีสูง คือ ในเรื่องงานโยธา อุปกรณ์ตกแต่ง/อำนวยความสะดวก ระบบแสงสว่าง ดังนั้นจึงควรที่จะโฟกัสในส่วนนี้ก่อน เพื่อให้เกิดอุตสาหกรรมในประเทศและทำให้เกิดการจ้างงานในอนาคตได้มากขึ้น

ส่วนวัตถุประสงค์ในการสร้าง “ศูนย์เครือข่ายพัฒนาบุคลากรระบบขนส่งทางรางเพื่อเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC Rail)” ที่กำหนดไว้ในปี 2564 มีดังนี้
  • จัดทำฐานข้อมูลด้านความต้องการกำลังคนและสถานการณ์แรงงานด้านระบบขนส่งทางรางในพื้นที่ EEC
  • พัฒนาหลักสูตร Upskill สำหรับช่างเทคนิค ผู้ควบคุมงาน วิศวกร หรือ อาจารย์ ในระบบรถไฟฟ้า (M&E Work) ในพื้นที่ EEC
  • พัฒนาหลักสูตร Reskill สำหรับบัณฑิตที่กำลังจะจบการศึกษา หรือกำลังหางานในระบบรถไฟฟ้า (M&E Work) ในพื้นที่ EEC

และยังได้กำหนดกลุ่มเป้าหมายที่ทาง ศูนย์ ENRAIL จะทำการ Upskill & Reskill ได้แก่
  • ช่างเทคนิค ผู้ควบคุมงาน วิศวกร หรืออาจารย์ที่ต้องการเพิ่มทักษะ จำนวน 200 คน
  • ผู้ที่กำลังจบการศึกษาหรือผู้ที่กำลังหางาน ทั้งในระดับต่ำกว่าปริญญาตรีและปริญญาตรี จำนวน 250 คน
  • ผู้ประกอบการที่เกี่ยวข้องกับโครงการระบบขนส่งทางรางในเขตพื้นที่ EEC อย่างน้อย 2 ราย
“และที่ผ่านมา เพื่อให้มีการขับเคลื่อนศูนย์เครือข่ายนี้อย่างเป็นรูปธรรม ทางศูนย์ฯ ก็ได้จัดการประชุมเพื่อจัดตั้งคณะอนุกรรมการ เพราะในพื้นที่อีอีซี มีหน่วยงานที่มีความเกี่ยวข้องในการพัฒนาอุตสาหกรรมระบบราง รวมไปถึงรถไฟความเร็วสูงในหลายหน่วยงาน เช่น วิทยาลัยเทคนิคชลบุรี ที่ดูเรื่องการผลิตช่างเทคนิคที่มาทำงานในระบบราง มี ผู้บริหารจาก รฟท. เป็นหัวหน้าศูนย์ฝ่ายทรัพยากรบุคคล มี บริษัท รถไฟฟ้า รฟท. ทำหน้าที่ดูเรื่องงานเดินรถไฟความเร็วปานกลาง ซึ่งเป็นรถไฟชานเมืองที่ตอนนี้มี 2 สาย คือ สายสนามบินสุวรรณภูมิ และรถไฟฟ้าสายสีแดง และมีตัวแทนจากกรมการขนส่งทางรางมาร่วมด้วย”
“ทั้งนี้ ในส่วนของ กรมขนส่งทางราง ก็กำลังจัดตั้ง สถาบันวิจัยการขนส่งทางราง ขึ้น ที่กำลังเดินสายคุยกับภาคอุตสาหกรรมต่างประเทศ เพื่อดูความเป็นไปได้ภาคส่วนไหนจะให้ความร่วมมือเป็นผู้ถ่ายทอดเทคโนโลยีกลับมาได้”
“ขณะเดียวกัน ในส่วนของ สำนักงานปลัด กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ก็ให้ความช่วยเหลือในการเป็นสื่อกลาง หาข้อมูลจากหน่วยงานในมหาวิทยาลัยต่างๆในประเทศทั้งหมด ซึ่งตอนนี้ได้รับข้อมูลมาจาก 25 มหาวิทยาลัย ที่สนใจจะร่วมพัฒนาหลักสูตร EEC Model Type B กับทางศูนย์ ENRAIL แต่เมื่อมาคัดกรองอีกครั้งจะเหลือมหาวิทยาลัยที่จัดการเรียนการสอนตรงตามภารกิจการพัฒนาบุคลากรของศูนย์ฯในเบื้องต้น อยู่ 4 มหาวิทยาลัย คือ มทร.ธัญบุรี มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตศรีราชา มทร.อีสาน วิทยาเขตนครราชสีมาและวิทยาเขตขอนแก่น “
“แต่อย่างไรก็ดี ทางศูนย์ฯ วางแผนว่าจะขยายความร่วมมือกับมหาวิทยาลัยต่าง ๆ  เพิ่ม ไม่ว่าจะเป็น มหาวิทยาลัยมหิดล มหาวิทยาลัยบูรพา มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ และ มทร.ตะวันออก”

โดย ผศ.ดร.เทอดเกียรติ ได้ยกตัวอย่าง หลักสูตรอบรมเพื่อพัฒนาบุคลากรในระบบราง ที่เกิดขึ้นเป็นรูปธรรมแล้ว เช่น
  • หลักสูตรการเพิ่มประสิทธิภาพในการออกแบบและบริหารจัดการงานระบบรถไฟฟ้า (Railway System) ในศูนย์ซ่อมบำรุง & โรงซ่อมบำรุง โดย มทร.ธัญบุรี ร่วมมือกับ บริษัท เอเชียน เอนจิเนี่ยริง คอนซัลแทนต์ จำกัด
  • หลักสูตรมอเตอร์ลากจูงและระบบควบคุม สำหรับรถไฟความเร็วสูงและการออกแบบ และซ่อมบำรุงสถานีไฟฟ้าย่อยและระบบจ่ายไฟเหนือหัวสำหรับรถไฟความเร็วสูง โดย มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตศรีราชา
  • หลักสูตรการฝึกการเดินรถไฟความเร็วสูง, การฝึกการใช้ simulator driving รถไฟความเร็วสูง, การวัดความเสียหายของราง,การเชื่อมราง โดย มทร.อีสาน วิทยาเขตนครราชสีมา
  • โครงการฝึกอบรมสัมมนาเชิงปฏิบัติการเรื่องเทคนิคการสร้างสื่อการสอนชุดโบกี้รถไฟฟ้าความเร็วสูง และโครงการถ่ายทอดความรู้ด้านระบบขนส่งทางราง แก่นักศึกษานักเรียนระดับ มัธยมศึกษา ระดับอาชีวศึกษา และระดับอุดมศึกษา ภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน” โดย มทร.อีสาน วิทยาเขตขอนแก่น
  • หลักสูตรการออกแบบและพัฒนาพื้นที่เมืองรอบสถานีรถไฟและสถานีรถไฟฟ้าความเร็วสูง โดย มหาวิทยาลัยมหิดล

ต้นแบบการจับมือสถานประกอบการ เปิดหลักสูตรพัฒนาบุคลากร ตอบโจทย์อุตสาหกรรมระบบรางทุกมิติ

ต่อมา ผศ,ดร.เทอดเกียรติ ได้อัปเดตให้เห็นถึงต้นแบบความสำเร็จของการร่วมกันพัฒนาหลักสูตรอบรมบุคลากรระบบรางเพิ่มเติมว่า
“ที่ผ่านมา สาขาวิศวกรรมโยธา คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม มทร.ธัญบุรี ร่วมกับ บริษัท อิตาเลียนไทย ดีเวล๊อปเมนต์ จำกัด ออกแบบหลักสูตรเทคโนโลยีแบบจำลองสารสนเทศสามมิติด้านขนส่งและระบบราง โดยเป็นหลักสูตรที่เกี่ยวกับ การพัฒนาบุคลากรด้านการก่อสร้างงานโยธาสำหรับโครงสร้างรถไฟฟ้าความเร็วสูง ซึ่งเปิดอบรมไปแล้วทั้งหมด 3 รุ่น รุ่นละ 30 คน”

“ทั้งนี้ผู้เรียนจะได้เรียนเทคโนโลยีใหม่ หรือโปรแกรมใหม่ที่ใช้ในการออกแบบแบบจำลองสารสนเทศสามมิติ ซึ่งแต่เดิมต้องใช้ โปรแกรม AUTOCAD 2D ในการเขียนแบบงานก่อสร้างต่างๆ แต่ในปัจจุบันก็มีการนำเทคโนโลยีสารสนเทศ Building Information Management 3D ที่สามารถใช้ทั้งงานก่อสร้างที่เห็นภาพความก้าวหน้าตลอดกระบวนการก่อสร้างทั้งหมดได้ นี่จึงเป็นที่มาให้ร่วมกับคณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม และคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มทร.ธัญบุรี พัฒนาหลักสูตรนี้ขึ้น”
“นอกจากนั้น ในอนาคต เรามีการวางแผนว่าจะทำหลักสูตรสอนเรื่องการนำโดรนมาใช้ในงานก่อสร้าง โดยอาจต้องประสานงานกับศูนย์เครือข่ายอากาศยาน เพื่อมาช่วยแนะนำในเรื่องการวางหลักสูตรนี้ด้วย”
“และนอกจากเรื่องรถไฟความเร็วสูงแล้ว เรายังมีหน้าที่ในการพัฒนาบุคลากรตอบสนองระบบขนส่งมวลชนรองด้วย ซึ่งตอนนี้ได้ปรึกษาหารือกับ บริษัท เอเอ็มอาร์ เอเซีย จำกัด (มหาชน) ซึ่งเป็นผู้ร่วมผลักดันหลัก ที่ทำการพัฒนารถไฟฟ้าสายสีทอง 3 สถานี ซึ่งมีจุดสิ้นสุดที่ ICON SIAM โดยเรามีเป้าหมายร่วมกันที่จะปลักดันให้เกิดอุตสาหกรรมขนส่งมวลชนรองในไทยอย่างเป็นรูปธรรม”

“โดยที่จริงแล้ว ในเมืองพัทยา อาจวางระบบขนส่งมวลชนรอง เป็นรถไฟฟ้ารางเบาในถนนเลียบชายหาด เป็นโครงการนำร่องในเมืองท่องเที่ยวอีอีซี มีระยะทาง 3 กิโลเมตร ซึ่งนอกจากจะช่วยสร้างภาพลักษณ์ให้กับเมืองท่องเที่ยวของเราแล้ว ยังแสดงถึงศักยภาพของภาคอุตสาหกรรมระบบรางของไทยด้วย”

ศูนย์ EEC NETs ขับเคลื่อนการพัฒนาบุคลากรในพื้นที่อีอีซีได้อย่างไร หาคำตอบได้จากบทความต่อไปนี้

EVCON ศูนย์เชี่ยวชาญ EV conversion ม.บูรพา ก้าวที่กล้าของสถาบันการศึกษาในพื้นที่ EEC ลดภาระหนี้ครัวเรือน ขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานราก

เจาะลึกโมเดลขับเคลื่อน ศูนย์ ENTOUR ต้นแบบการพัฒนาบุคลากรท่องเที่ยวและบริการ ตอบสนองภารกิจ ศูนย์เครือข่าย EEC NETs ครบทุกมิติ

EEC NETs แนวทางการพัฒนาบุคลากรแบบเครือข่าย ตอบโจทย์อุตสาหกรรมยุคใหม่ เริ่มผลิดอกออกผล

Previous articleทำไม “ญี่ปุ่น” ต้องหวังพึ่งพาอุตสาหกรรมท่องเที่ยวโดยเร็ว
Next articleสาลิกาคาบข่าว Vol.255
mm
เริ่มต้นขีดเขียนในฐานะ สื่อมวลชน กับงานผู้สื่อข่าวประจำกองประชาสัมพันธ์ สถาบันเทคโนโลยีราชมงคล ในปี 2546 ก่อนไปหาประสบการณ์ชีวิตที่เมลเบิร์น ออสเตรเลียมา 1 ปี และกลับมายึดอาชีพ “นักเขียน” จริงจัง กับการเป็น กองบรรณาธิการนิตยสารชีวจิต 3 ปี หลังจากนั้นคิดว่าน่าจะเปลี่ยนสายไปทำงานในบริษัท PR agancy ได้ 6 เดือน เมื่อรู้ว่าไม่ถูกจริต เลยออกมาเป็นนักเขียนฟรีแลนซ์ประจำกองบรรณาธิการนิตยสารฟีลกู้ดอย่าง Happy+ อยู่ 1 ปี สัมภาษณ์ทั้งดาราและคนบันดาลใจ ก่อนเข้าสู่ระบบงานประจำอีกครั้งกับนิตยสาร MBA กับการเป็นนักเขียนที่รับผิดชอบในเซคชั่นหลักสูตร MBA ของสถาบันการศึกษาทั่วประเทศ สั่งสมประสบการณ์อยู่ 3 ปี ก็ได้เวลา Upskill สู่งาน Online content writer ที่ใช้ความชอบและความหลงใหลในการถ่ายทอดเรื่องราวดีๆ ความรู้ใหม่ๆ ในยุค Education 4.0 อุตสาหกรรมทางการแพทย์ ไลฟ์สไตล์ของคนรุ่นใหม่ และการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์